III SA/Łd 90/12

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na pierwszy rok studiów doktoranckich postanawia 1) oddalić wniosek skarżącego w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącemu P. T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 90/12 Uzasadnienie Pismem z dnia 23 grudnia 2012 r. P. T. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie odmowy przyjęcia na pierwszy rok studiów doktoranckich. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając następnie – po wezwaniu Sądu – formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na druku "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że jest osobą niepracującą, ponosi koszty związane z koniecznością opłacania miejsca w domu studenckim (300 zł). Podniósł także, iż leczy się na nadciśnienie oraz bezdech senny, co łączy się ze znacznymi kosztami. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie posiada domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości – jak wyjaśnił zamieszkuje w domu studenckim. Na dochody skarżącego składają się otrzymywane stypendia w kwocie 1.150 zł. Określając swój stan majątkowy, skarżący podał jednakże, że dysponuje oszczędnościami pieniężnymi w wysokości 2.876 zł. Nie posiada przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Dodatkowo podniósł, że ponosi miesięczne wydatki na opłacenie miejsca w domu studenckim w kwocie 390 zł. Jak wyjaśnił w związku z leczeniem bezdechu sennego zmuszony jest zakupić aparat ciśnieniowy o wartości ok. 2.000 zł. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 marca 2002 r. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że nie jest w stanie ponieść takich kosztów. Zauważyć przy tym należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W niniejszej sprawie istotne dla podejmowanego rozstrzygnięcia jest ustalenie, że skarżący posiada stały dochód w kwocie 1.150 zł, a ponadto dysponuje oszczędnościami w kwocie 2.876 zł. W ocenie referendarza, w sytuacji posiadania stałego dochodu we wskazanej wysokości, a przede wszystkim posiadania wskazanych oszczędności skarżący nie może zasłaniać się argumentem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) – por. m.in. orzeczenia NSA z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt II OZ 985/07, z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1231/10. Przedmiotowe okoliczności, tj. fakt uzyskiwania stałych dochodów oraz posiadanych oszczędności – w zestawieniu z wysokością obciążających skarżącego wpisu od skargi (200 zł), mając także na uwadze, że przyszłe ewentualne koszty były rozłożone w czasie, pozwala na przyjęcie, że skarżący jest w stanie ponieść te koszty. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, referendarz zważył co następuje. Rozpoznając wniosek skarżącego w tym zakresie, referendarz miał na względzie fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W świetle przedstawionych powyżej informacji o stanie majątkowym skarżącego – wysokości osiąganego dochodu, mając też na uwadze, że skarżący został zobligowany do pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, a z jego wniosku toczą się także inne sprawy przed tutejszym Sądem łączące się również z koniecznością poniesienia kosztów wpisu od skarg, w ocenie referendarza, skarżący nie jest już w stanie ponieść dodatkowych kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie. W ocenie referendarza, nie można w tej sytuacji wymagać od strony skarżącej poniesienia jeszcze tych dodatkowych kosztów postępowania związanych z zastępstwem procesowym, mogłyby one albowiem stanowić niemożliwe do poniesienia obciążenie budżetu domowego skarżącego. Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak postanowieniu. R.A.