III SA/Łd 273/12
WyrokWSA w Łodzi2012-08-02
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Teresa Rutkowska, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu administracyjnego oddalający skargę na decyzję odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, wydany na podstawie art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, podlega wznowieniu w świetle późniejszego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego uznającego ten przepis za niezgodny z Konstytucją?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadna, ponieważ wyrok sądu administracyjnego oddalający skargę na decyzję odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, opierał się na art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r., który został później uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją. Naruszenie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 272 § 1 PPSA i art. 145 § 1 pkt 1b) PPSA, co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący E. C. i A. C. domagali się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Prezydent Miasta Ł. odmówił, uznając, że nieruchomość jest zabudowana przemysłowo (symbol Bi), a nie na cele mieszkaniowe lub garażowe, co wykluczało zastosowanie ustawy o przekształceniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Następnie skarżący wnieśli skargę o wznowienie postępowania, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 grudnia 2011 r. (sygn. akt P 31/10), który uznał art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. za niezgodny z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wznawia postępowanie sądowoadministracyjne, zmienia wyrok z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 63/09, w ten sposób, że uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], i zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. solidarnie na rzecz E. C. i A. C. kwotę 334 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi E. C. i A. C. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 63/09 w sprawie ze skargi E. C. i A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1. wznawia postępowanie sądowoadministracyjne; 2. zmienia wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 63/09 w ten sposób, że uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...]; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. solidarnie na rzecz E. C. i A. C. kwotę 334 (trzysta trzydzieści cztery) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie art. 1 ust.1, art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.), odmówił przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w Ł., przy ul. A 2g, oznaczonej jako działka nr [...], posiadającej urządzoną księgę wieczystą Kw [...], stanowiącej własność Gminy Ł., a będącej w użytkowaniu wieczystym A. C..
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż na wniosek A. C. z dnia 14 [...] wszczęte zostało postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] postępowanie zostało zawieszone z uwagi na toczące się postępowanie, w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. przez Gminę Ł. własności przedmiotowej nieruchomości. Po ustaniu przyczyny zawieszenia i wydaniu przez Wojewodę [...] w dniu 31 marca 2008 r. decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa przez Gminę Miasto Ł. własności opisanej nieruchomości, postanowieniem z dnia [...] postępowanie w sprawie zostało podjęte.
Prezydent Miasta Ł. wyjaśnił, iż stosownie do art. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, przekształcenie może nastąpić, jeśli dotyczy prawa do nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych. Jak ustalono, na podstawie zebranej dokumentacji, działka nr 28/31 zabudowana jest obiektami przemysłowymi, w ewidencji gruntów oznaczona jest symbolem Bi, który określa inne tereny zabudowane, co oznacza, że "rodzaj tej nieruchomości nie wchodzi w zakres przedmiotowy" przytoczonego przepisu.
Od powyższej decyzji A. C. wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niewskazanie stron postępowania, dowodów, na jakich organ oparł się przy ustaleniu charakteru zabudowy nieruchomości oraz brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Ponadto zarzucili naruszenie art. 35 k.p.a. przez niezałatwienie sprawy w terminie miesięcznym od dnia złożenia wniosku o przekształcenie prawa, który upłynął w dniu 15 września 2002 r. oraz art. 8 k.p.a. przez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium w pierwszej kolejności wyjaśniło, iż przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności weszły w życie w dniu 13 października 2005 r. Stosownie do art. 9 tej ustawy utraciły moc ustawy wcześniejsze, równolegle obowiązujące, a dotyczące tej samej materii, czyli ustawa z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności i ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości. Zgodnie zaś z art. 8 w/w ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. do spraw wszczętych na podstawie uchylonych ustaw i niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W dniu wejścia w życie przepisów z 2005 roku postępowanie z wniosku stron było wszczęte i nie zostało zakończone decyzją ostateczną, zatem zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku.
Przywołując treść art. 1 ustawy z 29 lipca 2005r. organ wyjaśnił iż możliwość przekształcenia dotyczy wyłącznie nieruchomości tych użytkowników wieczystych, których prawo istniało w dniu wejścia w życie ustawy, czyli w dniu 13 października 2005 r. Dotyczy to wszystkich kategorii nieruchomości podlegających przekształceniu i wszystkich kategorii podmiotów uprawnionych do przekształcenia, natomiast termin, do jakiego można wystąpić z wnioskiem do właściwego organu to dzień 31 grudnia 2012 r. Zakresem przedmiotowym zostały zaś objęte nieruchomości zabudowane na cele mieszkaniowe, nieruchomości zabudowane garażami, nieruchomości przeznaczone pod zabudowę na cele mieszkaniowe, nieruchomości przeznaczone pod zabudowę garażami oraz nieruchomości rolne. Nieruchomość oznaczona nr 28/31 była w użytkowaniu wieczystym strony w dacie wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. Była ona działką zabudowaną w sposób inny niż zabudowa mieszkaniowa lub pod garaże. Z zapisów w akcie notarialnym z dnia 30 stycznia 1998 r. wynika, iż na działce znajduje się budynek o kubaturze 7560 m 3 . Z zapisów w karcie inwentaryzacyjnej wynika, z kolei, że działka jest zabudowana jednak nie ma zapisów o zabudowie lokalami mieszkalnymi czy garażami. Przedmiotowa nieruchomość oznaczona była symbolem Bi, tzn. inne tereny zabudowane, zabudowa mieszkaniowa oznaczona jest symbolem B. Organ podniósł, iż wobec poczynionych ustaleń zasadne jest stwierdzenie, że w dniu [...] nieruchomość gruntowa oznaczona nr [...] nie była zabudowana na cele mieszkaniowe lub garażami, bądź miała przeznaczenie pod tego rodzaju zabudowę.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił, iż zarzut przewlekłości postępowania nie jest zasadny gdyż z przyczyn niezależnych od organu I instancji, a związanych z kwestią wyjaśnienia spraw własnościowych i przeprowadzenia postępowania komunalizacyjnego, postępowanie musiało zostać zawieszone, jednocześnie po ustaniu przyczyny zawieszenia zostało podjęte z urzędu. Jako nieuzasadnione organ uznał również pozostałe zarzuty, wskazując iż organ I instancji uzasadniając motywy rozstrzygnięcia oparł się na danych z ewidencji gruntów, co wynikało z uzasadnienia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi E. C. i A. C. powtórzyli zarzuty odwołania, dodatkowo wskazując na naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. z uwagi na nieuzasadnione utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji. Wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Nadto o skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania co do zgodności art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. z art. 2 Konstytucji RP. Uzasadniając postawione wnioski skarżący powtórzyli argumentację odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymało dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 marca 2009 roku, sygn. akt II SA/Łd 63/09 oddalił skargę E. i A. małż. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. Nr 175, poz. 1459 ze zm.), a przede wszystkim przepis art. 1 ust. 1 zgodnie z którym osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Ustawodawca określił w przywołanym przepisie zakres przedmiotowy i podmiotowy jego zastosowania. Analiza stanu faktycznego sprawy uzasadnia stwierdzenie, iż skarżący nie spełniają przesłanek umożliwiających zastosowanie tego trybu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W pierwszej kolejności Sąd wskazał, iż jak wynika z akt sprawy niewątpliwie skarżącym przysługiwało w dniu wejścia w życie powyższej ustawy, tj. w dniu [...], prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości, ponieważ nabyli je na mocy umowy zawartej w formie aktu notarialnego z dnia 30 maja 1998 r. Przesłanka podmiotowa została spełniona, jednakże w zakresie przesłanki przedmiotowej Sąd podzielił stanowisko organu administracji, wskazując, iż przedmiotowa nieruchomość nie była w dniu [...] zabudowana na cele mieszkaniowe lub garażami albo przeznaczona pod tego rodzaju zabudowę. Z zapisów w akcie notarialnym z dnia 30 stycznia 1998 r. wynikało, że na działce znajduje się budynek o kubaturze 7560 m 3 . Natomiast z karty inwentaryzacyjnej działki oraz raportu o działce wynikało, że działka nr [...] jest zabudowana budynkiem mającym funkcję szpitala i zakładu opieki medycznej i oznaczona jest symbolem "Bi" co odpowiada przeznaczeniu "inne tereny zabudowane", nieruchomości przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową oznaczane są symbolem "B" – zgodnie rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Ponieważ ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie definiuje, co należy rozumieć przez zamieszczony w jej art. 1 ust. 1 zwrot "nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami", ustalając znaczenie tego zwrotu, odwołać się należy do przepisów zamieszczonych w innych aktach prawnych. Pomocniczo można się odwołać do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) - Dz. U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), zgodnie z którą budynki mieszkalne to obiekty budowlane, których co najmniej połowa całkowitej powierzchni użytkowej jest wykorzystywana do celów mieszkalnych; w przypadkach, gdy mniej niż połowa całkowitej powierzchni użytkowej wykorzystywana jest na cele mieszkalne, budynek taki klasyfikowany jest jako niemieszkalny, zgodnie z jego przeznaczeniem. Nieruchomość jest zabudowana na cele mieszkaniowe, jeżeli zasadniczym lub przeważającym elementem w ocenie charakteru zabudowy jest jej funkcja mieszkaniowa. Omawiana ustawa nie definiowała również pojęcia "garaż" i tutaj pomocniczo Sąd odwołał się do § 65 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Zgodnie z tym przepisem ze względu na podstawową funkcję użytkową budynki dzieli się m.in. na następujące rodzaje: 1) budynki mieszkalne, 2) budynki przemysłowe, 3) budynki transportu i łączności, 4) budynki handlowo-usługowe, 5) zbiorniki, silosy i budynki magazynowe. Natomiast w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Klasyfikacji Środków Trwałych (Dz. U. Nr 112, poz. 1317 ze zm.) garaże zaliczone zostały do grupy budynków transportu i łączności. Analizując charakter zabudowy znajdującej się na przedmiotowej nieruchomości przez pryzmat powyższych przepisów Sąd stwierdził, iż niewątpliwie zabudowa znajdująca się na nieruchomości nie ma charakteru zabudowy mieszkaniowej, ani też nie jest zabudową garażową. Nadto z brzmienia przepisu art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wynika, iż garaż musi być obiektem budowlanym. przez obiekt budowlany, zgodnie z ustawą prawo budowlane rozumieć należy obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. W świetle powyższego, przekształceniu nie może podlegać prawo użytkowania wieczystego nieruchomości, na której znajdują się wiaty oraz parterowy budynek magazynowy. Niewątpliwie przedmiotowa nieruchomość nie była zabudowana w sposób określony w powołanym wcześniej przepisie art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.
W kwestii ustalania przeznaczenia nieruchomości objętej wnioskiem o przekształcenie Sąd orzekający podzielił wykształcone na tym tle orzecznictwo, iż przy ustalaniu, czy grunt oddany w użytkowanie wieczyste jest przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową bądź pod zabudowę garażami, należy w pierwszej kolejności kierować się treścią miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego w chwili wejścia w życie ustawy, a więc w dniu 13 października 2005 r. Wymóg przeznaczenia nieruchomości pod zabudowę mieszkaniową i zabudowę garażami nie może oznaczać bezwzględnego zakazu wykorzystywania nieruchomości na inne cele, o ile nie spowoduje to utraty przez daną nieruchomość jej podstawowej funkcji, jaką jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych (wyrok NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn.akt I OSK 1676/07, dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX, Lex nr 469391). Jednocześnie jednak w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, organ ustala przeznaczenie nieruchomości na podstawie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, ale takiej decyzji skarżący nie przedstawili. W tej sytuacji organ administracji uprawniony był do określenia charakteru zabudowań i przeznaczenia nieruchomości na podstawie umowy sprzedaży, wypisu z rejestru gruntów, raportu o budynkach i karty inwentaryzacyjnej nieruchomości. Wszystkie te dokumenty należy zakwalifikować jako dokumenty urzędowe, które mają istotną moc dowodową i stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści, organ administracji jest zobowiązany uznać za udowodnione to co wynika z treści dokumentu urzędowego, z tych względów stwierdzić należy, iż organ prowadzący postępowanie administracyjne ustalające charakter zabudowy na przedmiotowej nieruchomości zasadnie oparły swoje ustalenia na przywołanych dokumentach urzędowych, wyczerpując tym samym procedurę w zakresie ustalania i wyjaśniania stanu faktycznego sprawy.
W świetle powyższego Sąd stwierdził, iż organ administracji prawidłowo ustalił, iż w sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, a następnie na ich podstawie rozstrzygnął sprawę, w oparciu o wnikliwie zebrany i obiektywnie oceniony materiał dowodowy.
W dniu [...] E. C. i A. C. na podstawie art. 272 i art. 277 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., nr 270 ) – [zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.] wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 marca 2009 roku, sygn. akt II SA/Łd 63/09, oddalającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W uzasadnieniu skargi wskazali, że wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011r., w sprawie o sygn. akt P 31/10 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w zakresie, w jakim nakazuje stosowanie tej ustawy w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw, do spraw wszczętych na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, dotyczących nieruchomości zabudowanej budynkiem biurowo-warsztatowym niewymienionej w art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005r. w pierwotnym brzmieniu i zakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie ustawy z 28 lipca 2011 r., jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 21 ust. 1 oraz z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Orzeczenie TK weszło w życie w dniu 20 grudnia 2011r.,co w ocenie skarżących oznacza, że skarga o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie została wniesiona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 272 § 2 p.p.s.a. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący powołując się na motywy wyroku TK podnieśli, że przyczyny wadliwości w postaci niekonstytucyjności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przy ul. A 2g na żadnym etapie postępowania tj. zarówno przed organami administracji, jak i sądami administracyjnymi nie stanowiły przedmiotu rozpoznania sprawy. W każdym bowiem przypadku sądy badały jedynie formalnoprawne kwestie zapadłych w sprawie orzeczeń.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o odrzucenie skargi o wznowienie postępowania z powodów formalnych lub jej uwzględnienie powołując się wskazany powyżej wyrok TK z dnia 8 grudnia 2011r., sygn. akt P 31/10.
W odpowiedzi na skargę uczestnik postępowania – Gmina Ł. wskazała, iż mając na uwadze nowe brzmienie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku oraz zasadę szybkości i prostoty postępowania prowadzenie postępowania sądowego nie znajduje uzasadnienia, ponieważ ewentualne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności może być rozpatrywane po złożeniu stosownego wniosku do właściwego organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadna.
Zgodnie z treścią art.272 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 270 z 2012r.) można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.
Przede wszystkim wyjaśnienia wymaga kwestia czy spełnione zostały przesłanki formalnoprawne wznowienia postępowania sądowodadministracyjnego.
Skarżący jako podstawę wznowienia wskazali wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 grudnia 2011r. w spr. P 31/10. Zgodnie z treścią tego wyroku art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459, z 2007 r. Nr 191, poz. 1371, z 2009 r. Nr 206, poz. 1590, z 2010 r. Nr 21, poz. 109 oraz z 2011 r. Nr 187, poz. 1110) w zakresie, w jakim nakazuje stosowanie tej ustawy w brzmieniu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110) do spraw wszczętych na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1299 oraz z 2002 r. Nr 113, poz. 984) dotyczących nieruchomości zabudowanej budynkiem biurowo-warsztatowym niewymienionej w art. 1 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 r. w pierwotnym brzmieniu i zakończonych ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie ustawy z 28 lipca 2011 r., jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 21 ust. 1 oraz z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 25 marca 2009r. w spr. II SA/Łd 63/09 przy rozstrzyganiu sprawy stosował przepisy ustawy z 29 lipca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (Dz.U. nr 175 poz.1459 z późn. zm.). Stosowanie tej ustawy wynikało z treści art.8 zgodnie z którym do spraw wszczętych na podstawie ustaw o których mowa w art.9 (m.in. ustawy z 4 września 1997r. o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania przysługującego osobom fizycznym w prawo własności) i niezakończonych ostateczną decyzją stosuje się przepisy niniejszej ustawy.
Z przepisu art.8 ustawy z 29 lipca 2005r. wynika, iż do wszystkich spraw, które nie zostały zakończone decyzją ostateczną w dacie wejścia w życie ustawy (tzn. do 13 października 2005r.) należy stosować przepisy ustawy z 29 lipca 2005r.
W rozpoznawanej sprawie skarżący złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności w dniu 14 sierpnia 2002r. czyli w okresie obowiązywania ustawy z 4 września 1997r. Do dnia wejścia w życie ustawy z 29 lipca 2005r. (tzn. do 13 października 2005r.) postępowanie w przedmiocie tego wniosku nie zostało zakończone. W związku z czym do rozstrzygnięcia wniosku skarżących, z uwagi na treść art.8, zastosowanie miała ustawa z 29 lipca 2005r. Sąd w sprawie II SA/Łd 63/09 oceniając legalność zaskarżonej decyzji stosował zatem przepisy ustawy z 29 lipca 2005r. z uwagi na treść art.8 tej ustawy. Można zatem uznać, iż rozstrzygnięcie Sądu w sprawie II SA/Łd 63/09 opierało się na treści przepisu art.8 ustawy z 29 lipca 2005r. Istniała więc podstawa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, o której mowa w art.272 § 1 p.p.s.a.
Nieuzasadniony jest zarzut organu administracji, iż skarżący nie wskazali dokładnie podstawy wznowienia gdyż w części wstępnej skargi wskazano jedynie art.272 p.p.s.a podczas gdy przepis ten zawiera dwie podstawy wznowienia (w § 1 i w § 2). Faktem jest, iż na pierwszej stronie skargi o wznowienie wskazano jedynie przepis art.272 p.p.s.a. bez sprecyzowania czy chodzi o podstawę wznowienia z § 1 czy z § 2. W uzasadnieniu skargi jednak dokładnie wyjaśniono, iż podstawą wznowienia jest przepis § 1 artykułu 272 p.p.s.a. Można zatem uznać, iż skarżący wskazali podstawę wznowienia.
Nieuzasadniony jest również zarzut organu administracji, iż skarga o wznowienie winna zostać odrzucona gdyż skarżący, po wznowieniu postępowania, żądali aby Sąd administracyjny przekształcił prawo użytkowania wieczystego w prawo własności. Skarga faktycznie zawiera takie żądanie lecz Sąd nie jest nim związany. Orzeczenia jakie wydaje sąd administracyjny zostały określone w przepisach ustawy z 30 sierpnia 2002r. i nie ma żadnego znaczenia okoliczność jak strona sprecyzowała swoje żądanie w skardze. W związku z czym błędne sprecyzowanie żądania E. i A. C. nie uzasadnia odrzucenia skargi. Przesłanki odrzucenia zostały wymienione w art.279 p.p.s.a. i nie ma wśród nich przesłanki błędnego sprecyzowania żądania przez skarżących. Zarzut organu administracji w tym zakresie nie jest zasadny.
W ocenie Sądu skarżący zachowali również trzymiesięczny termin do złożenia skargi o wznowienie. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie P 31/10 został ogłoszony w Dzienniku Ustaw nr 272 z 2011r. z dnia 20 grudnia 2011r. zaś skarga o wznowienie została złożona w dniu 8 marca 2012r. Zachowany zatem został termin o którym mowa w art.272 § 2 p.p.s.a
W przekonaniu Sądu spełnione zostały przesłanki formalnoprawne do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowo administracyjnego.
Badając sprawę merytorycznie Sąd uznał, iż skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] jest uzasadniona.
W myśl art.145 § 1 p.p.s.a sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionego przepisu wynika, iż skarga podlega uwzględnieniu między innymi wówczas gdy zostanie stwierdzone naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie miała miejsce sytuacja, o której mowa w art.145 § 1 pkt.1b.) p.p.s.a.
Nie budzi wątpliwości fakt, iż istnieje podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego określona w art.145a § 1 kpa.
Zgodnie z treścią wymienionego przepisu można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja została wydana między innymi na podstawie art. 8 ustawy z 29 lipca 2005r. Organy administracji wydały swoje rozstrzygnięcie na podstawie ustawy z 29 lipca 2005r. z uwagi na treść przepisu art.8 tej ustawy. Kwestia ta została dokładnie omówiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponieważ sprawa wniosku skarżących o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie została zakończona do dnia [...], z uwagi na treść art.8, organy administracji zobligowane były wydać rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy ustawy z 29 lipca 2005r. Można zatem uznać, iż art.8 ustawy z 29 lipca 2005r. był podstawą wydania zaskarżonej decyzji.
Okolicznością niesporną jest, iż wymieniony przepis został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z art.2 w związku z art.21 ust.1 i art.64 ust.2 Konstytucji. Nie ma potrzeby powtarzania argumentacji podniesionej przez Trybunał. Istotne jest jedynie to, iż przepis ten uznano za niezgodny z Konstytucją.
Decyzje organów administracji obu instancji zostały zatem wydane na podstawie niekonstytucyjnego przepisu. Stanowi to naruszenie prawa w rozumieniu art.145 § 1 pkt.1b.) p.p.s.a. Wydanie decyzji z powołaniem się na przepis ustawy, który został uznany za niezgodny z Konstytucją oznacza wydanie decyzji z naruszeniem przepisu wyższej rangi. Przesądza to o tym, iż w decyzji administracyjnej doszło do "naruszenia prawa" (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 27 maja 2008r. w spr. III SA/Lu 553/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 28 lipca 2009r. w spr. III SA/Łd 91/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 6 sierpnia 2009r. w spr. III SA/Kr 402/09, A.Kabat w B.Dauter, B.Gruszczyński, A.Kabat. M.niezgódka-Medek – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamycze, Warszawa 2009r. str.391). W niniejszej sprawie miała zatem miejsce podstawa do uwzględnienia skargi, o której mowa w art.145 § 1 pkt.1b.) p.p.s.a.
Reasumując Sąd uznał, iż spełnione zostały przesłanki formalnoprawne do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zaś skarga jest uzasadniona gdyż doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o przepis art.145a § 1 kpa. Mając to na uwadze sąd wznowił postępowanie sądowoadministracyjne i na podstawie art.282 § 2 i 145 § 1b.) p.p.s.a zmienił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 25 marca 2009r. w ten sposób, że uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a
b.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło