III SAB/Łd 15/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Sędzia NSA: Janusz Furmanek, , , po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. i K.W. na bezczynność Wójta Gminy R, w przedmiocie zlikwidowania znaków drogowych ograniczających ruch na ul. A w R. p o s t a n a w i a odrzucić skargę W dniu 31 sierpnia 2004 roku E. i K.W. wystąpili do Wójta Gminy R. z wnioskiem o zdjęcia znaków pionowych celem zlikwidowania na ul. A w miejscowości R. ruchu jednokierunkowego z bezwzględnym zakazem ruchu pojazdów ciężarowych. W dniu 2 grudnia 2004 roku złożyli na ręce Przewodniczącego Rady Gminy R. pismo z prośba o likwidację drogi jednokierunkowej na ul A, które zostało potraktowane jako wniosek o zmianę organizacji ruchu. W związku z powyższym przygotowana została graficzna koncepcja zmiany organizacji ruchu w obrębie ul. A, B oraz C, a Wójt Gminy podjął czynności w celu uzgodnienia stanowisk zainteresowanych mieszkańców jednocześnie informując ich, iż w przypadku uzgodnienia stanowiska, uwzględniając słuszny interes stron Wójt Gminy R. będzie mógł wystąpić do organu zarządzającego ruchem drogowym z projektem uzasadnionych zmian organizacji ruchu drogowego. W sprawie proponowanych zmian w organizacji ruchu na ul A nie udało się osiągnąć jednomyślności stanowisk mieszkańców i dlatego Wójt Gminy R. odstąpił od złożenia projektu zmiany organizacji ruchu do Starosty [...]. W dniu 1 kwietnia 2005 r. E. i K.W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wójta Gminy R. w przedmiocie zmiany organizacji ruchu na ul A w miejscowości R. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne niż wymienione powyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt.1-4 i 8 powołanej ustawy). Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt.6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Osobnej kompetencji sądu administracyjnego w zakresie skarg na bezczynność należy upatrywać w art. 101 a ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym ( t.j. Dz.U. z 2001r., Nr 142 poz.1591 ze zm.). Przepis ten uprawnia do wniesienia skargi na organ samorządu gminnego, który nie wykonuje czynności nakazanych prawem lub faktycznie narusza prawa osób trzecich. Skarga przysługuje wówczas każdemu czyj interes prawny został naruszony bezczynnością organu gminy. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania, którego od organu domaga się skarżący zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpili do Wójta Gminy R. z wnioskiem o zmianę organizacji ruchu przez zdjęcie znaków drogowych i zlikwidowanie ruchu jednokierunkowego na ul A w miejscowości R. Okolicznością niesporną w sprawie jest, iż ul A jest drogą gminną, a więc stosownie do przepisu art. 10 ustęp 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) zarząd ruchem na drogach powiatowych i gminnych należy do starosty. Sporna kwestia ustawienia bądź zmiany znaków drogowych na drogach publicznych stanowi stosownie do przepisu § 1 ustęp 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 roku w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem (Dz. U. Nr 177, poz. 1729) zmianę organizacji ruchu. Stosownie do przepisu § 2 ustęp 1 powołanego Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2003 roku działania w zakresie zarządzania ruchem realizowane są poprzez czynności organizacyjno-techniczne polegające m.in. na : sporządzaniu projektów organizacji ruchu, przedstawianiu projektów organizacji ruchu do zatwierdzania, rozpatrywaniu projektów organizacji ruchu, zatwierdzaniu organizacji ruchu, a także nadzorze i analizie istniejącej organizacji ruchu w zakresie bezpieczeństwa ruchu i jego efektywności. Wymienione działania realizują, odpowiednio do kompetencji, organ zarządzający ruchem, zarząd drogi, organ sprawujący nadzór nad zarządzaniem ruchem, Policja, Żandarmeria Wojskowa lub wojskowe organy porządkowe (§ 2 ustęp 2 powołanego rozporządzenia). Zgodnie zaś z § 4 ustęp 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury projekt organizacji ruchu może przedstawić do zatwierdzenia zarząd drogi. Zgodnie z przepisem art. 19 ustęp1 oraz 2 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2004r,. Nr 204, poz. 2086) organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi. Zarządca dróg gminnych jest wójt, burmistrz, prezydent miasta. Podstawą do wprowadzanie zmian w organizacji ruchu na drodze istniejącej jest zatwierdzenie organizacji ruchu przez organ zarządzający ruchem (§ 4 ustęp 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury ). W rozstrzyganej sprawie z uwagi na wniosek skarżących Wójt Gminy R. jako zarządca drogi podjął działania mające na celu opracowanie projektu zmian organizacji ruchu, i zwrócił się z prośbą o wyrażenie opinii w sprawie planowanych zmian do wszystkich mieszkańców ul. A. Z uwagi na brak jednomyślności wśród zainteresowanych Wójt Gminy R. nie znalazł podstaw do wprowadzeniu zmian w istniejącym oznakowaniu i zwrócenia się do starosty jako organu zarządzającego ruchem o akceptację zmian w jego organizacji. Należy podkreślić, iż za utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego należy uznać pogląd, iż sprawa zmiany organizacji ruchu nie ma charakteru sprawy indywidualnej, rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej wydanej w wyniku postępowania administracyjnego regulowanego przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Projekt organizacji ruchu ma charakter aktu generalnego, abstrakcyjnego. Jego ustalenia obowiązują powszechnie w czasie ważności zatwierdzonego projektu organizacji ruchu. Ustawienie znaku drogowego lub jego usunięcie jest czynnością faktyczną i jest to czynność ściśle reglamentowana prawem, choć nie przepisami kpa (por. wyrok NSA z 11 marca 1992 r. w sprawie SA/Ka 117/92 opubl. w OSP z 1994r. nr 7 poz. 128, wyrok NSA z 14 listopada 2001 roku w sprawie sygn. akt II SA/Łd 359/01) Z uwagi na powyższe Wójt Gminy R. nie był uprawniony do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zmian organizacji ruchu na drogach gminnych zgodnej z oczekiwaniami skarżących, brak jest bowiem przepisu prawa uprawniającego go do wydania takiego aktu. Konsekwencją uznania, iż Wójt Gminy R. nie jest zobowiązany do załatwienia sprawy z wniosku skarżących z dnia 31 sierpnia 2004 roku w drodze aktu administracyjnego jest niedopuszczalność skargi E. i K.W. w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt.6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.