III SA/Łd 79/12
WyrokWSA w Łodzi2012-03-01
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Teresa Rutkowska, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wpłaty na fundusz termomodernizacyjny mogą być uwzględnione jako wydatki przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego?Ratio decidendi
Wpłaty na fundusz termomodernizacyjny, które mają na celu modernizację budynku i zwiększenie jego wartości, nie mogą być uznane za wydatki związane z bieżącą eksploatacją lokalu mieszkalnego i tym samym nie podlegają uwzględnieniu przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego. Dodatek mieszkaniowy ma na celu pomoc w pokryciu niezbędnych kosztów związanych z bieżącym korzystaniem z lokalu, a nie kosztów inwestycyjnych.Stan faktyczny
Skarżąca G. J. wniosła o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ I instancji przyznał dodatek, jednak skarżąca odwołała się, kwestionując m.in. wysokość wydatków mieszkaniowych, w tym nieuwzględnienie kosztów termomodernizacji. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. WSA w Łodzi uchylił decyzję organu II instancji, wskazując na potrzebę wyjaśnienia statusu wpłat na fundusz termomodernizacyjny. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organy administracji ponownie odmówiły uwzględnienia tych wpłat, co doprowadziło do kolejnej skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 marca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia WSA Ewa Alberciak Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2012 roku sprawy ze skargi G. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., na podstawie art. 138 § 1 pkt k.p.a., art. 2, art. 3 ust. 1, ust. 3, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 5, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 7 oraz art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego przyznanego G. J.
W toku postępowania ustalono, iż G. J. posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, które w deklarowanym okresie osiągnęło dochód wynoszący 2.218,32 zł, co miesięcznie stanowi kwotę 739,44 zł. Powierzchnia użytkowa przedmiotowego lokalu wynosi 37,08 m2 i nie przekracza powierzchni normatywnej przewidzianej dla 1 osoby i powiększonej o 30%. Wydatki mieszkaniowe przyjęte dla potrzeb obliczenia dodatku mieszkaniowego poniesione przez wnioskodawcę w miesiącu październiku 2010 roku wyniosły 247,51 zł.
Na podstawie ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz.U. z 2001r., Nr 156, poz. 1817 ze zm.) decyzją organu I instancji z dnia [...] przyznał G. J. dodatek mieszkaniowy w okresie od 1 listopada 2010 roku do 30 kwietnia 2011 roku w kwocie 128,01 zł miesięcznie w tym 2,84 zł ryczałtu za brak instalacji gazu przewodowego. Zgodnie z ww. rozporządzeniem do podstawy obliczenia dodatku mieszkaniowego zostały przyjęte wydatki mieszkaniowe w wysokości 238,93 zł, które obliczono w ten sposób, że potwierdzone przez zarządcę budynku wydatki w kwocie 247,51 zł zostały przeliczone na powierzchnię normatywną (dla 1 osoby to jest 35 m2 ), co dało kwotę 233,63 zł, a następnie powiększone o ryczałt za brak instalacji gazu przewodowego w kwocie 5,30 zł (10 kWh x 0,5303 zł/kWh). Organ I instancji stwierdził, iż gospodarstwo domowe G. J. winno zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych przeznaczać na wydatki mieszkaniowe 15% swoich miesięcznych dochodów, czyli kwotę 110,92 zł (miesięczny dochód gospodarstwa domowego 739,44 zł x 15%). Dodatek stanowi różnicę pomiędzy ustalonymi wydatkami, a 15% dochodów gospodarstwa domowego i wynosi 128,01 zł (238,93 zł - 110,92 zł).
Od decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy G. J. złożyła odwołanie, w którym zakwestionowała między innymi wysokość wydatków mieszkaniowych w zakresie rozliczenia kosztów centralnego ogrzewania, poniesionych w miesiącu październiku 2010 roku, na podstawie których został wyliczony dodatek mieszkaniowy. Ponadto odwołująca zarzuciła, że przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego nie została uwzględniona termomodernizacja, a także zakwestionowała wielkość zajmowanego przez nią lokalu, gdyż w jej ocenie rzeczywista powierzchnia lokalu wynosi 35,8 m2.
Rozpatrując powyższe odwołanie organ II instancji ustalił, że wnioskodawczyni zamieszkuje w lokalu mieszkalnym niewchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Zatem do wydatków przyjmowanych do celów obliczenia dodatku mieszkaniowego zalicza się wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy oraz opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu (art. 6 ust. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W ocenie organu oznacza to, że może wystąpić różnica w wysokości wydatków na lokal faktycznie ponoszonych przez osobę wnioskującą o przyznanie dodatku mieszkaniowego, a tych przyjętych przez organ do wyliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego, co wynikać będzie z odmiennych stawek czynszu obowiązujących w mieszkaniowym zasobie Miasta Z. i dla nieruchomości administrowanej przez inny podmiot. Ponieważ lokal zajmowany przez skarżącą nie wchodzi do mieszkaniowego zasobu gminy kwoty wydatków należały skorygować do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla jej lokalu, gdyby wchodził do zasobu mieszkaniowego Miasta Z. w sytuacji przekroczenia tej wysokości. Ponieważ w przedmiotowej sprawie przekroczenie takie nie występuje, należało przyjąć do wyliczenia dodatku mieszkaniowego kwotę faktycznie ponoszonych przez skarżącą wydatków na lokal.
Następnie organ II instancji stwierdził, iż na potrzeby ustalenia uprawnień do dodatku mieszkaniowego w przedmiotowej sprawie należało przyjąć, iż na dochód skarżącej w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku (lipiec, sierpień, wrzesień 2010 r.) składa się świadczenie emerytalne w wysokości 2218,32 zł, co miesięcznie daje kwotę 739,44 zł.
Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy wyjaśnił, iż stosownie do treści przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, które jednocześnie spełniają następujące warunki: 1. posiadają tytuł prawny do zajmowanego lokalu; 2. średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym; 3. normatywna powierzchnia lokalu mieszkalnego w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m² dla 1 osoby powiększonej o 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.
Dalej organ II instancji wyjaśnił, iż zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się natomiast świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r. Dodatek mieszkaniowy przyznaje się zatem osobie spełniającej łącznie dwa kryteria: dochodowe i powierzchniowe. Z danych zawartych w deklaracji o dochodach oraz wniosku o przyznanie dodatku wynika, że skarżąca spełnia wszystkie kryteria do przyznania dodatku mieszkaniowego.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej organ odwoławczy wskazał, iż katalog wydatków stanowiących podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego określony został w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W katalogu tym brak kosztów termomodernizacji. W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji prawidłowo wyłączył te koszty z wydatków, uwzględnianych przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego.
Organ II instancji nie uwzględnił także zarzutów skarżącej dotyczących wielkości zajmowanego lokalu, rozliczania kosztów centralnego ogrzewania, jak również pozostałych skierowanych przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej A. Wszystkie bowiem rozbieżności dotyczące opłat związanych z eksploatacją mieszkania, zaistniałe w trakcie trwania umowy o korzystaniu z lokalu mieszkalnego, są przedmiotem sporu przed sądem powszechnym. O weryfikację metrażu natomiast wnioskodawca może wystąpić do zarządcy budynku. W postępowaniu o przyznanie dodatku mieszkaniowego organ rozstrzygający sprawę opiera się na potwierdzonych przez tegoż zarządcę danych, brak jest natomiast podstawy prawnej do dokonywania w jego trakcie ustaleń w tym zakresie. Również zarzuty skarżącej dotyczące lat wcześniejszych (1998 - 2008) nie dotyczą sprawy wniosku z dnia 25 października 2010r.
Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. G. J. wniosła skargę do sądu administracyjnego.
Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2011 roku, sygn. akt III SA/Łd 142/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu skargi G. J. na decyzję
Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyroku Sąd podzielając stanowisko Kolegium, że w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, określającym katalog wydatków stanowiących podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego, brak jest wymienionych opłat za termomodernizację, a w związku z tym organ I instancji prawidłowo wyłączył je z wydatków uwzględnianych przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego, wskazał, iż przedstawione rozumowanie nie zostało poparte przez organy żadnymi ustaleniami. W aktach sprawy brak było aktualnych uchwał, czy pism spółdzielni mieszkaniowej wyjaśniających status i cel powołania funduszu termomodernizacyjnego. Z kolei w zaświadczeniu wystawionym przez Spółdzielnię Mieszkaniową A w dniu 22 listopada 2010r. kwota wydatków na ten fundusz została uwidoczniona w ramach miesięcznej opłaty skarżącej za użytkowanie lokalu mieszkalnego. Zadaniem organu administracji było zatem ustalenie, czy wpłata dokonywana na fundusz termomodernizacyjny spółdzielni mieszkaniowej powiększa wkład mieszkaniowy lub budowlany, czy też jest wydatkiem z tytułu użytkowania lokalu mieszkalnego. Powyższa kwestia miała w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie i miała bezpośredni wpływ na obliczanie wysokości dodatku mieszkaniowego. Jeżeli bowiem wpłata na fundusz termomodernizacyjny powiększa wkład mieszkaniowy lub budowlany to należało uznać, że wydatki z tego tytułu wpłat nie należą do wydatków, które można by zaliczyć do wydatków ustalanych dla potrzeb dodatku mieszkaniowego. Natomiast jeżeli w wyniku ustaleń okaże się, że wydatki na termomodernizację stanowią koszty zaliczane do kosztów eksploatacji i remontów, czyli składają się na fundusz remontowy, mają charakter okresowy i są regulowane w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego przez cały czas korzystania z tego lokalu, to powinny być one uwzględniane w wydatkach dla potrzeb dodatku mieszkaniowego.
W ocenie Sądu, załączone do akt sprawy dokumenty nie uzasadniały twierdzenia organu, o braku podstaw do zaliczenia do wydatków związanych z zajmowaniem lokalu mieszkalnego kwoty 31,52 zł z tytułu wpłat dokonanych przez skarżącą na fundusz termomodernizacyjny Spółdzielni. Organy obu instancji nie wskazały, na jakich dokumentach oparły swoje twierdzenie. W przepisach ustawy o dodatkach mieszkaniowych brak jest przepisu, który wprost wyłączałby wpłaty na tego rodzaju fundusze z wydatków ponoszonych na zajmowanie lokalu mieszkalnego, a art. 6 ust. 4 tej ustawy nie zawiera przecież precyzyjnego wyliczenia tych wydatków, gdyż pkt 2 i 5 tego przepisu mają charakter opisowy.
Sąd nie uwzględnił pozostałych zarzutów skargi dotyczących kwestii związanych z indywidualnym rozliczeniem kosztów energii cieplnej, opłat za telewizję oraz zawyżeniem powierzchni zajmowanego lokalu. Sąd jako bezzasadne w tym postępowaniu uznał zarzuty skarżącej względem władz spółdzielni.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego przyznanego G. J. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z definicją dochodu zawartą w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się natomiast świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.
Dodatek mieszkaniowy przyznaje się zatem osobie spełniającej łącznie dwa kryteria: dochodowe i powierzchniowe. Z danych zawartych w deklaracji o dochodach oraz wniosku o przyznanie dodatku wynika, że skarżąca spełnia wszystkie kryteria do przyznania dodatku mieszkaniowego. Dochód skarżącej, na dzień wydania zaskarżonej decyzji, nie przekraczał 175 % kwoty najniższej emerytury [Komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sieroty zupełnej oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent (M.P. Nr 10, póz. 110) tj. kwoty 1236,01 zł (175% x 706,29 zł = 1236,01 zł)]. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu a kwotą stanowiącą 15% dochodu. Podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego stanowiły zatem wydatki na utrzymanie lokalu w kwocie 247,51 zł, które w przeliczeniu na powierzchnię normatywną stanowią kwotę 233,63 zł (247,51 zł: 37,08 m2 x 35 m2). W lokalu skarżącej brak jest instalacji gazu przewodowego. W takim przypadku, zgodnie z art. 6 ust. 7 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, osobie uprawnionej przysługuje ryczałt na zakup opału, którego wysokość ustala się zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 5, poz. 1817 z późn. zm.). Zgodnie z § 3 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia — za wydatek stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału uznaje się równowartość 10 kWh energii elektrycznej w gospodarstwie jednoosobowym plus równowartość dwóch kilowatogodzin na każdą dodatkową osobę. W analizowanej sprawie obliczona we wskazany powyżej sposób wydatek stanowi kwota 5,30 zł (10 kWh x 0,5303 zł/kWh).
Biorąc pod uwagę powyższe obliczenia ustalono dodatek mieszkaniowy w wysokości 128,01 zł (238,93 zł - 110,92 zł), w tym ryczałt na zakup opału w kwocie 2,84zł. Kwota ryczałtu, będąca częścią dodatku mieszkaniowego, stanowi iloczyn obliczonego mieszkaniowego i wskaźnika, o którym mowa w § 4 ust. l cytowanego rozporządzenia tj. 128,01 zł x [(5,30 zł): 238,93 zł = 0,022182] = 2,84 zł. Odnosząc się do zarzutów skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że brak jest możliwości zaliczenia do wydatków związanych z zajmowaniem lokalu mieszkalnego kwoty 31,52 zł z tytułu dokonanych przez skarżącą wpłat na fundusz termomodernizacyjny Spółdzielni. Z treści pisma Zastępcy Prezesa Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej A w Z. z dnia 13 października 2011 r., znak: [...] wynika, że wydatek na termomodernizację nie jest związany z bieżącą eksploatacją budynku, lecz z utrzymaniem nieruchomości w odpowiednim standardzie cieplnym. Składka na termomodernizację finansuje modernizację budynku, czyli jest związana z inwestycją, która zwiększa wartość wkładu mieszkaniowego lub budowlanego. Powyższe stwierdzenia jednoznacznie wynikają także z Uchwały Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej A Nr [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. (§ 1 ust. 2 Uchwały). Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów skarżącej dotyczących wielkości zajmowanego lokalu oraz rozliczania kosztów centralnego ogrzewania organ odwoławczy podniósł, iż wszystkie rozbieżności dotyczące opłat związanych z eksploatacją mieszkania, zaistniałe w trakcie trwania umowy o korzystaniu z lokalu mieszkalnego, są rozstrzygane przed sądami powszechnymi. Przeprowadzenie natomiast weryfikacji metrażu zajmowanego lokalu mieszkalnego należy do gestii zarządcy budynku. W postępowaniu o przyznanie dodatku mieszkaniowego organ rozstrzygający sprawę opiera się na potwierdzonych przez zarządcę danych, brak jest natomiast podstaw prawnych do dokonywania w trakcie postępowania własnych ustaleń we wskazanym zakresie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi uzupełnionej pismem z dnia 22 lutego 2012r., skarżąca podniosła, iż nie zgadza się z treścią zaskarżonej decyzji. Wskazała, iż wpłaty na fundusz termomodernizacyjny nie są związane z utrzymaniem budynku w odpowiednim standardzie cieplnym, albowiem jak podkreśliła skarżąca dokonane przez spółdzielców wpłaty dawno już przekroczyły koszt ocieplenia budynku, a budynek ocieplony nie jest. Wpłaty przeznaczane są na premie, nagrody i wynagrodzenia pracowników Spółdzielni. Ponadto skarżąca zakwestionowała zaliczone opłaty za korzystanie z TV, wskazując, iż od lutego 2004 roku nie posiada TV.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -[zwaną dalej w skrócie - p.p.s.a.] Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 153 ustawy p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
W wyroku z dnia 8 czerwca 2011 roku, sygn. akt III SA/Łd 142/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznając za uzasadniony zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. wskazał, iż w aktach sprawy brak było aktualnych uchwał, czy pism spółdzielni mieszkaniowej wyjaśniających status i cel powołania funduszu termomodernizacyjnego, podczas gdy zadaniem organu administracji było ustalenie, czy wpłata dokonywana na fundusz termomodernizacyjny spółdzielni mieszkaniowej powiększa wkład mieszkaniowy lub budowlany, czy też jest wydatkiem z tytułu użytkowania lokalu mieszkalnego. Powyższa kwestia miała w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie i miała bezpośredni wpływ na obliczanie wysokości dodatku mieszkaniowego. Jeżeli bowiem, jak wskazał Sąd wpłata na fundusz termomodernizacyjny powiększa wkład mieszkaniowy lub budowlany to należało uznać, że wydatki z tego tytułu wpłat nie należą do wydatków, które można by zaliczyć do wydatków ustalanych dla potrzeb dodatku mieszkaniowego. Natomiast jeżeli w wyniku ustaleń okaże się, że wydatki na termomodernizację stanowią koszty zaliczane do kosztów eksploatacji i remontów, czyli składają się na fundusz remontowy, mają charakter okresowy i są regulowane w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego przez cały czas korzystania z tego lokalu, to powinny być one uwzględniane w wydatkach dla potrzeb dodatku mieszkaniowego.
Przedstawione stwierdzenia zamieszczone w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 czerwca 2011 roku wyznaczyły zatem w istocie kierunek postępowania w niniejszej sprawie.
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Zasady oraz tryb przyznawania i ustalania wysokości dodatku mieszkaniowego reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.).
Dodatek mieszkaniowy jest świadczeniem, którego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przesłanek ściśle określonych w przepisach prawa.
Biorąc pod uwagę przepisy ustawy wskazać należy, że wysokość dodatku mieszkaniowego, zależy od: łącznego dochodu gospodarstwa domowego, wysokości wydatków poniesionych na mieszkanie, liczby członków gospodarstwa domowego i powierzchni użytkowej zajmowanego lokalu.
Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art.2 ust.1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie poprzedzającym datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym.
W myśl art. 3 ust. 3 cytowanej ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba, że zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń z pomocy materialnej dla uczniów, dodatków do sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenia przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007r.
Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy, wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6 przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą, z zastrzeżeniem ust.2, dodatek w wysokości:
1. 15% dochodu gospodarstwa domowego - w gospodarstwie jednoosobowym
W myśl art. 6 ust. 3 wymienionej ustawy wydatkami poniesionymi przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy są świadczenia okresowe ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego.
Zgodnie z treścią art.6 ust.4 cytowanej ustawy wydatkami, o których mowa w ust.3 są:
1. czynsz,
2. opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej,
3. zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną,
4. odszkodowanie za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego,
5. inne niż wymienione w pkt.1-4 opłaty za używanie lokalu mieszkalnego,
6. opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych,
7. wydatek stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału
W myśl art. 6 ust. 4a wymienionej ustawy nie stanowią wydatków, o których mowa w ust.4 wydatki poniesione z tytułu:
1. ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów
2. opłat za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczane do lokalu mieszkalnego na cele bytowe
Z wymienionych przepisów wynika, iż dodatek mieszkaniowy stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w art.6 ust.3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu a kwotą 15% dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie jednoosobowym.
W przekonaniu Sądu organy administracji prawidłowo ustaliły skarżącej wysokość dodatku mieszkaniowego.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżącej przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 37,08 m2 w Spółdzielni Mieszkaniowej A w Z. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W lokalu brak jest instalacji gazowej.
Analizując wyliczenie wydatków mieszkaniowych w rozpatrywanej sprawie wskazać należy, że organy administracji trafnie odjęły od kwoty wydatków ujętej w wydruku Spółdzielni (247,51 zł) wydatki na: podatek od nieruchomości (3,71 zł) oraz fundusz termomodernizacyjny (31,52 zł). Odliczenie podatku od nieruchomości uzasadnia wprost treść art. 6 ust. 4a pkt 1 ustawy.
Jeżeli zaś chodzi o wydatki na fundusz termomodernizacyjny to nie jest to opłata związana z bieżącą eksploatacją budynku, przeznaczona jest utrzymanie odpowiedniego standardu cieplnego w budynku. Opłata ta jest bowiem pobierana przez Spółdzielnię jako zaliczka na wkład z tytułu zwiększenia wartości budynku z przeznaczeniem na jego modernizację w następnych latach. Podstawą jej pobierania jest, jak ustalił organ, uchwała Rady Nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej A w Z. z dnia [...] grudnia 2005 roku, [...]. W ocenie Sądu organy trafnie oceniły, że opłaty wpłacane jako zaliczka na termomodernizację budynku, co ma doprowadzić do zwiększenia jego wartości, nie mogą być uznane za opłaty związane z eksploatacją lokalu. Z cytowanego wyżej art. 6 ust. 4 wynika, że wydatkami mieszkaniowymi są świadczenia okresowe związane z eksploatowaniem lokalu i korzystaniem z niego, nie zaś wydatki związane z budową, uzupełniające wkład budowlany. Celem przyznawanego dodatku mieszkaniowego jest pomoc osobom o niewielkich dochodach w utrzymaniu mieszkania, nie zaś pokrywanie kosztów jego budowy, modernizacji czy innych nakładów czynionych w lokalu. Sformułowania jakimi posługuje się ustawodawca w art. 6 ust. 3-6 definiując pojęcie wydatków: "świadczenia okresowe ponoszone (...) w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego", "opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości", "odszkodowanie za zajmowanie lokalu", "inne (...) opłaty za używanie lokalu mieszkalnego" jednoznacznie wskazują, że chodzi tylko o niezbędne koszty związane z bieżącym korzystaniem z lokalu. Skoro wpłaty na wkład z tytułu zwiększenia wartości budynku są uzupełnieniem wkładu budowlanego, a zatem zwiększają wkład budowlany, to nie można ich uznać za opłatę związaną z eksploatacją lokalu i uwzględniać przy wyliczaniu dodatku mieszkaniowego.
Reasumując, zaliczka na wkład z tytułu zwiększenia wartości budynku z przeznaczeniem na jego modernizację nie stanowi wydatku, o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Stanowisko takie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyraził już w kilku orzeczeniach m.in. w wyroku z dnia 15 kwietnia 2010r. sygn. akt III SA/Łd 62/10, z dnia 21 grudnia 2006 r. w sprawie III SA/Łd 410/06, w wyroku z 4 kwietnia 2007 r. w sprawie III SA/Łd 279/06 i w wyroku z 27 maja 2009 r. w sprawie III SA/Łd 642/08. Sąd w obecnym składzie także podziela ten pogląd.
Organy administracji zatem prawidło przyjęły do podstawy obliczenia dodatku mieszkaniowego wydatki mieszkaniowe w wysokości 238,93 zł, które obliczono w ten sposób, że potwierdzone przez zarządcę budynku wydatki w kwocie 247,51 zł zostały przeliczone na powierzchnię normatywną dla 1 osoby tj. 35 m2, co dało kwotę 233,63 zł, które następnie zostały powiększone o ryczałt za brak instalacji gazu przewodowego w kwocie 5,30 zł (10 kWh x 0,5303 zł/kWh), co dało kwotę 238,93 zł. Mając na uwadze fakt, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wysokość dodatku mieszkaniowego w gospodarstwie jednoosobowym stanowi 15% dochodów gospodarstwa domowego, ustalono że gospodarstwo domowe skarżącej winno przeznaczać na wydatki mieszkaniowe 15% swoich miesięcznych dochodów, czyli kwotę 110,92 zł (miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącej- 739,44 zł x 15%). Dodatek mieszkaniowy stanowi natomiast różnicę pomiędzy ustalonymi wydatkami, a 15% dochodów gospodarstwa domowego i wynosi 128,01 zł (238,93 zł - 110,92 zł), w tym ryczałt na zakup opału w kwocie 2,84 zł, stanowiący iloczyn obliczonego dodatku mieszkaniowego i wskaźnika, o którym mowa w § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych,( tj. 128,01zł x 5.30 : 238,93= 2,84 zł).
W świetle zatem przedstawionych okoliczności faktycznych Sąd uznał, iż skarga nie jest zasadna. Organy administracji obu instancji prawidłowo ustaliły wysokość przyznanego skarżącej dodatku mieszkaniowego. Podnoszone natomiast przez skarżącą okoliczności dotyczące opłat za korzystanie z pakietu socjalnego i fikcyjnego jej zdaniem funduszu termomodernizacyjnego nie mają znaczenia prawnego przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji, wydanej zgodnie z obowiązującym prawem. Jak podniesiono powyżej, organ związany był stanowiskiem prawnym, zaleceniami i argumentacją zawartą w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2011 roku, sygn. akt III SA/Łd 142/11. Zdaniem Sądu rozpoznającego obecnie sprawę, postępowanie wyjaśniające w przedmiocie zleconym przez Sąd wyżej wskazanym wyrokiem, przeprowadzone zostało przez organ w sposób wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.
Mając zatem na uwadze fakt, iż rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
m.m.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło