III SA/Łd 788/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-08-24
Skład orzekający: Janusz Furmanek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien umorzyć postępowanie sądowe w sytuacji, gdy organ administracji publicznej, działając w trybie autokontroli (art. 54 § 3 PPSA), uchylił własną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe i umarzając postępowanie podatkowe?Ratio decidendi
Postępowanie sądowe podlega umorzeniu, gdy organ administracji publicznej, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 PPSA, uchyli własną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe i umarzając postępowanie podatkowe. W takiej sytuacji rozpoznanie skargi przez sąd staje się bezprzedmiotowe, zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 PPSA, ponieważ sąd bada jedynie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, a nie rozstrzygnięć wydanych po wniesieniu skargi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi pierwotnie uchylił decyzję organu odwoławczego, a następnie wydał wyrok, który został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny z powodu nieważności postępowania. Po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, Dyrektor Izby Celnej w Ł., działając w trybie art. 54 § 3 PPSA, uchylił własną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając zgłoszenie celne za prawidłowe i umarzając postępowanie podatkowe. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi umorzył postępowanie sądowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi oraz zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 280 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług postanawia: 1. umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Ł.; 2. zasądzić od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. j.m.
Wyrokiem z dnia 21 czerwca 2011r., sygn. akt I GSK 437/10, Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej "A" Spółki z o.o. w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 lutego 2010r. sygn. akt III SA/Łd 620/09 w sprawie ze skargi "A" Spółki z o.o. w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz "A" Spółki z o.o. w Ł. kwotę 420 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...] nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. uznał zgłoszenie celne dokonane przez skarżącą za nieprawidłowe w części dotyczącej stawki celnej i określił kwotę wynikającą z długu celnego.
Dyrektor Izby Celnej w Ł., po rozpoznaniu odwołania skarżącej od decyzji organu I instancji, decyzją z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 6 maja 2009r., sygn. akt III SA/Łd 214/09 uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z dnia 27 grudnia 2006r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż istota sporu sprowadzała się do interpretacji przepisu rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2002r. w sprawie zawieszenia pobierania ceł od niektórych towarów (Dz.U. Nr 241, poz. 2084., powoływane dalej jako rozporządzenie o zawieszeniu pobierania ceł) w zakresie zastosowania zawieszonej stawki celnej "0" do towarów klasyfikowanych do kodu 2106 90 92 0. Zdaniem Sądu organy celne winny ustalić m.in. czy można utożsamiać preparaty mające charakter dietetycznych środków spożywczych z pojęciem dietetycznych środków spożywczych. Według Sądu I instancji nie można przyjąć, że powyższe sformułowania są jednoznaczne.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania, decyzją z dnia [...] nr [...], Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...].
W uzasadnieniu wskazanego na wstępie wyroku z dnia 10 lutego 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że podstawową kwestią było ustalenie, czy do produktu zaklasyfikowanego w zgłoszeniu celnym przez Spółkę do kodu PCN 2106 90 92 0 mogły mieć zastosowanie zawieszone stawki celne. W ocenie Sądu I instancji istota sporu sprowadzała się do interpretacji, przepisu rozporządzenia o zawieszeniu pobierania ceł w zakresie zastosowania zawieszonej stawki celnej 0% do towarów klasyfikowanych do kodu 2106 90 92 0.
Z rozporządzenia o zawieszeniu pobierania ceł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wywiódł, że zastosowanie zawieszonej stawki celnej uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: po pierwsze, towar jest wymieniony w załączniku do rozporządzenia, po drugie, pochodzenie towaru zostało udokumentowane. W odniesieniu do towarów zaliczonych do kodu 2106 90 92 0 w załączniku do ww. rozporządzenia wymieniono następujące rodzaje produktów objętych stawką celną zawieszoną w wysokości 0%: preparaty mające charakter dietetycznych środków spożywczych oraz preparaty witaminowe, mineralno-witaminowe, także zawierające produkty roślinne, posiadające Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ostatecznie zajął stanowisko, że warunek zawieszenia poboru ceł w postaci posiadania Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia odnosi się zarówno do preparatów mających charakter dietetycznych środków spożywczych, jak i do preparatów witaminowych, mineralno-witaminowych, także zawierających produkty roślinne. Jednocześnie wprowadzenie wymogu posiadania Świadectwa Rejestracji jest argumentem uzasadniającym twierdzenie, że preparaty o charakterze dietetycznych środków spożywczych nie są tożsame z dietetycznymi środkami spożywczymi. O zaliczeniu towaru posiadającego Świadectwo Rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia do preparatu o charakterze dietetycznego środka spożywczego, decyduje więc w konkretnej sytuacji zastosowanie przepisów Taryfy celnej. Zatem organy celne słusznie uznały, dla towarów zaklasyfikowanych do pozycji 21 06 90 92 0 warunkiem skorzystania z zawieszonej stawki celnej jest posiadanie Świadectwa Rejestracji wydanego przez Ministra Zdrowia.
Skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji złożyła "A" Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., zaskarżając to orzeczenie w całości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła: naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
– art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., w skrócie p.p.s.a.) poprzez wadliwe zastosowanie, to jest nieprawidłowe przeprowadzenie kontroli legalności działalności administracji w niniejszej sprawie;
– art. 153 p.p.s.a. poprzez niewykonanie zaleceń zawartych w wyroku WSA w Łodzi z dnia 6 maja 2009r., sygn. akt III SA/Łd 214/09;
– art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez oparcie orzeczenia na niepełnych aktach sprawy;
– art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 i art. 191, art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 § 1, art. 124 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nietrafne oddalenie skargi w miejsce jej uwzględnienia w oparciu o uchybienia procesowe, popełnione w postępowaniu celnym, które w istotny sposób wpłynęły na treść rozstrzygnięcia organu celnego;
– art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, z jakich przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wolna jest od wskazanych powyżej uchybień procesowych;
Stawiając zarzut naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy strona wnosząca skargę zarzuciła błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:
– pozycji 2106 90 92 0 Załącznika do rozporządzenia w sprawie zawieszenia pobierania ceł poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;
– działu 21, pozycji 2106 oraz działu 30, pozycji 3004 i 3006 Załącznika do rozporządzenia w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie;
– postanowień art. 69 Układu Europejskiego oraz pozycji 2106 90 92 Tabeli nr I Załącznika nr 1 Protokołu nr 3 do Układu Europejskiego poprzez wadliwe niezastosowanie i błędną wykładnię.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 czerwca 2011r., sygn. akt I GSK 437/10 stwierdził, że skarga kasacyjna jest zasadna, jednak z przyczyn innych niż w niej wskazane.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., ponieważ w składzie Sądu rozpoznającego sprawę w pierwszej instancji brali udział sędziowie wyłączeni z mocy ustawy, co skutkuje zgodnie z art. 183 § 2 pkt 4 powołanej ustawy nieważnością postępowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzona nieważność obligował do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, bez możliwości odniesienia się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.
W dniu 11 sierpnia 2011r. do akt niniejszej sprawy wpłynęła decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...], wydana w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., którą organ II instancji uchylił w całości własną decyzję z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], nr [...], uznając zgłoszenie celne z dnia [...] za prawidłowe oraz umorzył postępowanie podatkowe wszczęte w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Postępowanie w sprawie należało umorzyć.
Zgodnie z treścią 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., w skrócie p.p.s.a.), organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Powyższy przepis przewiduje instytucję tzw. autokontroli, w ramach której organ administracji publicznej jest uprawniony do weryfikacji własnego działania, która wyłącza konieczność dokonania kontroli zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny.
Stosownie natomiast do treści art. 161 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Użyte w powołanym powyżej przepisie, w pkt 3, określenie "stało się" oznacza, iż chodzi o przyczyny, które w chwili wniesienia skargi nie istniały, ale wystąpiły dopiero w toku rozpoznawania sprawy. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, gdyż po wniesieniu skargi zaistniały okoliczności, uzasadniające stwierdzenie, że rozpoznanie skargi stało się bezprzedmiotowe.
Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że decyzją z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Celnej w Ł. korzystając z uprawnień przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji z dnia [...], nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], nr [...], uznając zgłoszenie celne z dnia [...] za prawidłowe oraz umorzył postępowanie podatkowe wszczęte w niniejszej sprawie.
Taka sytuacja odpowiada niewątpliwe trzeciej ze wskazanych przesłanek uzasadniających umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1168/05, wyrok z dnia 25 października 2005r., sygn. akt II OSK 85/05).
Należy bowiem podkreślić, iż Sąd rozpatrując sprawę ze skargi na konkretną decyzję, bada jedynie jej zgodność z prawem, natomiast nie dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć, do których wydania doszło po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Dlatego w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja została prawomocnie uchylona, Sąd został pozbawiony przedmiotu kontroli, a postępowanie sądowe, dotyczące zaskarżonej decyzji, stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Z tych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.
j.m.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło