III SA/Łd 828/24

Dnia 23 stycznia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Dańczak po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 sierpnia 2024 roku nr V/123/24 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działania Dyrektora [...] postanawia: odrzucić skargę. 14 listopada 2024 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga D. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z 28 sierpnia 2024 r. nr V/123/24 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działania Dyrektora [...]. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej uchwale naruszenie przepisów prawa administracyjnego, powołanych w treści tej uchwały i jej uzasadnienia, tj. w szczególności art. 227 k.p.a. w związku z art. 237 § 1 k.p.a. poprzez uznanie skargi za bezzasadną, co jednak nastąpiło bez rozpoznania jej w całości, bo skarżąca zarzucała organowi, m.in. nienależyte wykonywanie zadań i naruszenie jej interesów (poprzez niewykonanie poleceń komisji gospodarki mieszkaniowej i komunalnej, która w posiedzeniu w maju 2023 r. została zapewniona o czynnościach, które miały zostać podjęte, a nie zostały), a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie spraw (bo skarżąca była powiadomiona, że jej sprawa będzie załatwiona, a nie została). Dodatkowo skarżąca wskazała, że organ administracji zignorował jej wniosek o przywrócenie terminu do wykonania obowiązku aktualizacji danych zawartych we wniosku o oddanie w najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, który złożyła w piśmie z 23 lutego 2024 r. Do dziś wniosek ten nie został rozpoznany, co także zignorowała Rada Miejska w Łodzi. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Łodzi wniosła o jej odrzucenie, bowiem zaskarżona uchwała podjęta została w trybie postępowania skargowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.) i w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Uchwała z 28 sierpnia 2024 r. nr V/123/24 w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działania Dyrektora [...] nie mieści się w żadnej z ww. kategorii, gdyż stanowi akt podjęty w trybie uregulowanym w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego zatytułowanego "Skargi i wnioski". Czynności podejmowane przez organy administracji w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi w tym trybie może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Kodeks postępowania administracyjnego nie narzuca organom formy, w jakiej może nastąpić załatwienia skargi złożonej w opisywanym trybie. Stanowi jednak, że sprawa ma być załatwiona bez zbędnej zwłoki, a skarżącego zawiadamia się o sposobie załatwienia skargi (art. 237 k.p.a.). Oznacza to, że podejmowane w trybie 237 k.p.a. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie przybiera żadnej z prawnych form działania organu administracji publicznej, podlegających kontroli sądu administracyjnego. W postępowaniu uregulowanym przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie rozstrzyga się bowiem sprawy administracyjnej, a jedynie informuje o sposobie załatwienia skargi. Zatem czynności podejmowane w tym trybie przez organy administracji samorządowej nie są rozstrzygnięciami, o których mowa w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a. Kwestionowana przez skarżącą uchwała z 28 sierpnia 2024 r. została wydana na podstawie art. 229 pkt 3, art. 237 § 3 i art. 238 § 1 k.p.a. Uchwała ta informuje skarżącą o sposobie załatwienia jej skargi na działania Dyrektora [...]. Jak już powyżej zaznaczono uchwała ta nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Należy również wskazać, że zasady gospodarowania mieszkaniowym zasobem gminy uregulowane zostały w ustawie z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 725). Stosownie do treści art. 4 ust. 1 tej ustawy tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy (ust. 1). Gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale w ramach najmu socjalnego i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach (ust. 2). Zgodnie art. 4 ust. 3 ustawy gmina wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1 i 2, wykorzystując mieszkaniowy zasób gminy lub w inny sposób. Z kolei art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy upoważnił radę gminy do uchwalenia zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym zasad i kryteriów wynajmowania lokali, których najem jest związany ze stosunkiem pracy, jeżeli w mieszkaniowym zasobie gminy wydzielono lokale przeznaczone na ten cel. Zagadnienie dotyczące istoty i charakteru uprawnień w zakresie przyznania lokalu mieszkalnego było przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08 (ONSAiWSA 2008 r., nr 6, poz. 90), w której przyjęto, że tylko zakwalifikowanie i umieszczenie na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu (ewentualnie też skreślenie z tej listy) jest aktem należącym do kategorii aktów z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. i jedynie ta materia podlega ocenie legalności poddanej kognicji sądów administracyjnych. Pozostałe kwestie należą do właściwości sądów powszechnych. W niniejszej sprawie nie zostały podjęte akty, które dawałyby podstawę do przyjęcia kognicji sądu administracyjnego. Zaskarżona uchwała z 28 sierpnia 2024 r. nie dotyczy bowiem kwestii związanej z zakwalifikowaniem i umieszczeniem skarżącej na liście oczekujących na najem lokalu socjalnego. Informuje o sposobie załatwienia skargi na działania Dyrektora [...]. Wobec powyższego skoro przedmiotem skargi w niniejszej sprawie nie jest akt z zakresu administracji publicznej, który podlegałby kognicji sądu administracyjnego, to skargę w niniejszej sprawie, w myśl art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., należało odrzucić jako niedopuszczalną. ak