III SA/Łd 824/25
WyrokWSA w Łodzi2026-02-03
Skład orzekający: Agnieszka Krawczyk, Ewa Alberciak, Katarzyna Ceglarska-Piłat
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy unieważnienie egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy było uzasadnione, jeśli osoba egzaminowana korzystała z kamery cofania podczas wykonywania zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu"?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję o unieważnieniu egzaminu, uznając, że egzaminator prawidłowo ocenił zadanie. Stwierdzono, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące obserwacji toru jazdy, nadmiernie przypisując wagę korzystaniu z kamery cofania, która nie była dopuszczona w kryteriach oceny tego zadania. Ponadto, organy błędnie zastosowały przepisy dotyczące oceny częściowo wykonanych zadań.Stan faktyczny
Egzaminator P.G. negatywnie ocenił część praktyczną egzaminu na kategorię B prawa jazdy dla H.J. z powodu dwukrotnego nieprawidłowego wykonania zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu". Marszałek Województwa Łódzkiego unieważnił egzamin, uznając, że sposób wykonania zadania był prawidłowy, a osoba egzaminowana korzystała z dostępnych środków obserwacji, w tym kamery cofania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Egzaminator P.G. zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając błędy w ustaleniu stanu faktycznego i prawnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego, umorzył postępowanie administracyjne i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz P.G. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat (spr.), Protokolant, Starszy asystent sędziego Dominika Trella, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2026 roku sprawy ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 26 sierpnia 2025 roku nr SKO.4121.136.2025 w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego na kategorię B prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 21 lipca 2025 roku nr 10/N/2025; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz P. G. kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z 26 sierpnia 2025 r. nr SKO.4121.136.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) oraz art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2024 r. poz. 1210 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P.G., utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa Łódzkiego z 21 lipca 2025 r. nr 10/N/2025 w przedmiocie unieważnienia egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
4 czerwca 2025 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Ł. przeprowadzony został przez egzaminatora P.G. egzamin państwowy (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy, w którym uczestniczył H.J. Przedmiotowy egzamin zakończył się wynikiem negatywnym w części praktycznej, przeprowadzonej na placu manewrowym. Egzaminator dwukrotnie negatywnie ocenił wykonanie zadania "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu".
Na negatywną ocenę egzaminu H.J. złożył skargę do organu nadzoru, za pośrednictwem Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Ł.
Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z 21 lipca 2025 r. nr 10/N/2025 Marszałek Województwa Łódzkiego orzekł o unieważnieniu ww. egzaminu państwowego (część praktyczna) na kategorię B prawa jazdy. W ocenie organu sposób wykonania zakwestionowanego przez egzaminatora zadania był prawidłowy. Osoba egzaminowana jadąc do tyłu prawidłowo obserwowała przestrzeń za pojazdem korzystając z lusterek bocznych, tylnej szyby obracając głowę do tyłu oraz monitora i obrazu z tylnej kamery, który jest możliwy do wykorzystania na podstawie § 32 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach. Dodatkowo osoba zdająca w trakcie omawiania egzaminu podkreśliła, że oprócz obserwacji przestrzeni za pojazdem przez ww. elementy korzystała również z lusterka wewnętrznego, czego egzaminator nie zanegował. W rozpatrywanym przypadku zatem osoba zdająca wykonała zadanie "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i tyłu" zgodnie z przepisami prawa z zachowaniem należytej ostrożności przy wykorzystaniu wszystkich dostępnych środków, łącznie z obserwacją obrazu z tylnej kamery. Ponadto w pierwszej i drugiej próbie wykonała prawidłowo inne elementy związane z przedmiotowym zadaniem. W związku z powyższym organ nadzoru stwierdził, że egzaminator P.G. błędnie ocenił wykonanie powyższego zadania, co miało bezpośrednio wpływ na wynik egzaminu i tym samym naruszył art. 51 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami.
P.G. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. W ocenie odwołującego przedmiotowy egzamin nie powinien zostać unieważniony, bowiem H.J. zgodnie z kryteriami opisanymi w poz. 6 tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 czerwca 2019 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów
stosowanych w tych sprawach winien obserwować tor jazdy przez tylną szybę, nie zaś przy pomocy urządzenia pośredniego, jakim jest obraz z kamery.
Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji w pierwszej kolejności podkreślił, że podjęta przez organ I instancji - na podstawie ww. art. 72 ust. 1 pkt 2 przedmiotowej ustawy - zaskarżona decyzja nie należy do kategorii decyzji uznaniowych, w związku z czym organ administracji publicznej, stosując przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1210 ze zm.), obowiązany jest do jej wydania, gdy mają miejsce łącznie dwie przesłanki, tj.: egzamin przeprowadzony został w sposób niezgodny z przepisami ustawy i ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik tego egzaminu. W § 28 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 listopada 2023 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. poz. 2659 ze zm., dalej: "rozporządzenie"), wskazano, iż osoba egzaminowana uzyskuje negatywny wynik części praktycznej egzaminu, jeżeli wystąpiły okoliczności określone w § 12 ust. 2. Stosownie do § 12 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia części praktycznej egzaminu przeprowadzanej w ruchu drogowym nie można przeprowadzić w przypadku, gdy osoba egzaminowana podczas realizacji części praktycznej egzaminu na placu manewrowym dwukrotnie nieprawidłowo wykonała zadanie, o którym mowa w poz. 1-10 tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia. Wyżej wymieniona tabela nr 1 załącznika nr 1 w pozycji nr 2 stanowi, iż jedynym z zadań egzaminacyjnych jest "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu".
Organ odwoławczy, podzielając stanowisko organu I instancji, za chybioną uznał dokonaną przez egzaminatora P.G. negatywną ocenę wykonanego przez H.J. ww. zadania egzaminacyjnego. W tym zakresie wskazał, że nieuzasadnione jest stanowisko egzaminatora, iż powodem niezaliczenia dwóch prób wykonania zadania "Ruszanie z miejsca ..." była niewłaściwa obserwacja przez tylną szybę podczas jazdy do tyłu pasem ruchu, bowiem w pierwszej i drugiej próbie osoba egzaminowana nie obserwowała toru jazdy przez tylną szybę, a jedynie raz się odwróciła, co było zdaniem egzaminatora niewystarczające. Według egzaminatora głowa osoby zdającej powinna być obrócona do tyłu, aby obserwacja była prowadzona przez tylną szybę, a w lusterkach osoba powinna się jedynie upewniać, czy tor jazdy pojazdu jest prawidłowy (09:54:25 wg czasu rejestratora obrazu i dźwięku). W swoich wyjaśnieniach z 11 czerwca 2025 r. egzaminator stwierdził, cyt.: "cały przejazd obserwacja odbywała się w lusterkach i kamerze cofania, co wykluczało poprawną ocenę toru jazdy". Organ wyjaśnił, że poz. 2.1 tabeli nr 3 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia - określającego kryteria oceny ww. zadania egzaminacyjnego - jako sposób wykonania części zadania określonego w poz. 2 stanowi, iż.: 1) w lewym lusterku osoba egzaminowana widzi lewy bok pojazdu i lewy obszar przestrzeni za pojazdem; 2) w prawym lusterku osoba egzaminowana widzi prawy bok pojazdu i prawy obszar przestrzeni za pojazdem; 3) w wewnętrznym lusterku osoba egzaminowana widzi przez tylną szybę obszar przestrzeni za pojazdem; 4) zagłówek jest ustawiony blisko za głową na wysokości głowy. Powyższa tabela w przypadku niewłaściwego wykonania zadania określonego w poz. 1-5, w trakcie drugiej próby wykonania, stanowi, iż sprawdzeniu i ocenie podlegają wyłącznie te części zadania, które zostały wykonane nieprawidłowo lub nie zostały wykonane, a jako sposób wykonania zadania dla prawa jazdy kategorii AM*, B1, B wskazuje m.in. płynną jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu (w przypadku kategorii AM*, B i B1 w trakcie jazdy do tyłu obserwacja toru jazdy pojazdu zgodnie z techniką kierowania przez tylną szybę pojazdu i lusterka).
W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że w trakcie przedmiotowego egzaminu nie miało miejsce nieprawidłowe wykonanie przez egzaminowego zadania egzaminacyjnego, określonego w poz. nr 2 tabeli nr 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia, tj. "Ruszanie z miejsca oraz jazda pasem ruchu do przodu i do tyłu", z czym § 28 ust. 1 pkt 2 lit. c ww. rozporządzenia nie wiąże skutku w postaci negatywnego wyniku egzaminu, bowiem skutek taki wywołuje dopiero dwukrotne nieprawidłowe wykonanie tego samego zadania egzaminacyjnego. Ponadto rozpatrywany stan faktyczny wypełnia również drugą z wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami przesłankę, bowiem ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik tego egzaminu.
P.G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na powyższą decyzję organu II instancji, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej jej decyzji organu I instancji. W ocenie skarżącego organy administracji przeprowadziły postępowanie w sprawie w sposób nierzetelny, pominęły istotne w sprawie fakty, dokonały błędnej wykładni stanu prawnego, a także oceniły dowolnie materiał dowodowy, przez co wydane decyzje są wadliwe.
Zdaniem skarżącego organ w sposób rażący błędnie ustalił stan prawny, stwierdzając, że tabela nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia w przypadku niewłaściwego wykonania zadania określonego w poz. 1-5, w trakcie drugiej próby stanowi, iż sprawdzeniu i ocenie podlegają wyłącznie te części zadania, które zostały wykonane nieprawidłowo lub nie zostały wykonane. Takie twierdzenie nie jest prawdziwe, bowiem wyżej wskazany zapis rozporządzenia nie ma zastosowania do spornego zadania, które zostało opisane dopiero w poz. 6 tej samej tabeli. Przyjąć zatem należy, że organ w sposób niewłaściwy w trakcie analizy materiału dowodowego skupił się jedynie na ocenie błędnie wykonanych części zadania w pierwszej próbie, zamiast ocenić wszystkie elementy zadania. Powyższe miało istotny wpływ na dalszy przebieg postępowania i wydaną decyzję administracyjną.
W ocenie skarżącego organ w żaden sposób nie odniósł się do podnoszonych przez niego argumentów, w szczególności do wykładni językowej pojęcia "obserwacja". Zgodnie z treścią pkt 5 poz. 6 tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia osoba egzaminowana zobligowana była prawidłowo obserwować tor jazdy do tyłu zgodnie z techniką kierowania pojazdem przez tylną szybę i lusterka. W trakcie realizacji tego zadania, podczas jazdy do tyłu, osoba egzaminowana pokonuje drogę blisko 40 m (rys. 1 ww. załącznika do rozporządzenia), zaś czas wykonania tej czynności wynosi kilkadziesiąt sekund. Organ za obserwację toru ruchu uznał zerknięcie w końcowej fazie przez tylną szybę jedynie w celu oceny jak daleko pojazd znajduje się od końca pasa ruchu, podczas gdy obserwacja to czynność zdefiniowana jako "przyglądanie się czemuś lub komuś przez dłuższy czas", zaś zachowanie zdającego zakwalifikować należało jako zerknięcie, czyli dyskretne spojrzenie (krótkotrwałe). Organy błędnie pominęły istotę zadań realizowanych na placu manewrowym. Zgodnie z treścią art. 51 ust. 3 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami celem tych zadań jest sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem. W sposób niezrozumiały organy przypisały nadmierną wagę do korzystania z obrazu wyświetlanego przez monitor, przekazywanego przez zewnętrzną kamerę tzw. "kamerę cofania". Taki sposób obserwacji nie został dopuszczony w żaden sposób w określonych w rozporządzeniu kryteriach dotyczących spornego zadania, co oznacza, że zasadniczo uznać należałoby takie zachowanie samo w sobie jako błędne, tymczasem organ stwierdza, że taka obserwacja gwarantowała bezpieczeństwo. Kryteria oceny spornego zadania egzaminacyjnego zostały określone w tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia, co wprost wynika z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia i zgodnie z nimi dokonano oceny.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.); stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 3 p.p.s.a. przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie.
Materialnoprawną podstawę wydania decyzji kontrolowanej przez Sąd stanowił art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.
Z przepisu § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach wynika, że część praktyczna egzaminu państwowego polega na wykonaniu na placu manewrowym zadań określonych dla prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 lub B w tabeli nr 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia – zgodnie z techniką kierowania pojazdem i kryteriami określonymi w tabeli nr 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia, zaś z § 12 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 tego rozporządzenia.
Zgodnie z art. 51 ust. 1 u.o.k.p. egzamin państwowy jest przeprowadzany w celu sprawdzenia kwalifikacji osoby egzaminowanej, w tym: 1) sprawdzenia wiedzy w zakresie: a) zasad i przepisów służących bezpiecznemu poruszaniu się pojazdem po drodze publicznej, b) zagrożeń związanych z ruchem drogowym, c) obowiązków kierowcy, osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem i posiadacza pojazdu, d) postępowania w sytuacjach nadzwyczajnych; 2) sprawdzenia umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin, w ruchu drogowym motorowerem, pojazdem silnikowym lub zespołem pojazdów składającym się z takiego pojazdu i przyczepy oraz tramwajem. W myśl art. 51 ust. 2 pkt 2 u.o.k.p. poza częścią teoretyczną egzamin państwowy składa się z części praktycznej przeprowadzanej przy użyciu odpowiedniego do uprawnienia pojazdu – dotyczy sprawdzenia umiejętności, o których mowa w ust. 1 pkt 2. Stosownie do ust. 3 pkt 1 art. 51 u.o.k.p. część praktyczna egzaminu państwowego w zakresie prawa jazdy jest przeprowadzana na placu manewrowym wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego – w zakresie obejmującym: a) sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem odpowiednim dla uprawnień prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1 i B.
Warunkiem przystąpienia do praktycznej części egzaminu państwowego jest uzyskanie pozytywnego wyniku z części teoretycznej (art. 52. ust. 1 u.o.k.p.). Część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego (art. 52. ust. 2 u.o.k.p.).
Marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli: był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik (art. 72 ust. 1 pkt 2 u.o.k.p.). Marszałek województwa unieważnia egzamin państwowy: 1) z urzędu; 2) na wniosek dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 72. ust. 2 u.o.k.p.). Unieważniony egzamin przeprowadza się ponownie na koszt wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego (art. 72. ust. 3 u.o.k.p.).
Z powołanego przepisu art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika zatem, że wydanie decyzji o unieważnieniu egzaminu uzależnione zostało od stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy przeprowadzony został niezgodnie z przepisami ustawy oraz wykazania, że ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Użyty przez ustawodawcę zwrot "niezgodny z przepisami ustawy" nie oznacza tylko niezgodności z przepisami ustawy o kierujących pojazdami, ale także z przepisami wykonawczymi do tej ustawy, w tym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016 r. poz. 232, z późn. zm.), albowiem to ten właśnie akt prawny – wydany na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1-5, 7 i 8 ustawy o kierujących pojazdami – w rozdziale 5, określa warunki i tryb przeprowadzania części praktycznej egzaminu państwowego.
Analiza zarzutów skarżącego z punktu widzenia przywołanych przepisów, zawartych w administracyjnych aktach sprawy dokumentów, a w szczególności przy uwzględnieniu arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu na prawo jazdy kat. "B" H.J. przeprowadzonego w dniu 4 czerwca 2025 r. a przede wszystkim przy uwzględnieniu treści nagrania przebiegu samego egzaminu (zarejestrowanego na zawartej w aktach sprawy płycie CD), który stanowi kluczowy dowód w sprawie nie pozostawia wątpliwości, że organ i instancji dokonał błędnych ustaleń faktycznych, a na podstawie błędnego stanu faktycznego dokonał następnie rozważań prawnych, co doprowadziło do wadliwych wniosków i stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy został przeprowadzony niezgodnie z przepisami prawa, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik.
Trzeba zauważyć, że podstawę negatywnego wyniku egzaminu przyjętą przez skarżącego egzaminatora stanowiło stwierdzenie dwukrotnego nieprawidłowego wykonania przez egzaminowanego zadania egzaminacyjnego na placu manewrowym na ruszaniu z miejsca oraz jeździe pasem ruchu do przodu i do tyłu.
Kryteria oceny spornego zadania egzaminacyjnego zostały określone w tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia, co wprost wynika z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia i zgodnie z nimi dokonano oceny. Z tego powodu organ błędnie ustalił stan prawny, stwierdzając, że tabela nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia w przypadku niewłaściwego wykonania zadania określonego w poz. 1-5, w trakcie drugiej próby stanowi, iż sprawdzeniu i ocenie podlegają wyłącznie te części zadania, które zostały wykonane nieprawidłowo lub nie zostały wykonane. Takie twierdzenie nie jest prawdziwe, bowiem wyżej wskazany zapis rozporządzenia nie ma zastosowania do spornego zadania, które zostało opisane dopiero w poz. 6 tej samej tabeli. Przyjąć zatem należy, że organ w sposób niewłaściwy w trakcie analizy materiału dowodowego skupił się jedynie na ocenie błędnie wykonanych części zadania w pierwszej próbie, zamiast ocenić wszystkie elementy zadania. Powyższe miało istotny wpływ na dalszy przebieg postępowania i wydaną decyzję administracyjną.
Na nagraniu z wnętrza samochodu widać, że wykonując zadanie 2, określone w tabeli nr 2, załącznika 2 do rozporządzenia – polegające na ruszaniu z miejsca oraz jeździe pasem ruchu do przodu i tyłu, przed rozpoczęciem pierwszej próby tego manewru egzaminowany, patrzył w boczne lusterka (lewe i prawe) oraz także w lusterko środkowe. Sąd w tym zakresie nie zgadza się ze stanowiskiem organów, że obserwacja toru jazdy przez egzaminowanego odbywała się przez lusterka i tylną szybę (co jak się wydaje, jest wynikiem przyjęcia przez organ, że warunek obserwacji przez tylną szybę jest spełniony nie tylko w przypadku odchylenia przez kierującego głowy do tyłu, patrzenia za siebie i śledzenia toru ruchu pojazdu bezpośrednio przez tylną szybę). Jakkolwiek Sąd ma świadomość, że w rozporządzeniu nie została określona technika spełnienia warunku obserwacji przez tylną szybę, to odniesienie się zarówno do kierowania na podstawie obrazu widzianego w lusterkach jak i tylną szybę pojazdu w zakresie kryterium płynnej jazdy pasem ruchu do przodu i tyłu, określonego pod nr 5 poz. 6 tabeli nr 3 oznacza, że obserwacja również przez tylną szybę – pośrednio przez lusterka – nie oznacza spełnienia kryterium prawidłowej realizacji zadania (w wyniku właściwego ustawienia lusterek, osoba egzaminowana powinna w lewym lusterku widzieć lewy bok pojazdu i lewy obszar przestrzeni za pojazdem, w prawym lusterku prawy bok pojazdu i prawy obszar przestrzeni za pojazdem, a w wewnętrznym lusterku przez tylną szybę obszar przestrzeni za pojazdem).
Organ nie odniósł się do wykładni językowej pojęcia "obserwacja", mimo że przypisanie jej prawidłowego znaczenia pozwalałoby na wyciągnięcie właściwych wniosków co do poprawności zachowania egzaminowanego. Zgodnie z treścią pkt 5 poz. 6 tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia osoba egzaminowana zobligowana była prawidłowo obserwować tor jazdy do tyłu zgodnie z techniką kierowania pojazdem przez tylną szybę oraz lusterka. W trakcie realizacji tego zadania, podczas jazdy do tyłu, osoba egzaminowana pokonując drogę 35 m (rys. 1 ww. załącznika do rozporządzenia) w sposób stały powinna prowadzić obserwację przez cały czas wykonywania tej czynności trwającej kilkadziesiąt sekund. Zgodnie ze Słownikiem Języka Polskiego PWN (dalej: "SJP") "obserwować" oznacza: 1. «uważnie przyglądać się komuś lub czemuś przez dłuższy czas», 2. «dostrzegać jakieś fakty, stwierdzać jakiś stan rzeczy https://sjp.pwn.pl/slowniki/obserwowa%C4%87.html (dostęp z 3.02.2026 r.).
Organ za obserwację toru ruchu uznał natomiast obserwację prowadzoną wyłącznie przez lusterka ze spojrzeniem w końcowej fazie przez tylną szybę, również przez lusterko wsteczne.. Takie zachowanie egzaminowanego – co organy zupełnie pominęły – nie odpowiadało znaczeniu obserwacji, a znaczeniu (według SJP) "zerknięcia", czyli spojrzeniu (krótkotrwałe).
Jednocześnie organy błędnie przeoczyły istotę i cel zadań realizowanych na placu manewrowym podczas gdy zgodnie z treścią przytoczonego wyżej art. 51 ust. 3 pkt 1 lit. a u.o.k.p. celem tych zadań jest sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem. W sposób wadliwy organy uznały, że kryteria prawidłowego wykonania zadania przez egzaminowanego wypełnia korzystanie przez niego z obrazu że wyświetlanego przez monitor, przekazywanego przez zewnętrzną kamerę tzw. "kamerę cofania". Taki sposób prowadzenia obserwacji nie został dopuszczony w żaden sposób w określonych w rozporządzeniu kryteriach dotyczących spornego zadania, a to oznacza, wadliwość stanowiska organów, że taka obserwacja – nawet części odcinka toru jazdy do tyłu – gwarantowała bezpieczeństwo. Kryteria oceny spornego zadania egzaminacyjnego zostały określone w tabeli nr 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia, co wprost wynika z § 23 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia i zgodnie z nimi (a korzystanie z kamery cofania w żadnym razie nie zostało dopuszczone w kryteriach dotyczących wykonania zadania) – poprawnie – dokonano oceny. Błąd organu doprowadził w konsekwencji do wadliwego uznania, że korzystanie przez egzaminowanego podczas egzaminu z kamery cofania (co do której przyjęto również, że jest to kamera szerokokątna), jest zgodne z kryterium wykonania zadania pomijając jednocześnie, że w myśl art. 51 ust. 3 pkt 1 lit a u.o.k.p. celem zadań realizowanych podczas egzaminu praktycznego na placu manewrowym jest sprawdzenie podstawowych umiejętności w zakresie panowania nad pojazdem, której to umiejętności nie można ocenić gdy kierujący opiera się na obrazie wyświetlanym z kamery. Nie można również pominąć, że przytoczony przez organ § 32 pkt 2 rozporządzenia bez wątpienia nie wskazuje na dopuszczenie możliwości korzystania z takiego udogodnienia w trakcie wykonania zadania. Przepis ten nie dotyczy bowiem kryteriów wykonania zadania a okoliczności przerwania egzaminu bez drugiej próby z wynikiem negatywnym, która to sytuacja w sprawie nie miała miejsca.
Zdaniem Sądu, wbrew stanowisku wyrażonemu w obu decyzjach, skarżący egzaminator prawidłowo ocenił zadanie wykonane przez egzaminowanego w tym przypadku.
Z uwagi na stwierdzony charakter naruszenia prawa, Sąd na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. uznał, że brak jest podstaw do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego i w związku z tym postępowanie to umorzył. Mając na względzie powyższe, Sąd orzekł jak w punkcie 2 sentencji wyroku. Obligowało to Sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej oraz umorzenia postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 145 § 3 p.p.s.a. w przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. Kierując się zasadami ekonomiki procesowej, ustawodawca umożliwił więc, aby wyrok sądu administracyjnego definitywnie załatwiał sprawę administracyjną bez potrzeby ponownego angażowania organu administracji tylko po to, żeby wydał decyzję o umorzeniu postępowania. Umorzenie postępowania nie zależy więc od woli sądu, lecz od stwierdzenia istnienia obiektywnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego. Przy czym sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego, co oznacza, że jakiekolwiek rozstrzygnięcie organu – pozytywne czy negatywne – staje się prawnie niedopuszczalne. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji oraz decyzji ją poprzedzającej Sąd o kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi Sąd orzekł w punkcie 3 sentencji wyroku, zgodnie z art. 200 p.p.s.a.
d.cz.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło