III SA/Łd 236/10

Dnia 4 sierpnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia NSA Janusz Nowacki Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2010 roku sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu podania o ujawnienie prawa własności bez obciążeń hipotecznych oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. M. G. wystąpił na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym do Prezydenta Miasta Ł. o ujawnienie prawa własności nieruchomości bez obciążeń hipotecznych przez uwzględnienie tego prawa w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Do wniosku załączył wydruk mapy oraz tłumaczenie tłumacza przysięgłego z języka rosyjskiego dokumentu dotyczącego posiadłości jego pradziadka rep.[...]. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 66 § 3 k.p.a. orzekł o zwrocie wniosku M. G. W uzasadnieniu wskazano, że ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie reguluje spraw z zakresu praw własności. Zgodnie zaś z art. 1 ust. 2 pkt 7 powołanej ustawy obowiązek uwzględnienia w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym praw własności odnosi się do ustalania planowanego zagospodarowania nieruchomości i nie przesądza o tych prawach. Organ wskazał, że właściwym do wyjaśnienia roszczeń skarżącego będzie [...] Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. W ocenie Prezydenta Miasta Ł., zgodnie z treścią art. 66 § 3 k.p.a., w zaistniałym stanie faktycznym sprawy na organie nie ciążył obowiązek przekazania wniosku do organu właściwego, lecz jedynie zwrot podania wnoszącemu z pouczeniem. W zażaleniu M. G. powołał się na okoliczność, że Sąd Rejonowy dla Ł.-W. w Ł. uznał się za niewłaściwy w sprawie i postanowieniem z dnia [...] r. przekazał sprawę zgodnie z właściwością Sądowi Rejonowemu dla Ł.-Ś. w Ł. W jego ocenie w sprawie ma zastosowanie art. 66 § 4 k.p.a., bowiem sprawa przekazana zgodnie z właściwością nie została zakończona. Skarżący na podstawie art. 66 § 1 k.p.a. wniósł o uczynienie przedmiotem rozważań sprawy wszystkich ksiąg wieczystych założonych na nieruchomość, a opierających się o sfałszowane dokumenty. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 66 § 3 i art. 144 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że treść wniosku z dnia [...] r. wskazuje, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, co uzasadnia zastosowanie normy zawartej w art. 66 § 3 k.p.a., zgodnie z którą jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia na które służy zażalenie. Kolegium dodało, że w rozpoznawanej sprawie nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a więc organy administracji publicznej nie są właściwe do rozpatrzenia żądań wnioskodawcy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M. G. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia, wskazując, że [...] Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego dla Ł.-Ś. w Ł. kwestionuje jego prawo własności i odmawia wydania dokumentów z ksiąg wieczystych. Skarżący powołał się na przepisy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Ponadto należy podkreślić, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art.134 § 1 p.p.s.a. Rozpoznając skargę, w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązującego prawa. Stosownie do treści art. 66 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Na zakres kognicji organów administracji publicznej wskazuje art. 1 k.p.a. Z brzmienia powołanego przepisu wynika, iż organy administracji publicznej są organami powołanymi z mocy prawa lub na podstawie porozumień, do załatwiania spraw indywidualnych w drodze decyzji administracyjnej. Organy te stosują administracyjne prawo materialne, jak również przepisy procedury administracyjnej. Natomiast, co do możliwości stosowania przez te organy innych gałęzi prawa (prawa cywilnego, finansowego, itd.), przyjmuje się, że jest to możliwe jeżeli normy te upoważniają organy administracji publicznej do załatwiania spraw indywidualnych w drodze decyzji. W niniejszej sprawie M. G. w dniu [...] r. wystąpił do Prezydenta Miasta Ł. "o ujawnienie prawa własności nieruchomości bez obciążeń hipotecznych przez uwzględnienie tego prawa w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym". W ocenie Sądu, organ administracji publicznej prawidłowo uznał, że właściwym do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] r. jest sąd powszechny. Na powyższe wskazywała jednoznacznie treść wniosku i zakres zawartego w nim żądania. Organ administracji publicznej, do którego wniesiono podanie zawierające konkretne żądanie, jest zobowiązany w pierwszej kolejności zbadać, czy jest organem właściwym rzeczowo do wszczęcia postępowania w sprawie oraz czy żądanie objęte podaniem może być rozpoznane w postępowaniu administracyjnym. Innymi słowy obowiązkiem organu jest ustalenie czy konkretna sprawa jest sprawą indywidualną, czy sprawa ta należy do właściwości organów administracji publicznej lub organów wymienionych w przepisie art. 1 pkt 2 k.p.a. i czy jest sprawą podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej (por. teza 1 wyroku WSA w Warszawie z dnia 19 lipca 2006 r. , sygn. akt I SA/Wa 2276/05, LEX nr 258371; teza 1 wyroku NSA z dnia 27 kwietnia 2006 r., sygn. akt II GSK 32/06, LEX nr 212199). Uznać zatem należało, iż w niniejszej sprawie, organ administracji publicznej po dokonaniu wstępnej kontroli podania skarżącego zasadnie uznał się za niewłaściwy w sprawie określonej złożonym wnioskiem. Treść wniosku i zawarte w nim żądania jednoznacznie wskazywały, iż właściwym do rozpoznania podania skarżącego jest sąd powszechny. Dlatego też, w ocenie Sądu, organ, prawidłowo - zgodnie z treścią powołanego wcześniej art. 66 § 3 k.p.a., wydał postanowienie o zwrocie pisma wnioskodawcy. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ administracji publicznej wskazał, iż właściwym do rozpoznania podania skarżącego jest sąd powszechny. Podnieść należy również, iż wydanie postanowienia o zwrocie podania skarżącemu na podstawie art. 66 § 3 k.p.a., nie oznaczało merytorycznego, odmownego rozpatrzenia wniosku M. G., a jedynie rozstrzygało w przedmiocie niewłaściwości organu do którego zostało wniesione. Jednocześnie wskazać należy, że Sąd nie dopatrzył w działaniu organu naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., na które wskazywał skarżący. Zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego, a skarżącemu wskazano właściwą drogę w postępowaniu cywilnym. Ponadto warto zaznaczyć, że żaden przepis procedury administracyjnej, jak również procedury cywilnej nie przewiduje trybu składania wniosku o wszczęcie postępowania cywilnego za pośrednictwem organu administracji publicznej. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. D.T.