III SA/Łd 361/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-12-09
Skład orzekający: Teresa Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sytuacji, gdy organ administracji publicznej, korzystając z instytucji autokontroli (art. 54 § 3 PPSA), uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję przed rozpoczęciem rozprawy?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA w związku z art. 54 § 3 PPSA, gdy organ administracji publicznej, korzystając z instytucji autokontroli, uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję przed rozpoczęciem rozprawy. W takiej sytuacji rozpoznanie skargi przez sąd staje się bezprzedmiotowe, ponieważ sąd bada jedynie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, a nie legalność rozstrzygnięć wydanych po wniesieniu skargi.Stan faktyczny
K. D. i A. K. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. o odmowie wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. W trakcie postępowania sądowego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uwzględniło skargę i uchyliło swoje własne rozstrzygnięcie oraz decyzję organu pierwszej instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po stwierdzeniu, że decyzja Kolegium stała się ostateczna i nie wniesiono od niej skargi, sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz K. D. i A. K. kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 grudnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w osobie: Sędziego NSA – Teresy Rutkowskiej po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. D. i A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu postanawia: 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz K. D. i A. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania R.A.
III SA/Łd 361/10
U Z A S A D N I E N I E
Wnioskiem z dnia 5 lutego 2010 roku K. D. i A. K., wspólnicy spółki cywilnej "A. " zwrócili się o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w sklepie "Alkohole" zlokalizowanym w S. przy ul. B.
Decyzją z dnia [...] (znak [...]) Prezydent Miasta S. odmówił wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w sklepie "Alkohole" zlokalizowanym w S. przy ul. B.
Jak bowiem ustalił organ I instancji, A. K. i K. D. sprzedawali alkohol bez wymaganego prawem zezwolenia. Z ustaleń Prokuratury Rejonowej w S. wynikało, iż przedsiębiorcy ewidentnie popełnili czyn zabroniony opisany w art. 43 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, czyn ten jednak, zdaniem Prokuratury, "nie zawierał tak ujemnej zawartości, aby uznać go za przestępstwo". Z tego powodu Prokuratura Rejonowa w S. umorzyła dochodzenie. W związku z tym organ stwierdził, że osoby te nie dają gwarancji należytego, a przede wszystkim zgodnego z prawem, prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na handlu alkoholem.
Od powyższej decyzji odwołali się A. K. i K. D., zarzucając organowi I instancji wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, polegającym na: niewłaściwym zastosowaniu art. 18 ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz błędnej wykładni art. 18 ust. 1-3 wskazanej wyżej ustawy z uwagi na to, że mimo pozytywnej opinii Miejskiej Komisji Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych przyjęto, iż z wymienionych przepisów wynika uznaniowy charakter wydania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych; niewłaściwym zastosowaniu art. 7 k.p.a. w zakresie wyznaczającym materialnoprawną zasadę uwzględniania przy załatwianiu spraw indywidualnych interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zobowiązującym do wszechstronnego rozważenia wszelkich okoliczności faktycznych; niewłaściwym zastosowaniu przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez przyjęcie, że art. 18 ust. 1 i ust. 10 może stanowić podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych - z powodu odosobnionego przypadku sprzedaży napojów alkoholowych bez zezwolenia. Zdaniem odwołujących doprowadziło to do odmowy wydania zezwolenia bez podstawy prawnej, a zatem wbrew wymogom art. 6 k.p.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zaskarżoną decyzją z dnia [...] (znak [...]) utrzymało w mocy decyzję organu i instancji. Kolegium wskazało, że przeprowadzone postępowanie odwoławcze wykazało trafność rozstrzygnięcia organu I instancji, w tym również co do powołania się na przepisy prawa materialnego stanowiące jego podstawę prawną. Z przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi wynika jednoznacznie, że do sprzedaży napojów alkoholowych wymagane jest uzyskanie stosownego zezwolenia. Oznacza to, że prowadzenie sprzedaży bez wymaganego zezwolenia jest czynem zabronionym, co znalazło odzwierciedlenie w art. 43 ust. 1 powołanej ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Organ odwoławczy za bezzasadny uznał przy tym zarzut dotyczący wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia bez podstawy prawnej z uwagi na niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 i ust. 10 oraz błędnej interpretacji art. 18 ust. 1-3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Zdaniem organu odwoławczego, to skarżący, a nie organ I instancji, błędnie przyjęli, że art. 18 ust. 1 i ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie może stanowić podstawy prawnej odmowy udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. W myśl art. 18 ust. 3a wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przez organ wydający wymaga uzyskania pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych. Pozytywna opinia nie przesądza jednak o wydaniu zezwolenia.
W skardze na powyższą decyzję K. D. i A. K., podnieśli zarzuty takie jak w odwołaniu, a więc zaskarżonemu orzeczeniu zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania polegające na: niewłaściwym zastosowaniu art. 18 ust. 10 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz dowolnej i błędnej wykładni art. 18 ust. 1-3 wskazanej wyżej ustawy; niewłaściwym zastosowaniu przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez przyjęcie, że art. 18 ust. 1 i ust. 10 pkt 1 może stanowić podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oraz naruszenie art. 7 k.p.a. Skarżący wnieśli w związku z tym o uchylenie zaskarżonych decyzji, wobec ich sprzeczności z prawem.
Zdaniem skarżących, nie występuje - już po uzyskaniu pozytywnej opinii Miejskiej Komisji Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w S. – uznaniowość przy wydawaniu decyzji. Skarżący podnieśli, że wskazany przez organ jako podstawa materialnoprawna rozstrzygnięcia art. 18. ust. 10 pkt 1 ustawy dotyczy jedynie przesłanek cofnięcia wydanego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych (zgodnie z tym przepisem zezwolenie organ zezwalający cofa w przypadku nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych), a nie warunków, od jakich zależy wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi, w dniu 21 października 2010 r., pełnomocnik organu wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Wskazał w związku z tym, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. korzystając z uprawnień przewidzianych w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), decyzją z dnia [...] (znak [...]), uwzględniło skargę K. D. i A. K. złożoną na decyzję SKO w S. z dnia [...] (znak [...]) utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...], orzekając o ich uchyleniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, postanowieniem z dnia 21 października 2010 r. zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne wskazując, że decyzja Kolegium z dnia [...] nie jest decyzją ostateczną, a stronom przysługuje od niej skarga do sądu administracyjnego.
W dniu 3 grudnia 2010 r. ustalono, iż strony nie wniosły skargi na decyzję SKO w S. z dnia [...] i stała się ona ostateczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Postępowanie w sprawie należało umorzyć.
Zgodnie z treścią 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), [dalej: ustawa p.p.s.a.] organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Powyższy przepis przewiduje instytucję tzw. autokontroli, w ramach której organ administracji publicznej jest uprawniony do weryfikacji własnego działania, która wyłącza konieczność dokonania kontroli zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny.
Stosownie natomiast do treści art. 161 § 1 powołanej ustawy, Sądy wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Użyte w powołanym powyżej przepisie, w pkt 3, określenie "stało się" oznacza, iż chodzi o przyczyny, które w chwili wniesienia skargi nie istniały, ale wystąpiły dopiero w toku rozpoznawania sprawy. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż po wniesieniu skargi zaistniały okoliczności, uzasadniające stwierdzenie, że rozpoznanie skargi stało się bezprzedmiotowe.
Bezspornym bowiem w niniejszej sprawie jest, że decyzją z dnia [...] (znak [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. korzystając z uprawnień przewidzianych w art. 54 § 3 ustawy p.p.s.a. orzekło o uchyleniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] (znak [...]) i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Taka sytuacja odpowiada niewątpliwe trzeciej ze wskazanych przesłanek uzasadniających umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1168/05, wyrok z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 85/05).
Trzeba bowiem podkreślić, iż Sąd rozpatrując sprawę ze skargi na konkretną decyzję, bada jedynie jej zgodność z prawem, natomiast nie dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć, do których wydania doszło po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Dlatego w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została prawomocnie uchylona, Sąd został pozbawiony przedmiotu kontroli, a postępowanie sądowe, dotyczące zaskarżonej decyzji, stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł jak w postanowieniu.
Zgodnie zaś z art. 201 § 1 powołanej ustawy zasądzono na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 500,00 (słownie: pięćset) złotych. Na kwotę zasądzonych kosztów składa się uiszczony przez stronę wpis od skargi.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło