III SA/Łd 367/09

WyrokWSA w Łodzi2009-12-10

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niepełnosprawna, która nie porusza się na wózku inwalidzkim i zajmuje samodzielnie lokal mieszkalny o powierzchni przekraczającej normatywną powierzchnię użytkową o więcej niż 30%, może otrzymać dodatek mieszkaniowy?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie spełnia przesłanek do przyznania dodatku mieszkaniowego. Kluczowym kryterium jest powierzchnia użytkowa lokalu, która nie może przekraczać normatywnej powierzchni o więcej niż 30% (lub 50% pod pewnymi warunkami). W przypadku skarżącej, powierzchnia lokalu znacznie przekraczała dopuszczalny limit, a okoliczności związane z niepełnosprawnością nie uzasadniały zwiększenia normatywnej powierzchni zgodnie z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Stan faktyczny
Skarżąca H. W. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, który został odrzucony przez Prezydenta Miasta Ł. ze względu na zbyt dużą powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca, osoba niepełnosprawna (pierwsza grupa inwalidzka), argumentowała, że jej trudna sytuacja materialna i zdrowotna powinny być uwzględnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, , Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokat J. C.-O. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej H. W. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokat J. C.-O. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania H. W. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu podniesiono, iż organ I instancji odmówił skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego z uwagi na fakt, że wnioskodawczyni nie spełniała ustawowych kryteriów uzyskania dodatku mieszkaniowego, bowiem zajmuje lokal mieszkalny o powierzchni przekraczającej ustawową maksymalną normę powierzchni użytkowej przewidzianą dla jednej osoby. W odwołaniu H. W. podała, iż jest osobą samotną, chorą, posiadającą pierwszą grupę inwalidzką. Podkreśliła, że całość niskich dochodów pochłaniają wydatki związane z zakupem leków. W jej ocenie pozbawienie dodatku mieszkaniowego ze względu na nadmetraż jest krzywdzące. Organ odwoławczy, decyzją z dnia [...], utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie powołał się na treść art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wskazując, że normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny) w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m2 dla jednej osoby. Normatywną powierzchnię użytkową zwiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju (art. 5 ust. 3 ustawy). Ponadto zgodnie z treścią przepisu art. 5 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 powołanej ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30% albo 50 % pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. W oparciu o zebrany materiał dowodowy Kolegium ustaliło, iż skarżąca jest osobą niepełnosprawną, o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nie porusza się na wózku inwalidzkim. Zajmuje samodzielnie lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej 63,11 m2. Powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30 %. Udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu wynosi 100 %, a wiec przekracza 60%. Średni miesięczny dochód skarżącej wynosi 1.047,75 złotych . Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania wnioskowanego świadczenia. Skarżąca zajmuje bowiem lokal o powierzchni użytkowej znacznie przekraczającej normatywną powierzchnię przewidzianą dla jednej osoby. W sprawie nie wystąpiły również okoliczności uzasadniające zwiększenie powierzchni normatywnej z przyczyn, o których mowa w art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Skarżąca jest co prawda osobą ze znacznym stopniem niepełnosprawności, ale nie porusza się na wózku inwalidzkim, a lokal mieszkalny zajmuje samodzielnie. W sprawie nie można zastosować również regulacji, o której mowa w art. 5 ust. 5 ustawy. W skardze z dnia 30 czerwca 2009 roku H. W. wskazała, że jest osobą bardzo schorowaną posiadającą pierwszą grupę inwalidzką. Zaznaczyła, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, ma problemy ze wzrokiem. Dokładnie opisała jak wyposażyła swoje mieszkanie i co do niego zakupiła. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie dodatku mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2009 roku referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata, oddalając wniosek pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. naruszały przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić przesłanki do ich uchylenia. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734 ze zm.). Stosownie do treści art. 2 powołanej ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa a art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Natomiast przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy stanowi, iż normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m2 dla jednej osoby. Normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju (art. 5 ust. 3 ustawy). Dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 1) 30 % albo 2) 50 % pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60 %. (art. 5 ust. 5 ustawy) Powyżej powołane przepisy w sposób jednoznaczny określają kryteria nabycia prawa do dodatku mieszkaniowego. Warunkiem jego otrzymania jest łączne spełnienie następujących warunków: 1) zajmowanie lokalu mieszkalnego o określonej normatywnej powierzchni użytkowej, z uwzględnieniem liczby członków gospodarstwa domowego; 2) osiąganie określonego dochodu w przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa domowego; 3) posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż H. W. spełnia dwa spośród powołanych powyżej warunków. Wynajmuje lokal mieszkalny oraz spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Skarżąca nie spełnia natomiast przesłanki "powierzchni normatywnej" zajmowanego lokalu. Jak wynika bowiem ze znajdującej się w aktach administracyjnych karty lokalu, skarżąca zajmuje samodzielnie lokal mieszkalny położony w Ł. przy ul. P. nr [...] m [...], o powierzchni użytkowej 63,11 m². Zgodnie z powołaną wcześniej treścią art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego dla gospodarstwa jednoosobowego nie może przekraczać 35 m². Zatem powierzchnia użytkowa lokalu zajmowanego przez skarżącą znacznie przekracza ustawową normę, uprawniającą do nabycia prawa do dodatku mieszkaniowego. W sprawie nie wystąpiły również przesłanki zwiększenia dopuszczalnej powierzchni użytkowej, o których mowa w art. 5 ust. 3 powołanej ustawy. Przepis ten zezwala na powiększenie użytkowej powierzchni mieszkalnej z tytułu niepełnosprawności osoby zamieszkującej w lokalu, jednak tylko wówczas gdy osoba niepełnosprawna porusza się na wózku lub gdy niepełnosprawność wymaga zamieszkania w oddzielnym pokoju. Powołana norma prawna reguluje zatem sytuacje, których wystąpienie stanowi podstawę zwiększenia dopuszczalnej normatywnej powierzchni zajmowanego lokalu. Pamiętać należy, iż ocena tych przesłanek jest zróżnicowana. O ile bowiem w przypadku zamieszkiwania w danym lokalu osoby poruszającej się na wózku inwalidzkim powierzchnia normatywna zawsze ulegnie zwiększeniu, o tyle jej zwiększenie z powodu wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju jest uzależnione od tego czy dana osoba zamieszkuje sama czy też z rodziną. Jeżeli wnioskodawca zamieszkuje samodzielnie, wówczas nie można mówić o sytuacji przewidzianej w art. 5 ust. 3 tej ustawy (por. Wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2006 roku, sygn. akt I OSK 565/06, LEX nr 290657). Skarżąca nie porusza się na wózku inwalidzkim, a wskazany lokal mieszkalny zajmuje samodzielnie. W przedmiotowej sprawie nie znajdzie również zastosowania przepis art. 5 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który umożliwia nabycie prawa do dodatku mieszkaniowego osobie zajmującej lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej nie przekraczającej normatywnej powierzchni o więcej niż 30% lub 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Zajmowany przez skarżącą lokal mieszkalny przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż dopuszczalne 30%, a jak wynika z wniosku skarżącej udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu wynosi 100 %. Na marginesie zaznaczyć należy, że argumenty podnoszone przez skarżącą nie mogły wywrzeć zamierzonego skutku, bowiem nie odnosiły się do kryteriów przyznawania dodatku mieszkaniowego, określonych w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 roku. Organy administracji orzekając w sprawach dotyczących dodatku mieszkaniowego działają w granicach ustawy i nie mają możliwości oparcia swojego rozstrzygnięcia na zasadach słuszności. Fakt, iż skarżąca taki dodatek poprzednio otrzymywała nie ma wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji, bowiem Sąd dokonuje oceny legalności jedynie decyzji zaskarżonej oraz decyzji ją poprzedzającej w danym konkretnym postępowaniu administracyjnym. Skarżąca ponadto nie przedstawiła dowodów na to, aby powierzchnia mieszkaniowa była inna niż wskazana przez skarżącą we wniosku . Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił. Natomiast na podstawie art. 250 powołanej ustawy oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) przyznano pełnomocnikowi skarżącej z urzędu należne wynagrodzenie. A. B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło