III SA/Łd 357/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T B o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi T B na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić przywrócenia terminu. T B wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł z dnia [...] r. wydaną w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 kwietnia 2015 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 28 kwietnia 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 9 akt sądowych), na adres podany w skardze, tj.: Ł, ul. S [...]. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżący w dniu 4 maja 2015 r., złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Prawomocnym postanowieniem z dnia 22 lipca 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 357/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Następnie zarządzeniem z dnia 20 sierpnia 2015 r. Przewodniczący Wydziału zarządził ponowne wezwanie skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego poprzez ponowne przesłanie zarządzenia z dnia 14 kwietnia 2015 r. Odpis powyższego zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 28 sierpnia 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 48 akt sądowych). W zakreślonym terminie skarżący nie uiścił należnego wpisu od wniesionej skargi. W dniu 7 września 2015 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Wyjaśnił, że do 6 września 2015 r. przebywał z rodziną na urlopie. Natomiast wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w terminie, który upływał z dniem 4 września 2015 r., odebrał jego ojciec. Strona wniosła o umożliwienie uiszczenia należnego wpisu od skargi w terminie do dnia 11 września 2015 r. Pomimo złożenia wniosku skarżący nie uiścił należnego wpisu od skargi. Zarządzeniem z dnia 16 września 2015 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przywrócenia terminu, braków formalnych wniosku z dnia 7 września 2015 r. poprzez uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu. Jednocześnie skarżący został pouczony o treści art. 87 § 4 p.p.s.a. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu 6 października 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 52 akt sądowych). W dniu 13 października 20156 r. skarżący złożył do akt sprawy pismo procesowe, w którym wyjaśnia, że na brak jego winy w uchybieniu terminu wskazują obiektywne przyczyny, takie jak: przebywanie poza Ł na urlopie do dnia 6 września 2015 r.; odebranie przesyłki zawierającej odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego przez osobę, w zasadzie nieuprawnioną (ojca skarżącego) i doręczenie jej dopiero w dniu 6 września 2015 r., w godzinach wieczornych; fakt rzeczywistego zamieszkiwania przez skarżącego w K, a nie w Ł przy ul. S, gdzie kierowana jest cała korespondencja. Mając powyższe na uwadze skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Jednocześnie w dniu 13 października 2015 r. skarżący dokonał wpłaty, w kasie sądu, kwoty 100 zł tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w okresie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z powołanych wyżej przepisów wynika, iż instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo złożenie wniosku przez zainteresowanego we wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu skarżący zachował 7 dniowy termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jak wynika bowiem zarówno treści uzasadnienia wniosku, jak i pisma procesowego z dnia 13 października 2015 r. ustanie przyczyny uchybienia terminu nastąpiło w dniu 6 września 2015 r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu został złożony w dniu 7 września 2015 r. (prezentata – karta 49 akt sądowych). Jednocześnie skarżący, wezwany do uzupełnienia braku formalnego wniosku, dokonał w zakreślonym terminie uchybionej czynności, tj. uiścił kwotę 100 zł tytułem wpisu od wniesionej skargi, czym zadośćuczynił wymogowi określonemu w art. 87 § 4 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił natomiast braku winy w uchybieniu terminu. Uzasadniając wniosek w powyższym zakresie skarżący powołał się na fakt przebywania poza Ł na urlopie do dnia 6 września 2015 r.; odebranie przesyłki zawierającej odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego przez osobę, w zasadzie nieuprawnioną (ojca skarżącego) i otrzymanie przesyłki dopiero w dniu 6 września 2015 r., w godzinach wieczornych oraz na fakt rzeczywistego zamieszkiwania przez skarżącego w K, a nie w Ł przy ul. S, gdzie kierowana jest cała korespondencja. Powyżej wskazana argumentacja, w ocenie Sądu nie wskazuje na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu. Wskazać należy ponownie, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje ważne interesy. Przywrócenie terminu może mieć zatem miejsce, gdy dopełnienie czynności było niemożliwe z powodu niemożliwej do usunięcia przeszkody, tj. przeszkody nagłej, której nie można było przezwyciężyć nawet przy użyciu największego wysiłku, jakiego w danych okolicznościach można racjonalnie oczekiwać. Uprawdopodobnienie zaistnienia takiej sytuacji należy do strony. W ocenie Sądu, podniesiona przez skarżącego okoliczność przebywania na urlopie nie stanowi okoliczności faktycznej uprawdopodobniającej brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Skoro bowiem skarżący zdecydował się na wniesienie przedmiotowej skargi, a ponadto miał świadomość konieczności uiszczenia w wyznaczonym przez Sąd terminie należnego wpisu od skargi, co wynika min. z faktu wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, winien dochować należytej staranności w dbałości o swoje interesy. Mając powyższe na uwadze, skarżący udając się na urlop, mógł poinformować o tym sąd i wystąpić z wnioskiem o nieprzesyłanie mu korespondencji w okresie jego nieobecności. Tym samym okoliczność ta nie uzasadnia, w ocenie Sądu przywrócenia uchybionego terminu. Uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu nie stanowi także podniesiona argumentacja, co do nieprawidłowego doręczenia przesyłki zawierającej odpis zarządzenia do uiszczenia wpisu sądowego. Wskazać bowiem należy, że w myśl art. 72 § 1 p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – zarządcy domu lub dozorcy, jeżeli nie mają oni sprzecznych interesów w sprawie i podjęli się oddania mu pisma. W niniejszej sprawie jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 52 akt sądowych), przesyłka z dnia 24 sierpnia 2015 r. zawierająca odpis zarządzenia z dnia 14 kwietnia 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, została doręczona, w dniu 28 sierpnia 2015 r. dorosłemu domownikowi – J B (ojcu skarżącego), który podjął się oddać przesyłkę adresatowi. Skarżący podnosząc zarzut nieprawidłowego doręczenia, nie podnosił faktu nieotrzymania przesyłki, jak również nie wskazywał żadnych okoliczności, z których wynikałoby, że w sprawie występują sprzeczne interesy pomiędzy nim, a dorosłym domownikiem, który odebrał przesyłkę. Z przedstawionych wyjaśnień skarżącego wynika natomiast, że kierowana do niego przesyłka została mu oddana niezwłocznie, zaraz po powrocie z urlopu. Ponadto, co należy podkreślić, w toku dotychczasowego postępowania, kierowana przez sąd do skarżącego wcześniejsza korespondencja była podejmowana przez różne osoby, przedstawione jako dorośli domownicy (zwrotne potwierdzenia odbioru – k. 15, 35, 46 akt sądowych). Prawidłowości powyższych doręczeń skarżący nie kwestionował. Za okoliczność uprawdopodobniająca braku winy skarżącego w uchybieniu terminu Sąd nie uznał także podniesionej argumentacji, co do nieprawidłowego adresu, na który kierowana jest korespondencja. Uzasadniając przedmiotowy wniosek skarżący wskazał, że adres na który przesyłane są przesyłki z sądu, tj. Ł ul. S [...], nie jest jego adresem zamieszkania, bowiem faktycznie mieszka i jest zameldowany w K. Z treści art. 46 § 2 p.p.s.a. wynika, iż strona wnosząca pierwsze pismo w sprawie jest zobowiązana między innymi do oznaczenia miejsca zamieszkania, a w razie jego braku - adresu do doręczeń, lub siedziby stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników. Natomiast z treści art. 70 §1 p.p.s.a. wynika, iż strony i ich przedstawiciele mają obowiązek zawiadamiać sąd o każdej zmianie swojego zamieszkania, adresu do doręczeń lub siedziby. O powyższym obowiązku i skutkach jego niedopełnienia sąd powinien pouczyć stronę przy pierwszym doręczeniu (zdanie 2 art. 70 § 2 p.p.s.a.). T B wnosząc przedmiotową skargę wskazał adres – Ł, ul. S [...] (k. 3 akt sądowych). Na powyższy adres sąd przesyłał kierowaną do skarżącego korespondencję, czego strona na wcześniejszym etapie nie kwestionowała. Skarżący został pouczony, przy pierwszym doręczeniu o obowiązku, jak i wynikających z niego skutkach, poinformowania sądu o zmianie miejsca zamieszkania bądź też siedziby (k. 8 akt sądowych). Ponadto podkreślić należy, że pomimo podniesionej argumentacji w tym zakresie, skarżący nie podał adresu swojego faktycznego zamieszkania w K, jak również nie wnosił o kierowanie korespondencji na inny adres. Reasumując, w ocenie Sądu przedstawione przez skarżącego okoliczności nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż wnosząc skargę do sądu skarżący winien się liczyć z tym, że czynność ta spowoduje z kolei podjęcie czynności przez sąd. Przewidywanie takiej sekwencji zdarzeń nie wymaga szczególnej znajomości prawa, gdyż wynika z charakteryzującego przeciętnego obywatela doświadczenia życiowego, nie odbiega też co do zasady od trybu procedowania innych organów. Wobec tego skarżący znając treść nałożonego na niego obowiązku, mając w planach wyjazd na urlop, czy też mając wątpliwości, co prawidłowości i skuteczności doręczenia kierowanych do niego pism, winien podjąć czynności mające na celu zapewnienie dochowania należytej staranności w dbałości o swoje interesy. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. k.p.f