III SA/Łd 176/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant Katarzyna Żychlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Starosta [...] cofnął T. P. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A B w związku ze stwierdzeniem, na podstawie orzeczenia lekarskiego, istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W odwołaniu skarżący podniósł, że podczas badań stwierdzono u niego początek zaćmy oraz spadek ostrości wzroku. Wskazał, że wady te leczy w prywatnym gabinecie lekarskim w U.. Do prowadzenia samochodu używa okularów korekcyjnych, które wpływają korzystnie na pole widzenia w dzień i w nocy, więc nie stanowi zagrożenia dla innych użytkowników dróg. Wniósł o czasowe zawieszenie orzeczenia w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że przepisy prawa nie przewidują możliwości zawieszenia wykonania decyzji o cofnięciu uprawnienia do prowadzenia pojazdów silnikowych. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z treścią art. 122 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym, skarżący został prawidłowo skierowany na badanie lekarskie przez organ kontroli ruchu drogowego. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący odwołał się od orzeczenia lekarskiego z dnia [...] roku Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł., co skutkowało zawieszeniem przedmiotowego postępowania. W dniu 17 grudnia 2008 roku do organu I instancji wpłynęło orzeczenie lekarskie nr [...], w którym uprawniony lekarz stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, co stanowiło przyczynę podjęcia postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy powołał się na treść art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wskazując jednocześnie, że Starosta [...] po otrzymaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego u skarżącego przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami silnikowymi, miał obowiązek wydać zaskarżoną decyzję. W skardze z dnia 4 marca 2009 roku T. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując, że jest ona dla niego krzywdząca i niesłuszna. Podkreślił, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie rozrodu zwierząt, a praca ta wiąże się z dojazdem do rolników. Podniósł argumenty zaprezentowane w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym zgodnie z treścią art. 145 § 1 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Przedmiotem oceny Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] w przedmiocie cofnięcia T. P. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A B. Podstawę materialnoprawną kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), w myśl którego decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Z treści przywołanego przepisu wynika, że postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia uprawnień musi być poprzedzone orzeczeniem lekarskim, wydanym przez uprawnionego lekarza i ewentualnie przez właściwą jednostkę medyczną po przeprowadzeniu stosownych badań i z zachowaniem określonego trybu. Skarżący został skierowany w trybie art. 122 ust. 1 pkt 3 a ustawy Prawo o ruchu drogowym na badania lekarskie, gdyż uczestniczył w wypadku drogowym, którego następstwem była śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu. Szczegółowe warunki i tryb postępowania w sprawach wydawania orzeczeń lekarskich stwierdzających przeciwwskazania zdrowotne lub ich brak do kierowania pojazdami silnikowymi określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 roku w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15). I tak zgodnie z § 10 ust. 1 cytowanego rozporządzenia uprawniony lekarz na podstawie badania lekarskiego wydaje orzeczenie lekarskie stwierdzające brak lub istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Ocena, czy u kierowcy występują przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdem, leży zatem w gestii uprawnionych lekarzy, wykonujących stosowne badania w upoważnionych do tego jednostkach. Orzeczenia lekarskie uprawnionych lekarzy podmiotu odwoławczego mają walor ostateczności. Bez tych orzeczeń lub sprzecznie z nimi organ nie może dokonywać samodzielnych ocen, co do tego, czy kierowca - ze względu na stan zdrowia - jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego (tak: NSA w wyroku z dnia 29.01.2008r., I OSK 2028/06, niepublik.). W piśmiennictwie dotyczącym omawianej kwestii podkreśla się również, że cofnięcie uprawnień do prowadzenia pojazdów ma charakter prewencyjny, zabezpieczający, na co wskazują przyczyny uzasadniające decyzję o cofnięciu. Objęte są nimi sytuacje, w których jest wielce prawdopodobne, że kierowca - ze względu na stan zdrowia - nie jest w stanie kierować pojazdem w sposób niezagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nienarażający kogokolwiek na szkodę. Ważną zatem rzeczą staje się problem nie tylko niedopuszczenia do udziału w ruchu kierujących osób niemających wymaganego stanu zdrowia, ale także eliminowanie z ruchu tych, którzy utracili warunki zdrowotne po uzyskaniu uprawnień do prowadzenia pojazdów lub u których przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów nie zostały ujawnione w toku badania przed wydaniem prawa jazdy. (zob. R.A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC 2005, wydanie II). Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy podkreślić należy, że okolicznością bezsporną jest schorzenie oczu skarżącego w postaci początków zaćmy oraz spadku ostrości widzenia. Schorzenia te stwierdzone zostały w orzeczeniach lekarskich, jak również sam skarżący wskazuje, że leczy je w prywatnym gabinecie. Treść orzeczeń lekarskich nie pozostawia wątpliwości, iż zostały one wydane przez lekarzy uprawnionych do badań kierowców. Z orzeczeń tych wynika również jednoznacznie istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania przez skarżącego pojazdami silnikowymi, dla których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii A B. W związku z tym, iż organy związane są takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw formalnoprawnych do kwestionowania okoliczności objętych treścią tych orzeczeń, należy uznać, iż cofnięcie skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi było w przedmiotowej sprawie obligatoryjne. Okoliczność w postaci prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej i konieczności dojeżdżania do rolników nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie stanowi przesłanki przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami. Racji bytu nie ma również fakt leczenia się skarżącego w prywatnym gabinecie okulistycznym, w sytuacji stwierdzenia schorzeń w orzeczeniach lekarskich. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku. e.o. ----------------------- 3 4