I SA/Lu 1046/17
PostanowienieWSA w Lublinie2018-10-04
Skład orzekający: Krystyna Czajecka-Szpringer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej zobowiązującej do zwrotu dotacji powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie twierdzeń o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca spółka nie wykazała, że jej wykonanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przedłożone dokumenty finansowe nie były wystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego spółki i nie dawały podstaw do twierdzenia, że przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. faktycznie zaistnieją.Stan faktyczny
Spółka z o.o. "C." zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu dotacji i wniosła o wstrzymanie jej wykonania. Spółka argumentowała, że egzekucja kwoty [...] zł wraz z odsetkami spowoduje zamknięcie szkół, zwolnienie pracowników i utratę możliwości ukończenia nauki przez słuchaczy, powołując się na trudną sytuację finansową i zaległości wobec ZUS. Spółka nie przedłożyła jednak dowodów potwierdzających te twierdzenia. Wcześniejsze postanowienie WSA o odmowie wstrzymania wykonania zostało uchylone przez NSA.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "C. " w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu powiatu p o s t a n a w i a : - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu dotacji Spółka z o.o. "C. " zwróciła się do Sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (w przypadku gdyby organ nie wstrzymał wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej: P.p.s.a.).
W uzasadnieniu Spółka podała, że wyegzekwowanie kwoty [...]zł wraz z odsetkami spowoduje zamknięcie prowadzonych szkół (ze względu na brak środków do ich prowadzenia - szkoła bowiem nie pobiera od swoich słuchaczy żadnych opłat, prowadzona jest wyłącznie ze środków z dotacji. Wskazała też, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudny do odwrócenia skutek w postaci możliwości zwolnienia zatrudnionych pracowników i utraty przez słuchaczy szkoły możliwości ukończenia kształcenia, przy czym obecnie, w prowadzonych przez spółkę szkołach w P., naukę pobiera łącznie 126 osób. Dalej powoływała się na swoją trudną sytuację finansową wykazując w 2016 r. stratę w wysokości [...] zł, zaś w 2017 r. ujemne saldo na poziomie [...] zł w 2017 r. i zaległości w płatności składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznej w wysokości [...] zł. Spółka miała zawartą umowę z ZUS o rozłożenie na raty należności z tytułu składek. Umowa ta została rozwiązana przez wierzyciela ze względu na niewywiązywanie się przez Spółkę z warunków umowy (przyczyną tego była zła kondycja Spółki). W ocenie podatniczki wszczęcie postępowania egzekucyjnego rodzi duże prawdopodobieństwo utraty przez nią płynności finansowej, co oznaczało by jej likwidację. Wnioskująca Spółka prowadzi na terenie kraju około 40 szkół niepublicznych do których uczęszcza kilka tysięcy słuchaczy.
Taki stan rzeczy miały potwierdzać złożone do skargi załączniki lecz faktycznie Spółka nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających powyższe twierdzenia.
Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowienie to, na skutek wniesionego zażalenia, zostało uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt I GZ 265/18).
Wraz z pismem procesowym datowanym na dzień [...] r. Spółka nadesłała dokumenty, których nie złożyła do skargi: decyzję z [...] r. Prywatnego Uzupełniającego Liceum Ogólnokształcącego o wykreśleniu z dniem [...] r. z ewidencji niepublicznych szkół, zaświadczenie z dnia [...] r. o wpisie Prywatnej Szkoły Policealnej dla Dorosłych "[...]" w P. do ewidencji szkół i placówek niepublicznych, informację miesięczną z dnia [...] r. o aktualnej liczbie uczniów Prywatnego Liceum i Prywatnej Szkoły Policealnej, bilans na koniec czerwca 2017 rok oraz bilans z uwzględnieniem bufora na koniec czerwca 2017 r., jednostronny rachunek zysków i strat z uwzględnieniem bufora, zawiadomienie z dnia [...] r. o rozwiązaniu umowy z ZUS, pismo z dnia [...] r. z ZUS o nieopłaconych w terminie składkach (k.182-192 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże – jak wynika z § 3 tego artykułu - na wniosek skarżącego sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w §1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (z wyjątkiem nie mającym zastosowania w przedmiotowej sprawie), chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania; dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy.
W kontekście brzmienia powyższego przepisu wskazać trzeba, że obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi bowiem wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
W art. 61 § 3 P.p.s.a. przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08 - internetowa Baza Orzeczeń). Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a..
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że egzekucja kwoty wynikającej z zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji spowoduje zwolnienie zatrudnionych pracowników, niemożność ukończenia nauki przez uczniów. Istnieje też prawdopodobieństwo konieczności zamknięcia szkół . W ocenie Sądu nie można jednoznacznie stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje automatycznie taki skutek. Wnioskowanie takie uznać należy za co najmniej przedwczesne wobec nieznajomości pełnej sytuacji finansowej skarżącej. Zaznaczyć należy, że załączony do wniosku (na etapie postępowania przed tutejszym Sądem, po uchyleniu postanowienia WSA w Lublinie przez NSA) jednostronny rachunek zysków i strat, bilanse na czerwiec 2017 r. jak również umowa ratalna i zawiadomienie o rozwiązaniu umowy z ZUS - wskazujące na fakt zadłużenia wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, nie są wystarczające do oceny rzeczywistego stanu finansowego i majątkowego skarżącej. Pomimo bowiem przedstawienia powyższych dokumentów, nie jest jasne, jakimi środkami skarżąca dysponuje, a w konsekwencji jakie będą skutki wykonania zaskarżonej decyzji (np. rachunki bankowe). Przy tym zauważyć trzeba, że nawet gdyby wziąć pod uwagę wartości bilansowe Spółki, które wynikają ze złożonych załączników, to można by stwierdzić, że kondycja finansowa Spółki na połowę roku 2017 r. jest lepsza niż na koniec roku 2016 r. (k.190), bo skoro na koniec roku 2016 r. osiągnęła stratę rzędu [...] zł, a na połowę roku 2017 r. ta strata jest nieporównywalnie mniejsza ([...] zł) i może świadczyć wręcz o poprawie sytuacji spółki w okresie 2016-2017 r. Zatem trudno mówić o niewątpliwej utracie płynności finansowej Spółki i dużym prawdopodobieństwie zamykania szkół, zwalniania pracowników.
Sąd nie miał podstaw do ustalenia jej pełnej sytuacji majątkowej i oceny, czy wykonanie decyzji może wyrządzić stronie znaczną szkodę bądź spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci zamknięcia szkół. Sytuacja zaś wynikająca z dostarczonych dokumentów, nie dawała podstaw do twierdzenia, ze przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. faktycznie mogą zaistnieć. Nie sposób też nie dostrzec (w oparciu o dostarczony materiał), że powoływanie nowych szkół po wykreśleniu ze stosownych ewidencji szkół, które zaprzestały działalności - nie jest obce wnioskującemu podmiotowi i takie sytuacje miały miejsce. Nie prowadziły przy tym do zaprzestania działalności przez Spółkę, do utraty płynności finansowej.
Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł innych nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a., pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak jest zatem dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 powołanej ustawy. Należy w tym miejscu podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (zob. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13).
Dlatego też mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 Ppsa orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło