III SA/Łd 4/11
WyrokWSA w Łodzi2011-06-21
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Monika Krzyżaniak, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skierowanie osoby posiadającej prawo jazdy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji na podstawie przekroczenia 24 punktów karnych jest zgodne z prawem, mimo zatarcia ukarania za wykroczenia drogowe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest prawidłowa i oparta na obowiązujących przepisach prawa o ruchu drogowym oraz rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Powaga rzeczy osądzonej dotyczyła jedynie kwestii określenia terminu poddania się egzaminowi, a nie zasadności samego skierowania. Zatarcie ukarania nie wpływa na obowiązek skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeśli w dniu sporządzenia wniosku istniały wpisy ostateczne o przekroczeniu punktów.Stan faktyczny
J. C. został skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami przez Prezydenta Miasta Łodzi na podstawie wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji, który wskazał, że J. C. przekroczył 24 punkty karne w ewidencji kierowców. Skarżący kwestionował decyzję, powołując się na wcześniejsze orzeczenia sądów oraz na zatarcie ukarania za wykroczenia drogowe, domagając się umorzenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Protokolant ref. staż. Bartosz Adamus po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 roku sprawy ze skargi J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r., S.K.O. 3727/2010 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) – dalej Kpa.; art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 ze zm.) – dalej p.r.d.; art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., nr [...] wydaną w przedmiocie skierowania J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny:
W dniu 2 stycznia 2006 r. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wystąpił do Prezydenta Miasta Ł. z wnioskiem o skierowanie J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B, z uwagi na otrzymanie przez w/w w okresie od 29 listopada 2004 r. do 29 września 2005 r., łącznie 28 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. skierował J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. W decyzji organ pierwszej instancji zakreślił datę 4 października 2007 r., jako datę graniczną, do której strona jest zobowiązana poddać się egzaminowi.
W wyniku złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] r. utrzymało powyższe rozstrzygnięcie w mocy.
Na skutek wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 819/11 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. Uzasadniając Sąd wskazał, iż decyzje organów administracji obu instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, bowiem określały graniczny termin, w którym podmiot kierowany na sprawdzenie kalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami miał poddać się egzaminowi. Natomiast przepisy ustawy prawo o ruchu drogowym stanowiące podstawę prawną wydania zaskarżonych decyzji, takiego upoważnienia do określenia granicznego terminu poddania się egzaminowi nie zawierały.
Na powyższe orzeczenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 960/08 oddalił skargę kasacyjną.
Przystępując do ponownego rozpatrzenia sprawy Prezydent Miasta Ł. pismem z dnia 3 lutego 2010 r. poinformował J. C. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, stosownie do treści art. 10 Kpa.
W odpowiedzi J. C. wystąpił o umorzenie postępowania z uwagi na przedawnienie i usunięcie z rejestru popełnionych przez niego wykroczeń skutkujących ukaraniem odpowiednią liczbą punktów.
Mając powyższe na uwadze Prezydent Miast Ł. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z zapytaniem co do aktualności wniosku z dnia 2 stycznia 2006 r. o skierowanie J. C. na sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B.
Komendant Wojewódzki Policji w Ł. pismem z dnia 19 marca 2010 r. poinformował, iż J. C. w prowadzonej przez organ ewidencji posiada w dalszym ciągu 28 punktów karnych, które nie zostaną usunięte z ewidencji do czasu poniesienia konsekwencji za przekroczenie dopuszczalnego limitu punktów. Stąd wniosek z dnia 2 stycznia 2006 r. pozostaje aktualny.
Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta Ł. skierował J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B.
W odwołaniu od powyższej decyzji J. C. zarzucając naruszenie art. 170 i art. 171 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a.; art. 46 § 1 Kodeksu wykroczeń w związku z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy o ruchu drogowym; art. 7, art. 77 §1, art. 6 i art. 8 Kpa. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Uzasadniając wskazał, iż prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 16 września 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 819/07 tworzy stan powagi rzeczy osądzonej między stronami postępowania w zakresie posiadanych przez niego uprawnień do kierowania pojazdami. Powyższe oznacza, że nie można wszcząć postępowania w tym samym przedmiocie i pomiędzy tymi samymi stronami. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że sprawa o to samo roszczenie została prawomocnie osądzona. Ponadto skarżący powołując się na przepisy rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2002 r. oraz art. 46 § 1 Kodeksu wykroczeń wskazał, że jego ukaranie uległo zatarciu z mocy prawa, co winno skutkować usunięciem z ewidencji posiadanych przez niego punktów karnych. Kwestię tą w sposób zbieżny reguluje ustawa Kodeks wykroczeń skarbowych. Z powyższych względów w ocenie skarżącego, brak jest podstaw prawnych do skierowania go na sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania skarżący wskazał, że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 Kpa. organy administracji rozpatrują ponownie sprawę w stanie faktycznym i prawnym, w jakim znajduje się ona w dacie orzekania. Stąd z uwagi na fakt, iż w dniu wydania przez organ pierwszej instancji nastąpiło zatarcie ukarania, organ winien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 Kpa. Nieustalenie w sposób pełny materiału dowodowego, w tym nie uzyskanie aktualnych danych co do karalności strony stanowi naruszenie art. 77 § 1 Kpa. skutkujące wadliwością decyzji. Takie postępowanie stanowi w ocenie skarżącego naruszenie zasad zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 Kpa.) oraz praworządności (art. 6 Kpa.).
Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja jest konsekwencją wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 819/07, którym Sąd stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r., wydanych w sprawie skierowania J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. Zdaniem organu w takiej sytuacji oczywistym jest fakt, że sprawa ta podlega ponownemu rozpoznaniu przez właściwy organ. Organ odwoławczy wskazał nadto, że w obiegu prawnym nie znajduje się żadna decyzja uprawnionego organu, która odnosiłaby się do skierowania J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami. Stąd niezasadnym w ocenie organu jest zarzut skarżącego powagi rzeczy osądzonej. Ponadto w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Powołując przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b p.r.d. organ odwoławczy wskazał, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 p.r.d. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż w prowadzonej przez Policję ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego J. C. w dalszym ciągu posiada 28 punktów karnych. Powyższe wynika ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Komendanta Policji w Ł. z dnia 19 marca 2010 r. Kolegium wskazało nadto, że obowiązek wydania zaskarżonej decyzji wynika z przepisów ustawy prawo o ruchu drogowym, która nie pozostawia w tym zakresie uznania organom orzekającym w sprawie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. oraz art. 46 § 1 Kodeksu wykroczeń organ odwoławczy stwierdził, że organy administracji publicznej orzekające w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nie realizują powołanych przez skarżącego norm prawnych, a zatem nie mogło dojść do ich naruszenia. W ocenie organu odwoławczego za niezasadne należy również uznać zarzuty naruszenia wskazanych przepisów procedury administracyjnej. Wskazać bowiem należy, że w sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek wskazujących na konieczność umorzenia postępowania, a akta sprawy zawierają aktualną informację z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Natomiast co do zarzutu naruszenia art. 6 i art. 8 Kpa. Kolegium wskazało, iż to właśnie wydanie zaskarżonej decyzji stanowi wyraz realizacji zasad, o których mowa w w/w przepisach.
J. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł.. Zarzucając naruszenie:
- art. 171 p.p.s.a. poprzez pominięcie stanu powagi rzeczy osądzonej w sprawie skierowania go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B, z uwagi na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 819/07 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 960/08;
- § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w związku art. 46 § 1 Kodeksu wykroczeń poprzez nieuwzględnienie okoliczności zatarcia z mocy prawa ukarania popełnionych przez niego wykroczeń w ruchu drogowym i wynikającej z powyższego konieczności ich usunięcia z ewidencji;
- art. 7 Kpa. poprzez nierozpatrzenie sprawy w takim stanie faktycznym i prawnym, w jakim znajduje się ona w dacie orzekania, a który to stan uzasadniał umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa.;
- art. 77 § 1, art. 6 i art. 8 Kpa. poprzez zaniechanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do pełnego zgromadzenia materiału dowodowego, tj. uzyskania aktualnych danych o jego karalności, a w konsekwencji naruszenie zasady pogłębiania zaufani obywateli do organów państwa i zasady praworządności
wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniesioną skargę skarżący ponowił argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 p. p. s. a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Natomiast przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej skargi nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd rozpoznający niniejszą skargę uznał, iż w celu dokonania prawidłowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji z prawem, konieczne jest uprzednie wyjaśnienie kwestii związanej z zakresem powagi rzeczy osądzonej.
Stosownie do treści art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Ratio legis powyżej powołanego przepisu polega na tym, że gwarantuje ona zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów. Nie oznacza to jedna, że dla prawidłowego odczytania treści tej sentencji nie można się kierować treścią uzasadnienia. W niektórych sytuacjach będzie to nawet konieczne. Moc orzeczenia określona w art. 170 w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już badana (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009 , Wydanie 3, s. 452).
Natomiast w myśl art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.
Powaga rzeczy osądzonej (res iudicata) to moc prawna prawomocnego orzeczenia co do istoty sprawy, wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, wykluczająca ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Konsekwencją procesową faktu, że prawomocny wyrok korzysta z powagi rzeczy osądzonej jest to, że nie można skutecznie wszcząć postępowania w tym samym przedmiocie i między tymi samymi stronami. W piśmiennictwie i w orzecznictwie sądowym prezentowany jest pogląd, że z powagi rzeczy osądzonej korzysta jedynie sentencja wyroku, a jego motywy tylko w takich granicach w jakich stanowią konieczne uzupełnienie rozstrzygnięcia, niezbędne do wyjaśnienia jego zakresu. Należy jednak zauważyć, że istota sądowej kontroli administracji tkwi w ocenie prawnej wyrażonej w orzeczeniu sądu administracyjnego, przez które należy rozumieć zarówno jego sentencję, jak i uzasadnienie. Ocena prawna może bowiem dotyczyć stanu faktycznego i prawnego , prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, a więc tych wszystkich elementów, które są zawarte w uzasadnieniu orzeczenia sądu. Stąd należy przyjąć, że powaga rzeczy osądzonej powinna być oceniana według istoty orzeczenia w związku ze stanem sprawy mającym swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009 , Wydanie 3, s. 454).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 819/11 stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r., nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. wydanych w przedmiocie skierowania J. C. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami. Uzasadniając Sąd wskazał, iż decyzje organów administracji obu instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, bowiem określały graniczny termin, w którym podmiot kierowany na sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami miał poddać się egzaminowi. Natomiast przepisy ustawy prawo o ruchu drogowym stanowiące podstawę prawną wydania zaskarżonych decyzji, takiego upoważnienia do określenia granicznego terminu poddania się egzaminowi nie zawierały. Stąd w ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji w części ustalającej termin w jakim J. C. miał się poddać kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji zostały podjęte bez podstawy prawnej. Mając na uwadze, że zaskarżone decyzje podlegały wyeliminowaniu z obrotu prawnego ze wskazanej wyżej przyczyny, Sąd nie badał ich merytorycznie pod względem zgodności z prawem, uznając to za przedwczesne.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł..
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 960/08 oddalił skargę kasacyjną.
Mając zatem na uwadze postawioną powyżej tezę, iż z istoty sądowej kontroli administracji wynika, że powaga rzeczy osądzonej powinna być oceniana według istoty orzeczenia w związku ze stanem sprawy mającym swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu za nietrafny uznać należało zarzut skarżącego co do pominięcie stanu powagi rzeczy osądzonej w sprawie skierowania go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B, z uwagi na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Łd 819/07 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 960/08. Jak wynika bowiem z treści uzasadnienia prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2007 r. Sąd rozpoznawał sprawę jedynie w zakresie dotyczącym zakreślenia skarżącemu granicznego terminu, w którym winien się poddać kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. W pozostałym merytorycznym zakresie, dotyczącym zasadności skierowania skarżącego na sprawdzenie kwalifikacji, Sąd nie dokonał kontroli zgodności decyzji z prawem, uznając to za przedwczesne. Powyższe wskazuje, iż o powadze rzeczy osądzonej możemy mówić jedynie w odniesieniu do kwestii dopuszczalności zakreślenia skarżącemu granicznego terminu do poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. B. Kwestia ta, co pozostaje bezsporne, nie stanowiła przedmiotu orzekania w niniejszej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt II FSK 738/08 przyjął, iż wprawdzie związanie prawomocnym orzeczeniem odnosi się co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia, jednak dla prawidłowego odczytania tej sentencji należy się kierować treścią uzasadnienia (publ. LEX nr 536938). Także w wyroku z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt I FSK 944/10 Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, cyt. "Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej definiuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota żądanej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy wyroku (publ. LEX nr 744567).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w tym składzie, podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w powyższych wyrokach.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd wskazał, iż podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).
Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b powołanej ustawy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.
Stosownie do treści art. 130 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi policja i za określone naruszenia tych przepisów przypisuje w tej ewidencji odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. W ewidencji policja wpisuje także naruszenia przepisów ruchu drogowego, którym nie przypisano wartości punktowej (130 ust. 1a ustawy). Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 - 20 punktów (130 ust. 2 ustawy).
Podstawą złożenia wniosku jest § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz. 1998 ze zm.) który stanowi, iż komendant wojewódzki policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii praw jazdy, w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Skierowanie wydane w takim wypadku ma charakter decyzji związanej.
Wskazać też należy, że stosownie do treści § 3 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Do Policji należy zatem przypisywanie punktów za konkretne naruszenia, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie, w tym także usuwanie punktów przyznanych na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym
W niniejszej sprawie wnioskiem z dnia 2 stycznia 2006 r. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. zwrócił się do Prezydenta Miasta Ł. o sprawdzenie kwalifikacji J. C.. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w okresie od 29 listopada 2004 r. do 28 września 2005 r. skarżący czterokrotnie naruszał przepisy ruchu drogowego:
- w dniu 29 listopada 2004 r. - za co otrzymał 10 punktów w ewidencji,
- w dniu 29 listopada 2004 r. - otrzymując 6 punktów,
- w dniu 28 lutego 2005 r. - otrzymując 6 punktów
- w dniu 28 września 2005 r. - otrzymując 6 punktów.
Skarżący otrzymał łącznie 28 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Wobec powyższego, skoro w dniu 28 września 2005 r. przypisana skarżącemu liczba punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego przekroczyła 24 punkty, to Komendant Wojewódzki Policji w Ł. obowiązany był do złożenia wniosku o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego co do naruszenia § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w związku art. 46 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1975 r. Kodeks wykroczeń (tj. Dz.U. z 2010 r. Nr 46 poz. 275) poprzez nieuwzględnienie okoliczności zatarcia z mocy prawa ukarania popełnionych przez niego wykroczeń w ruchu drogowym i wynikającej z powyższego konieczności ich usunięcia z ewidencji należy podkreślić, że przedmiotem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją, jest skierowanie osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w razie przekroczenia przez tę osobę 24 punktów otrzymanych w związku z naruszeniem przepisów ruchu drogowego, na podstawie cytowanych wcześniej przepisów art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 130 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów wykonawczych. Z treści powołanych przepisów wyraźnie wynika, że regulują one działania Policji, a nie starosty. Stąd należało uznać, iż organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie nie naruszyły powołanego przez skarżącego § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2002 r., a tym bardziej przepisów Kodeksu wykroczeń, który w sprawie administracyjnej rozstrzygniętej kontrolowaną decyzją nie miał zastosowania.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 września 2010 r. , sygn. akt I OSK 1451/09 (www.cbois.nsa.gov.pl) wyjaśnił, iż zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego komendant wojewódzki Policji sporządza wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w razie przekroczenia przez niego 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Wniosek jest sporządzany na podstawie wpisów ostatecznych
Organ właściwy w sprawach wydawania prawa jazdy po otrzymaniu wniosku zobligowany jest skierować kierowcę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji (art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym).
Natomiast bez znaczenia pozostaje kwestia, czy w dniu orzekania przez organ właściwy w sprawach wydawania prawa jazdy w przedmiocie sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami, wpisy stanowiące podstawę sporządzenia wniosku przez wojewódzkiego komendanta Policji, pozostają nadal w ewidencji, czy też, stosownie do § 5 ust. 2 rozporządzenia, zostały z niej usunięte wobec zatarcia ukarania (skazania). Zatarcie ukarania (skazania) za czyny stanowiące naruszenie przepisów ruchu drogowego po skierowaniu wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy nie ma wpływu na możliwość orzekania przez właściwy organ w tym przedmiocie. Organ nie jest uprawniony do weryfikowania, czy wpisy ostateczne na dzień sporządzenia wniosku nadal są ujęte w ewidencji, czy też w okresie po skierowaniu wniosku nastąpiło ich wykreślenie wobec zatarcia ukarania (skazania). Przekroczenie liczby 24 punktów w ciągu roku od pierwszego naruszenia przepisów ruchu drogowego, z którym wiązało się przypisanie odpowiedniej liczby punktów skutkuje obligatoryjnym skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeżeli liczba punktów znajduje oparcie we wpisach ostatecznych istniejących na dzień sporządzenia wniosku. Kontrolne sprawdzenie kwalifikacji stanowi administracyjnoprawną konsekwencję przekroczenia określonej przez ustawodawcę liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w tym składzie, podziela w pełni powyższe stanowisko.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 77 § 1 Kpa. poprzez zaniechanie podjęcia czynności procesowych zmierzających do pełnego zgromadzenia materiału dowodowego, tj. uzyskania aktualnych danych o jego karalności. Wskazać bowiem należy, iż przesłanką wydania na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o ruchu drogowym, decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami jest przekroczenie 24 punktów przypisanych kierowcy w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Bez znaczenia na wynik sprawy pozostaje zatem kwestia karalności skarżącego. Bezsporne pozostaje również, iż w sprawie nie wystąpiła jakakolwiek przesłanka uzasadniająca umorzenie postępowania.
Niezrozumiałym wydaje się również zarzut naruszenia art. 6 i art. 8 Kpa. Wyrażona w art. 6 Kpa. zasada praworządności oznacza, iż podstawę materialnoprawną decyzji administracyjnej stanowić może tylko ustawa bądź przepisy wykonawcze wydane na podstawie i w ramach wyraźnego upoważnienia zawartego w ustawie. Jak już wcześniej wskazano zaskarżona decyzja wydana została na podstawie obowiązujących przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r.
Natomiast powołana w art. 8 Kpa. zasada zaufania obywateli do organów państwa uznawana jest za klamrę, spinającą całość ogólnych zasad postępowania. Realizacja tej zasady następuje poprzez podejmowanie przez organy administracji wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, uwzględnianie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, udzielanie należytej i wyczerpującej informacji, zapewnianie stronom czynnego udziału na każdym etapie postępowania, wyjaśnianie przesłanek, którymi organ kieruje się przy załatwieniu sprawy czy szybkość postępowania organu.
W ocenie Sądu postępowanie organów administracji w niniejszej sprawie w pełni odpowiadało powyżej wskazanym wymogom.
Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
A. B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło