III SA/Łd 27/07
WyrokWSA w Łodzi2007-04-27
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Janusz Furmanek, Teresa Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej w Ł. prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, mimo argumentów strony skarżącej dotyczących interesu publicznego i ważnego interesu strony?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Celnej w Ł. prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Argumenty strony skarżącej dotyczące nieprawidłowej klasyfikacji taryfowej towarów i naliczenia odsetek wyrównawczych stanowiły merytoryczne zarzuty do decyzji ostatecznej, a nie przesłanki uzasadniające uchylenie jej w trybie nadzwyczajnym. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego nie służy ponownej merytorycznej ocenie decyzji ostatecznej i nie może prowadzić do obejścia zasady dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Spółka A zgłosiła do obrotu towary, które Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. uznał za nieprawidłowo sklasyfikowane taryfowo, co skutkowało naliczeniem odsetek wyrównawczych. Po kolejnych decyzjach organów celnych i uchyleniu przez WSA poprzedniej decyzji, Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. na podstawie art. 265¹ Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika, uznając, że strona nie wykazała istnienia interesu publicznego lub ważnego interesu strony. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 kwietnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2007 r. przy udziale - sprawy ze A. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę.
III SA/Łd 27/07
UZASADNIENIE
W dniu 23 marca 1999 roku spółka A zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na formularzu SAD nr [...] towary opisane jako "Odżywki dla sportowców", "Iminy", "Odżywki – mieszaniny witamin" oraz "Mieszaniny witamin".
Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. zakwestionował klasyfikację towarów zgłoszonych na podstawie powyższego zgłoszenia celnego i decyzją z dnia [...] nr [...] uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji taryfowej sprowadzonych towarów, stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego. Ponadto w stosunku do kwoty niedoboru należności celnych organ celny wymierzył odsetki wyrównawcze.
Od decyzji tej strona odwołała się pismem z dnia 13 marca 2002 r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. postanowieniem z dnia [...] stwierdził niedopuszczalność wniesionego odwołania.
Pismem z dnia 19 maja 2003 r. strona wniosła w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...]. Po rozpatrzeniu wniosku Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił w całości decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] oraz uznał zgłoszenie celne z dnia 23 marca 1999 roku za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towarowej oraz kwoty wynikającej z długu celnego.
Od powyższej decyzji strona w dniu 20 listopada 2003 roku złożyła odwołanie, uzupełnione pismem z dnia 26 lutego 2004r., wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa tj, przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego.
Po zapoznaniu się z aktami sprawy organ odwoławczy wskazał, iż kwestię uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe reguluje przepis art. 65 § 4, natomiast przepis art. 65 § 5 kodeksu celnego wprowadza ograniczenie czasowe w jakim decyzja taka może zostać wydana tj. w okresie trzech lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. W przedmiotowej sprawie zgłoszenie celne zostało przyjęte w dniu 23 marca 1999 roku, zaś uznająca je za nieprawidłowe decyzja organu pierwszej instancji została wydana w dniu [...] roku i doręczona stronie w dniu 18 listopada 2003 roku, a więc po upływie trzyletniego okresu przedawnienia, który zakończył bieg w dniu 23 marca 2002 roku. Z uwagi na powyższe, decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję w całości jako sprzeczną z obowiązującym prawem i odmówił uchylenia w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...].
Na powyższe rozstrzygnięcie organu II instancji skarżąca Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o jej uchylenie bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] roku. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie norm prawa procesowego w tym art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego i art. 120, 128, 256 ustawy Ordynacja podatkowa.
Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2005 roku sygn. akt III SA/Łd 705/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku znalazły się zalecenia dla organu celnego, który ponownie rozpatrując sprawę winien rozważyć i ocenić, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w takich granicach, jaki strona skarżąca zakreśliła oraz czy uchyleniu decyzji ostatecznej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Oceny takiej, zdaniem Sądu, nie zawierało uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Brak ustaleń w tym zakresie stanowi naruszenie art. 2651 § 1 oraz 262 Kodeksu celnego w związku z art. 187 § 1, 210 § 4 i 124 Ordynacji podatkowej. Decyzja wydana w trybie art. 2651 Kodeksu celnego, w ocenie Sądu, jest decyzją uznaniową i nakłada na organ celny obowiązek szczególnie wnikliwego rozważenia przesłanek zawartych w tym przepisie, co winno znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji. Jednocześnie Sąd nie podzielił stanowiska organów, iż uchyleniu decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] sprzeciwia się przepis art. 65 § 1 Kodeksu celnego.
Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł., po ponownym rozpatrzeniu wniosku Spółki z dnia 19 maja 2003r., decyzją Nr [...] z dnia [...] odmówił uchylenia decyzji Nr [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż w jego ocenie Strona nie wykazała, na czym ma polegać spełnienie przesłanek interesu publicznego lub ważnego interesu strony, przemawiających za uchyleniem decyzji ostatecznej Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł.. Wskazane przez Spółkę zarzuty dotyczące dokonanej przez organy celne niejednolitej klasyfikacji taryfowej towarów nie wyczerpują, zdaniem organu, znamion omawianych przesłanek. Organ wskazał także, iż uchyleniu decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu celnym sprzeciwia się również charakter trybu nadzwyczajnego określonego w art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, który nie powinien mieć zastosowania do decyzji określających prawidłową wysokość należności celno-podatkowych. Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. powołał się w tym względzie na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 czerwca 2000r. w sprawie o sygn. akt III SA 1854/99.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka A wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Zarzuciła organowi naruszenie prawa postępowania wskazanego w art. 265¹ Kodeksu celnego oraz art. 120, art. 121, art. 122, art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa. Strona podniosła, iż organ celny I instancji niewłaściwe dokonał oceny przesłanek wskazanych w przepisie art. 265¹ Kodeksu celnego, zarówno w odniesieniu do interesu publicznego wyrażającego się naruszeniem zaufania do organów celnych, jak i indywidualnym ważnym interesem strony wyrażającym się znacznym pogorszeniem jego sytuacji, bowiem wszystkie produkty objęte zgłoszeniem celnym z dnia 23 marca 1999r. zostały wcześniej sprzedane w całości. Obecnie, podwyższenie obciążeń nieuwzględnionych w cenie tych produktów stanowiłoby nieodwracalne dla Spółki skutki, dlatego odwołanie Spółka uznała za uzasadnione i zasługujące na uwzględnienie.
W dniu [...] roku Dyrektor Izby Celnej w Ł., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z 1997r. z późniejszymi zmianami), art. 262 oraz art. 265¹ ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. - Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. Nr 75, póz. 802 z 2001r. z późniejszymi zmianami), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. nr 68, póz. 623 z 2004r.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia 08.03.2004r. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nr [...] z dnia [...] , wydał decyzję Nr [...], mocą której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 2651 Kodeksu celnego podstawowymi przesłankami umożliwiającymi uchylenie decyzji ostatecznej jest zaistnienie interesu publicznego lub ważnego interesu strony przemawiającego za takim rozstrzygnięciem. Organ podniósł, iż z analizy wniosku z dnia
19 maja 2003r. wynika, iż Strona uzasadniła żądanie uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] spełnieniem wszystkich ustawowych przesłanek. Uzasadniając wniosek o uchylenie w całości przedmiotowej decyzji spółka A wskazała na następujące okoliczności, które zdaniem strony przemawiają za wnioskowanym rozstrzygnięciem:
- zgłaszając sprowadzane odżywki do procedury dopuszczenia do obrotu spółka A taryfikowała je z należytą starannością zgodnie z posiadaną wiedzą medyczną i sportową na temat tego rodzaju towarów oraz w najlepszej wierze i przekonaniu o prawidłowości tej taryfikacji,
- dokonana przez organ celny klasyfikacja różniła się nie tylko od klasyfikacji dokonanej przez spółkę, ale również od taryfikacji dokonanych przez organ celny w jego wcześniejszych i późniejszych decyzjach (...) Takie działanie organu celnego jest sprzeczne z powołaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zasadą, że dany towar klasyfikowany jest zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji Taryfy celnej z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę oraz z ogólnymi regularni interpretacyjnymi mającymi zapewnić jednolitość klasyfikacji. Ponadto działanie takie jest sprzeczne z zasadą prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie importerów do organów celnych,
- wymierzenie odsetek wyrównawczych w przedmiotowej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. było niezasadne. Zgodnie z wnioskiem strony " (...) wymierzenie odsetek wyrównawczych w przypadku, gdy nie został postawiony zarzut przedstawienia niekompletnych danych, a z całości materiału dowodowego wynika bezspornie, iż klasyfikacja zgłoszonych towarów dokonana została przez spółkę z należytą starannością i zgodnie z posiadaną wiedzą fachową, jest naruszeniem obowiązujących przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20.11.97r. w sprawie wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania.
Odnosząc się do zaistnienia przesłanek ważnego interesu strony lub interesu publicznego przemawiającego za uchyleniem w/w decyzji w całości spółka A przytoczyła następujące argumenty:
- spółka działa od 1987r. i zatrudnia ponad 60 osób, w tym 25 osób niepełnosprawnych, a w ramach prowadzonej działalności spółka zajmuje się szerokim zakresem usług,
- przez okres swej działalności spółka A dała się poznać jako solidny i rzetelny importer, wywiązujący się z zobowiązań wobec zagranicznych kontrahentów oraz Skarbu Państwa,
- jeżeli zaskarżona decyzja nie zostanie uchylona i spółka zostanie zmuszona do zapłaty odsetek spowoduje to zachwianie płynności finansowej Spółki, co w efekcie wpłynie na jej możliwość uczestniczenia w obrocie handlowym na dotychczasowym poziomie. Może to doprowadzić do sytuacji, że Spółka nie będzie w stanie wywiązać się z podjętych zobowiązań handlowych i utraci swoich partnerów handlowych. Firma zmuszona będzie zredukować zatrudnienie, zwalniając niepełnosprawnych, co wywoła duży oddźwięk społeczny,
- zaskarżona decyzja organu celnego w zakresie wymiaru odsetek wyrównawczych narusza przepisy obowiązującego prawa i z tego powodu za jej usunięciem z obrotu prawnego przemawia również interes publiczny,
- okolicznościami o charakterze prawnym, uzasadniającymi uchylenie zaskarżonej decyzji, jest naruszenie ogólnych reguł interpretacyjnych, którymi organy celne winny się kierować przy klasyfikacji towarowej oraz brak jednolitości i spójności w taryfikacji towarów sprowadzanych z zagranicy kupowanych od tego samego kontrahenta i na tych samych warunkach,
- zaskarżona decyzja narusza określone w Ordynacji zasady procesowe, zawarte w następujących przepisach tej ustawy: art. 120, art. 121§ 1, § 2, art. 122, art. 124, co uzasadnia jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W ocenie organu II instancji analiza cytowanych wyżej argumentów strony dowodzi, iż zdecydowana większość z nich stanowi merytoryczne zarzuty do ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł.. Przytoczone w tym zakresie argumenty z całą pewnością nie mogą być uznane za okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego przemawiającego za uchyleniem przedmiotowej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. w całości w trybie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Organ II instancji podkreślił, iż kwestie związane z oceną merytorycznej poprawności decyzji ostatecznej nie podlegają kontroli na etapie postępowania w trybie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Nie są to bowiem okoliczności, które wyczerpują przesłanki interesu publicznego lub ważnego interesu strony. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w Ł. w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego organy orzekające nie są uprawnione do oceny prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego i procesowego przy wydawaniu decyzji ostatecznych podlegających weryfikacji w trybie powołanego wyżej przepisu. Rozpatrzenie zarzutów merytorycznych doprowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego (celnego). W ocenie organu, okoliczności przywołane przez spółkę A jako uzasadniające ważny interes strony przemawiający za uchyleniem w/w decyzji nie mają żadnego związku z ważnym interesem strony, o którym mowa w art. 265¹ Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej podniósł, iż decyzja administracyjna ustala zobowiązania publicznoprawne na podstawie określonych przepisów prawnych i w oparciu o określony stan faktyczny. Przy ustalaniu wysokości zobowiązania nie ma znaczenia jak długo dany podmiot funkcjonuje, jaką działalność prowadzi oraz ile osób zatrudnia. Tym samym powyższe argumenty, w ocenie organu, nie mają żadnego znaczenia dla rozpatrzenia wniosku strony. Ponadto Spółka A nie przedstawiła żadnych dowodów uprawdopodabniających możliwość wpływu wyegzekwowania odsetek wyrównawczych ustalonych w w/w decyzji na sytuację finansową spółki. Strona w żaden sposób nie wykazała, iż zapłata w/w należności może spowodować zachwianie płynności finansowej spółki, czy też wpłynie na konieczność redukcji zatrudnienia. Tym samym, zdaniem organu, argument ten, bez poparcia go dowodami, nie może być uznany za przekonywujący i wystarczający dla uznania, iż istnieją przesłanki do uchylenia decyzji ostatecznej.
Jednocześnie Dyrektor Izby Celnej w Ł. zauważył, iż przeciwko uchyleniu decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu celnym przemawia także sam charakter trybu nadzwyczajnego określonego w art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Odnosi się to w szczególności do decyzji określających prawidłową wysokość należności celno - podatkowych. Organ zwrócił uwagę, także na orzecznictwo NSA w tym zakresie. W wyroku z dnia 02.06.2000r. o sygnaturze III SA 1854/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie odniósł się do kwestii zastosowania art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, będącym odpowiednikiem art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, w postępowaniu podatkowym. W w/w wyroku NSA stwierdził, iż "tryb z art. 155 kpa w sprawach podatkowych praktycznie nie ma zastosowania. Z jednej bowiem strony przepisy prawa podatkowego sprzeciwiają się uchyleniu decyzji określającej wysokość podatku, gdyż w sprawach tych organ podatkowy związany jest treścią przepisu i nie posiada "luzu decyzyjnego". Z drugiej strony ewentualne naruszenie prawa przy wymiarze podatku podlega naprawieniu w postępowaniu odwoławczym i w trybach szczególnych, z wyłączeniem jednak trybu z art. 154 i 155 kpa. Jednym z nielicznych, jeśli nie jedynym przykładem zastosowania ostatnio wymienionych trybów w odniesieniu do decyzji określających zobowiązanie podatkowe może być zmiana wykładni danego przepisu dokonana przez Sąd Najwyższy lub Naczelny Sąd Administracyjny. Jednakże i w tym wypadku organ administracyjny może, lecz nie musi zmienić decyzję administracyjną albowiem decyzje wydawane na podstawie art. 155 kpa są zawsze decyzjami opartymi na konstrukcji uznania administracyjnego. "
W dniu 18 grudnia 2006 roku spółka A wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...]. W skardze strona zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji z dnia [...] Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. oraz z dnia [...]. Dyrektora Urzędu Celnego. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła:
- rażące naruszenie norm prawa procesowego, tj. art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej oraz art. 2651 Kodeksu celnego poprzez:
a) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności w zakresie ustalenia przesłanek warunkujących uchylenia w całości decyzji organu celnego z uwagi na interes publiczny lub ważny interes strony
b) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w sytuacji, gdy niedopuszczalne jest stosowanie niejednolitej klasyfikacji taryfowej w odniesieniu do identycznych produktów, albowiem narusza to interes publiczny z uwagi na stosowanie różnego prawa w odniesieniu do identycznego stanu faktycznego i prawnego,
c) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów celnych poprzez formułowanie wniosków co do niedopuszczalności ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, choć organ jest świadomy iż argumenty te zostały powołane z zupełnie innych powodów niż te, o których traktuje stanowisko organu podatkowego
- naruszenie norm prawa materialnego, tj. § 1 ust 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 czerwca 1998 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania z dnia 26 czerwca 1998 roku (Dz. U. Nr 86, poz. 544).
W uzasadnieniu skargi Spółka zakwestionowała ustalenia dokonane przez Dyrektora Izby Celnej w zaskarżonej decyzji i przytoczyła tezy zawarte w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego odnoszące się do interesu jednostki i interesu publicznego. Ponadto strona skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu celnego odnoszącego się do niedopuszczalności ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy w trybie przepisu art. 2651 Kodeksu celnego. W ocenie Spółki, rozpoznanie merytoryczne jest uzasadnione istnieniem ważnego interesu społecznego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W dniu 12 i 17 kwietnia 2007r. pełnomocnik Spółki A złożył pisma procesowe, będące uzupełnieniem skargi oraz ustosunkowaniem się do argumentacji organu przedstawionej w odpowiedzi na skargę. Strona podniosła, iż Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. odmawiając uchylenia decyzji z dnia [...] na podstawie art. 2651 Kodeksu celnego oraz Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymując w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. wydali swe decyzje naruszając przepisy postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności nie przeprowadzili postępowania, które doprowadziłoby do zweryfikowania w sposób dostateczny argumentów strony skarżącej, wskazujących na istnienie w sprawie przesłanki interesu publicznego i ważnego interesu strony warunkujących uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...]. Pełnomocnik Spółki podkreślił, iż decyzja Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...] jest bez wątpienia decyzją wadliwą, co wynika z ustalonego stanu faktycznego i prawnego, bez konieczności merytorycznego rozpatrywania sprawy. Naruszenie prawa przez organ celny, który wydał podlegającą uchyleniu na podstawie art. 2651 Kodeksu celnego decyzję z dnia 25 lutego 2002r., polegało na tym, iż przy okazji klasyfikowania identycznych towarów w podobnych sprawach ustanawiano dla nich odmienne kody PCN Taryfy celnej i w konsekwencji różne stawki celne i podatkowe. Postępowanie takie, zdaniem strony, bez wątpienia narusza prawo, gdyż klasyfikacja towarów w nomenklaturze Scalonej podlega pewnym warunkom określającym zasady, na których jest oparta oraz Ogólnym Regułom Interpretacji Nomenklatury Scalonej zapewniającym jednolitą interpretację, co oznacza, że dany towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę; do każdego importowanego towaru przypisany jest więc odpowiedni kod taryfy z przyporządkowaną do niego stawką celną. Spółka wskazała, iż złamanie powyższych zasad przez Urząd Celny II w Ł. przy wydawaniu decyzji z dnia [...] wynika z ustalonego stanu faktycznego i prawnego potwierdzonego wyrokami WSA w Łodzi i decyzjami Dyrektora Izby Celnej w Ł.. Do pisma z dnia 12 kwietnia 2007r. załączono m.in. 5 decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł., pismo z dnia 04.04.2003r. oraz notatkę ze spotkania w Izbie Celnej w Ł. w dniu 23.04.2003r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do jej uchylenia.
Punktem wyjścia dla oceny prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji z dnia [...] Nr [...] muszą być rozważania zawarte w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dnia 26 kwietnia 2005r. w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 705/04. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W myśl natomiast, art. 170 powołanej wyżej ustawy, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W wyroku z dnia 26 kwietnia 2005r. Sąd stwierdził, iż decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], uchylająca w całości decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nr [...] z dnia [...] i odmawiająca uchylenia w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. nr [...] z dnia [...] i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, organ celny bezzasadnie uznał, iż uchyleniu decyzji z dnia [...], zgodnie z wnioskiem strony, sprzeciwia się przepis art. 65 § 5 Kodeksu celnego, będący przepisem szczególnym. W wyroku Sąd wskazał, iż przepis art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego nie przewiduje żadnych ograniczeń czasowych dla zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, co oznacza, że decyzja taka może być zmieniona w każdym czasie. Zgodnie z zaleceniem Sądu, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien był rozważyć, czy interes publiczny lub ważny interes strony przemawiają za uwzględnieniem wniosku w takich granicach, jakie Spółka A zakreśliła we wniosku z dnia 19 maja 2003r. oraz czy uchyleniu decyzji ostatecznej nie sprzeciwiają się przepisy szczególne. Sąd zaznaczył jednocześnie, że badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej, gdyż postępowanie prowadzone w trybie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego nie może prowadzić do kolejnego merytorycznego rozpoznania sprawy z naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania.
W ocenie Sądu, rozpatrującego obecnie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], rozstrzygnięcie organu wydane zostało zgodnie z wytycznymi Sądu zawartymi w powołanym wcześniej wyroku z dnia 26 kwietnia 2005r. Rozpatrując ponownie sprawę, wszczętą wnioskiem Spółki A z dnia 19 maja 2003r., o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] o wymiarze kwoty uzupełniającej długu celnego oraz o odsetkach wyrównawczych, organ uznał, iż zachodzą podstawy do utrzymania w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nr [...] z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. Nr [...] z dnia [...].
Sąd podzielił pogląd Dyrektora Izby Celnej w Ł., iż w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego, uzasadniające uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...].
Zgodnie z art. 2651 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 75, poz. 802 z późn. zm.), obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ celny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony.
Przepis ten, wprowadzony do Kodeksu celnego ustawą z dnia 10 kwietnia 1999r. o zmianie ustawy – Kodeks celny (Dz. U. Nr 40, poz. 402) stanowi szczególną podstawę do weryfikacji ostatecznych decyzji organów celnych i jest zbliżony do art. 155 k.p.a. Przy dokonywaniu wykładni art. 2651 § 1 Kodeksu celnego można więc, w znacznej mierze, wykorzystać poglądy ukształtowane w orzecznictwie i doktrynie na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego m.in. dotyczące pojęcia praw nabytych, wymagań stawianych zgodzie strony na wzruszenie decyzji, jak i stanowisko co do spełnienia wymagań zgodności z interesem publicznym i ważnym interesem strony (J. Borkowski - Komentarz do Kodeksu celnego – Lex Polonica).
Analizując treść zacytowanego wyżej przepisu wskazać należy, że jego zastosowanie uzależnione jest od spełnienia następujących przesłanek:
1/ dotyczy on wyłącznie decyzji ostatecznych, na mocy których strona nabyła prawo,
2/ strona, która nabyła prawo sama złożyła wniosek o zmianę lub o uchylenie decyzji albo w postępowaniu wszczętym z urzędu bądź na wniosek innej strony złożyła oświadczenie o wyrażeniu zgody na zmianę albo uchylenie decyzji,
3/ wzruszenie decyzji nie może być sprzeczne z przepisami szczególnymi,
4/ za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes publiczny lub ważny interes strony.
Właściwy do zmiany lub uchylenia decyzji jest organ celny, który ją wydał. Zmiana lub uchylenie decyzji ostatecznej w trybie wskazanego przepisu następuje przez wydanie nowej decyzji, która podlega kontroli instancyjnej i sądowej.
Podkreślić należy, że w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego istnieje możliwość wzruszenia zarówno prawidłowych decyzji ostatecznych jak i decyzji wadliwych, z wyjątkiem przypadków, w których wada decyzji stwarza podstawy do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji. Jednocześnie nie ma znaczenia dla dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w tym trybie, czy decyzja ta jest zgodna z prawem, czy też została wydana z naruszeniem prawa. Badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości decyzji ostatecznej. W przeciwnym razie postępowanie w trybie art. 2651 Kodeksu celnego stawałoby się konkurencyjne dla “zwykłego" postępowania i byłoby w istocie niedopuszczalnym rozpoznaniem sprawy w trzeciej instancji, a taka sytuacja musiałaby być zakwalifikowana jako naruszenie zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej, który z mocy art. 262 Kodeksu celnego ma zastosowanie w postępowaniu przed organami celnymi (podobne stanowisko wyrażone zostało w wyroku NSA z 23 marca 2001 r. IV SA 1515/96).
Decyzja wydawana na podstawie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego jest decyzją uznaniową, co wynika z zawartego w treści przepisu sformułowania “może" i nakłada na organ celny obowiązek szczególnie wnikliwego rozważenia przesłanek zawartych w tym przepisie. Winno to znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji - art. 124 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja taką ocenę przesłanek, o których mowa w art. 2651 § 1 Kodeksu celnego, zawiera. Organ II instancji odniósł się bowiem w sposób wyczerpujący do argumentów podniesionych przez spółkę A we wniosku z dnia 19 maja 2003r. oraz w odwołaniu z dnia 8 marca 2006r. i uznał, że strona skarżąca nie wykazała, iż w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego przemawiającego za uchyleniem w całości wskazanej wyżej decyzji ostatecznej. Sąd przychyla się w tym względzie do stanowiska organu.
Nie ulega bowiem wątpliwości, iż w rozpoznawanej sprawie spełnione zostały wszystkie pozostałe przesłanki umożliwiające prowadzenie postępowania w trybie art. 2651 § 1 Kodeksu celnego. Decyzja Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] jest decyzją ostateczną, gdyż 2 września 2002r. Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez Spółkę od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł.i z dnia [...] i powyższe postanowienie nie zostało przez stronę zaskarżone. Decyzję tę można niewątpliwie ocenić jako decyzję, na mocy której skarżąca spółka nabyła prawo. “Pod pojęciem decyzji podatkowej nie tworzącej praw dla strony należy rozumieć decyzję w całości negatywną dla strony. Natomiast decyzja, która przyznaje stronie jakieś uprawnienia lub je rozszerza, albo znosi obowiązki bądź je ogranicza, jest decyzją tworzącą prawa dla strony. Decyzje podatkowe nakładające obowiązki na adresatów, w tym decyzje wymiarowe, też tworzą prawa dla stron."(M. Masternak M. Podatkowy 1999/4/26). Powyższe stwierdzenia można w całości odnieść do decyzji wydawanych przez organy celne (Wiesław Czyżowicz “Prawo celne" Wyd. C.H. BECK Warszawa 2004 r.). Każde rozstrzygnięcie sprawy indywidualnej, które kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygnięcie, na podstawie którego strona “nabyła prawo". Także gdy decyzja nakłada na stronę obowiązek – ma ona znamiona prawne decyzji, z której strona nabyła prawo, bowiem decyzja ta określa czy i jakie obowiązki i w jakim zakresie na stronie ciążą (wyrok NSA z 23 marca 2001 r. IV SA 1515/96 - LEX Nr 53442). Uchyleniu decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] nie sprzeciwiają się również przepisy szczególne.
Wniosek o uchylenie w całości decyzji ostatecznej z dnia [...] Spółka A zawarła w swoim piśmie z dnia 19 maja 2003r. Jako przesłanki uzasadniające uchylenie tej decyzji strona wskazała, iż dokonana przez organ w decyzji z dnia [...] taryfikacja różni się nie tylko od klasyfikacji dokonanej przez Spółkę, ale również od taryfikacji dokonanych przez organ celny w jego wcześniejszych i późniejszych decyzjach, co sprzeczne jest z zasadą, że dany towar klasyfikowany jest zawsze do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji Taryfy Celnej oraz prowadzi do naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów celnych. Dodatkowo, Spółka podniosła we wniosku, iż brak było podstaw do naliczenia w decyzji z dnia [...] odsetek wyrównawczych, ponieważ Spółka aktywnie współpracowała z organem w trakcie postępowania celnego, dostarczając wszelkich niezbędnych dokumentów i wyjaśnień. Wymierzenie odsetek wyrównawczych Spółka uznała za niesłuszne i rażąco niesprawiedliwe oraz naruszające obowiązujące przepisy prawne, co powinno prowadzić do wniosku, iż za usunięciem decyzji z dnia [...] przemawia interes publiczny. Jako ważny interes strony, Spółka A podała, iż jeżeli decyzja z dnia [...] nie zostanie uchylona, a Spółka będzie zmuszona do zapłaty odsetek, spowoduje to zachwianie płynności finansowej i w konsekwencji doprowadzi do redukcji zatrudnienia w firmie. Spółka podniosła, iż jej działalność gospodarcza oprócz tego, że zapewnia zatrudnienie kilkudziesięciu osobom, uzasadnia między innymi sens istnienia w mieście organów celnych. Zdaniem strony, dotychczasowa postawa Spółki A w prowadzonej działalności gospodarczej oraz należyta staranność, dobra wiara i całkowite przekonanie w jej słuszność, pozwalają uznać, że za uchyleniem wymierzonych w decyzji odsetek wyrównawczych przemawia ważny i słuszny interes Spółki. W ocenie Spółki, zaskarżona decyzja narusza zawarte w art. 120, 121 § 1, 122 i 124 ustawy Ordynacja podatkowa zasady procesowe, co uzasadnia jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W ocenie Sądu, wskazane przez Spółkę przesłanki, mające uzasadniać konieczność uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...], zmierzają faktycznie do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji przez organ celny I instancji, czego w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego, organ robić nie może. Prowadziłoby to bowiem do obejścia zasady dwuinstancyjności postępowania, wyrażonej w art. 127 ustawy Ordynacja podatkowa. Przytoczone przez Spółkę argumenty nie mogą być uznane za okoliczności uzasadniające istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego, gdyż większość z nich dotyczy prawidłowości dokonania przez organ celny klasyfikacji taryfowej sprowadzonego towaru i niezasadnego wymierzenia odsetek wyrównawczych. Okoliczności te powinny zostać przywołane przez Spółkę w toku postępowania odwoławczego od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...], czego strona we właściwym czasie nie uczyniła. Wprawdzie w piśmie procesowym z dnia 12 kwietnia 2007r. strona podnosi, iż jej żądanie nie sprowadza się do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy zakończonej decyzja ostateczną z dnia [...], to jednak zarówno przedstawione argumenty jak i dowody załączone na ich poparcie w postaci decyzji dotyczących klasyfikacji taryfowej towarów, uzgodnień dokonywanych na potrzeby klasyfikacji taryfowej sprowadzanych przez Spółkę preparatów , wskazują, że skarżąca dąży w istocie do wykazania nieprawidłowości klasyfikacji taryfowej sprowadzonych towarów. Rozstrzyganie argumentów przytoczonych przez Spółkę prowadziłoby do ponownej oceny prawidłowości klasyfikacji taryfowej sprowadzonych przez Spółkę towarów, do czego organ nie był uprawniony na etapie rozpatrywania istnienia przesłanek wymienionych w art. 265¹ Kodeksu celnego. Zasługi i kompetencje osób kierujących Spółką i w niej zatrudnionych, na polu szeroko rozumianej działalności sportowej przejawiającej się zaopatrywaniem klubów i związków sportowych w odżywki, leki i środki medyczne jak i prowadzeniem kliniki leczenia m.in. urazów sportowych, nie mogą uzasadniać żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne ze wskazaniem, że przemawia za tym ważny i słuszny interes strony. Strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła okoliczności, iż zapłata odsetek wyrównawczych, ustalonych w decyzji z dnia [...], może doprowadzić do utraty płynności finansowej firmy i co się z tym wiąże redukcji zatrudnienia. W decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] ustalono kwotę niedoboru należności celnych w wysokości 16.256,40 zł, a we wniosku o uchylenie w całości tej decyzji Spółka nie wykazała, iż zapłata tej kwoty oraz należnych odsetek wyrównawczych istotnie mogłaby wpłynąć na sytuację finansową firmy. Ponadto, słusznie organ podniósł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż uchylenie się od obowiązku uiszczenia należności celnych nie może być utożsamiane z interesem strony, o którym mowa w art. 265¹ Kodeksu celnego. W opinii Sądu, strona nie może uzasadniać żądania uchylenia decyzji ostatecznej wymierzającej należności celne tłumacząc, że nie spodziewała się weryfikacji zgłoszenia celnego i wymierzenia dodatkowych należności celnych, co ma ujemny wpływ na możliwości finansowe Spółki w wywiązaniu się z innych zobowiązań względem kontrahentów handlowych lub banków, które udzieliły jej kredytów na uruchomienie inwestycji. Obowiązek regulowania określonych należności na rzecz Skarbu Państwa jest bowiem warunkiem działalności podmiotu gospodarczego i powinien stanowić część polityki finansowej Spółki. Również w odniesieniu do podnoszonego argumentu, że pomiędzy datą dokonanej odprawy, a wszczęciem postępowania organ celny nie sygnalizował nieprawidłowości i Spółka działając w dobrej wierze opartej na zaufaniu do tegoż urzędu importowała i odprawiała dietetyczne środki spożywcze na identycznych zasadach, należy wskazać, że za prawidłowość zgłoszenia celnego odpowiada zgłaszający, natomiast organ celny może w trybie art. 83 Kodeksu celnego kontrolować zgłoszenie celne w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym, a w razie stwierdzenia nieprawidłowości ma obowiązek podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane. Przyjęcie zgłoszenia celnego jest czynnością materialno-techniczną. Organ celny w momencie przyjmowania zgłoszenia obowiązany jest sprawdzić, czy spełnia ono wymogi formalne określone w art. 64 Kodeksu celnego, to znaczy, czy jest złożone na właściwym formularzu, prawidłowo wypełnionym, czy jest podpisane oraz czy załączono do niego wszystkie dokumenty wymagane do objęcia towaru procedurą celną. Jeżeli zgłoszenie spełnia te wymogi, organ celny zobowiązany jest je przyjąć, natomiast gdy zgłoszenie nie odpowiada wymogom formalnym, organ celny odmawia jego przyjęcia. Odmowa przyjęcia nie jest weryfikacją zgłoszenia celnego, a jedynie oceną jego kompletności. Przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru wnioskowaną procedurą celną oraz określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Dopiero po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny może przystąpić do jego weryfikacji. Weryfikacja może rozpocząć się niezwłocznie po przyjęciu zgłoszenia w trybie art. 70 § 1 Kodeksu celnego, czyli przed zwolnieniem towaru, albo też w trybie art. 83 § 1 Kodeksu celnego, po zwolnieniu towaru. Weryfikacja zgłoszenia celnego polega na ocenie materialnej treści dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego oraz danych zawartych w tym zgłoszeniu, a więc np. faktury, świadectwa pochodzenia, certyfikatu towaru, wskazanego przez zgłaszającego kodu PCN, stawki celnej itp. Decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe może być wydana, jeżeli nie upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Podstawą wydania takiej decyzji może być m.in. fakt wykazania przez organ celny nieprawidłowości w zadeklarowanym przez stronę kodzie PCN sprowadzonego towaru. Decyzja może być wydana w oparciu o te same dokumenty, które zostały załączone do zgłoszenia celnego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2004r., sygn. akt V SA 791/03, LEX nr 149569). .
Wprawdzie przesłanka "ważnego interesu strony", do której odwołuje się Spółka nie została prawnie zdefiniowana, biorąc jednak pod uwagę fakt, że jest to tryb nadzwyczajny (w tym trybie organ nie rozstrzyga ponownie sprawy merytorycznie), należy przyjąć, że badanie przesłanki ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przez organ przy wydawaniu decyzji ostatecznej. Celem trybu nadzwyczajnego wynikającego z art. 2651 § 1 Kodeksu celnego nie jest kolejna instancyjna kontrola prawidłowości wydanej decyzji, zaś jego zastosowanie , które stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznej uzasadnia stanowisko, że ważny interes strony musi być rzeczywiście na tyle ważny, aby równoważył i usprawiedliwiał odstępstwo od owej podstawowej zasady postępowania administracyjnego i uzasadniał zastosowanie trybu nadzwyczajnego ( por. wyrok WSA z dnia 02.12.2005r. V SA/Wa 2333/04, LEX nr 189757., wyrok WSA w Łodzi z dnia 21.11.2006r. III SA/Łd 779/05 niepublikowany). Zarówno w toku postępowania przed organami celnymi jak i w toku postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca spółka jako podstawę przemawiającą za uchyleniem decyzji ostatecznej wskazywała nieprawidłową klasyfikację taryfową sprowadzanych produktów, dokonywaną z naruszeniem zasad klasyfikacji taryfowej, co w jej ocenie uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji ostatecznej ustalającej taką nieprawidłową klasyfikację, jako naruszającą obowiązującą Taryfę celną. Zdaniem Spółki nie jest dopuszczalne rozstrzygnięcie identycznego stanu faktycznego dwiema, a czasami nawet i większa ilością, różnych decyzji administracyjnych. Tym samym w ocenie Spółki uchylenie decyzji uzasadnione jest ważnym interesem publicznym, przejawiającym się w poczuciu działania organów celnych na podstawie przepisów prawa oraz w sposób budzący zaufanie do organów celnych. W tym miejscu godzi się podnieść, że pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem wielowymiarowym i bez wątpienia szerszym niż pojecie "interesu społecznego", o którym mowa w art. 155 kpa., albowiem, oprócz aspektu społecznego, obejmuje ono również kwestie z szeroko rozumianej sfery funkcjonowania instytucji publicznych, w tym instytucji państwa. Niewątpliwie w interesie publicznym leży interes państwa, pewność obrotu prawnego i gospodarczego oraz stabilność stosunków w sferze finansów, w tym finansów publicznych. O takim rozumieniu interesu publicznego świadczy cały szereg uregulowań zawartych tak w Ordynacji podatkowej, jak i w Kodeksie celnym, ściśle reglamentujących lub zgoła wykluczających po upływie określonego okresu możliwości wzruszenia decyzji ostatecznej – nawet wadliwej (np. art. 265 2 Kodeksu celnego). W tym kontekście za uprawniony należy uznać pogląd organów celnych, że w interesie publicznym jest wyegzekwowanie sum należnych z tytułu importu towarów, na podstawie decyzji, która jak wykazano wyżej może zostać wydana w okresie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, z czym importer musi się liczyć. W ocenie Sądu, fakt, iż organy celne, jak twierdzi Spółka różnie klasyfikowały te same produkty, mógł zostać podniesiony w postępowaniu odwoławczym od decyzji klasyfikujących te towary. W tym bowiem postępowaniu istnieje możliwość oceny prawidłowości postępowania organów celnych w zakresie klasyfikacji taryfowej towarów. W opinii Sądu błędny jest pogląd Spółki wyrażony we wniosku o uchylenie decyzji ostatecznej, że ideą, która legła u podstaw uchwalenia przepisu art. 265 1 § 1 Kodeksu celnego, była wola ustawodawcy, aby pozostawić organom celny "furtkę" i umożliwić eliminowanie z obrotu prawnego wadliwych i niewadliwych decyzji, których z uwagi na upływ terminu nie można wzruszyć w drodze wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W wyroku z dnia 17 czerwca 2005r. w sprawie OSK 1968/04 NSA zaprezentował pogląd, który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela, że w omawianym trybie uchylenie, zmiana decyzji może nastąpić tylko w razie gdy przepis prawa będący podstawą prawną decyzji został w wyniku wadliwej wykładni naruszony lub gdy przepis prawa pozwala na wybór konsekwencji prawnych wynikających z danego stanu faktycznego, a dokonany wybór może być zmieniony.
W świetle utrwalonego orzecznictwa NSA uznaniowy charakter zaskarżonej decyzji nie wyklucza sądowej kontroli tej decyzji, ale zakres tej kontroli znacznie ogranicza. Sprowadza się ona zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej, zarówno przepisów szczegółowych jak i zasad ogólnych określonych w rozdziale 2 kpa. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej, oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany w kryteriach słuszności i celowości, pozostaje już poza kontrolą sądowoadministracyjną ( wyrok NSA z dnia 11.09.1996r. SA/Ka 1543/95 Biul. Skarb. 1997/2/29).
W tym kontekście w ocenie Sądu, Dyrektor Izby Celnej w Ł. słusznie uznał w zaskarżonej decyzji, iż Spółka A nie wykazała istnienia ważnego interesu strony lub też ważnego interesu publicznego, który uzasadniałby uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] w trybie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ w toku postępowania art. 121 § 1 i 2 oraz art. 122 w zw. z art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa. Okoliczności faktyczne sprawy, której przedmiotem było uchylenie ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. były w zasadzie niesporne, a zadaniem organu było rozpatrzenie argumentów powołanych przez Spółkę we wniosku z dnia 19 maja 2003r. w kontekście przesłanek, wymienionych w art. 265¹ § 1Kodeksu celnego. W zaskarżonej decyzji organ wyczerpująco odniósł się do każdego z argumentów przytoczonych przez Spółkę we wniosku o uchylenie decyzji ostatecznej Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. z dnia [...] i odwołaniu, nie przekraczając przy tym granic swobodnego uznania administracyjnego. Takie samo stanowisko zaprezentował WSA w Łodzi w prawomocnych wyrokach z dnia 21.11.2006r., sygn. akt III SA/Łd 779/05 i z dnia 23.11.2006r. sygn. akt III SA/Łd 280/06 dotyczących identycznych sprawach ze skarg spółki A.
Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nie narusza prawa materialnego ani też przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło