III SA/Łd 419/08
PostanowienieWSA w Łodzi2009-01-08
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz Policji zwolniony ze służby, skarżący decyzję w tej sprawie, jest zwolniony z kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d) PPSA, a jeśli tak, czy może mu być przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprawa dotycząca zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby jest sprawą ze stosunku służbowego, co skutkuje ustawowym zwolnieniem z kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d) PPSA. Ponieważ skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia, jego wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych został oddalony jako bezzasadny. Jednakże, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że dochody skarżącego i jego rodziny są niewystarczające do pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Policji zwolniony ze służby, złożył skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Łodzi. Po oddaleniu jego skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący wskazał na niskie dochody swoje i rodziny, a także na posiadanie mieszkania i działki rekreacyjnej.Rozstrzygnięcie
1) przyznano skarżącemu T. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2) oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. L. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby postanawia 1) przyznać skarżącemu T. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie R.A.
III SA/Łd 419/08
Uzasadnienie
T. L. (dalej skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] (Nr [...]) w przedmiocie zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby.
Wyrokiem z dnia 20 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, w związku z czym skarżący złożył wniosek o uzasadnienie wyroku. Następnie, pismem z dnia 6 stycznia 2009 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł jedynie ogólnie, że nie posiada wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną M. L. oraz synem B. L. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem, na dochody w gospodarstwie domowym skarżącego składa się: zasiłek dla bezrobotnych wypłacany na jego rzecz – w wysokości 662 zł oraz dochody z tytułu umowy o pracę jego żony w wysokości 1.600 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym skarżącego w wysokości 2.262 zł, co daje średniomiesięczny dochód na jednego członka rodziny w wysokości ok. 750 zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 33 m2, oraz w ½ działki rekreacyjnej. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem, nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest zwolnienie funkcjonariusza Policji ze służby.
Wyjaśnić w związku z tym należy, czy ten zakres przedmiotowy sprawy podlegać będzie wskazanemu przepisowi art. 239 pkt 1 lit. d ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co wymaga przede wszystkim wyjaśnienia pojęcia "sprawy ze stosunków pracy i stosunków służbowych".
Określenie "sprawa ze stosunku" oznacza, że chodzi o sprawę, której przedmiot wyznacza określony stosunek prawny, którego źródłem są przepisy prawa regulujące treść oraz strony tego stosunku prawnego. Skoro sprawa ze stosunku prawnego oznacza sprawę, której przedmiot wyznacza stosunek prawny, to sprawą ze stosunku pracy lub stosunku służbowego, o której mowa w art. 239 pkt 1 lit. d ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jest sprawa, której przedmiot ma swoją podstawę w stosunku pracy lub stosunku służbowym. Wskazany przepis zatem dotyczy takich spraw, w których przedmiotem zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji publicznej jest określone rozstrzygnięcie, które wynika ze stosunku pracy lub stosunku służbowego skarżącego albo którego podstawą jest stosunek pracy lub stosunek służbowy skarżącego. Tak więc ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie tego przepisu dotyczy skarżącego, który wnosi skargę w sprawie, której przedmiotem jest stosunek pracy lub stosunek służbowy skarżącego (por. uchwałę naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lipca 2006 r., sygn. akt I OPS 7/05).
Stąd też, w ocenie sądu, spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. d) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy skarżący korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu wniosek skarżącego w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny.
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
W tym względzie wskazać należy przede wszystkim na fakt, iż skarżący jest osobą bezrobotną i uzyskuje dochód jedynie z tytułu zasiłku dla bezrobotnych (662 zł). Zgodnie ze złożonym oświadczeniem na pozostałe dochody w gospodarstwie domowym skarżącego, w którym pozostają także żona skarżącego i jego syn, składa się wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę żony skarżącego w wysokości 1.600 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 2.262 zł, co daje średniomiesięczny dochód na jednego członka rodziny w wysokości ok. 750 zł. Skarżący nie posiada przy tym żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych, nie osiąga także dodatkowych dochodów. Ze wskazanych powyżej dochodów skarżący pokrywa natomiast bieżące wydatki oraz wszelkie pozostałe koszty utrzymania.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. d), art. 262 w zw. art. 252 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło