III SA/Łd 443/09

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zwrotu pisma postanawia umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy R.A. III SA/Łd 443/09 Uzasadnienie Pismem z dnia 10 sierpnia 2009 r. R. K. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zwrotu pisma. W dniu 12 września 2009 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na urzędowym druku "PPF". Postanowieniem z dnia 21 września 2009 r. Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku R. K., przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 23 września 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wystąpił do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie adwokata z urzędu dla R. K. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła adwokata z urzędu w osobie adwokat E. W.-C. W dniu 16 października 2009 r. pełnomocnik złożyła do akt sprawy pełnomocnictwo udzielone jej przez R. K. do prowadzenia sprawy przydzielonej z urzędu. Wyrokiem z dnia 18 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę R. K. W związku z powyższym rozstrzygnięciem skarżący wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku, składają jednocześnie ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie natomiast z § 2 wymienionego przepisu przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne. W niniejszej sprawie skarżącemu prawomocnym postanowieniem z dnia 21 września 2009 r. Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznane zostało prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Przyznane prawo pomocy było więc zgodne z żądaniem zgłoszonym przez skarżącego. Nadmienić jedynie należy, że postanowienie w tym zakresie wydane zostało przez referendarza sądowego, przy czym stosownie do treści art. 259 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowienie referendarza sądowego, od którego nie wniesiono sprzeciwu ma skutek prawomocnego orzeczenia sądu. Nie budzi przy tym także wątpliwości okoliczność, iż powyższe postanowienie stanowiło podstawę do zwrócenia się przez Sąd do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie adwokata dla R. K. w sprawie z jego skargi na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zwrotu pisma. Pismem z dnia 28 września 2009 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. jako pełnomocnika wyznaczyła adwokata w osobie adwokat E. W.-C. Pełnomocnik w dniu 16 października 2009 r. złożyła do akt sprawy pełnomocnictwo udzielone jej przez R. K. do prowadzenia sprawy przydzielonej z urzędu. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą oraz podjęcie przez niego czynności w sprawie stanowi wykonanie wydanego w danej sprawie postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 września 2009 r. o przyznaniu prawa pomocy. Oznacza to zatem, iż w powyższej sytuacji strona nie może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. W tym stanie rzeczy uznać należy, że po przyznaniu skarżącemu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, nie jest możliwe ponowne przyznanie tego prawa w tym samym zakresie. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący mógłby wnieść w niniejszej sprawie tylko wówczas, gdyby wcześniejszy wniosek w tym przedmiocie został oddalony lub gdy w kolejnym wniosku skarżący domagałby się przyznania prawa pomocy w innym zakresie niż wcześniej przyznany. Z tego względu postępowanie wywołane wnioskiem R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Stosownie bowiem do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z § 2 ww. przepisu postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie należało jednak jeszcze rozważyć, czy do orzekania na podstawie powołanego przepisu uprawniony jest referendarz sądowy. Na tak postawione pytanie należy udzielić odpowiedzi twierdzącej. Jeśli bowiem referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został uprawniony do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, to takie jego uprawnienie obejmuje tym bardziej kompetencję do zakończenia tego postępowania z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągnięcie tego celu (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Gd 379/08). Jednocześnie podzielić w tym miejscu należy pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 grudnia 2007 r. (sygn. akt I OZ 942/07), że katalog czynności referendarza sądowego z art. 258 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma charakter otwarty, co powoduje, że ma on także możliwość wydawania innych niż wymienione w tym przepisie zarządzeń i postanowień. W takiej sytuacji należy odpowiednio zastosować art. 259 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uznać, że strona lub jej pełnomocnik ma możliwość złożenia sprzeciwu również wobec tych czynności. Daje to możliwość skontrolowania przez sąd administracyjny m.in., czy referendarz sądowy, dokonując czynności niewymienionych w art. 258 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie wykroczył poza uprawnienia przyznane mu art. 258 § 1 powoływanej ustawy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w postanowieniu. R.A.