III SA/Łd 678/21

Dnia 26 stycznia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Małgorzata Kowalska (spr.), Protokolant Starszy asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2022 roku sprawy ze skargi P. W.-B. na czynność Rektora "A" z dnia [...] w przedmiocie wydania nowego suplementu do dyplomu i dyplomu oddala skargę. P.W.-B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na rozstrzygnięcie Prorektora ds. Kształcenia Politechniki [...] wydane w sprawie jej odwołania od rozstrzygnięcia Prodziekan ds. Studenckich Wydziału Chemicznego Politechniki [...]; sygn. akt [...] polegające na wydaniu jej dyplom oraz suplementu do dyplomu nr [...] z 15 kwietnia 2021 r. wydany w miejsce dyplomu oraz suplementu do dyplomu nr [...] z 3 grudnia 2020 r. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła: 1. błędne wskazanie w dyplomie tytułu zawodowego jako "magister", gdy powinno być "magister inżynier", 2. nadanie poprawionemu, nowo wydanemu suplementowi dyplomu błędnej treści poprzez stwierdzenie, że skarżąca uzyskała tytuł "magistra", gdy suplement powinien zawierać informację, że uzyskała tytuł "magistra inżyniera" 3. naruszenie art. 138 k.p.a. poprzez brak wydania decyzji, w której prorektor przedstawił uzasadnienie rozpoznania odwołania jakie wniosłam od rozstrzygnięcia Prodziekana ds. Studenckich Wydziału Chemicznego Politechniki [...]. Skarżąca wniosła o uchylenie rozstrzygnięcia rektora oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi. W odpowiedzi na skargę Rektor Politechniki [...] wniósł o jej oddalenie ewentualnie o odrzucenie skargi. Organ wskazał, iż P.W.-B., po ukończeniu studiów I stopnia na Uniwersytecie [...] na kierunku Analityka Chemiczna, z tytułem zawodowym licencjata została przyjęta na studia II stopnia na kierunku "Chemia i Inżynieria Materiałów Specjalnego Przeznaczenia" w Politechnice [...] na semestr zimowy 2017/2018). Studia na tym kierunku, realizowane były wspólnie z Wydziałem Chemii UAM w P. i Wydziałem Nowych Technologii i Chemii WAT w W., zgodnie z Umową Międzyuczelnianą. Studia, po ukończeniu IV semestrów, pozwalały uzyskać tytuł zawodowy: magistra inżyniera. Skarżąca nie zakończyła jednak toku studiów II stopnia w założonym przez program studiów okresie IV semestrów, a więc do końca semestru "lato 2018/2019" nie potwierdziła uzyskania efektów kształcenia na kierunku Chemia i Inżynieria Materiałów Specjalnego Przeznaczenia (CiIMSP) złożeniem pracy dyplomowej i zdaniem egzaminu dyplomowego. Z uwagi na znikome zainteresowanie kandydatów studiami na kierunku CiIMSP władze P[..] podjęły decyzję o wygaszaniu kierunku. Decyzja taka zapadła po zakończeniu cztero semestralnego programu studiów. Pomimo zapewnienia przez PŁ możliwości zakończenia studiów na wygaszanym kierunku w przewidzianym programem studiów terminie, skarżąca nie uzyskała wszystkich efektów kształcenia dla kierunku CiIMSP, nie przygotowała pracy dyplomowej i nie obroniła egzaminu dyplomowego. Na kolejny semestr "zima 2019/2020" skarżąca uzyskała rejestrację "powtarzanie płatne semestru dyplomowego" z powodu braków punktowych (nie złożenia pracy dyplomowej w terminie). Po zakończeniu semestru "zima 2019/2020" sytuacja się powtórzyła. P.W.-B. wystąpiła o kolejne powtarzanie semestru z powodu nie złożenia pracy dyplomowej w terminie i otrzymała rejestrację "płatne powtarzanie semestru dyplomowego" w semestrze "lato 2019/2020". Po rozpoczęciu semestru letniego, studentka zwróciła się do Prodziekana ds. studenckich z podaniem o zmianę promotora pracy dyplomowej. Studentka zdecydowała się na podjęcie badań z dziedziny katalizy i wyznaczono jej nowego promotora. Z powodu nie zgłoszenia, zgodnie z nową ustawą Prawo o Szkolnictwie Wyższym i Nauce, kierunku CiIMSP do MNiSW, jako realizowanego na uczelniach partnerskich PŁ, UAM i WAT w roku 2019/2020 (UAM i WAT zakończyły cykl kształcenia na kierunku), a administratorem danych POLON dla kierunku była WAT (niemożliwy był import danych z systemu do sprawozdań), niemożliwe było zaraportowanie studentów tego kierunku w sprawozdaniach GUS i POLON. W efekcie zaproponowano skarżącej przeniesienie na inny kierunek realizowany na II stopniu na Wydziale Chemicznym. Kierunkiem spójnym co do efektów kształcenia z CiIMSP była "Technologia chemiczna", po ukończeniu której student uzyskuje tytuł zawodowy magistra. Skarżąca złożyła podanie do Prodziekana z prośbą o przeniesienie na kierunek "Technologia chemiczna" i zawarła stosowną umowę z P[...], z której wynikało, że po ukończeniu studiów na kierunku Technologia chemiczna skarżąca uzyska tytuł zawodowy magistra. Skarżącej zaproponowano Indywidualny Program Studiów, co pozwoliło na zamianę przedmiotów realizowanych w ramach programu "Technologia chemiczna" na te zrealizowane i zaliczone przez studentkę na programie kierunku CiIMSP i zaliczenie efektów kształcenia. Z powodu pandemii COVID-19 i możliwości realizacji pracy laboratoryjnej dopiero od czerwca 2020, studentka nie złożyła pracy dyplomowej w terminie i konieczna była jej kolejna rejestracja na semestr "zimowy 2020/2021" jako "płatne powtarzanie semestru dyplomowego". 24 listopada 2020 roku skarżąca obroniła pracę dyplomową i zgodnie z decyzją komisji egzaminacyjnej uzyskała tytuł magistra. Po obronie pracy dyplomowej 22 grudnia 2020 r. i odebrała dyplom oraz suplement do dyplomu. Pismem z 14 stycznia 2021 r. skarżąca wystąpiła do prodziekana ds. studenckich Wydziału Chemicznego P[...] z podaniem o umieszczenie w suplemencie do dyplomu dodatkowych informacji dotyczących kierunku CiIMSP. Pismem z 1 lutego 2021 r. poinformowano skarżącą o braku możliwości zmiany suplementu zgodnie z wnioskiem. 11 lutego 2021 strona złożyła odwołanie od rozstrzygnięcia Prodziekana ds. Studenckich Wydziału Chemicznego z 1 lutego 2021 r. Podstawą prawną wniesionego odwołania był § 4 ust 7 Regulaminu Studiów P[...], zgodnie z którym "od rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach studenta innych niż decyzje administracyjne w indywidualnych sprawach studenckich podejmowanych przez prodziekana przysługuje złożone w terminie 14 dni odwołanie do Rektora. Wniosek do Rektora student składa na piśmie za pośrednictwem podmiotu, który podjął rozstrzygnięcie, chyba, że postanowienia szczególne niniejszego regulaminu stanowią inaczej. Decyzja Rektora w sprawie odwołania jest ostateczna." W odwołaniu skarżąca wnosi o zmiany w suplemencie oraz o zmianę w dyplomie nazwy tytułu zawodowego z magister na magister inżynier. Prorektor ds. Kształcenia właściwy w sprawach planowania i organizacji procesu kształcenia w Uczelni podjął działania zmierzające do rozpatrzenia wniosku skarżącej. Na zorganizowanym ze skarżącą spotkaniu została ona poinformowana , ze nie jest możliwe uzyskanie tytułu zawodowego magister inżynier po ukończeniu kierunku technologia chemiczna Zgodnie z uchwałą Nr 105/2012 Rady Wydziału Chemicznego P[...] z 26 czerwca 2012 r. w sprawie zatwierdzenia projektu efektów kształcenia dla programu kształcenia kierunek Technologia Chemiczna studia II stopnia, profil ogólnoakademicki uzyskać można tytuł zawodowy magistra. Także zawarta ze skarżącą umowa Nr [...] w § 3 ust. 1 pkt 1 stanowi, że podjęte przez studenta studia kończą się uzyskaniem tytułu zawodowego magistra. Ostatecznie organ uwzględnił wniosek skarżącej i 15 kwietnia 2021 roku wydał stronie nowy suplement do dyplomu żądanej przez nią treści oraz dyplom natomiast nazwa tytułu zawodowego, zarówno w dyplomie jak i suplemencie, pozostała bez zmian. Organ podniósł, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjęto, że rozstrzygnięcie stwierdzające złożenie egzaminu magisterskiego (licencjackiego) i postanawiające o nadaniu tytułu magistra (licencjata) jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 1 k.p.a. (postanowienie NSA z 12 czerwca 1992 r., SAB/Po 41/91, OSP 1994, Nr 4, poz. 69; wyrok NSA z 16 grudnia 1998 r., I SA 661/98, niepublikowany; uchwała składu 7 sędziów SN z 18 listopada 1982 r., III CZP 26/82, OSPiKA 1983, Nr 11, poz. 248). Z pierwszego z wymienionych orzeczeń wynika, że uchwała komisji egzaminacyjnej państwowej szkoły wyższej, stwierdzająca złożenie egzaminu magisterskiego i postanawiająca o wydaniu dyplomu magisterskiego, jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 1 § 1 k.p.a., gdyż przyznaje obywatelom uprawnienia w sferze prawa powszechnie obowiązującego. W przedmiotowej sprawie egzamin dyplomowy i uzyskanie tytułu zawodowego magistra , zgodnie z protokołem egzaminu dyplomowego, miało miejsce 24 listopada 2020 r., a dyplom i suplement do dyplomu skarżąca odebrała 22 grudnia 2020 r. W tej sytuacji decyzja o złożeniu egzaminu magisterskiego i nadaniu tytułu magistra jest ostateczna i prawomocna i nie może być przedmiotem skargi. Pismem z 14 lipca 2021 r. skarżąca doprecyzowała, że jej skarga z 1 czerwca 2021 r. stanowi skargę na wydanie nowego suplementu dyplomu i dyplomu z datą 15 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skargę należało oddalić, bowiem nie zawierała uzasadnionych podstaw. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j., Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu lub czynności nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z przepisami prawa. W rozstrzyganej sprawie przedmiotem oceny sądy była czynność Rektora Politechniki [...] w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. polegająca na wymianie dyplomu i suplementu do dyplomu. Czynność ta w ocenie sądu miała charakter władczy, podjęta została w indywidualnej sprawie skarżącej, została do niej skierowana i dotyczyła jej uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zatem zaskarżona czynność rektora podlegała kontroli sądu administracyjnego. W okolicznościach niniejszej sprawy, skarżąca domagała się od organu wydania dyplomu ukończenia studiów wyższych, który zawierałby tytuł zawodowy magister inżynier oraz suplementu obrazującego faktyczny przebieg ukończonych przez nią studiów. Zgodnie z art. 77 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 85) uczelnia wydaje absolwentowi, w terminie 30 dni od dnia ukończenia studiów, dyplom ukończenia studiów wraz z suplementem do dyplomu oraz ich 2 odpisy. Z kolei z § 25 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 27 września 2018 r. w sprawie studiów (Dz.U. z 2018 r., poz. 1861) wynika, że uczelnia może dokonywać sprostowań w indeksie, albumie studentów i w księdze dyplomów na wniosek studenta, absolwenta albo z urzędu. Sprostowania dokonuje się na podstawie dokumentu zawierającego prawidłowe dane. Przy czym elektroniczna legitymacja studencka, dyplom ukończenia studiów, odpis dyplomu, suplement do dyplomu oraz odpis suplementu, zawierające błędy lub omyłki, podlegają wymianie (§ 25 ust. 5 przywołanego rozporządzenia). W rozstrzyganej sprawie skarżąca wnioskiem z 14 stycznia 2021 roku zwróciła się do organów uczelni o sprostowanie suplementu do dyplomu poprzez dodatnie informacji o uczelniach, na których odbywała studia oraz zaliczonych w ramach studiów II stopnia przedmiotach. W odwołaniu od rozstrzygnięcia Prodziekana ds. Studenckich Wydziału Chemicznego strona wniosła zaś o uzupełnienie suplementu i zmianę tytułu zawodowego na dyplomie z tytułu "magister" na "magister inżynier". Z akt sprawy wynika, że Prorektor ds Kształcenia Politechniki [...] uwzględnił wniosek strony i w oparciu o dokumenty dotyczące przebiegu jej studiów zmienił suplement do dyplomu skarżącej w sposób zgodny z jej wnioskiem. Natomiast na podstawie zgromadzonych w aktach osobowych studenta dokumentów dotyczących przebiegu egzaminu dyplomowego skarżącej organ nie mógł uwzględnić wniosku strony o zmianę w zakresie tytułu zawodowego z "magister" na "magister inżynier". Z decyzji Komisji egzaminacyjnej z 24 listopada 2020 roku wynika bowiem, że skarżąca obroniła pracę i zdała egzamin zawodowy uzyskując tytuł magistra. Prawidłowo zatem organ przyjął, że w powyższym zakresie brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej i zmiany uzyskanego przez nią tytułu zawodowego. Będące w posiadaniu organu dokumenty dotyczące przebiegu studiów skarżącej oraz samego egzaminu zawodowego złożonego 24 listopada 2020 roku potwierdzają prawidłowość wpisu w dyplomie oraz suplemencie do dyplomu w zakresie tytułu zawodowego uzyskanego przez stronę. Trafnie w odpowiedzi na skargę wywodzi organ, że wydanie stronie suplementu do dyplomu i dyplomu z inną datą na skutek uwzględnienia jej wniosku z 14 stycznia 2021 roku nie przywraca stronie możliwości zaskarżenia decyzji komisji egzaminacyjnej z 24 listopada 2020 roku o nadaniu jej tytułu zawodowego magistra. Czynność ta nie otwiera stronie ponownie terminu do wniesienia odwołania od decyzji komisji egzaminacyjnej. Decyzja ta w związku z uzyskaniem przymiotu ostateczności może być przez stronę zaskarżona wyłącznie w jednym z trybów nadzwyczajnych przewidzianych w przepisach k.p.a., o których mowa w ustawie z 20 lipca 2018 roku prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Skoro uzyskanie tytułu zawodowego na dyplomie ukończenia studiów wyższych następuje w drodze decyzji administracyjnej komisji egzaminacyjnej, to tak długo, jak nie nastąpi jej zmiana, bądź we właściwym, nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego nie zostanie ona uchylona albo nie nastąpi stwierdzenie jej nieważności, przysługuje jej, stosownie do art. 16 § 1 k.p.a., domniemanie legalności i prawidłowości. Dyplomowi ukończenia studiów wyższych przysługuje domniemanie prawidłowości, zakwestionowanie zaś skutków prawnych wynikających z uzyskanego dyplomu może nastąpić tylko w trybie przewidzianym dla tego typu aktów. (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2021 r sygn. akt II OSK 2586/20 LEX nr 3144645). W rozstrzyganej sprawie skarżąca takiego postępowania nie zainicjowała. W toku zaś postępowania o sprostowanie strona nie może podważać prawidłowości decyzji administracyjnej leżącej u podstaw wydania kwestionowanego przez nią dokumentu. Ze wskazanych wyżej przyczyn za niezasadny uznać należało zarzut wskazania błędnego tytułu zawodowego w wydanym skarżącej dyplomie i suplemencie do dyplomu Po wpływie skargi w przedmiotowej sprawie oraz na rozprawie 13 stycznia 2022 roku sąd podjął także kroki w celu ustalania czy skargi strony nie należy traktować jako skargi na bezczynność rektora w przedmiocie odwołania od decyzji o nadaniu tytułu zawodowego jednak strona oświadczyła, że skarży czynność rektora polegającą na zmianie dyplomu i suplementu dyplomu. Ze wskazanych wyżej przyczyn skarga strony na postawie art. 151 p.p.s.a podlega oddaleniu. bg