III SA/Łd 549/24
WyrokWSA w Łodzi2024-11-07
Skład orzekający: Agnieszka Krawczyk, Teresa Rutkowska, Anna Dębowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Kto jest podmiotem legitymowanym do uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego i ponosi odpowiedzialność za karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia?Ratio decidendi
Karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia powinien ponieść podmiot, który faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia i był legitymowany do wystąpienia o zezwolenie. W sytuacji, gdy nieruchomość została przekazana z już zajętym pasem drogowym, odpowiedzialność za zajęcie pasa nie może być automatycznie przypisana nowemu zarządcy bez analizy umowy i protokołu zdawczo-odbiorczego. Organ odwoławczy powinien dokonać szczegółowej analizy tych dokumentów oraz statusu stron, aby ustalić, czy skarżąca ponosi odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego.Stan faktyczny
Skarżąca spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zarządza nieruchomością przy ul. B w Łodzi, na której znajduje się balkon zajmujący pas drogowy bez zezwolenia. Poprzedni zarządca nieruchomości, jednostka budżetowa C, posiadał zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, które wygasło. Organ I instancji nałożył na skarżącą karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, decyzję tę utrzymało Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżąca kwestionowała odpowiedzialność za karę, wskazując na brak obowiązku uzyskania zezwolenia wynikającego z umowy i protokołu zdawczo-odbiorczego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 28 maja 2024 roku i zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 4017 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 listopada 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia WSA Anna Dębowska, Sekretarz sądowy Marta Duda, Protokolant, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2024 roku sprawy ze skargi "Ł" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 28 maja 2024 roku znak: SKO.4141.727.2024 w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz skarżącej – "Ł" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 4017 (cztery tysiące siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia 28 maja 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi (dalej: SKO lub organ odwoławczy) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi (dalej: organ I instancji) z dnia 12 kwietnia 2024 r. o nałożeniu na A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. (dalej: skarżąca) kary pieniężnej w wysokości 13.104 zł zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ulicy B na wysokości posesji nr [...], w okresie od dnia 1 października 2023 r. do dnia 12 kwietnia 2024 r., w celu funkcjonowania urządzenia obcego - elementu obiektu budowlanego - balkonów.
W uzasadnieniu wskazano, że zawiadomieniem z dnia 28 września 2023 r. Prezydent Miasta Łodzi – zarządca drogi publicznej ul. B, wszczął w stosunku do C w Ł. postępowanie w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. B na wysokości posesji nr [...] celem funkcjonowania elementu obiektu budowlanego - balkonów bez zezwolenia zarządcy drogi. Jak bowiem ustalił zarządca drogi, termin obowiązywania poprzedniego zezwolenia udzielonego C w Ł. na zajęcie pasa drogowego ul. B upłynął z dniem 31 grudnia 2022 r. W wyniku powyższego decyzją z dnia 17 listopada 2023 r. organ I instancji nałożył na C w Ł. karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. C w Ł. poinformował zarządcę drogi, iż w dniu 3 października 2022 r. nieruchomość przy ul. B została przekazana protokołem zdawczo-odbiorczym skarżącej, a co za tym idzie C w Ł. na dzień 1 stycznia 2023 r. nie posiadał kompetencji do złożenia wniosku o zajęcie przedmiotowego pasa drogowego. Mając to na uwadze zarządca drogi ul. B wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia 17 listopada 2023 r., a w wyniku wznowienia, decyzją z dnia 24 stycznia 2024 r. uchylił w całości decyzję z dnia 17 listopada 2023 r. i umorzył postępowanie w sprawie zajęcia bez zezwolenia pasa drogowego ul. B przez C w Ł.
W konsekwencji zarządca drogi zawiadomieniem z dnia 15 lutego 2024 r. wszczął postępowanie w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. B na wysokości posesji nr [...] celem funkcjonowania elementu obiektu budowlanego - balkonów bez zezwolenia zarządcy drogi w stosunku do skarżącej. Postępowanie to zakończył wydaniem decyzji z dnia 12 kwietnia 2024 r., którą SKO utrzymało w mocy.
Zdaniem SKO, w sprawie nie było sporne, że od dnia 3 października 2022 r. nieruchomość przy ul. B została przekazana skarżącej przez C w Ł. Zgodnie z treścią protokołu zdawczo-odbiorczego, z dniem przekazania wszelkie prawa i obowiązki związane z tą nieruchomością, wynikające z zawartej z Miastem Łódź umowy wykonawczej obciążają przejmującego. Chodziło tu o umowę nr [...] z dnia 8 września 2022 r., na mocy której Miasto Łódź powierzyło skarżącej nieruchomość przy ul. B do zarządzania.
SKO podkreśliło, że właścicielem nieruchomości przy ul. B było i jest Miasto Łódź. Doszło natomiast do zmiany zarządcy tej nieruchomości. Funkcję administratora powierzono innemu podmiotowi – skarżącej, przy czym nie zmienił się zakres usług świadczonych w ramach tego zarządu. Zatem pozycja nowego zarządcy jest zbieżna z tą, którą zajmował C w Ł., a który to występował o zezwolenia na zajęcia pasa drogowego ul. B na wysokości posesji nr [...] celem funkcjonowania elementu obiektu budowlanego -balkonów.
Zdaniem SKO, zgodnie z dominującym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, w sytuacji gdy pas drogowy został zajęty bez zezwolenia na skutek umieszczenia tam określonego obiektu, to decyzja administracyjna o nałożeniu kary pieniężnej powinna być skierowana do podmiotu, który faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia. W tej sprawie obiekt, którego dotyczy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej, na mocy umowy z właścicielem nieruchomości, pozostaje w zarządzie skarżącej. Skoro skarżąca nie wystąpiła o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego celem funkcjonowania elementu obiektu budowlanego - balkonów, mamy do czynienia z sytuacją zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Okoliczność ta prawidłowo skutkowała wymierzeniem kary pieniężnej.
Jak stwierdziło dalej SKO, materiał dowodowy potwierdza, że w prowadzonym postępowaniu zapewniono realizację zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Okoliczności te, podobnie jak i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, spełniającym podstawowe wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organ I instancji orzekając o karze pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, odniósł się też do kwestii możliwości zastosowania w sprawie przepisów Działu IVa k.p.a.
W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca zarzuciła tej decyzji naruszenie: art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona; art. 40 ustawy o drogach publicznych poprzez jego błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że podmiotem odpowiedzialnym do uzyskania zezwolenia, o którym mowa w ww. przepisie jest zarządca nieruchomości, podczas gdy zobowiązanym w powyższym zakresie jest właściciel lub faktyczny sprawca czynu w postaci zajęcia pasa ruchu drogowego. Mając na uwadze powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że SKO w żaden sposób nie odniosło się w uzasadnieniu decyzji do ewentualnych okoliczności działających na korzyść strony - między innymi do faktu, że w przesłanym przez C protokole przekazania nieruchomości w zarząd skarżącej nie istnieje wskazanie obowiązku o wystąpienie z wnioskiem o zajęcie pasa drogowego. Organ całkowicie pominął tę kwestię wskazując, że wyjaśnienia w tej mierze zostały przesłane do organu na skrzynkę e-mailową i ta forma nie zasługuje na uwzględnienie. Organ nie badał dalej okoliczności przytoczonych w piśmie, pomimo ciążącego na nim obowiązku rozpatrzenia w sposób wyczerpujący wszelkich możliwych okoliczności sprawy oraz całości materiału dowodowego. Przy czym organ zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę okoliczności działających tak na korzyść jak i niekorzyść strony. Tymczasem organ powołał się na okoliczności działające na niekorzyść strony, które z kolei zostały poddane rozbudowanej analizie. W tym jednak zakresie organ doszedł do mylnych wniosków, które doprowadziły do wydania bezzasadnej decyzji nakładającej na stronę karę pieniężną.
Skarżąca wskazała, że w żadnym postanowieniu umowy wykonawczej (oraz w żadnym postanowieniu zawartym w załącznikach określających zakres usług wykonywanych przez skarżącą) nie istnieje obowiązek złożenia wniosku na zajęcie pasa drogowego ul. B celem funkcjonowania urządzenia obcego: elementu obiektu budowlanego - balkonów, w imieniu lub w zastępstwie za dysponenta lokali Miasta Łódź tj. C. Ponadto, obowiązek taki nie został wskazany w protokole zdawczo-odbiorczym nieruchomości, oddanej skarżącej w zarząd, ani nie został zasygnalizowany w żadnej korespondencji od C. Jak podkreśliła, skarżąca nie posiada żadnego tytułu prawnego do nieruchomości przy ul. B. W powyższym protokole wskazane zostało expressis verbis, że przekazanie dotyczy wyłącznie przekazania zarządu. Skarżąca, zgodnie z powierzonymi jej zadaniami w ww. umowie, jest jedynie zarządcą zasobu lokalowego Miasta Łódź, nie jest natomiast ani właścicielem obiektu umieszczonego bez zezwolenia na pasie drogowym, ani faktycznym sprawcą powyższego czynu.
Tymczasem w orzecznictwie sądowym da się wyróżnić dwie grupy poglądów w kwestii podmiotu, który ponosi odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego – wedle pierwszego poglądu przyjmuje się, że karą pieniężną powinien być obciążony właściciel obiektu umieszczonego bezprawnie w pasie drogowym, wedle drugiego zaś, że osoba, która faktycznie dokonała zajęcia pasa drogowego przez umieszczenie określonego obiektu, choćby nie była jego właścicielem. Skarżąca nie należy do żadnej z tych grup, stąd nie ma podstaw prawnych do obciążenia jej karą pieniężną.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga była zasadna.
Kontroli Sądu poddano decyzję SKO z dnia 28 maja 2024 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 13.104 zł zajęcie bez zezwolenia zarządcy drogi pasa drogowego ulicy B na wysokości posesji nr [...], w okresie od dnia 1 października 2023 r. do dnia 12 kwietnia 2024 r., w celu funkcjonowania urządzenia obcego - elementu obiektu budowlanego - balkonów.
Podstawą prawną tej decyzji uczyniono przepisy art. 40 ust. 1 i 2 oraz ust. 12 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (dalej: u.d.p.), które w wersji obowiązującej w okresie przypisanego skarżącej naruszenia – od 1 października 2023 r. do 12 kwietnia 2024 r. (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 ze zm.) – brzmiały następująco:
Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c (art. 40 ust. 1 u.d.p.).
Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy: 1) prowadzenia robót w pasie drogowym; 2) umieszczania w pasie drogowym liniowych urządzeń obcych; 3) umieszczania w pasie drogowym urządzeń obcych innych niż wymienione w pkt 2 oraz reklam; 4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3 (art. 40 ust. 2 u.d.p.).
Za zajęcie pasa drogowego: 1) bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, 2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, 3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6 (art. 40 ust. 12 u.d.p.).
SKO słusznie powiązało obowiązek zapłaty kary pieniężnej przez określony podmiot z legitymacją do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia. Niewątpliwie karę pieniężną za zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi powinien zapłacić ten, kto był legitymowany do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, lecz tego nie uczynił.
Problem jednak w tym, że przepisy art. 40 u.d.p. nie dają jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, kto jest do tego legitymowany. Przepis art. 40 ust. 1 u.d.p. stanowi tylko, że "zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi", a art. 40 ust. 12 pkt 1 – że "za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi (...) zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną (...)". Z literalnego brzmienia przepisu można wyprowadzić wniosek, że jest nim ten, kto faktycznie zajął pas drogowy bez zezwolenia. To ujęcie podmiotu legitymowanego koresponduje z treścią art. 189b k.p.a. (przy aprobacie założenia, że do kar pieniężnych, o których mowa w u.d.p. w zakresie w tej ustawie nieuregulowanym mają zastosowanie przepisy działu IVa k.p.a. – zob. uchwałę NSA z 9.06.2022 r., III OPS 1/21, ONSAiWSA 2022, nr 5, poz. 63). Z jego treści wynika, że "przez administracyjną karę pieniężną rozumie się określoną w ustawie sankcję o charakterze pieniężnym, nakładaną przez organ administracji publicznej, w drodze decyzji, w następstwie naruszenia prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku albo naruszeniu zakazu ciążącego na osobie fizycznej, osobie prawnej albo jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej". Użyty w tym przepisie zwrot "w następstwie naruszenia prawa polegającego na niedopełnieniu obowiązku" zawiera wskazówkę interpretacyjną, że administracyjne kary pieniężne, w tym kary pieniężne, o których mowa w u.d.p., należy łączyć ze sprawstwem naruszenia prawa.
Ten kierunek wykładni potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych z dominującym w nim poglądem, że to na sprawcy naruszenia ciąży obowiązek uiszczenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Dowodzi tego, przykładowo, pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 22 lutego 2024 r., II GSK 2195/23, w którym stwierdzono, że "z art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. nie wynikają jakiekolwiek dodatkowe warunki nałożenia kary administracyjnej, poza tymi, które nakazują ustalenie, że pas drogowy był zajmowany bez zezwolenia, a okolicznościami istotnymi są tu: sam fakt zajęcia pasa drogowego przez określony obiekt, podmiot który dokonał zajęcia, brak stosownego zezwolenia zarządcy drogi oraz określona powierzchnia zajętego pasa wraz z liczbą dni zajmowania go bez zezwolenia. Osoba, która organizuje protest i która nie dokonuje jego zgłoszenia właściwej władzy, nawet w sposób uproszczony, na co wskazują inne sprawy skarżącego, a jednocześnie dokonuje zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, podlega karze administracyjnej". Przyjmuje się przy tym, że w razie nieustalenia sprawcy czynu odpowiedzialność ciąży na osobie, która z naruszenia prawa osiągnęła korzyść. Będzie nim najczęściej właściciel obiektu umiejscowionego bez zezwolenia w pasie drogowym – zob. np. wyrok NSA z dnia 18 lutego 2021 r., II GSK 1176/20, gdzie przyjęto, że "adresatem kary pieniężnej określonej w art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. może być podmiot, którego dotyczy reklama umieszczona w pasie drogowym bez zgody zarządcy drogi", czy wyrok NSA z dnia 18 lutego 2020 r., II GSK 92/18, w którym stwierdzono, że "co do zasady podmiotem zobowiązanym do poniesienia kary za zajęcie pasa drogowego jest właściciel urządzenia zajmującego pas drogowy, jednak od tej reguły mogą być wyjątki. W każdym postępowaniu należy rozważyć całokształt okoliczności i na tej podstawie określić podmiot zobowiązany. Całokształt tych okoliczności może też być kształtowany przez umowę, jeżeli uprawniałaby do faktycznego zajęcia pasa drogowego i w takim przypadku nie dochodzi do modyfikacji bezwzględnie obowiązujących przepisów, bo przecież ustawa nie stanowi, że podmiotem zobowiązanym do uiszczenia kary jest ten, kto ma określony tytuł do urządzenia, ale ten kto zajmuje pas drogowy bez zezwolenia".
Ogólne zasady odpowiedzialności podlegają więc modyfikacji w zależności od okoliczności konkretnej sprawy. I tak np. w wyrok NSA z dnia 18 października 2022 r., II GSK 731/19, przyjęto, że w sprawie o wymierzenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może mieć znaczenie fakt trwałego zajęcia pasa jeszcze przed objęciem nieruchomości w posiadanie. Stwierdzono w nim mianowicie, że "Nie można wykluczyć, że jeszcze przed nabyciem nieruchomości przez skarżących doszło do trwałego zajęcia pasa drogowego przez ich poprzedników prawnych, w ramach którego umieszczono w pasie drogowym nie tylko zieleń, lecz także ogrodzenie, co z kolei wymagałoby ustalenia, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 38 ust. 1 i 2 u.d.p., które określają wyjątki w stosunku do obowiązku określonego w art. 40 ust. 1 u.d.p., a więc i w zakresie nakładania kar za nieprzestrzeganie tego obowiązku". Jak zatem widać, w orzecznictwie zwraca się uwagę na konieczność zbadania, czy podmiot, a którego nałożono karę, objął nieruchomość w posiadanie z już zajętym pasem, czy też sam się go dopuścił. Tylko w tym drugim przypadku może on ponosić odpowiedzialność na to naruszenie.
W rozpoznanej sprawie SKO nie wzięło żadnej z tych okoliczności pod uwagę ograniczając się do prostego przyjęcia, że skoro poprzedni zarządca nieruchomości (C) występował o zezwolenie i je uzyskał, to powinna to uczynić również skarżąca.
Problem w tym, że poprzedni zarządca mieścił się w strukturze organizacyjnej właściciela obiektu – Miasta Łódź. Powstał on na mocy uchwały Nr XXIII/561/16 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 20 stycznia 2016 r. w sprawie utworzenia jednostki budżetowej C i nadania jej statutu. Jednostki budżetowe nie mają zdolności prawnej, nie mogą więc być stroną żadnego postępowania administracyjnego. Wynika to zresztą z treści statutu (C, zwany dalej [...], jest jednostką budżetową Miasta Łodzi - § 1 pkt1; nadzór nad Zarządem sprawuje Prezydent Miasta Lodzi § 2 pkt 1, kierownikiem Zarządu jest dyrektor zatrudniany i zwalniany przez Prezydenta Miasta Lodzi – § 5, Dyrektor zarządza jednoosobowo Zarządem i reprezentuje go na zewnątrz działając na podstawie udzielonych mu upoważnień i pełnomocnictw - § 7; za zobowiązania C odpowiada Miasto Łódź - § 12).
Wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego takiej jednostce przez zarządcę drogi, jakim jest Prezydent Miasta Łodzi, mogło więc co najwyżej oznaczać wydanie zezwolenia właścicielowi obiektu – nie zarządcy.
Nie wnikając dalej w prawidłowość tej decyzji (nie ona jest zaskarżona) należy stwierdzić jedynie, że prawnej pozycji C w Łodzi i skarżącej jako nowego administratora nie można utożsamiać, a co za tym idzie – z faktu wydania zezwolenia na rzecz tego pierwszego (już niezależnie od zastrzeżeń o których wyżej mowa) nie można wywodzić takiego samego obowiązku skarżącej.
Przypomnijmy, że skarżąca zawarła z Miastem Łódź umowę wykonawczą [...] z dnia 8 września 2022 r. o świadczenie usług publicznych. Na jej podstawie zobowiązała się świadczyć w okresie powierzenia usługi polegające na realizacji zadań własnych Miasta Łódź z zakresu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej i gminnego budownictwa mieszkaniowego. Usługi miały w szczególności polegać na zarządzaniu i administrowaniu Zasobem Lokalowym w sposób pozwalający na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej Miasta Łódź. Protokołem zdawczo-odbiorczym z dnia 3 października 2022 r. przekazano skarżącej nieruchomość przy ul. B. Z zamieszczonego w protokole Opisu nieruchomości i Opisu dokumentacji nie wynika jakakolwiek wzmianka o uzyskanym przez C w Łodzi zezwoleniu na zajęcie pasa drogowego, w tym o możliwości przeniesienia na skarżącą ważnego przecież wówczas pozwolenia udzielonego C w Łodzi (art. 40 ust. 15a u.d.p.), czy o obowiązku uzyskania nowego – mimo że taka kategoria informacji tam się znalazła w zakresie umów z dostawcami mediów. Mianowicie w Opisie nieruchomości i pkt 6 postanowień końcowych wskazano, że "przejmujący zobowiązany jest do zawarcia umowy na dostawę energii elektrycznej". Brak takiej informacji w zakresie stosunków publiczno-prawnych mógł u skarżącej wywołać przekonanie o ich nieistnieniu po stronie skarżącej, lub co najmniej o ciągłości stosunków w tym zakresie istniejących. W tym kontekście innego, niż to przyjęło SKO znaczenia nabiera pkt 4.1. Umowy wykonawczej z ogólnym jego sformułowaniem o zobowiązaniu się skarżącej do świadczenia usług polegających na realizacji zadań własnych Miasta Łódź z zakresu zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej i gminnego budownictwa mieszkaniowego.
Wynika stąd, że SKO ani nie wykazało, że to nie właściciel lokali był dysponentem poprzedniego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, ani że obowiązek skarżącej uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego wynikał z umowy zawartej w właścicielem.
W tych okolicznościach tym bardziej więc należało poddać analizie kwestię legitymacji skarżącej do złożenia wniosku o wystąpienie o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, a nie ograniczać się tylko do stwierdzenia, że skoro postępowanie w sprawie wymierzenia kary pieniężnej poprzedniemu zarządcy zostało umorzone, to oznacza to, że to skarżąca jest w tym zakresie odpowiedzialna. Organ odwoławczy ani nie przeanalizował statusu poprzedniego zarządcy i skarżącej (co nie przeszkodziło mu wyrazić poglądu o ich analogicznej pozycji ), ani nie dokonał analizy treści umowy wykonawczej i protokołu zdawczo-odbiorczego w kontekście praw i obowiązków skarżącej (co nie przeszkodziło mu twierdzić, że obowiązek skarżącej do uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego z umowy wynika). Nie dokonawszy tych ustaleń SKO stwierdziło jednak, że pas drogowy został zajęty bez zezwolenia przez skarżącą, co stoi w oczywistej sprzeczności z ustalonym w sprawie faktem, że zajęcie takie istniało jeszcze przed objęciem nieruchomości w posiadanie przez skarżącą.
Wszystko to sprawia, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu jako wydana z naruszeniem prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 40 ust. 1 i 12 u.d.p.) oraz prawa procesowego – w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).
W ponownie prowadzonym postępowaniu wskazane wyżej wady powinny być usunięte – organ odwoławczy dokona analizy treści umowy i protokołu zdawczo-odbiorczego w celu ustalenia, czy skarżącej można przypisać odpowiedzialność w tej sprawie, a następnie – uwzględniając ocenę prawną Sądu co do wykładni przepisu art. 40 ust. 1 i 12 u.d.p., ze szczególnym uwzględnieniem kwestii sprawstwa i znaczenia objęcia nieruchomości przez skarżącą z już zajętym (trwale) pasem drogowym – ustali, czy rzeczywiście to skarżąca powinna płacić karę pieniężną za jego zajęcie.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w pkt 1 sentencji.
Na wniosek strony skarżącej Sąd zasądził na jej rzecz zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości obejmującej wpis, opłatę skarbową od pełnomocnictwa i koszty zastępstwa procesowego (art. 200 i art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 ze zm.).
ak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło