III SA/Łd 19/07
WyrokWSA w Łodzi2007-11-23
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Irena Krzemieniewska, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, na wniosek strony, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się takiej zmianie, a przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony, pomimo że wniosek ten zmierza do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji ostatecznej?Ratio decidendi
Organ celny nie może uchylić lub zmienić ostatecznej decyzji w trybie nadzwyczajnym na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, jeżeli wniosek strony zmierza do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania tej decyzji. Postępowanie w tym trybie nie służy badaniu zgodności decyzji ostatecznej z prawem, lecz ocenie, czy spełnione są przesłanki interesu publicznego lub ważnego interesu strony, które uzasadniają odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznej.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie klasyfikacji towarów i wymierzającej odsetki wyrównawcze. Organ celny odmówił uchylenia decyzji, a następnie Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił poprzednią decyzję Dyrektora Izby Celnej, wskazując na wadliwe uzasadnienie prawne. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Izby Celnej ponownie odmówił uchylenia decyzji, uznając, że nie zaistniały przesłanki z art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Spółka wniosła kolejną skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Asesor WSA Ewa Alberciak Protokolant referendarz sądowy Leszek Foryś po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2007 roku sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę
W dniu 25 lutego 1999 roku A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Łodzi zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym na podstawie jednolitego zgłoszenia celnego SAD nr [...] towary opisane jako "odżywki dla sportowców", i "odżywki mieszaniny witamin dla sportowców".
Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. zakwestionował klasyfikację towarów zgłoszonych na podstawie powyższego zgłoszenia celnego i decyzją z dnia [...], nr [...] uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej sprowadzonych towarów, stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego. Ponadto w stosunku do kwoty niedoboru należności celnych organ celny wymierzył odsetki wyrównawcze.
Od powyższej decyzji w piśmie z dnia 18 lutego 2002 roku strona wniosła odwołanie.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził niedopuszczalność wniesionego odwołania.
Pismem z dnia 19 maja 2003 roku strona wniosła w trybie art. 2651 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku - Kodeks celny (tj. Dz.U.01.75.802 ze zm.) o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...]. W jego uzasadnieniu wskazała, iż zgodnie z art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ administracyjny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony. W przedmiotowej sprawie Spółka A. niniejszym pismem sama wniosła o uchylenie decyzji ostatecznej z dnia [...] i jej zdaniem nie ma przepisów szczególnych w prawie celnym, które sprzeciwiałyby się jej uchyleniu. Dodatkowo Spółka podniosła, iż dokonana przez organ celny klasyfikacja towarów różniła się nie tylko od klasyfikacji dokonanej przez Spółkę, ale również od taryfikacji dokonanych przez organ celny w jego wcześniejszych i późniejszych decyzjach, nawet tych dokonywanych przez tego samego funkcjonariusza celnego. Zdaniem Spółki takie działanie jest sprzeczne z powołaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zasadą, że dany towar klasyfikowany jest zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji Taryfy Celnej z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę oraz z ogólnymi regułami interpretacyjnymi, mającymi zapewnić jednolitość klasyfikacji. Poza tym działanie takie jest sprzeczne z zasadą prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie importerów do organów celnych. Okoliczności te przemawiają za uchyleniem decyzji ze względu na interes publiczny. Strona nadmieniła również, iż kierownictwo Spółki, to lekarze orientujący się w charakterze i składzie odżywek. Ponadto ich uczciwość i rzetelność, których dowodem mogą być zamówienia wygrane w drodze publicznych przetargów, na dostawę dla polskich Związków Sportowych, pozwalają przypuszczać, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym klasyfikacja towarowa dokonana została rzetelnie, zgodnie z posiadaną w tym zakresie wiedzą i bez najmniejszego zamiaru wprowadzenia w błąd polskich służb celnych. Strona podkreśliła, że podanie niekompletnych lub nieprawdziwych danych w zgłoszeniu celnym stanowi przestępstwo skarbowe oszustwa celnego, a osobom z kierownictwa Spółki nie postawiono zarzutu popełnienia takiego przestępstwa. Spółce również w toku prowadzonego przez organ celny postępowania nie zarzucono przedstawienia niekompletnych danych, o czym nie ma także mowy w zaskarżonej decyzji. W związku z czym według strony, wymierzenie odsetek wyrównawczych jest naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 roku w sprawie wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobów ich naliczania (Dz.U. Nr 143, poz. 958 ze zm.). Jako natomiast uzasadnienie ważnego interesu strony Spółka A. podała, że zapłacenie przez nią odsetek spowoduje zachwianie jej płynności finansowej, co w efekcie wpłynie na jej możliwość uczestniczenia w obrocie handlowym na dotychczasowym poziomie i może doprowadzić do sytuacji, że Spółka nie będzie w stanie wywiązać się z podjętych zobowiązań handlowych i utraci swoich partnerów handlowych. Poza tym zmuszona będzie zredukować zatrudnienie, zwalniając niepełnosprawnych, co wywoła duży oddźwięk społeczny.
Po rozpatrzeniu wniosku, Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił uchylenia w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...].
Od powyższej decyzji w piśmie z dnia 26 października 2004 roku strona złożyła odwołanie.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...], Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] w mocy.
Na powyższe rozstrzygnięcie organu II instancji skarżąca Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie norm prawa procesowego, w tym art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego i art. 120, 121, 122 i 256 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.).
Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2006 roku wydanym w sprawie o sygn. akt: III SA/Łd 51/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję podnosząc w uzasadnieniu, że analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji dowodzi, iż za podstawę odmowy uchylenia decyzji w tym trybie organ celny przyjął przesłankę negatywną – zakaz uchylenia lub zmiany decyzji wynikający z przepisów szczególnych. Dokonując konkretyzacji tej przesłanki, organ stwierdził, iż uchyleniu decyzji sprzeciwiają się przepisy szczególne, "w tym art. 65 § 5 Kodeksu celnego". Sformułowanie to zdaniem Sądu sugerowało, że organ celny opierając odmowę uchylenia decyzji na tej podstawie, brał pod uwagę jeszcze inne "przepisy szczególne", których jednak nie powołał w uzasadnieniu swego stanowiska. Co spowodowało, iż uzasadnienie prawne decyzji nie spełniło wymogów określonych w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Wskazany natomiast przez organ art. 65 § 4 Kodeksu celnego nie może stanowić podstawy odmowy zastosowania trybu weryfikacji zaskarżonej decyzji, o którym mowa w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Przede wszystkim z tego względu, iż przepis ten hipotezą swą obejmuje pierwotne zgłoszenie celne i odnosi się do wydania decyzji kończącej postępowanie celne wszczęte na skutek owego zgłoszenia. Do takiego wniosku prowadzi także wykładnia systemowa tego przepisu. Artykuł 65 Kodeksu celnego znajduje się bowiem w dziale II zatytułowanym "Procedury celne", który reguluje m.in. kwestie związane z objęciem towarów procedurą celną, a więc dotyczy innego rodzaju decyzji wydawanych przez organ celny i nie może być rozważany w kategoriach negatywnej przesłanki zastosowania powyższego trybu weryfikacji decyzji ostatecznej. Wątpliwości Sądu wzbudziła również kwestia oceny dwóch pozostałych przesłanek uzasadniających podjęcie (względnie niepodjęcie) weryfikacji decyzji w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, a zwłaszcza kwestia prawidłowości tej oceny w kontekście intencji strony, by przedmiotem uchylenia objęte zostały tylko niektóre elementy decyzji oraz ocena przesłanki - "przemawiania" interesu publicznego lub ważnego interesu strony - za zastosowaniem owego trybu nadzwyczajnego. Obowiązkiem bowiem warunkującym poprawność oceny występowania powyższych przesłanek było podjęcie wszelkich niezbędnych kroków celem jednoznacznego wyjaśnienia intencji strony składającej wniosek o uchylenie decyzji, a następnie ustalenia na czym polega jej ważny interes w sprawie i dlaczego nie przemawia za zmianą zaskarżonej decyzji. Podnieść przy tym należy, iż istnienie tego interesu w toku postępowania prowadzonego na podstawie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego musi uzyskać zindywidualizowaną treść, wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego sprawy. Ważny zaś interes strony, to taki, który jest godny ochrony i nie stoi w sprzeczności z prawem. Rozpatrując sprawę ponownie, organ celny był zatem zobowiązany wyjaśnić dokładnie wszystkie elementy stanu faktycznego i rozważyć jego ocenę w świetle przesłanek wskazanych w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, a swoje stanowisko uzasadnić zgodnie z treścią art. 210 ( 4 Ordynacji podatkowej.
W wyniku ponownego rozpoznania wniesionego w dniu 26 października 2004 roku odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] decyzją z dnia [...], Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa, art. 262 oraz art. 265¹ § 1 i 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku - Kodeks celny, art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. nr 68, poz. 623) utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy mając na uwadze wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 kwietnia 2006 roku, sygn. akt III SA/Łd 51/05 podkreślił, iż przepis art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, który stanowi, iż decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ celny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony, wskazuje przesłanki, których spełnienie jest konieczne dla zastosowania nadzwyczajnego trybu postępowania, a do których należą:
1) złożenie przez stronę wniosku lub wyrażenie zgody,
2) brak przepisów szczególnych sprzeciwiających się uchyleniu decyzji,
3) za uchyleniem organu przemawia interes publiczny lub ważny interes strony.
W ocenie organu skarżąca Spółka spełniła tylko dwie pierwsze przesłanki, natomiast odnosząc się do trzeciej przesłanki organ podkreślił, iż Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów uprawdopodobniających możliwość wpływu wyegzekwowania odsetek wyrównawczych ustalonych w wyżej wymienionej decyzji na sytuację finansową Spółki. Nie wykazała bowiem w żaden sposób, iż zapłata powstałych należności może spowodować zachwianie płynności finansowej lub wpłynie na konieczność redukcji zatrudnienia. Wiarygodność przytoczonych przez Spółkę argumentów osłabia dodatkowo według organu fakt, iż wysokość należności o których wspomina Spółka jest niewielka i nie może to stanowić znacznego obciążenia dla podmiotu, który jak sam wskazał prowadzi szerokie spektrum działalności gospodarczej. Odnosząc się do argumentów dotyczących rentowności przedsięwzięcia handlowego sprowadzonych preparatów organ stwierdził, iż każdy importer mógł od dnia 1 stycznia 1998 roku zwrócić się do właściwego organu o wydanie wiążącej informacji taryfowej dotyczącej klasyfikacji towaru według Taryfy celnej w trybie art. 5 Kodeksu celnego i wykluczyć w ten sposób ponoszone ryzyko handlowe polegające na zastosowaniu niewłaściwej klasyfikacji towaru, czego jednak skarżąca Spółka nie uczyniła. Uzasadnienie natomiast ważnego interesu strony koniecznością uregulowania innych należności związanych z działalnością Spółki i wynikających z prowadzonej przez nią inwestycji nie jest okolicznością przemawiającą za uchyleniem przedmiotowej decyzji. Przedstawione przez Spółkę zarzuty merytoryczne dotyczące klasyfikacji sprowadzonych przez Spółkę towarów oraz zasadności wymierzenia odsetek wyrównawczych od kwoty uzupełniającej długu celnego nie mieszczą się w kategorii argumentów wskazujących na istnienie ważnego interesu strony przemawiającego za uchyleniem przedmiotowej decyzji w trybie art. 2651 Kodeksu celnego. Przytoczona przez stronę skarżącą argumentacja dotycząca naruszenia ogólnych zasad prowadzenia postępowania określonych w Ordynacji podatkowej również nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji w trybie art. 2651 Kodeksu celnego. Zgodnie bowiem z wytycznymi zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego analiza merytoryczna wskazanej we wniosku decyzji prowadziłaby do naruszenia zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej. Nie ma bowiem znaczenia dla dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w tym trybie, czy decyzja ta jest zgodna z prawem, czy też została wydana z naruszeniem prawa, gdyż badanie interesu publicznego nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej. Organ podkreślił również, iż uchylenie decyzji ostatecznej bez uzasadnionych przyczyn godzi jednocześnie w zasadę równości podmiotów wobec prawa oraz zasadę zaufania obywateli do organów celnych. Przepis art. 273 Kodeksu celnego wprowadza zasadę niezależności postępowania celnego od postępowania karnego skarbowego. W postępowaniu celnym wystarczającym do jego zakończenia i rozstrzygnięcia są przesłanki obiektywne, bez względu na przyczynę stwierdzenia danej okoliczności faktycznej. Ujawnienie nieprawidłowości zawartych w zgłoszeniu celnym stwierdzone w późniejszej kontroli stanowi podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji co do należności celnych. Natomiast w postępowaniu karnym kwestią zasadniczą jest ustalenie czynu karalnego tj. ustalenie społecznej szkodliwości czynu, ustawowego zakazu popełnienia czynu pod groźbą kary oraz winy. Nie postawienie zarzutu popełnienia przestępstwa osobom kierującym Spółką A. nie ma istotnego wpływu na możliwość rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy w postępowaniu celnym, dotyczącym wymiaru kwoty długu celnego oraz wymiaru odsetek wyrównawczych. Reasumując przedstawione rozważania organ celny wskazał, iż przedmiotem niniejszego postępowania było zbadanie, czy w sprawie występują przepisy szczególne sprzeciwiające się uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz czy za uchyleniem decyzji przemawia ważny interes strony lub interes publiczny. Tym samym żądanie przeprowadzenia dowodu w postaci opinii biegłego zgłoszone przez stronę skarżącą jest nieuzasadnione.
Na powyższą decyzję Spółka A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę, w której wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzuciła:
- rażące naruszenie norm prawa procesowego, tj. art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej oraz art. 2651 Kodeksu celnego poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności w zakresie ustalenia przesłanek warunkujących uchylenie w całości decyzji organu celnego z uwagi na interes publiczny lub ważny interes strony, naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w sytuacji, gdy niedopuszczalne jest stosowanie niejednolitej klasyfikacji taryfowej w odniesieniu do identycznych produktów, albowiem narusza to interes publiczny z uwagi na utrzymywanie w obrocie prawnym różnych decyzji w odniesieniu do identycznego stanu faktycznego i prawnego i to względem tego samego podmiotu, naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów celnych poprzez formułowanie wniosków co do niedopuszczalności ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, choć organ jest świadomy, iż argumenty te zostały powołane jedynie dla uzasadnienia faktu naruszenia prawa przez orzekające w sprawie organy i stanowią uzasadnienie dla pozostawienia w obrocie prawnym wadliwych decyzji, co narusza zasadę demokratycznego państwa prawa,
- naruszenie norm prawa materialnego, tj. § 1 ust 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 czerwca 1998 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania z dnia 20 listopada 1997 roku (Dz. U. Nr 86, poz. 544) poprzez niezastosowanie tego przepisu w rozpatrywanej sprawie, pomimo istnienia przesłanek do odstąpienia od naliczania i pobierania odsetek wyrównawczych, co organy celne uczyniły w stosunku do Spółki w szeregu kolejnych późniejszych sprawach.
W uzasadnieniu skargi Spółka zakwestionowała ustalenia dokonane przez Dyrektora Izby Celnej w zaskarżonej decyzji, podtrzymała dotychczasową argumentację na poparcie której przytoczyła tezy zawarte w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego odnoszące się do interesu strony i interesu publicznego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
W dniu 14 listopada 2007 roku pełnomocnik Spółki A. złożył pismo procesowe, będące uzupełnieniem skargi oraz ustosunkowaniem się do argumentacji organu przedstawionej w odpowiedzi na skargę. Strona podniosła, iż składając wniosek o całościowe zbadanie sprawy celem Spółki było by organ celny wypełniając zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ponowienie dokonał wnikliwej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego stosownie do treści art. 2651 Kodeksu celnego. Organ orzekający w niniejszej sprawie nie przeprowadziła natomiast postępowania, które doprowadziłoby do zweryfikowania w sposób dostateczny argumentów strony skarżącej, wskazujących na istnienie w sprawie przesłanki interesu publicznego i ważnego interesu strony warunkujących uchylenie decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...]. Pełnomocnik Spółki podkreślił, iż decyzja ta jest bez wątpienia decyzją wadliwą, co wynika z ustalonego stanu faktycznego i prawnego, bez konieczności merytorycznego rozpatrywania sprawy. Naruszenie prawa przez organ celny, który wydał podlegającą uchyleniu na podstawie art. 2651 Kodeksu celnego decyzję z dnia 30 stycznia 2002 roku, polegało na tym, iż przy okazji klasyfikowania identycznych towarów w podobnych sprawach ustanawiano dla nich odmienne kody PCN Taryfy celnej i w konsekwencji różne stawki celne i podatkowe. Strona podniosła, iż nie jest zainteresowana merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy i ustaleniem, która decyzja jest ostateczna i prawidłowa lecz uwzględnienie istniejącego w sprawie ważnego interesu publicznego, ponieważ ochrona zaufania obywatela do aparatu administracji wymaga aby eliminować z obrotu prawnego sytuacje, w których w tym samym stanie faktycznym i prawnym istnieją równolegle w obrocie prawnym dwie, a czasami nawet więcej decyzji rozstrzygających sprawę w sposób zupełnie odmienny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do jej uchylenia.
Punktem wyjścia dla oceny prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji muszą być rozważania zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dnia 19 kwietnia 2006 roku, w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 51/05. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W myśl zaś art. 170 ww. ustawy, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W wyroku z dnia 19 kwietnia 2006 roku Sąd stwierdził, iż organ celny bezzasadnie uznał, że uchyleniu decyzji z dnia 30 stycznia 2002 roku, zgodnie z wnioskiem strony, sprzeciwia się przepis art. 65 § 5 Kodeksu celnego, będący przepisem szczególnym. W wyroku Sąd wskazał, iż przepis art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego nie przewiduje żadnych ograniczeń czasowych dla zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, co oznacza, że co do zasady decyzja taka może być zmieniona w każdym czasie. Zgodnie z zaleceniem Sądu, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien był rozważyć, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w takich granicach, jakie Spółka A. zakreśliła we wniosku z dnia 19 maja 2003 roku (złożonym 20 maja 2003 roku) oraz czy uchyleniu decyzji ostatecznej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Sąd zaznaczył jednocześnie, że badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej, gdyż postępowanie prowadzone w trybie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego nie może prowadzić do kolejnego merytorycznego rozpoznania sprawy z naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania.
W ocenie Sądu rozpatrującego obecnie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Łodzi z dnia 19 października 2006 roku, rozstrzygnięcie organu wydane zostało zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w powołanym wcześniej wyroku z dnia 19 kwietnia 2006 roku. Rozpatrując ponownie sprawę wszczętą wnioskiem Spółki A. z dnia 19 maja 2003 roku o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] o wymiarze kwoty uzupełniającej długu celnego oraz o odsetkach wyrównawczych, organ uznał, iż zachodzą podstawy do utrzymania w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...]
Sąd podzielił pogląd organu II instancji, iż w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, uzasadniające uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...].
Zgodnie z art. 2651 § 1 ustawy Kodeks celny, obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ celny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony.
Przepis ten, wprowadzony do Kodeksu celnego ustawą z dnia 10 kwietnia 1999 r. o zmianie ustawy – Kodeks celny (Dz.U. Nr 40, poz. 402), stanowi szczególną podstawę do weryfikacji ostatecznych decyzji organów celnych i jest zbliżony do art. 155 kodeksu postępowania administracyjnego. Przy dokonywaniu wykładni art. 2651 § 1 Kodeksu celnego można więc w znacznej mierze wykorzystać poglądy ukształtowane w orzecznictwie i doktrynie na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego, m.in. dotyczące pojęcia praw nabytych, wymagań stawianych zgodzie strony na wzruszenie decyzji, jak i stanowisko, co do spełnienia wymagań zgodności z interesem publicznym i ważnym interesem strony (J. Borkowski - Komentarz do Kodeksu celnego – Lex Polonica).
Analizując treść zacytowanego wyżej przepisu wskazać należy, że jego zastosowanie uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek:
1/ dotyczy on wyłącznie decyzji ostatecznych, na mocy których strona nabyła prawo,
2/ strona, która nabyła prawo, sama złożyła wniosek o zmianę lub o uchylenie decyzji albo w postępowaniu wszczętym z urzędu bądź na wniosek innej strony złożyła oświadczenie o wyrażeniu zgody na zmianę albo uchylenie decyzji,
3/ wzruszenie decyzji nie może być sprzeczne z przepisami szczególnymi,
4/ za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes publiczny lub ważny interes strony.
Właściwy do zmiany lub uchylenia decyzji jest organ celny, który ją wydał. Zmiana lub uchylenie decyzji ostatecznej w trybie wskazanego przepisu następuje przez wydanie nowej decyzji, która podlega kontroli instancyjnej i sądowej.
Podkreślić raz jeszcze należy, że w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego istnieje możliwość wzruszenia zarówno prawidłowych decyzji ostatecznych, jak i decyzji wadliwych, z wyjątkiem przypadków, w których wada decyzji stwarza podstawy do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji. Jednocześnie nie ma znaczenia dla dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w tym trybie, czy decyzja ta jest zgodna z prawem, czy też została wydana z naruszeniem prawa. Badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej. W przeciwnym razie postępowanie w trybie art. 2651 Kodeksu celnego stawałoby się konkurencyjne dla “zwykłego" postępowania i byłoby w istocie niedopuszczalnym rozpoznaniem sprawy w trzeciej instancji, a taka sytuacja musiałaby być zakwalifikowana jako naruszenie zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej, który z mocy art. 262 Kodeksu celnego ma zastosowanie w postępowaniu przed organami celnymi (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2001 roku, sygn. akt IV SA 1515/96).
Decyzja wydawana na podstawie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego jest decyzją uznaniową, co wynika z zawartego w treści przepisu sformułowania “może" i nakłada na organ celny obowiązek szczególnie wnikliwego rozważenia przesłanek zawartych w tym przepisie. Winno to znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji - art. 124 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja zawiera ocenę przesłanek, o których mowa w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Organ II instancji odniósł się bowiem w sposób wyczerpujący do argumentów podniesionych przez spółkę A. we wniosku z dnia 19 maja 2003 r. oraz w odwołaniu od decyzji organu I instancji i uznał, że strona skarżąca nie wykazała, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego, przemawiającego za uchyleniem w całości wskazanej wyżej decyzji ostatecznej. Sąd przychyla się w tym względzie do stanowiska organu.
Nie ulega bowiem wątpliwości, iż w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały wszystkie pozostałe przesłanki umożliwiające prowadzenie postępowania w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Decyzja Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] jest decyzją ostateczną, gdyż postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego od tej decyzji przez Spółkę i powyższe postanowienie nie zostało przez stronę zaskarżone. Po drugie - decyzję z dnia [...] można niewątpliwie ocenić jako decyzję, na mocy której skarżąca spółka nabyła prawo. “Pod pojęciem decyzji podatkowej nie tworzącej praw dla strony należy rozumieć decyzję w całości negatywną dla strony. Natomiast decyzja, która przyznaje stronie jakieś uprawnienia lub je rozszerza, albo znosi obowiązki bądź je ogranicza, jest decyzją tworzącą prawa dla strony. Decyzje podatkowe nakładające obowiązki na adresatów, w tym decyzje wymiarowe, też tworzą prawa dla stron". (M. Masternak, M. Podatkowy 1999/4/26). Powyższe stwierdzenia można w całości odnieść do decyzji wydawanych przez organy celne (Wiesław Czyżowicz, “Prawo celne", Wyd. C.H. BECK, Warszawa 2004 r.). Każde rozstrzygnięcie sprawy indywidualnej, które kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie, na podstawie którego strona “nabyła prawo". Także wówczas, gdy decyzja nakłada na stronę obowiązek – ma ona znamiona prawne decyzji, z której strona nabyła prawo, bowiem decyzja ta określa czy i jakie obowiązki i w jakim zakresie na stronie ciążą (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2001 roku, sygn. akt IV SA 1515/96 - LEX Nr 53442). Uchyleniu decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Łodzi z dnia 30 stycznia 2002 roku nie sprzeciwiają się również przepisy szczególne.
Wniosek o uchylenie w całości decyzji ostatecznej z dnia [...] Spółka A. zawarła w swoim piśmie z dnia 19 maja 2003 roku Jako przesłanki uzasadniające uchylenie tej decyzji strona wskazała, iż dokonana przez organ w decyzji z dnia [...] taryfikacja różni się nie tylko od klasyfikacji dokonanej przez Spółkę, ale również od taryfikacji dokonanych przez organ celny w jego wcześniejszych i późniejszych decyzjach, co sprzeczne jest z zasadą, że dany towar klasyfikowany jest zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji Taryfy Celnej oraz prowadzi do naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów celnych. Dodatkowo Spółka podniosła we wniosku, iż brak było podstaw do naliczenia w decyzji z dnia [...] odsetek wyrównawczych, ponieważ Spółka aktywnie współpracowała z organem w trakcie postępowania celnego, dostarczając wszelkich niezbędnych dokumentów i wyjaśnień. Wymierzenie odsetek wyrównawczych Spółka uznała za niesłuszne i rażąco niesprawiedliwe oraz naruszające obowiązujące przepisy prawne, co powinno prowadzić do wniosku, iż za usunięciem decyzji z dnia [...]. przemawia interes publiczny. Jako ważny interes strony, Spółka A. podała, iż jeżeli decyzja z dnia [...] nie zostanie uchylona, a Spółka będzie zmuszona do zapłaty odsetek, spowoduje to zachwianie płynności finansowej i w konsekwencji doprowadzi do redukcji zatrudnienia w firmie. Spółka podniosła, iż jej działalność gospodarcza oprócz tego, że zapewnia zatrudnienie kilkudziesięciu osobom, uzasadnia między innymi sens istnienia w mieście organów celnych. Zdaniem strony, dotychczasowa postawa Spółki A. w prowadzonej działalności gospodarczej oraz należyta staranność, dobra wiara i całkowite przekonanie w jej słuszność, pozwalają uznać, że za uchyleniem wymierzonych w decyzji odsetek wyrównawczych przemawia ważny i słuszny interes Spółki. W ocenie Spółki, zaskarżona decyzja narusza zawarte w art. 120, 121 § 1, 122 i 124 ustawy Ordynacja podatkowa zasady procesowe, co uzasadnia jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W ocenie Sądu, wskazane przez Spółkę przesłanki, mające uzasadniać konieczność uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] zmierzają faktycznie do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji przez organ celny I instancji, czego w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego organ robić nie może. Prowadziłoby to bowiem do obejścia zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 127 ustawy Ordynacja podatkowa. Przytoczone przez Spółkę argumenty nie mogą być uznane za okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego, gdyż większość z nich dotyczy prawidłowości dokonania przez organ celny klasyfikacji taryfowej sprowadzonego towaru i niezasadnego wymierzenia odsetek wyrównawczych. Okoliczności te powinny zostać przywołane przez Spółkę w toku postępowania odwoławczego od decyzji z dnia 29 sierpnia 2002 r., czego strona we właściwym czasie nie uczyniła.
Wprawdzie w piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2007 roku, strona podnosi, iż jej żądanie nie sprowadza się do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, to jednak zarówno przedstawione argumenty jak i dowody załączone na ich poparcie w postaci decyzji dotyczących klasyfikacji taryfowej towarów, uzgodnień dokonywanych na potrzeby klasyfikacji taryfowej sprowadzanych przez Spółkę preparatów, wskazują, że skarżąca dąży w istocie do wykazania nieprawidłowości klasyfikacji taryfowej sprowadzanych towarów. Rozstrzyganie argumentów przytoczonych przez Spółkę, prowadziłoby do ponownej oceny prawidłowości klasyfikacji taryfowej sprowadzonych przez Spółkę towarów, do czego organ nie był uprawniony na etapie rozpatrywania istnienia przesłanek wymienionych w art. 265¹ Kodeksu celnego. Zasługi i kompetencje osób kierujących Spółką i w niej zatrudnionych, na polu szeroko rozumianej działalności sportowej przejawiającej się zaopatrywaniem klubów i związków sportowych w odżywki, leki i środki medyczne jaki i prowadzeniem kliniki leczenia m.in. urazów sportowych, nie mogą uzasadniać żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne ze wskazaniem, że przemawia za tym ważny i słuszny interes strony, bowiem zapłata należności celnych i odsetek wyrównawczych, ustalonych w decyzji z dnia [...] może doprowadzić do utraty płynności finansowej firmy, likwidacji kliniki i co się z tym wiąże redukcji zatrudnienia. Przede wszystkim należy zauważyć, że strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła tej okoliczności. W decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] roku ustalono kwotę niedoboru należności celnych w wysokości 1.174,90 zł. We wniosku o uchylenie w całości tej decyzji Spółka nie wykazała, iż zapłata tej kwoty oraz należnych odsetek wyrównawczych istotnie mogłaby wpłynąć na sytuację finansową firmy. Ponadto, słusznie organ podniósł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż uchylenie się od obowiązku uiszczenia należności celnych nie może być utożsamiane z interesem strony, o którym mowa w art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. W opinii Sądu, strona nie może uzasadniać żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne tłumacząc, że nie spodziewała się weryfikacji zgłoszenia celnego i wymierzenia dodatkowych należności celnych, co ma ujemny wpływ na możliwości finansowe Spółki w wywiązaniu się z innych zobowiązań względem kontrahentów handlowych lub banków, które udzieliły jej kredytów na uruchomienie inwestycji. Obowiązek regulowania określonych należności na rzecz Skarbu Państwa jest bowiem warunkiem działalności podmiotu gospodarczego i powinien stanowić część polityki finansowej Spółki. Również w odniesieniu do podnoszonego argumentu, że pomiędzy datą dokonanej odprawy, a wszczęciem postępowania organ celny nie sygnalizował nieprawidłowości i Spółka działając w dobrej wierze opartej na zaufaniu do tegoż urzędu importowała i odprawiała dietetyczne środki spożywcze na identycznych zasadach, należy wskazać, że za prawidłowość zgłoszenia celnego odpowiada zgłaszający, natomiast organ celny może w trybie art. 83 Kodeksu celnego kontrolować zgłoszenie celne w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości ma obowiązek podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane. Przyjęcie zgłoszenia celnego jest czynnością materialno-techniczną. Organ celny w momencie przyjmowania zgłoszenia obowiązany jest sprawdzić, czy spełnia ono wymogi formalne określone w art. 64 Kodeksu celnego, to znaczy, czy jest złożone na właściwym formularzu, prawidłowo wypełnionym, czy jest podpisane oraz czy załączono do niego wszystkie dokumenty wymagane do objęcia towaru procedurą celną. Jeżeli zgłoszenie spełnia te wymogi, organ celny zobowiązany jest je przyjąć, natomiast gdy zgłoszenie nie odpowiada wymogom formalnym, organ celny odmawia jego przyjęcia. Odmowa przyjęcia nie jest weryfikacją zgłoszenia celnego, a jedynie oceną jego kompletności. Przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru wnioskowaną procedurą celną oraz określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Dopiero po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny może przystąpić do jego weryfikacji. Weryfikacja może rozpocząć się niezwłocznie po przyjęciu zgłoszenia w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, czyli przed zwolnieniem towaru, albo też w trybie art. 83 § 1 Kodeksu celnego, po zwolnieniu towaru. Weryfikacja zgłoszenia celnego polega na ocenie materialnej treści dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego oraz danych zawartych w tym zgłoszeniu, a więc np. faktury, świadectwa pochodzenia, certyfikatu towaru, wskazanego przez zgłaszającego kodu PCN, stawki celnej itp. Decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe może być wydana, jeżeli nie upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego . Podstawą wydania takiej decyzji może być m.in. fakt wykazania przez organ celny nieprawidłowości w zadeklarowanym przez stronę kodzie PCN sprowadzonego towaru. Decyzja może być wydana w oparciu o te same dokumenty, które zostały załączone do zgłoszenia celnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2004 roku, sygn. akt V SA 791/03, LEX nr 149569). .
Wprawdzie przesłanka "ważnego interesu strony", do której odwołuje się Spółka nie została prawnie zdefiniowana, biorąc jednak pod uwagę fakt, że jest to tryb nadzwyczajny (w tym trybie organ nie rozstrzyga ponownie sprawy merytorycznie), należy przyjąć, że badanie przesłanki ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przez organ przy wydawaniu decyzji ostatecznej. Celem trybu nadzwyczajnego wynikającego z art. 2651 § 1 Kodeksu celnego nie jest kolejna instancyjna kontrola prawidłowości wydanej decyzji, zaś jego zastosowanie , które stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznej uzasadnia stanowisko, że ważny interes strony musi być rzeczywiście na tyle ważny, aby równoważył i usprawiedliwiał odstępstwo od owej podstawowej zasady postępowania administracyjnego i uzasadniał zastosowanie trybu nadzwyczajnego (por. wyrok WSA z dnia 2 grudnia 2005 roku, sygn. akt V SA/Wa 2333/04, LEX nr 189757., wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 listopada 2006 roku, sygn. akt III SA/Łd 779/05 niepublikowany). Zarówno w toku postępowania przed organami celnymi jak i w toku postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca spółka jako podstawę przemawiającą za uchyleniem decyzji ostatecznej wskazywała nieprawidłową klasyfikację taryfową sprowadzanych produktów, dokonywaną z naruszeniem zasad klasyfikacji taryfowej, co w jej ocenie uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji ostatecznej ustalającej taką nieprawidłową klasyfikację, jako naruszającą obowiązującą Taryfę celną. Zdaniem Spółki nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie identycznego stanu faktycznego dwiema, a czasami nawet i większą ilością, różnych decyzji administracyjnych. Tym samym w ocenie Spółki uchylenie decyzji uzasadnione jest ważnym interesem publicznym, przejawiającym się w poczuciu działania organów celnych na podstawie przepisów prawa oraz w sposób budzący zaufanie do organów celnych. W tym miejscu godzi się podnieść, że pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem wielowymiarowym i bez wątpienia szerszym niż pojecie "interesu społecznego", o którym mowa w art. 155 kpa., albowiem, oprócz aspektu społecznego, obejmuje ono również kwestie z szeroko rozumianej sfery funkcjonowania instytucji publicznych, w tym instytucji państwa. Niewątpliwie w interesie publicznym leży interes państwa, pewność obrotu prawnego i gospodarczego oraz stabilność stosunków w sferze finansów, w tym finansów publicznych. O takim rozumieniu interesu publicznego świadczy cały szereg uregulowań zawartych tak w Ordynacji podatkowej, jak i w Kodeksie celnym, ściśle reglamentujących lub zgoła wykluczających po upływie określonego okresu możliwości wzruszenia decyzji ostatecznej – nawet wadliwej (np. art. 265 2 Kodeksu celnego). W tym kontekście za uprawniony należy uznać pogląd organów celnych, że w interesie publicznym jest wyegzekwowanie sum należnych z tytułu importu towarów, na podstawie decyzji, która jak wykazano wyżej może zostać wydana w okresie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, z czym importer musi się liczyć. W ocenie Sądu, fakt, iż organy celne, jak twierdzi Spółka różnie klasyfikowały te same produkty, mógł zostać podniesiony w postępowaniu odwoławczym od decyzji klasyfikujących te towary. W tym bowiem postępowaniu istnieje możliwość oceny prawidłowości postępowania organów celnych w zakresie klasyfikacji taryfowej towarów. W opinii Sądu błędny jest pogląd Spółki wyrażony we wniosku o uchylenie decyzji ostatecznej, że ideą, która legła u podstaw uchwalenia przepisu art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, była wola ustawodawcy, aby pozostawić organom celnym "furtkę" i umożliwić eliminowanie z obrotu prawnego wadliwych i niewadliwych decyzji, których z uwagi na upływ terminu nie można wzruszyć w drodze wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W wyroku z dnia 17 czerwca 2005 roku, sygn. akt OSK 1968/04 Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, że w omawianym trybie uchylenie, zmiana decyzji może nastąpić tylko w razie gdy przepis prawa będący podstawą prawną decyzji został w wyniku wadliwej wykładni naruszony lub gdy przepis prawa pozwala na wybór konsekwencji prawnych wynikających z danego stanu faktycznego, a dokonany wybór może być zmieniony.
W świetle utrwalonego orzecznictwa NSA uznaniowy charakter zaskarżonej decyzji nie wyklucza sądowej kontroli tej decyzji, ale zakres tej kontroli znacznie ogranicza. Sprowadza się ona zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej, zarówno przepisów szczegółowych jak i zasad ogólnych określonych w rozdziale 2 k.p.a. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej, oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany w kryteriach słuszności i celowości, pozostaje już poza kontrolą sądowoadministracyjną (por. wyrok NSA z dnia 11 września 1996 roku, sygn. akt SA/Ka 1543/95 Biul.Skarb. 1997/2/29).
Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, Dyrektor Izby Celnej w Ł. słusznie uznał w zaskarżonej decyzji, iż Spółka A. nie wykazała istnienia ważnego interesu strony lub też ważnego interesu publicznego, który uzasadniałby uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ w toku postępowania art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa. Okoliczności faktyczne sprawy, której przedmiotem było uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. były w zasadzie niesporne, a zadaniem organu było rozpatrzenie argumentów powołanych przez Spółkę we wniosku z dnia 19 maja 2003 roku w kontekście przesłanek wymienionych w art. 265¹ Kodeksu celnego. W zaskarżonej decyzji organ wyczerpująco odniósł się do każdego z argumentów przytoczonych przez Spółkę we wniosku o uchylenie decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] oraz w odwołaniu od decyzji organu I instancji, nie przekraczając przy tym granic swobodnego uznania administracyjnego.
Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło