III SA/Łd 43/09

Dnia 16 września 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2009 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy w O. z dnia [...], znak [...]; 2) przyznaje radcy prawnemu A. R. prowadzącej Kancelarię Radców Prawnych w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złote obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej skarżącej z urzędu i nakazuje wypłacić powyższą kwotę radcy prawnemu A. R. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi III SA/Łd 43/09 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz,. 1071 ze zm.) – zwanej dalej Kpa.; art. 7b/ ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 200r. Nr 100 poz. 1086 ze zm.) Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy w O. z dnia [...], nr [...] odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny. Wnioskiem z dnia 25 czerwca 2008 r. J. K. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków , obrębu B. mającej na celu przywrócenie powierzchni działek o nr [...] i [...] z uwzględnieniem powierzchni wskazanej w akcie własności ziemi z dnia [...], zakończonego ostateczna decyzją Wójta Gminy w O. z dnia [...], nr [...]. Powołując się na treść art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 4 Kpa. strona oświadczyła, iż dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, "ponieważ brano pod uwagę pomiary i ustanowienia granic zakończone protokołem granicznym zawartym w operacie technicznym [...] (karta 110), a nie w operacie technicznym – karta 266". Ponadto J. K. podniosła, że bez własnej winy nie brała udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Oświadczyła, że "odwoływała się za pośrednictwem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. oraz za pośrednictwem Wójta Gminy O., ale obie instytucje zamiast rozpatrzeć odwołanie przesłały od razu sprawę do sądu administracyjnego". Decyzją z dnia [...], nr [...] Wójt Gminy w O. działając na podstawie art. 145 § 1, art. 147 i art. 149 § 3 Kpa., po rozpatrzeniu żądania J. K. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego. Powołując się na przepis art. 145 Kpa. organ I instancji stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 Kpa. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie administracyjne jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. W ocenie organu aby skutecznie wykazać istnienie powyżej powołanej podstawy wznowienia postępowania muszą łącznie wystąpić trzy przesłanki:1) w decyzji ostatecznej organ rzeczywiście poczynił ustalenia faktyczne z powołaniem się na sfałszowany dowód; 2) sfałszowanie musi zostać stwierdzone orzeczeniem sądu lub innego organu; 3) na sfałszowanym dowodzie oparte zostało takie ustalenie, które miało wpływ na rozstrzygnięcie decyzją ostateczną. Powyższy warunek w przedmiotowej sprawie nie został spełniony. Odnośnie wystąpienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. organ I instancji za niezasadny uznał zarzut strony, iż nie brała ona bez własnej winy udziału w toczącym się postępowaniu. Wskazał bowiem, że postępowanie sądowoadministracyjne zakończone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 kwietnia 2008 r. , toczyło się w sprawie ze skargi wniesionej przez J. K. J. K. wniosła odwołanie do Ł. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Strona powtórzyła zarzuty zawarte we wniosku z dnia 25 czerwca 2008 r. Oświadczyła ponadto, iż w jej ocenie przekazanie złożonych przez nią odwołań do sądu administracyjnego, bez uprzedniego ich rozpatrzenia przez organ II instancji, było działaniem zamierzonym , mającym na celu odrzucenie skargi przez sąd. Decyzją z dnia [...] r. Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy w O. z dnia [...] r. Mając na uwadze stan faktyczny ustalony przez organ I instancji organ odwoławczy uznał , iż decyzja Wójta Gminy w O. odpowiada prawu. J. K. nie przedstawiła żadnego orzeczenia sądu lub innego organu, stwierdzającego sfałszowanie dowodu, ani popełnienia przestępstwa przy wydawaniu decyzji. Odnośnie zarzutu nie brania udziału w toczącym się postępowaniu organ wskazał, iż z pisma strony z dnia 5 lutego 2008 r. wyraźnie wynika, że intencją J. K. było skierowanie jej odwołania bezpośrednio do sądu administracyjnego. Sąd uznając się za adresata pisma przeprowadził postępowanie i w dniu 9 kwietnia 2008 r. wydał postanowienie o odrzuceniu skargi. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż strona do dnia wydania przedmiotowej decyzji nie przedstawiła żadnych dokumentów mogących zadość uczynić jej żądaniom odnośnie zmiany wpisu w ewidencji gruntów i budynków. Przedstawiane każdorazowo przez stronę dokumenty są od dawna znane organom administracji. Organy administracji nie mogą również z urzędu wystąpić do właściwego sądu z wnioskiem o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości. Legitymacja do złożenia takiego wniosku przysługuje wyłącznie stronie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J. K. powtórzyła zarzuty podniesione we wniosku o wznowienie postępowania z dnia 25 czerwca 2008 r. oraz w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy w O. z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje: Decyzje należało uchylić, choć z przyczyn innych niż wskazane w skardze. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie : 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Ponadto, co należy podkreślić, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art.134 § 1 p.p.s.a. Rozpoznając skargę, w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy w O. wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. skutkowało ich uchyleniem. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz,. 1071 ze zm.). Stosownie do treści art. 145 § 1 Kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe; 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa; 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji państwowej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27; 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu; 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydal decyzję; 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu; 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydawaniu decyzji (art. 100 § 2 ); 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W myśl art. 149 § 1 Kpa. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy – art. 149 § 2 Kpa. Rozpoznając wniosek o wznowienie postępowania organ administracyjny obowiązany do kierować się zasadami określonymi w art. 145- 152 Kpa. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, jak i poglądami doktryny, wydanie decyzji na podstawie art. 149 § 3 Kpa. o odmowie wznowienia postępowania jest możliwe tylko wówczas, gdy wznowienie z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona zgłosiła żądanie wznowienia z uchybieniem terminu (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2009 r. , sygn. akt SA 1532/97, LEX 47775) W przypadku, gdy żądanie wznowienia postępowania zgłasza strona postępowania administracyjnego i wskazuje ustawową przesłankę wznowienia przewidzianą w art. 145 § 1 Kpa., organ jest zobowiązany do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 Kpa. Postanowienie to wywiera jedynie skutki procesowe, nie przesądza o bycie prawnym decyzji ostatecznej. Natomiast stwierdzenie czy przyczyna (przyczyny) wznowienia rzeczywiście występują mogą być oceniane dopiero po wydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 149 § 1 kpa. Jak długo organ administracji publicznej nie wyda powyższego postanowienia wszystkie rozważania i czynności merytoryczne co do istnienia przesłanek wznowienia postępowania są niedopuszczalne. Reasumując należy uznać za chybiony pogląd, zgodnie z którym dopuszczalne jest wydanie decyzji w trybie art. 149 § 3 Kpa. z powodu braku podstaw wznowienia. Nawet oczywisty brak takich przesłanek, powołanych w podaniu o wznowienie wyklucza w świetle art. 149 § 2 Kpa. możliwość wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania, bez uprzedniego wydania postanowienia o wznowieniu postępowania (podob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/GL 127/07, LEX461323) Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c/ i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy w O. z dnia [...] r. O kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. A. B.