III SA/Łd 375/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2009 r. sprawy ze skargi Lucyny K. i Czesława K. na decyzje Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], [...] w przedmiocie wymeldowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu J. W. prowadzącemu Kancelarię Radcy Prawnego w Ł., przy ul. [...] lok. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złote obejmującą podatek od towarów i usług oraz kwotę 34 (trzydzieści cztery) złote stanowiącą opłatę skarbową od pełnomocnictw – łącznie kwotę 326,80 (trzysta dwadzieścia sześć 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym skarżącym L. K. i C. K. i kwotę powyższą nakazuje wypłacić radcy prawnemu J. W. z funduszów Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Decyzjami z dnia [...], nr [...] oraz nr [...] Prezydent Miasta Ł., po przeprowadzeniu postępowania z wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej "S." w Ł., na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) orzekł o wymeldowaniu Cz. K. i L. K. z miejsca pobytu stałego mieszczącego się w Ł. przy ul. H. 5 lokal nr 18. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, iż w dniu 4 i 6 sierpnia 2008 roku komornik sądowy na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego dla Ł.- Ś. w Ł. III Wydział Cywilny w Ł. z dnia 29 czerwca 2007 roku, sygn. akt III C 1332/06 nakazującego opróżnienie lokalu nr 18 mieszczącego się przy ul. H. 5 w Ł. dokonał eksmisji wskazanych powyżej osób. W wyniku podjętych czynności egzekucyjnych L. i Cz. małżonkowie K. zostali przeniesieni do lokalu zastępczego. W dniu 4 sierpnia 2008 roku L. i Cz. małżonkowie K. opuścili sporny lokal wnosząc skargę na dokonane czynności komornicze. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2008 roku Sąd Rejonowy dla Ł. – Ś. w Ł. oddalił skargę na czynności komornika w postaci przeprowadzenia czynności zmierzających do wykonania eksmisji, a postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 roku, sygn. akt III Co 2060/08 Sąd Rejonowy dla Ł.-Ś. w Ł. III Wydział Cywilny odrzucił zażalenie na powyższe postanowienie. Mając na uwadze poczynione okoliczności faktyczne organ administracji uznał, iż w przedmiotowej sprawie spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu, określona w art. 15 ust. 2 ustawy. Od powyższej decyzji L. K. i Cz. K. wnieśli odwołania w których podnieśli, iż z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego przed sądem powszechnym nadal toczy się postępowanie dotyczące przeprowadzonej eksmisji. Ponadto skarżący zarzucili, iż wydając zaskarżone decyzje organ administracji nie kierował się słusznym i ważnym interesem strony, jakim jest stan zdrowia skarżących. Decyzjami z dnia [...] o nr [....], nr [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżone decyzje organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy odwołując się do przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, które mają przede wszystkim charakter porządkowy podniósł, iż rejestracja osoby w danym miejscu powinna być zgodna ze stanem faktycznym. Realizacji tego celu służy natomiast uprawnienie organów administracji do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniała obowiązku wymeldowania się. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że w dniu 29 czerwca 2007 roku zapadł wyrok Sądu Rejonowego dla Ł. – Ś. w Ł. nakazujący L. K. i Cz. K. opróżnienie lokalu mieszkalnego nr 18 przy ul. H. 5 w Ł., orzekając jednocześnie, iż skarżącym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego. Prawomocnym wyrokiem z dnia 9 stycznia 2008 roku Sąd Okręgowy w Ł. oddalił apelację wniesioną przez L. K. i Cz. K. od powyższego wyroku. Prawomocne orzeczenie sądu o eksmisji zostało wykonane w drodze egzekucji komorniczej w dniach 4 i 6 sierpnia 2008 roku. Na czynności komornicze Cz. K. wniósł skargę, jednakże postanowieniem z dnia 25 listopada 2008 roku Sąd Rejonowy dla Ł.-Ś. w Ł. skargę tę oddalił. Sąd nie uwzględnił również zażalenia na powyższe postanowienie, odrzucając je postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 roku sygn. akt III Co 2060/08. Odnosząc się natomiast do zarzutów przedstawionych w odwołaniach dotyczących wyroku Trybunału Konstytucyjnego i nadal toczącego się przed sądem powszechnym postępowania w sprawie o eksmisję, organ odwoławczy podkreślił , że postanowieniem z dnia 20 lutego 2009 roku Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił skargę o wznowienie postępowania w sprawie eksmisji. W świetle przedstawionych okoliczności faktycznych dalsze utrzymywanie zameldowania L. i Cz. K. na pobyt stały w przedmiotowym lokalu, w którym nie przebywają i w którym na podstawie prawomocnego wyroku sądu nie mają prawa przebywać byłoby nieracjonalne i sprzeczne w obowiązującymi przepisami meldunkowymi. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podtrzymując zarzuty przedstawione w odwołaniu wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie. Postanowieniem z dnia 9 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) postanowił połączyć sprawę ze skargi Cz. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] oznaczoną sygn. akt III SA/Łd 376/09 ze sprawą o sygn. akt III SA/Łd 375/09 ze skargi L. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] – celem ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast w myśl art. 145 § 1 powołanej ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Badając legalność zaskarżonych w niniejszej sprawie decyzji Wojewody [...] z dnia z dnia [...] w przedmiocie wymeldowania L. K. i Cz. K. z miejsca pobytu stałego w lokalu nr 18 przy ul. H. 5 w Ł., Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego bądź prawa procesowego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy wskazać, iż materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm.). Zgodnie zaś z treścią art. 15 ust. 2 powołanej ustawy, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym, zgodnie z art. 6 ust. 1 jest natomiast zamieszkiwanie osoby w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych. Z powyższego przepisu wynika więc, iż warunkiem decydującym o wymeldowaniu danej osoby jest jednoznaczne ustalenie przez organ administracji, czy osoba ta faktycznie opuściła bez wymeldowania się dotychczasowe miejsce pobytu stałego i czy opuszczenie to miało charakter trwały i dobrowolny. Bezspornym jest na tle stanu faktycznego, jaki zaistniał w niniejszej sprawie, że prawomocnym wyrokiem z dnia 29 czerwca 2007 roku sygn. akt III C 1332/06 Sąd Rejonowy dla Ł. – Ś. w Ł. nakazał skarżącym opróżnienie lokalu mieszkalnego nr 18 przy ul. H. 5 w Ł., nie przyznając jednocześnie prawa do otrzymania lokalu socjalnego. Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2008 roku w sprawie III Ca 1500/07 Sąd Okręgowy w Ł. oddalił bowiem apelację od powyższego wyroku Sądu Rejonowego orzekającego eksmisję skarżących. Orzeczenie eksmisji zostało wykonane w dniu 4 i 6 sierpnia 2008 roku w drodze egzekucji komorniczej. Na czynności komornicze Cz. K. złożył skargę, jednakże postanowieniem z dnia 25 listopada 2008 roku Sąd Rejonowy dla Ł.-Ś. w Ł. skargę tę oddalił. Sąd nie uwzględnił również zażalenia na powyższe postanowienie, odrzucając je postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 roku w sprawie sygn. akt III Co 2060/08. Zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do podjęcia decyzji o wymeldowaniu skarżących z pobytu stałego pod wskazanym adresem z uwagi na spełnienie przesłanki jego opuszczenia. Zgodnie bowiem z utrwalonym już w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem przez opuszczenie lokalu rozumie się nie tylko dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, ale także pozostawienie tego miejsca pobytu w drodze postępowania egzekucyjnego (wyrok NSA z 4 kwietnia 1985r. sygn. akt SA/Po 1137/84, nie publikowany, wyrok NSA z dnia 6 października 2005r. sygn. akt II OSK 65/05, LEX Nr 188693). Również w wyroku z dnia 7 marca 1997r. sygn. akt II SA/Wr 519/96 (nie publikowany) NSA wyraził pogląd, że organ administracji prowadzący ewidencję ludności nie może odmówić wymeldowania z miejsca stałego pobytu osoby, która z mocy sądowego tytułu wykonawczego utraciła uprawnienia do przebywania w określonym budynku (lokalu, pomieszczeniu) i w wyniku czynności egzekucyjnych została z tego miejsca usunięta. Powyższe orzeczenia oznaczają, że opuszczenie lokalu, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności może mieć charakter dobrowolny bądź wymuszony w wyniku postępowania egzekucyjnego. Egzekucja wyroku orzekającego eksmisję jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu w lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych i nawet jeśli po wykonaniu egzekucji eksmitowana osoba przebywa w spornym lokalu nie stanowi to pobytu stałego z zamiarem stałego przebywania będącego przesłanką zameldowania i nie uchyla zaistniałej przesłanki wymeldowania. (por. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2003r., sygn. V SA 1398/02, LEX Nr 159189). W świetle przedstawionych okoliczności jak słusznie zatem zauważyły organy orzekające w niniejszej sprawie, opuszczenie lokalu wskutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, które w konsekwencji uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej. Bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie ma fakt złożenia przez skarżących skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 9 stycznia 2008 roku w sprawie III Ca 1500/07. Dopiero bowiem ewentualne pozytywne zakończenie tego postępowania będzie wywoływało skutki prawne. Mając powyższe na uwadze skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Taka ocena jest wynikiem obowiązujących regulacji prawnych i wypływającego z nich wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu, Sąd orzekł stosownie do art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i § 15 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.). a.ł.