III SA/Łd 615/09

Sygn. akt III SA/Łd 615 /09 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w osobie: Sędziego NSA – Teresy Rutkowskiej po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. U. i W. U. na Zarządzenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] (znak [...]) w zakresie zapisu zawartego w § 1 ust. 2 pkt 1 lit e) w przedmiocie udzielenia pełnomocnictwa dyrektorowi Administracji Nieruchomościami Ł.-P. "K." postanawia odrzucić skargę R.A. III SA/Łd 615 /09 Uzasadnienie W dniu 16 października 2009 r. J. U. i W. U. skierowali do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na Zarządzenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w zakresie regulacji zawartej w § 1 ust. 2 pkt 1 lit. e) tego zarządzenia, dotyczącej zakresu pełnomocnictwa udzielonego przez Prezydenta Miasta Ł. dyrektorowi Administracji Nieruchomościami Ł.-P. "K.". Domagali się usunięcia z § 1 ust. 2 pkt 1 zapisu dokonanego pod lit. e) w brzmieniu: "nawiązywania i rozwiązywania stosunku najmu lokali mieszkalnych i użytkowych oraz boksów motocyklowych, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa,". W uzasadnieniu skargi wskazali, że pełnomocnictwo to narusza w ich ocenie obowiązujące regulacje prawne zawarte w ustawie o gospodarce nieruchomościami i k.p.a. Zarządca nieruchomości może bowiem otrzymać prawo wypowiedzenia i zawarcia umowy najmu w formie jednostkowej zgody na wykonanie tej czynności cywilnoprawnej. Jako podstawę prawną skargi wskazali art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), informując zarazem, że wystąpili uprzednio do Prezydenta z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezydenta Miasta Ł. wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 5 pkt 2 i art. 3 p.p.s.a. Pełnomocnik wskazał, że kwestionowane Zarządzenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] jest pełnomocnictwem dla kierownika jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej. Kwestionowany przepis dotyczy pełnomocnictwa do nawiązywania i rozwiązywania stosunków najmu lokali mieszkalnych i użytkowych oraz boksów motocyklowych. Jak podkreślił, pełnomocnictwo udzielone zostało w trybie art. 47 ustawy o samorządzie gminnym, dotyczy jednakże stosunków cywilnoprawnych, które wykonuje dyrektor administracji nieruchomościami. Jeżeli pełnomocnik przekroczy zakres udzielonego mu pełnomocnictwa, może to rodzić odpowiedzialność służbową przed mocodawcą, ale nie stanowi podstawy do kwestionowania jego zakresu. Pełnomocnik organu zwrócił uwagę, że sprawy wynikające z podległości służbowej między przełożonymi a podwładnymi nie mogą być rozpatrywane przez WSA, a ponadto sprawa ta nie jest sprawą, o której mowa w art. 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest Zarządzenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w zakresie regulacji zawartej w § 1 ust. 2 pkt 1 lit. e), tj. regulacji, na mocy której Prezydent Miasta Ł. udzielił dyrektorowi Administracji Nieruchomościami Ł.- P. "K." pełnomocnictwa do nawiązywania i rozwiązywania stosunku najmu lokali mieszkalnych i użytkowych oraz boksów motocyklowych. Skarga zaś wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 usg, zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W związku z takim określeniem przez skarżących przedmiotu skargi w pierwszej kolejności należało odpowiedzieć na pytanie, czy w tym zakresie możliwe jest złożenie skargi do sądu administracyjnego. Przede wszystkim zaznaczyć należy, że do materialnych przesłanek skargi opartej o przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a które muszą być łącznie spełnione, aby wniesienie skargi było skuteczne, zaliczyć należy: 1) podjęcie zaskarżonego aktu przez organ gminy (uchwały lub zarządzenia) w sprawie z zakresu administracji publicznej, 2) istnienie po stronie skarżącego legitymacji procesowej do wniesienia skargi w trybie wskazanego przepisu, 3) obiektywne zaistnienie naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą. Analizując niniejszą skargę pod kątem spełnienia pierwszej z powyższych przesłanek materialnoprawnych wskazać trzeba, że zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Z kolei w § 2 tego artykułu mówi się, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (§ 2 pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne nieokreślone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6 ww. art. 3). Powyższe pozwala przyjąć, że niniejsza sprawa nie mieści się w szeroko rozumianym określeniu sprawy z zakresu administracji publicznej, użytym w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, ponieważ przez sprawy z zakresu administracji publicznej należy rozumieć wszelkie akty, czynności, działania i sprawy załatwiane przez organy administracji, które nie mają charakteru cywilnoprawnego. Tymczasem kwestionowane Zarządzenie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], udzielające dyrektorowi Administracji Nieruchomościami Ł.–P. "K." pełnomocnictwa m.in. do nawiązywania i rozwiązywania stosunku najmu lokali mieszkalnych i użytkowych oraz boksów motocyklowych, stanowi akt kierownictwa wewnętrznego wobec jednostki organizacyjnej gminy, jaką jest w tym przypadku Administracja Nieruchomościami. Dyrektor, jako organ jednostki organizacyjnej Gminy (administracji nieruchomościami), jest uprawniony do realizacji przyznanych mu w ramach pełnomocnictwa kompetencji w zakresie nawiązywania i rozwiązywania stosunku najmu lokali. W ocenie Sądu, kwestionowane zarządzenie nie ustanawia jednakże przepisów powszechnie obowiązujących w rozumieniu art. 40 ustawy o samorządzie gminnym. Uprawnienia do udzielenia pełnomocnictwa wywodzą się natomiast wprost z kompetencji Gminy, jako osoby prawnej ( art. 2 ust. 2 ustawy z 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym – tekst jedn. Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w zakresie nawiązywania i rozwiązywania stosunków cywilnoprawnych, a dokładnie kompetencji organu gminy, jakim jest w tym przypadku Prezydent Miasta Ł. i art. 47 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że kierownicy jednostek organizacyjnych gminy nieposiadających osobowości prawnej działają jednosobowo na postawie pełnomocnictwa udzielonego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Stwierdzić należy w związku z tym, że gdy działania organu gminy dotyczą kwestii cywilnoprawnych, prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie przysługuje. Nawiązywanie i rozwiązywanie stosunków najmu lokali należących do zasobów mieszkaniowych Gminy jest związane z wykonywaniem przez Gminę prawa własności do tych lokali - zarządzaniem nieruchomościami gminnymi. Wykonywanie uprawnień właścicielskich jest domeną prawa cywilnego i podejmowane w tym zakresie czynności mają charakter cywilnoprawny. Prezydent Miasta (czy też reprezentujący go, w oparciu o udzielone pełnomocnictwo, dyrektor jednostki organizacyjnej) wykonuje te czynności jako organ osoby prawnej, a nie organ administracji, a spory na tym tle rozstrzygane są przez sądy powszechne. W tym bowiem wypadku nie mamy do czynienia z działaniem z zakresu administracji publicznej, a tym samym sąd administracyjny nie jest właściwy do jego oceny. W konsekwencji Sąd uznał, iż postanowienia Zarządzenia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], na mocy których Prezydent Miasta Ł. udzielił dyrektorowi Administracji Nieruchomościami Ł.-P. "K." pełnomocnictwa do nawiązywania i rozwiązywania stosunku najmu lokali mieszkalnych i użytkowych oraz boksów motocyklowych nie mieszczą się w katalogu spraw wymienionych w cytowanym na wstępie art. 3 § 2 pkt 1-8 ustawy p.p.s.a., a tym samym nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Powołany przez skarżących jako podstawa wniesionej skargi art. 101 ust. 1 usg umożliwia zaskarżenie do wojewódzkiego sądu administracyjnego uchwały lub zarządzenia podjętych przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej , a takiego charakteru nie posiada, jak wykazano wyżej, zaskarżone zarządzenie. W wyroku z dnia 6 czerwca 2007 r. VIII SA/Wa 297/07 (niepublikowany - LEX nr 505318) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie nie ma jednolitego kryterium pozwalającego na rozróżnianie uchwał, zarządzeń, aktów podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej, od takich, które takiego charakteru nie posiadają. W ocenie sądu takim kryterium wskazującym może być rozumienie pojęcia sprawy z zakresu administracji publicznej, który wynikał z art. 20 ust. 3 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i był określany jako akty, czynności, działania i sprawy załatwiane przez organy administracji publicznej, które nie mają charakteru cywilnoprawnego. Ocenę taką należy podzielić . Trafnie również podniesiono w odpowiedzi na skargę, że w przypadku przekroczenia zakresu udzielonego pełnomocnictwa, pełnomocnik ponosić będzie wobec mocodawcy /pracodawcy/ odpowiedzialność służbową. Sądy administracyjne nie są natomiast właściwe w sprawach wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi( art. 5 pkt 2 p.p.s.a.) Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji o charakterze merytorycznym. Z tych wszystkich względów, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną. R.A.