I SA/Lu 1037/16

PostanowienieWSA w Lublinie2017-06-14

Skład orzekający: sędzia WSA Ewa Kowalczyk, Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer, Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz, sędzia WSA Andrzej Niezgoda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie, jeśli pełnomocnik strony skarżącej jest pracownikiem naukowym tej samej jednostki organizacyjnej, co sędzia, a prezes zarządu skarżącej był doktorantem w tej jednostce?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie zachodzą przesłanki określone w art. 18 i 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sama przynależność do tej samej jednostki organizacyjnej (katedry uniwersyteckiej) i relacje zawodowe nie wywołują obiektywnych wątpliwości co do bezstronności sędziego, zwłaszcza gdy sędzia zaprzecza istnieniu zależności służbowej lub prawnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wyłączenie sędziego z orzekania, argumentując to tym, że pełnomocnik skarżącej jest pracownikiem naukowym tej samej jednostki organizacyjnej, co sędzia, a prezes zarządu skarżącej był doktorantem w tej jednostce. Sędzia objęty wnioskiem złożył oświadczenie, w którym stwierdził brak podstaw do wyłączenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Kowalczyk Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i październik 2012 r. w zakresie wniosku o wyłączenie sędziego postanawia oddalić wniosek. C. w S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i październik 2012 r. Termin posiedzenia sądowego w przedmiotowej sprawie wyznaczony został na dzień 2 czerwca 2017 r. Do rozpoznania sprawy wyznaczono: sędziego WSA Monikę Kazubińską-Kręcisz, sędziego WSA Wiesławę Achrymowicz i sędziego WSA Andrzeja Niezgodę. Na rozprawie w dniu 2 czerwca 2017 r. stawił się, Prezes Zarządu skarżącej – S. K. – wraz z pełnomocnikiem, aplikantką adwokacką A. P., działającą z upoważnienia radcy prawnego P. S.. Pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o wyłączenie ze składu sądu sędziego WSA Andrzeja Niezgodę z uwagi na okoliczność, że pełnomocnik skarżącej jest pracownikiem naukowym Katedry Prawa Finansowego Uniwersytetu M. , a stawający przed sądem pełnomocnik substytucyjny była seminarzystą w tej jednostce organizacyjnej, a Prezes Zarządu skarżącej był doktorantem w Katedrze Prawa Finansowego K. . W oświadczeniu z dnia 6 czerwca 2017 r. złożonym w związku z wnioskiem skarżącego sędzia WSA Andrzej Niezgoda stwierdził, że brak jest podstaw do jego wyłączenia od orzekania w niniejszej sprawie, w szczególności wskazał na brak zależności i podległości służbowej pomiędzy nim, a pełnomocnikami strony skarżącej jak i samym skarżącym. Ponadto wyjaśnił, że nie był pracownikiem naukowym K. , seminarium naukowe w którym uczestniczyła aplikant adwokacka A. P. prowadzone było przez kierownika tej Katedry, a relacje łączące sędziego z pełnomocnikiem skarżącego nie wykraczają poza zwykłe relacje między osobami zatrudnionymi w tej samej jednostce organizacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator, 6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość, co do bezstronności sędziego. Oceniając wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego, wskazać należy, że w świetle powołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie stanowi bowiem przesłanki wyłączenia sędziego od udziału w sprawie jedynie subiektywne przeświadczenie skarżącego, że istnieją okoliczności wyłączenia sędziego. Podkreślenia wymaga, że wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie. Z oświadczenia złożonego przez sędziego objętego wnioskiem (k. 78 akt sądowych) wynika, że pomiędzy nim, a skarżącym i jego pełnomocnikami nie zachodzą relacje mogące świadczyć o konieczności wyłączenia sędziego od rozpatrywania sprawy z mocy ustawy, bowiem nie pozostaje on w stosunku prawnym, który oddziaływałby na jego prawa lub obowiązki (art. 18 p.p.s.a.) oraz, nie zachodzą przyczyny wyłączenia, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. Przez okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. rozumieć należy zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Przez stosunki osobiste należy rozumieć relacje charakteryzujące się istnieniem więzi uczuciowej, emocjonalnej (niezależnie od tego, czy wywołuje ona emocje pozytywne czy negatywne), gospodarczej (ekonomicznej). Inne uzasadnione okoliczności mogą dotyczyć np. wcześniejszych związków sędziego z daną sprawą (poprzez wykonywanie obowiązków służbowych jeszcze przed objęciem przez niego funkcji sędziego). Wyłączenie sędziego nie może jednak następować automatycznie. W każdej sprawie należy indywidualnie oceniać, czy i na ile okoliczności te mają wpływ na bezstronność sędziego (Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OZ 353/14). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że z treści złożonego przez sędziego oświadczenia nie wynika, aby wystąpiły jakiekolwiek przesłanki uzasadniające jego wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia (art. 22 § 2 p.p.s.a.) i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego. (Por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt II OZ 1000/14) Wobec powyższego należy wskazać, iż nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego WSA Andrzeja Niezgody, a w konsekwencji czego - wobec bezzasadności wniosku - podlega on oddaleniu na podstawie art. 18 i 19 p.p.s.a. w związku z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło