III SA/Łd 848/25

Dnia 26 lutego 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat Sędziowie: Sędzia WSA Anna Dębowska Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 18 sierpnia 2025 roku Nr 120/2025/II w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów oddala skargę. [pic] Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2025 r. Łódzki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: ŁPWIS, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. 2024 r. poz. 416) oraz art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r. poz. 2505 ze zm., dalej u.p.e.a.), po rozpoznaniu zażalenia J. W. (dalej: skarżąca) na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. (dalej: PPIS, wierzyciel) z dnia 22 kwietnia 2025 r., oddalające zarzuty zobowiązanej, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny. W związku z nieszczepieniem dziecka, małoletniej Z. W. (ur. 13 grudnia 2015 r.) PPIS upomnieniem z dnia 11 grudnia 2024 r. wezwał matkę dziecka – skarżącą – do zgłoszenia się z dzieckiem do punktu szczepień w celu wykonania zaległych szczepień ochronnych przeciw: błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), odrze, nagminnemu zakażeniu przyusznic (śwince) i różyczce. W związku z dalszym brakiem szczepień dziecka, PPIS wystawił w dniu 10 lutego 2025 r. tytuł wykonawczy Nr [...], zobowiązując skarżącą do poddania dziecka ww. obowiązkowym szczepieniom ochronnym oraz wystosował do ŁPWIS, jako organu egzekucyjnego, wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej w stosunku do skarżącej. ŁPWIS w dniu 10 marca 2025 r. wydał, na podstawie art. 119 § 1 i nast. u.p.e.a., postanowienie o nałożeniu grzywny w wysokości 2100 zł w celu przymuszenia skarżącej do wykonania obowiązku szczepień ochronnych, wynikającego z tytułu wykonawczego Nr [...]. Zobowiązana złożyła zarzuty z dnia 1 kwietnia 2025 r. podnosząc: określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, brak wymagalności obowiązku, niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, naruszenie art. 27 u.p.e.a. poprzez niewskazanie orzeczenia, numeru orzeczenia oraz daty wydania orzeczenia w tytule wykonawczym, niedopełnienie obowiązku poinformowania zobowiązanej przez Wojewodę lub ŁPWIS o wszczęciu postępowania egzekucyjnego. PPIS postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2025 r., oddalił zarzuty skarżącej. Po rozpoznaniu zażalenia skarżącej na to postanowienie organ odwoławczy utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu wyjaśnił, że skarżąca została zgłoszona do wierzyciela przez podmiot leczniczy sprawujący profilaktyczną opiekę nad małoletnią jako osoba odmawiająca wykonywania ochronnych szczepień dziecka. Wierzyciel wystawiając upomnienie, a następnie tytuł wykonawczy uwzględnił kartę uodpornienia dziecka, z której wynika, że u dziecka nie stwierdzono przeciwwskazań do szczepień. ŁPWIS podzielił przy tym pogląd wyrażony w orzecznictwie sądowym, że brak jest podstawy prawnej do żądania od lekarza w ramach badania kwalifikacyjnego do szczepienia szczegółowego wyjaśnienia wszelkich wątpliwości dotyczących takich zagadnień, jak: skład i działanie szczepionki, sposób jej produkcji, dystrybucji i przechowywania, możliwych działań niepożądanych, czy szkodliwości szczepionki, statystyka odczynów poszczepiennych i kwestia odpowiedzialności materialnej za powikłania poszczepienne. Podobnie brak jest podstawy prawnej do uzależnienia zgody na wykonanie szczepienia od wypisania przez lekarza zaświadczenia o braku przeciwwskazań do szczepienia, czy też od złożenia przez lekarza pisemnego oświadczenia o gwarancji braku możliwości wystąpienia powikłań poszczepiennych u dziecka. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych. Brak zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym nie stanowi przesłanki, od której zależy obowiązek poddania dziecka szczepieniu. Organ wyjaśnił dalej, że PPIS w wydanym postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2025 r. podał podstawę prawną wymagalności obowiązku. ŁPWIS wyjaśnia, że z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm., dalej: u.z.z.ch.z.) wynika wprost, że osoby przebywające na terytorium kraju są obowiązane, na zasadach określonych w ustawie, do poddawania się szczepieniom ochronnym. Na podstawie art. 17 ust. 10 pkt 2a tej ustawy wydano rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 782), które określa m. in. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (załącznik nr 1 do rozporządzenia). Jakkolwiek ww. rozporządzenie wskazuje 19 rok życia jako granice poddania dziecka szczepieniom ochronnym to nie oznacza to, że wszystkie szczepienia mogą być wykonane tuż przed tą datą. Szczepienia są rozkładane w czasie, przy czym zgodnie z zasadami wakcynologii schematy szczepień dostosowane są do występowania zachorowań na poszczególne choroby, wieku i rozwoju dzieci. Organ podkreślił, że wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym, jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie poddanie dziecka szczepieniom ochronnym. Wymagalność obowiązku to stan, w którym zobowiązana powinna już wykonać ciążącą na niej skonkretyzowaną powinność, a mimo to uchyla się od niej, a właściwe organy mają wobec takiej postawy zobowiązanej możność żądania spełnienia ciążącej na niej powinności. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie został przyjęty pogląd, że przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanej wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny, oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, czy odroczenie terminu wykonania. Strona po pismach wzywających do podjęcia zaległych obowiązkowych szczepień u małoletniej powinna udać się wraz z dzieckiem do podmiotu leczniczego udzielającego świadczenia z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, a lekarz udziela informacji o obowiązkowych szczepieniach ochronnych, którym podlega dziecko oraz wyznacza termin szczepienia. Ponadto ŁPWIS wyjaśnił, że obowiązek wystawienia oddzielnego zaświadczenia o przeprowadzanym badaniu kwalifikacyjnym do szczepień dotyczy sytuacji, kiedy kwalifikacja do szczepień i zabieg podania preparatu szczepionkowego odbywają się w dwóch różnych podmiotach leczniczych. W przypadku wykonywania w jednym podmiocie leczniczym badania kwalifikacyjnego do szczepień i zabiegu podania preparatu szczepionkowego nie jest wymagane wystawienie przez lekarza zaświadczenia o wykonanym badaniu kwalifikacyjnym, gdyż wynik tego badania jest wpisany do dokumentacji medycznej dziecka prowadzonej przez podmiot. W aktach sprawy przesłanych przez wierzyciela nie ma informacji o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania obowiązkowych szczepień, czy ich odroczeniu. Z akt sprawy wynika, iż małoletnia została poddana badaniu kwalifikacyjnemu oraz że nie stwierdzono u niej przeciwwskazań do wykonania szczepień. Ponadto wierzyciel szczegółowo wyjaśnił kwestię kwalifikacji lekarskiej przed poddaniem dziecka szczepieniu ochronnemu, wskazał, że oczywista jest konieczność dokonania kwalifikacji lekarskiej, jednakże możliwa jest ona tylko wówczas, gdy dziecko stawi się na szczepienie, bowiem kwalifikacja lekarska odbywa się tuż przed szczepieniem zgodnie z art. 17 ust. 3 u.z.z.ch.z. w ciągu maksymalnie 24 godzin. W świetle powyższego zarzuty zobowiązanej są chybione. Jednocześnie organ wyjaśnił, że wyłącznie dzieci, u których istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań poszczepiennych, są zwolnione z obowiązku poddawania się szczepieniom ochronnym, jednakże o tym decyduje lekarz. W przypadkach przeciwwskazań budzących wątpliwości, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej kwalifikuje dzieci do konsultacji specjalistycznej. Na podstawie § 11 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną osoby, u której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, odnotowuje w dokumentacji medycznej wynik konsultacji specjalistycznej z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. W ocenie ŁPWIS zarzut zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego de facto dotyczy wysokości grzywny w celu przymuszenia nałożonej postanowieniem, od którego skarżąca złożyła zażalenie. Będzie ono przedmiotem rozważań w postępowaniu przed Ministrem Zdrowia. Reasumując organ stwierdził, że skarżąca uchyla się od obowiązku poddania małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Dziecko będąc obecnie w dziesiątym roku życia nie zostało zaszczepiony przeciw siedmiu chorobom zakaźnym, którym można zapobiegać poprzez szczepienia ochronne. Każda z tych chorób zakaźnych może u dzieci mieć ciężki przebieg i prowadzić do stałych następstw zdrowotnych, a nawet zgonu. W skardze na to postanowienie złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wskazała, że dziecko odbyło w POZ [...] badanie kwalifikacyjne w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych (art. 17 ust. 2 u.z.z.ch), które przeprowadził lekarz dr T. N. Przeprowadzenie tego badania kwalifikacyjnego zostało odnotowane w dokumentacji medycznej. W związku z tym skarżąca wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego, ponieważ obowiązek wynikający z art. 17 u.z.z.ch. objęty tytułem wykonawczym [...] wygasł wraz ze stawieniem się w dniu 8 stycznia 2025 r. w POZ [...] na badaniu kwalifikacyjnym. Skarżąca podkreśliła, że nie ma wpływu na to czy lekarz przeprowadzi je zgodnie z obowiązującymi przepisami. Tymczasem podczas przeprowadzonego badania kwalifikacyjnego w dniu 8 stycznia 2025 r. lekarz stwierdził brak przeciwwskazań do szczepienia oraz jednocześnie wystawił skierowanie do poradni specjalistycznej, które na mocy art. 17 ust. 5 u.z.z.ch. daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego. Skierowanie odraczające jest tożsame z odroczeniem terminu wykonania obowiązku przynajmniej do czasu odbycia konsultacji specjalistycznej. W związku z tym skarżąca postawiła zarzut z art. 33 § 2 pkt 6 lit. a u.p.e.a. Zdaniem skarżącej, brak wymagalności obowiązku powstał na skutek zbioru nieprawidłowości w działaniu lekarza podczas badania kwalifikacyjnego. Ustawa nie przewiduje jednocześnie "zakwalifikować do szczepienia" i "skierować do konsultacji specjalistycznej" a PPIS i ŁPWiS uznały legalność tego działania na niekorzyść skarżącej wbrew choćby art. 81a k.p.a., czyli rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść strony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga była niezasadna. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie było postanowienie ŁPWIS z dnia 18 sierpnia 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie PPIS z dnia 22 kwietnia 2025 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz.132; dalej u.p.e.a.). Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym stanowią sformalizowany środek zaskarżenia przysługujący zobowiązanemu, który wnosząc zarzut, kwestionuje dopuszczalność prowadzenia egzekucji w oparciu o wystawiony tytuł wykonawczy. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podniesione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Stosownie do art. 34 § 1-3 u.p.e.a. organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; uznaje zarzut w całości lub w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut lub stwierdza niedopuszczalność zarzutu. Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie. W realiach niniejszej sprawy zasadnicze znaczenie miały zarzuty skarżącej odwołujące się do art. 33 § 2 pkt 5 oraz pkt 6 lit. a i c u.p.e.a., tj. wygaśnięcia obowiązku oraz braku jego wymagalności. Poza granicami rozpoznawanej sprawy pozostawała natomiast ocena ewentualnej odpowiedzialności lekarza, prawidłowości prowadzenia dokumentacji medycznej, jak również podnoszonych przez skarżącą zarzutów o charakterze karnym. Okoliczności te mogą podlegać badaniu w innych trybach, nie stanowią jednak same przez się podstawy uwzględnienia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że w dniu 10 lutego 2025 r. PPIS w R. wystawił tytuł wykonawczy zobowiązujący skarżącą do poddania dziecka – Z. W. – obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw: błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), odrze, nagminnemu zakażeniu przyusznic (śwince) i różyczce, zgodnie z obowiązującym schematem obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży. Jako podstawę obowiązku organ wskazał art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, ust. 2, art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 2 i 3 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. W oparciu o powyższy tytuł wykonawczy wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne, w toku którego zobowiązana podniosła zarzuty: 1) brak wymagalności obowiązku, 2) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, 3) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, 4) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, 5) naruszenie art. 27 u.p.e.a. poprzez niewskazanie orzeczenia, numeru orzeczenia oraz daty wydania orzeczenia w tytule wykonawczym, 6) niedopełnienie obowiązku poinformowania zobowiązanej przez Wojewodę lub ŁPWIS o wszczęciu postępowania egzekucyjnego. W ocenie sądu organy obu instancji odniosły się do nich wszystkich trafnie uznając je za niezasadne. Sąd podzielił stanowisko organów, że obowiązek poddania córki skarżącej szczepieniu ochronnemu wynika z mocy prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.z.ch.z., osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 u.z.ch.z. jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy czym w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletniego lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2 u.z.ch.z.). Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy zamieszczone w rozdziale 4 "Szczepienia ochronne". W myśl art. 17 ust. 1 u.z.ch.z., osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.ch.z., wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Zgodnie z art. 17 ust. 10 u.z.ch.z., minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2), kwalifikacje osób przeprowadzających szczepienia ochronne (pkt 3), sposób przeprowadzania szczepień ochronnych (pkt 4), tryb przeprowadzania konsultacji specjalistycznej, o której mowa w ust. 5 (pkt 5), wzory zaświadczenia, o którym mowa w ust. 4, książeczki szczepień oraz karty uodpornienia (pkt 6), sposób prowadzenia dokumentacji, o której mowa w ust. 8 pkt 1, i jej obiegu (pkt 7), wzory sprawozdań z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych oraz tryb i terminy ich przekazywania (pkt 8) – uwzględniając dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. Stosownie do art. 17 ust. 11 u.z.ch.z., Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określono wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem, kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia (§ 2 i 3). Wymienione w tytule wykonawczym (rubryka 5 – Treść obowiązku) choroby zakaźne zostały wskazane - jako objęte obowiązkiem szczepień ochronnych. Natomiast szczegółowy przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą szczepionki przeciwko chorobom zakaźnym został określony w załączniku 1 do rozporządzenia, stanowiącym schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży oraz w ogłaszanym co roku w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, wydanym w oparciu o cyt. powyżej art. 17 ust. 11 u.z.ch.z. Z wymienionych wyżej przepisów można wyinterpretować normę prawną, która ustanawia prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, tzn. określa wszystkie istotne cechy danego obowiązku, tj. podmiot, na którym ten obowiązek ciąży, okoliczności, w których obowiązek ten się aktualizuje oraz jego zakres. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych. Jak zasadnie wskazał NSA w wyroku z 6 kwietnia 2011 r., II OSK 32/11, wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. W niniejszej sprawie wierzyciel w tytule wykonawczym szczegółowo opisał treść podlegającego egzekucji obowiązku, precyzyjnie wskazując kogo i czego dotyczy, z podaniem rodzaju szczepień, które powinny zostać wykonane, prawidłowo wskazując jako podstawę prawną obowiązku art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), ust. 2 i art. 17 ust. 1 u.z.ch.z. oraz § 2 i 3 rozporządzenia. Wskazane przepisy stanowią podstawę do nałożenia obowiązku wykonania szczepień ochronnych dziecka. Odnosząc się natomiast do kwestii wykonania badania kwalifikacyjnego i wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.ch.z. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed samym szczepieniem (art. 17 ust. 3 u.z.ch.z.). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 u.z.ch.z.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.ch.z.). Zgodnie z powołanymi przepisami, wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z art. 17 ust. 3 i 4 u.z.ch.z. wynika, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań są przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. Sąd stwierdza, że skarżąca wprawdzie stawiła się z dzieckiem na badaniu kwalifikacyjnym 8 stycznia 2025 r., jednakże mimo stwierdzenia przez lekarza braku przeciwwskazań do wykonania szczepień ochronnych, nie wyraziła zgody na zaszczepienie córki. Analogiczna sytuacja miała miejsce wcześniej – 27 maja 2022 r. (karta uodpornienia w aktach). Zatem skarżąca nie wywiązała się z obowiązku. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie poddała córki aż siedmiu obowiązkowym szczepieniom ochronnym pomimo skończenia przez nią 10 roku życia. Jednocześnie skarżąca w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonego postanowienia nie przedstawiła żadnej dokumentacji medycznej, ani zaświadczenia lekarskiego, które faktycznie wskazywałyby na istnienie przeciwwskazań zdrowotnych i konieczność długotrwałego odroczenia wykonania obowiązku szczepień ochronnych u jej dziecka. Sąd podkreśla, że nie można podzielić stanowiska skarżącej, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym wygasł z chwilą stawienia się z dzieckiem na badanie kwalifikacyjne w dniu 8 stycznia 2025 r. Treścią obowiązku nie było bowiem samo poddanie dziecka badaniu kwalifikacyjnemu, lecz poddanie go obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Badanie kwalifikacyjne stanowi jedynie ustawowo wymagany etap poprzedzający wykonanie szczepienia; jego odbycie, przy braku wykonania szczepienia, nie prowadzi zatem do wygaśnięcia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. Samo stawienie się na badanie kwalifikacyjne nie jest zatem równoznaczne z wykonaniem obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Sąd nie podziela też argumentów skarżącej o braku podstaw dochodzenia obowiązku szczepienia z tego powodu, że lekarz stwierdził "brak przeciwwskazań do szczepienia", a powinien był "wykluczyć przeciwwskazania", co zdaniem skarżącej jest zasadniczą różnicą oraz że nie wystawił zaświadczenia, natomiast wystawił skierowanie do poradni specjalistycznej, co zdaniem skarżącej daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego. Jak wynika z załączonej do skargi karty Historii zdrowia i choroby pacjenta (dziecka) z dnia 8 stycznia 2025 r., "pacjent zgłasza się z powodu: do szczepienia", ale "rodzice nadal nie wyrażają zgody na szczepienia". Co więcej, lekarz zaznaczył, że opisywanych przez rodziców zmian w zakresie klatki piersiowej "nie stwierdza się" (chodziło o wywołane wcześniejszymi szczepieniami, jak twierdziła skarżąca, zmiany skórne na ciele dziecka). Niemniej lekarz wystawił skierowanie do poradni specjalistycznej "celem oceny stanu skóry", ale zaznaczył w uwagach, że "skierowanie wydano na żądanie rodziców". Jednocześnie stwierdzono, że "szczepienie niewykonane z powodu decyzji pacjenta wynikającej z nieokreślonych przyczyn" (godz. 14:46). Sąd stwierdza, że wyciąg z karty zdrowia i choroby dziecka potwierdza, iż w dokumentacji medycznej odnotowano brak przeciwwskazań do wykonania szczepienia. Wbrew twierdzeniu skarżącej, nie ma różnicy między "brakiem przeciwwskazań do szczepienia", a "wykluczeniem przeciwwskazań". Badanie kwalifikacyjne, zgodnie z ustawą, prowadzone jest "w celu wykluczenia przeciwwskazań", zatem to, jak lekarz to wykluczenie określi ("nie ma", brak", "nie stwierdzono" przeciwwskazań itp.) jest bez znaczenia. Nie można też zgodzić się ze skarżącą, by zaistniały okoliczności opisane w ust. 5 art. 17 u.z.z.ch.z.. Przewidziany w tym przepisie przypadek skierowania do konsultacji specjalistycznej musiałby być uzasadniony stwierdzeniem, że "lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego". Tymczasem w przypadku opisanym przez skarżącej takie skierowanie do poradni specjalistycznej było wydane na wyraźne żądanie rodziców dziecka, gdyż sam lekarz nie stwierdził zmian skórnych, które dostrzegli rodzice łącząc to ze wcześniejszymi szczepieniami. Zarzut braku wymagalności obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 6 lit. a i c u.p.e.a. nie był zatem zasadny. W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu (art. 151 p.p.s.a.). ak