III SA/Łd 602/17
WyrokWSA w Łodzi2017-10-04
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Janusz Nowacki, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał odwołanie strony skarżącej, nie odnosząc się do jej zarzutów dotyczących rozbieżnych opinii jednostek orzeczniczych w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a.), nie odnosząc się do zarzutów strony skarżącej dotyczących rozbieżności między opiniami jednostek orzeczniczych w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej. W sytuacji sprzecznych opinii, organ powinien szczegółowo wyjaśnić wątpliwości, odnieść się do wszystkich zarzutów strony i w razie potrzeby zlecić uzupełniającą opinię, co stanowiło naruszenie istotne dla wyniku sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca S.P. domagała się stwierdzenia choroby zawodowej – kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia – w związku z pracą wykonywaną jako pracownik tymczasowy, gdzie miała kontakt z alkoholem izopropylowym. Dwie jednostki orzecznicze wydały sprzeczne opinie: jedna stwierdziła chorobę zawodową, druga jej brak. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na opinii drugiej jednostki, ale nie odniósł się do zarzutów skarżącej dotyczących rozbieżności i stężenia użytego alkoholu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2017 roku sprawy ze skargi S.P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję.
Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1412, ze zm.), art. 2351 i art. 2352 K.p., rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1367) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia wymienionej w poz. 18 pkt 2 wykazu chorób zawodowych u S. P.
W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że na podstawie zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej z dnia 26 lutego 2015 r. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Profilaktyczno-Leczniczego w [...] organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wskazanej wyżej choroby zawodowej. W postępowaniu wyjaśniającym ustalono, że S. P. została zatrudniona przez Agencję Pracy Tymczasowej [...] w [...] – Biuro w [...] ul. [...] i pracowała w charakterze pracownika tymczasowego od 13 czerwca do 31 sierpnia 2014 r. na stanowisku młodszego montera w dziale CA XMD (montaż złączy światłowodowych) u pracodawcy (użytkownika korzystającego z usług Agencji) – [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością [...] w [...]. Po rozpoczęciu pracy do 1 sierpnia 2014 r. skarżąca sprawdzała zgodność elementów złączy z ich oznakowaniem (kody, numery) i pakowała do pudełek. Przy tych czynnościach nie było kontaktu z żadnymi czynnikami chemicznymi. W dniu 2 sierpnia 2014 r. skarżąca została przesunięta na nowe stanowisko pracy (linia DROP), gdzie przygotowywano elementy kabli konieczne do montażu w końcówki łączone metodą obkurczania koszulką termokurczliwą. Przy tych czynnościach stosuje się stężony alkohol izopropylowy (99,8%) do przemywania obudowy i końcówek kabli przed ich łączeniem. Podczas przemywania pracownik używa rękawiczki nitrylowej (niebieskiej) na prawą dłoń do przecierania łączonych elementów nasyconą alkoholem chusteczką. Na lewą dłoń zakłada rękawiczkę montażową (białą) chroniącą elementy przed zabrudzeniem. Po przemyciu alkoholem elementów pracownik zdejmuje rękawiczkę nitrylową i nakłada rękawiczkę montażową w celu dokończenia operacji łączenia elementów w detal poprzez założenie koszulki termoutwardzalnej na kable z obudową i umieszczeniu w strumieniu gorącego powietrza z nagrzewnicy. Na tym stanowisku skarżąca rozpoczęła pracę o godz. 6:00 i pracowała do około godziny 12:00. Ponieważ nasilały się istniejące zmiany skórne na dłoniach, nadgarstkach, podudziach i stopach (zaczerwienienie, pieczenie) związane z łuszczycą, na którą choruje od 2009 r., wróciła do pracy w magazynie. Po wizycie lekarskiej od dnia 5 sierpnia 2014 r. do wygaśnięcia umowy o pracę w dniu 31 sierpnia 2014 r. skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim. Skarżąca została poddana dwukrotnie badaniom specjalistycznym w uprawnionych do orzekania o chorobach zawodowych jednostkach orzeczniczych, tj. w Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...], gdzie uznano, że występujące zmiany chorobowe mają charakter zawodowy i wydano orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej – kontaktowego zapalenie skóry z podrażnienia oraz w Klinice Chorób Zawodowych i Zdrowia Środowiskowego Instytutu Medycyny Pracy w [...], gdzie w wyniku przeprowadzonych badań w ramach konsultacji nie potwierdzono rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej. Pracodawca skarżącej firma [...] wniosła zastrzeżenie do uzasadnienia orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy stwierdzającego chorobę zawodową. Firma [...] zakwestionowała stwierdzenie, że nawet pośredni kontakt z alkoholem izopropylowym (zabezpieczeniem jest używanie rękawiczek przez pracownika) może być przyczyną kontaktowego zapalenia skóry rąk z podrażnienia. Zakwestionowała także okres i czas narażenia wskazując, że była to tylko praca w jednym dniu w godzinach 6:00-12:00, a nie od 13 czerwca 2014 r. do chwili rozwiązania umowy o pracę z końcem sierpnia 2014 r. Łącznie czas narażenie podczas czynności tylko przemywania w tym dniu końcówek detali alkoholem wynosił około 30 minut. Organ I instancji wystąpił do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] o uzupełnienie orzeczenia z dnia [...]. W piśmie z dnia 21 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy podtrzymał swoje stanowisko o rozpoznaniu choroby zawodowej. Wobec wątpliwości, jakie w dalszym ciągu zgłaszał pracodawca do uzasadnienia orzeczenia jednostki orzeczniczej I-go stopnia, organ I instancji zwrócił się z prośbą o konsultację do Instytutu Medycyny Pracy w [...], gdzie po badaniach w trakcie hospitalizacji skarżącej nie stwierdzono zmiany o charakterze wyprysku, co by dało podstawę do rozpoznania kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia. Wykonano również testy uczuleniowe (testy płatkowe Europejskiej Serii Podstawowej), w tym także obejmujące rękawiczki nitrylowe oraz alkohol izopropylowy rozcieńczony, które wypadły ujemnie (za wyjątkiem niklu, na który uczulenie ma charakter pozazawodowy). Instytut Medycyny Pracy w [...] nie znalazł podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia (poz. 18.2 wykazu chorób zawodowych).
W decyzji z dnia [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] nie stwierdził u skarżącej choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnieniem wskazanej w poz. 18 pkt 2 wykazu chorób zawodowych. Decyzję tę organ I instancji wydał w oparciu o dokumentację z przebiegu zatrudnienia skarżącej w charakterze pracownika tymczasowego na stanowisku młodszego montera u pracodawcy użytkownika w firmie [...], gdzie uwzględnione zostało narażenie zawodowe oraz opinię Instytutu Medycyny Pracy z dnia 7 listopada 2016r., tj. jednostki orzeczniczej właściwej do orzekania w zakresie chorób zawodowych II stopnia.
W odwołaniu od powyższej decyzji S. P. wniosła o jej uchylenie oraz stwierdzenie choroby zawodowej.
Organ II instancji podzielając stanowisko organu I instancji wskazał, że w świetle literatury przedmiotu (zob. K. Marek Choroby Zawodowe PZWL Warszawa, publikacje Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi dotyczące zawodowych chorób skóry pod redakcja Jolanty Walusiak-Skorupy i Cezarego Pałczyńskiego oraz pod redakcją Beaty Kręcisz), kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia to miejscowa reakcja zapalenia skóry spowodowana ekspozycją na substancje chemiczne lub fizyczne o właściwościach drażniących. Zapalenie skóry z podrażnienia dzieli się na ostre i przewlekłe. Ostre zapalenie skóry powodują silne podrażnienia. Jest ono następstwem krótkotrwałego działania i przypomina oparzenie. Zmiany chorobowe nie rozszerzają się. Przewlekłe podrażnienie skóry z podrażnienia to efekt dłuższego, często kilkuletniego powtarzalnego kontaktu ze słabymi czynnikami drażniącymi, gdzie w początkowej fazie ekspozycji nie obserwuje się zmian chorobowych, a z czasem następuje rozwój zapalenia i pojawia się charakterystyczny wyprysk w miejscu kontaktu z czynnikiem drażniącym – najczęściej są to ręce i przedramiona, niekiedy twarz i szyja w przypadku narażenia powietrzno pochodnego. Skarżąca kontakt z alkoholem izopropylowym miała jednorazowo w dniu 2 sierpnia 2014 r. w godzinach 6:00-12:00. Łączny czas narażenia wynikający tylko z przemywania końcówek (sama operacja przemywania trwa kilkanaście sekund) nie przekroczył 30 minut i nie był bezpośredni, gdyż praca odbywała się w rękawiczkach ochronnych. Alkohol izopropylowy, jak wynika z jego karty charakterystyki, nie wywołuje negatywnych skutków w odniesieniu do skóry, ale powtarzające się narażenie może powodować wysuszenie lub pękanie skóry, a także zaostrzenie wcześniej istniejących chorób oczu, skóry, układu oddechowego. Skarżąca około godziny 11:00 zaczęła odczuwać pieczenie skóry rąk, podudzi oraz stóp. Godzinę później przerwała pracę na tym stanowisku. Dzień później po wizycie u lekarza otrzymała zwolnienie lekarskie i przebywała na nim już do końca zatrudnienia w firmie [...]. W orzeczeniu jednostki orzeczniczej I-go stopnia – Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] z dnia [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej stwierdzono, że wydano je na podstawie oceny narażenia zawodowego, charakterystyki wykonywanej pracy i mając na uwadze podstawową chorobę pacjentki tj. łuszczycę. Pomimo, że skarżąca w trakcie wykonywania swoich obowiązków zawodowych pracowała w rękawiczkach nitrylowych i montażowych przyjęto, iż nie stanowiły one pełnego zabezpieczenia, stwarzały okluzyjne środowisko dla skóry rąk, a kontaktowe zapalenie skóry rąk z podrażnienia zależy nie tylko od bodźców zewnętrznych, z którymi miała do czynienia (tu alkohol izopropylowy), ale także od podatności skóry na jego działanie, jako środka drażniącego. Zwiększona podatność wzrasta u osób z uszkodzeniem bariery naskórkowej spowodowanej innymi chorobami skóry, np. łuszczycą. W związku z tym zmiany chorobowe, jakie wystąpiły przy przemywaniu końcówek kabli alkoholem izopropylowym są skutkiem zwiększonej podatności skóry na działanie środka drażniącego (alkohol) z powodu naruszenia jej prawidłowej budowy i funkcji zewnętrznej, jakie wywołuje łuszczyca. Klinika Chorób Zawodowych Instytut Medycyny Pracy w [...] – jednostka orzecznicza Il-go stopnia – w wyniku konsultacji dermatologicznej w opinii z dnia 7 listopada 2016 r. stwierdziła u skarżącej tylko zmiany skórne, jakie są charakterystyczne dla łuszczycy, na którą skarżąca już chorowała przed podjęciem pracy w firmie [...]. Podczas wykonywanych w trakcie hospitalizacji badań z alkoholem izopropylowym stężonym i rozcieńczonym, testów płatkowych obejmujących również rękawiczki nitrylowe, a więc z czynnikami ewentualnie mogącymi wywołać odczyn zapalny skóry, nie uzyskano potwierdzenia zmian, jakie charakteryzują ostre lub przewlekłe zapalenie skóry z podrażnienia. Nie stwierdzono zmian o charakterze wyprysku. Testy płatkowe wypadły ujemnie (z wyjątkiem niklu, na którego uczulenie jest pozazawodowe), w tym również ujemnie na rękawiczki nitrylowe, co wykluczyło alergeny na związki chemiczne obecne w środowisku pracy. W podsumowaniu podkreślono, że po analizie całości zgromadzonej dokumentacji medycznej i na podstawie przeprowadzonej diagnostyki nie ma podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia poz. 18 pkt 2 obowiązującego wykazu chorób zawodowych.
Organu II instancji stwierdzając, że materiał dowodowy w pełni uzasadnia brak stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia u skarżącej, wskazał, iż skarżąca została poddana badaniom specjalistycznym dwukrotnie i otrzymała różniące się (sprzeczne) wyniki tych badań. Po raz pierwszy w uprawnionej do orzekania o chorobach zawodowych jednostce orzeczniczej I-go stopnia, tj. Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] w wyniku przeprowadzonych tam badań uzyskała orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry rak z podrażnienia. W orzeczeniu z dnia [...] jednostka orzecznicza na podstawie charakterystyki wykonywanej pracy, oceny narażenia zawodowego i mając na uwadze podstawową chorobę u skarżącej, tj. łuszczycę przyjęła, że zmiany chorobowe są spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występującymi w środowisku pracy. Po raz drugi skarżąca była badana w jednostce orzeczniczej II-go stopnia. Instytut Medycyny Pracy w [...] (jednostka orzecznicza II-go stopnia) w oparciu o analizę wyników wykonanych badań klinicznych podczas hospitalizacji pacjentki, historię choroby, przebieg pracy zawodowej oraz ocenę narażenia zawodowego zajął odmienne stanowisko. Instytut Medycyny Pracy w [...] stwierdził brak rozpoznania specjalistycznymi badaniami, że istniejące zmiany chorobowe zostały wywołane zewnętrznymi czynnikami drażniącymi w środowisku pracy w wyniku ich bezpośredniego działania na skórę rąk podczas wykonywanej czynności na stanowisku obkurczania koszulek. W praktyce kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia ustala się na podstawie: stwierdzenia klinicznych objawów ostrego lub przewlekłego zapalenia skóry, jakie wystąpiły podczas wykonywania pracy w styczności z czynnikami drażniącymi, nasilenia zmian skórnych, które zależą od stężenia czynnika wywołującego i od czasu ekspozycji, ograniczenia zmian skórnych do miejsc bezpośredniego kontaktu z czynnikiem drażniącym, ustępowania ostrego zapalenia skóry lub łagodzenia objawów przewlekłego w okresach przerw pracy i nawrotu po jej ponownym podejmowaniu, obecności substancji drażniących w środowisku pracy. Brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia wymienionej w poz. 18 pkt 2 wykazu chorób zawodowych. Rozpoznano specjalistycznymi badaniami, że istniejące zmiany chorobowe nie zostały wywołane zewnętrznymi czynnikami drażniącymi w wyniku ich bezpośredniego działania na skórę rąk podczas wykonywania pracy i w związku z tym nie można przyjąć, że zmiany te mają charakter zawodowy. U pacjentki stwierdzono zmiany skórne charakterystyczne dla łuszczycy, a na tę chorobę skarżąca choruje od 2009 r. Łuszczyca nie jest chorobą zawodową. Z opinii lekarskiej Instytutu Medycyny Pracy w [...], którą przyjęto do oceny schorzenia w niniejszej sprawie wynika, że na podstawie obrazu chorobowego, przebiegu pracy zawodowej i przeprowadzonej diagnostyki nie można stwierdzić z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba skóry u skarżącej ma charakter zawodowy.
W skardze na powyższą decyzję S. P. wniosła o jej zmianę i przyznanie odszkodowania oraz zadośćuczynienia z tytułu niezdolności do pracy, zasądzenie od firmy [...] na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, uznanie całego zdarzenia za nagłe lub wypadek przy pracy.
W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że zaskarżona decyzja jest dla niej krzywdząca i podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko. Skarżąca wskazała na sprzeczne opinie jednostek orzeczniczych.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 22 września 2017 r. skarżąca sprecyzowała skargę w ten sposób, że przedmiotem zaskarżenia jest jedynie decyzja o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej, a nie żądanie przyznania odszkodowania i zadośćuczynienia.
Pełnomocnik uczestnika postępowania spółki [...] oświadczył, że wnosi o oddalenie skargi, ewentualnie o jej odrzucenie z uwagi na niewłaściwość sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2012r. poz.270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2016r. poz.1666 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 2013r. poz.1367).
Zgodnie z treścią art.2351 Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
W myśl punktu 18 podpunkt 2.) załącznika do rozporządzenia z 30 czerwca 2009r. chorobą zawodową jest kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia.
Na wstępie rozważań podnieść należy, iż z brzmienia cytowanego przepisu art. 2351 Kodeksu pracy wynika, iż o tym, czy dane schorzenie jest chorobą zawodową decyduje spełnienie dwóch następujących przesłanek: po pierwsze schorzenie musi być wymienione w wykazie chorób zawodowych oraz po drugie jest bezsporne lub wysoce prawdopodobne, że schorzenie zostało spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w okresie od 13 czerwca do 31 sierpnia 2014r. S. P. wykonywała pracę tymczasową w [...] spółka z o.o. w [...] na stanowisku młodszego montera przy czym do 1 sierpnia 2014r. świadczyła pracę w dziale montażu złączy światłowodowych bez kontaktu z alkoholem izopropylowym. W dniu 2 sierpnia 2014r. ok. godz.600 podjęła pracę przy obkurczaniu koszulek termokurczliwych na końcówce kabla i miała kontakt z alkoholem izopropylowym. Pracę wykonywała w białej rękawiczce (montażowej) nałożonej na lewą rękę oraz w niebieskiej rękawiczce nitrylowej nałożonej na prawą rękę, przewidzianą do kontaktu z substancjami chemicznymi. Prawą ręką nawilżała chusteczkę alkoholem izopropylowym o stężeniu minimum 99,8% i przecierała – odtłuszczała końcówkę kabla. Następnie zdejmowała niebieską rękawiczkę i wyrzucała ją do pojemnika zaś białą rękawiczką na końcówkę zakładała termokurczliwą koszulkę i umieszczała element w strumieniu gorącego powietrza. Około godz. 1200 u skarżącej na dłoniach, nadgarstkach, podudziach i stopach pojawiły się zaczerwienienia i pieczenie. Po poinformowaniu o tym przełożonej S.P. wróciła do pracy w magazynie bez kontaktu z alkoholem izopropylowym. W sumie w dniu 2 sierpnia 2014r. S.P. wykonała około 220 operacji przetarcia wilgotną chusteczką i obkurczania koszulki przy czym 1 operacja trwała ok.1 minutę z czego operacja z użyciem alkoholu to ok.8 – 10 sekund. Łączny czas pracy z użyciem alkoholu wynosił ok.30-37 minut. Od 5 do 31 sierpnia 2014r. skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest rozpoznanie u skarżącej choroby zawodowej: kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia. Orzeczenia w tym zakresie wydały dwie jednostki orzecznicze a mianowicie Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy – Przychodnia Konsultacyjno – Diagnostyczna w [...], która stwierdziła u S. P. chorobę zawodową oraz Instytutu Medycyny Pracy w [...], który orzekł, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcie na tej ostatniej opinii podnosząc, że została ona wydana po przeprowadzeniu szczegółowych badań skarżącej. S. P. była bowiem hospitalizowana w I.M.P. w [...] gdzie wykonano jej szereg badań w tym między innymi testy płatkowe na nikiel (były one dodatnie) oraz testy płatkowe na rękawiczki nitrylowe oraz na alkohol izopropylowy w rozcieńczeniu 1:5 i 3:5 (były one ujemne). U skarżącej rozpoznano łuszczycę pospolitą oraz uczulenie kontaktowe na nikiel.
Należy zgodzić się z wnioskami organów administracji, że orzeczenie I.M.P. w [...] zostało wydane po przeprowadzeniu szeregu badań (w tym testów płatkowych), które to badania nie były wykonane przez jednostkę orzeczniczą I stopnia. Można zatem uznać, że Instytut Medycyny Pracy w [...] wydał orzeczenie opierając się na szerszym materiale dowodowym niż Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...]. Skarżąca nie zgadza się jednak z orzeczeniem I.M.P. w [...] zaś swoje zarzuty sprecyzowała w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Po pierwsze podniosła, że alkohol izopropylowy z którym przeprowadzono testy był w stężeniu 1:5 i 3:5 podczas gdy w dniu 2 sierpnia 2014r. pracowała ona z alkoholem w stężeniu 99,8%. Podniosła nadto, że po zdjęciu z jednej ręki niebieskiej rękawiczki była ona mokra od alkoholu i jej skóra miała kontakt z alkoholem. Po drugie w dniu 2 sierpnia pracowała nad nagrzewnicą z gorącym powietrzem, które mogło wchodzić w reakcję z alkoholem i wpływać na jej skórę a okoliczność ta nie została uwzględniona w orzeczeniu I.M.P. W sytuacji gdy skarżąca podnosiła takie zarzuty to obowiązkiem organu odwoławczego było odniesienie się do nich. W zaskarżonej decyzji brak jest jednak rozważań w tym zakresie. Organ odwoławczy nie ustosunkował się zatem do zarzutów odwołania.
W dniu 2 sierpnia 2014r. S. P. faktycznie pracowała mając kontakt z alkoholem izopropylowym w stężeniu 99,8% podczas gdy w I.M.P. w [...] przeprowadzono testy z alkoholem w stężeniu 1:5 i 3:5. Okolicznością niesporną jest także to, że skarżąca w tym dniu pracowała nad nagrzewnicą z gorącym powietrzem i , jej zdaniem, mogło dochodzić do reakcji z alkoholem co mogło wpływać na jej skórę. Aby odnieść się do tych zarzutów konieczne jest posiadanie wiadomości specjalnych. Bez posiadania specjalistycznej wiedzy w tym zakresie trudno ocenić zasadność zarzutów skarżącej. Być może zarzuty te mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy a być może nie mają one żadnego znaczenia. Aby wypowiedzieć się w tej kwestii konieczne jest posiadanie wiadomości specjalnych. W sytuacji gdy w odwołaniu S. P. podnosiła konkretne zarzuty od orzeczenia I.M.P. to organ odwoławczy był zobowiązany odnieść się do nich a w razie konieczności zwrócić się do jednostki orzeczniczej II stopnia o wydanie uzupełniającej opinii. W niniejszej sprawie organ odwoławczy tak nie uczynił lecz wydał zaskarżoną decyzję z pominięciem zarzutów jakie zgłosiła skarżąca do orzeczenia I.M.P. w [...].
W ocenie sądu w przypadku gdy dwie jednostki orzecznicze wydają dwa rozbieżne orzeczenia co do stwierdzenia u strony choroby zawodowej to obowiązkiem organów administracji jest szczególnie wnikliwe rozpoznanie sprawy. Przede wszystkim należy dokładnie i wyczerpująco wyjaśnić wszelkie wątpliwości i niejasności orzeczenia w oparciu o które organy opierają swoje rozstrzygnięcia. Wiąże się to z koniecznością odniesienia się do wszystkich zarzutów strony do treści takiego orzeczenia a jeżeli zachodzi taka potrzeba należy zażądać jego uzupełnienia przez odpowiednią jednostkę orzeczniczą. Dopiero po zebraniu całego materiału dowodowego i wszechstronnym wyjaśnieniu całej sprawy należy wydać rozstrzygnięcie w sprawie dokładnie wyjaśniając dlaczego oparto się na konkretnym orzeczeniu jednostki lekarskiej a dlaczego odmówiono wiarygodności drugiemu orzeczeniu innej jednostki medycznej. W niniejszej sprawie tak się nie stało. Organy administracji wydały rozstrzygnięcia opierając się na orzeczeniu I.M.P. w [...] lecz nie odniesiono się do zarzutów skarżącej dotyczących tego orzeczenia. Oznacza to, że nie został dokładnie wyjaśniony stan faktyczny ani też w sposób wyczerpujący nie zebrano i nie rozpatrzono całego materiału dowodowego. Stanowi to naruszenie art.7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Przede wszystkim należy odnieść się do zarzutów skarżącej do orzeczenia I.M.P. w [...] podniesionych w odwołaniu a w razie konieczności należy rozważyć możliwość zawrócenia się do jednostki orzeczniczej II stopnia o wydanie uzupełniającego orzeczenia w tym zakresie. Jeżeli zajdzie taka potrzeba należy podjąć dalsze czynności w sprawie. Po zebraniu całego materiału dowodowego należy dokonać wnikliwej jego oceny a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie.
R.T.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło