III SA/Łd 299/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-09-15

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wszystkich wymaganych informacji dotyczących jej stanu majątkowego i rodzinnego, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wszystkich wymaganych informacji dotyczących jej stanu majątkowego i rodzinnego, mimo wezwania sądu. Brak wykazania rzeczywistej niemożności poniesienia kosztów postępowania, w tym nieprzedstawienie dokumentów takich jak zeznanie podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych czy zaświadczenie o wynagrodzeniu, czyni wniosek niewiarygodnym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wypełniony formularz wniosku zawierał niepełne informacje dotyczące stanu majątkowego i rodzinnego skarżącego. Mimo wezwania sądu do uzupełnienia braków, skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów i informacji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy W. P. w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 15 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak[...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia odmówić przyznania prawa pomocy R.A. III SA/Łd 299/09 Uzasadnienie Pismem z dnia 25 maja 2009 r. W. P. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. W wyniku wezwania do uiszczenia wpisu od skargi, strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł jedynie argumenty dotyczące zakwestionowanej decyzji. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynikało, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną G. P. i synami: K. P. (27 lat) i B. P. (25 lat). Wskazując na osiągane w gospodarstwie domowym dochody skarżący podał jedynie wysokość dochodów osiąganych przez siebie – 800 zł z tytułu umowy o pracę. Odnośnie dochodów pozostałych członków rodziny nie podał ich wyjaśniając, że nie zna ich dochodów, ponieważ "nie odzywają się do niego". Odnośnie informacji o posiadanym majątku wskazał, że jest właścicielem domu o powierzchni 120 m2. Wskazał także, że nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. W dalszej części formularza (rubryka 11) wskazał, że "z uwagi na faktyczną separację prowadzę samodzielnie swoje gospodarstwo domowe". W związku z powyższymi ustaleniami, mając na uwadze, że zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczenie skarżącego o jego stanie majątkowym i rodzinnym było niepełne i nie zawierało wszystkich niezbędnych informacji referendarz wezwał skarżącego, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do nadesłania w terminie 14 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy dokumentów i informacji, które umożliwiłyby prawidłową ocenę zdolności płatniczych strony. W szczególności zażądano: sprecyzowania informacji o osobach pozostających ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, wobec niejednoznacznych informacji przekazanych w formularzu wniosku; poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu zeznania podatkowego skarżącego za 2008 rok lub zaświadczenia z urzędu skarbowego o osiąganych w tym okresie dochodach; złożenia zaświadczenia z banku(ów) o posiadanych przez skarżącego rachunkach bankowych, kontach i lokat bankowych wraz z wyciągami z tych rachunków za ostatnie trzy miesiące; złożenia odpowiedniego zaświadczenia od pracodawcy o wysokości otrzymywanego przez skarżącego wynagrodzenia oraz informacji o wysokości dochodów osiąganych przez osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. Wezwanie to zostało skarżącemu doręczone w dniu 13 lipca 2008 r. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Odnosząc się do wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, tym samym wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, iż stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena zdolności płatniczych nie sprowadza się bowiem tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 roku o sygn. akt GZ 71/04). We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie przekazał wszystkich niezbędnych do prawidłowej oceny jego stanu majątkowego informacji. Nie przekazał także takich informacji w związku z dodatkowym wezwaniem Sądu. W szczególności nie przedstawił żadnych informacji, tj. poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu zeznania podatkowego za 2008 rok lub zaświadczenia z urzędu skarbowego o osiąganych w tym okresie dochodach; nie przedłożył żądanych wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych, zaświadczenia od pracodawcy o wysokości otrzymywanego wynagrodzenia oraz informacji o wysokości dochodów osiąganych przez osoby pozostające ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. Informacje te, w szczególności dotyczące zeznań podatkowych, posiadanych rachunków i lokat bankowych i zgromadzonych na nich środkach finansowych, czy zaświadczenia o wysokości osiąganego wynagrodzenia mogą mieć istotne znaczenie dla ustalenia faktycznych możliwości zarobkowych skarżącego, a tym samym jego możliwości płatniczych. Skarżący nie odpowiedział także na wezwanie do wyjaśnienia, wobec istniejących wątpliwości, kto faktycznie pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym i jakie osoby te uzyskują dochody. Przedmiotowe informacje również mają istotne znaczenie dla określenia sytuacji majątkowej skarżącego. Wszystkie te informacje były istotne z punktu widzenia ustalenia faktycznych możliwości płatniczych strony. W ocenie referendarza, fakt odmowy przekazania żądanych informacji o stanie majątkowym czyni niewiarygodnym powoływanie się przez skarżącego na okoliczność braku możliwości płatniczych i poniesienia kosztów postępowania w sprawie. Tym samym strona pozbawiła referendarza informacji niezbędnych do faktycznej oceny jej zdolności płatniczych. W świetle powyższych ustaleń, złożone przez skarżącego oświadczenie, o którym mowa w art. 252 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie zawiera – zdaniem referendarza – dostatecznych danych koniecznych do oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych. Skarżący nie wykazał w związku z tym w dostateczny sposób, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uznając złożone oświadczenie za niewystarczające do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie uznać należało, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 245 § 3 w zw. z art. 252 § 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło