I SA/Lu 1048/13
PostanowienieWSA w Lublinie2014-01-30
Skład orzekający: Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym możliwe jest ustanowienie kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu bez wniosku osoby zainteresowanej?Ratio decidendi
Ustanowienie kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest możliwe wyłącznie na wniosek osoby zainteresowanej, którą jest strona lub podmiot działający na prawach strony. Wobec braku takiego wniosku, sąd administracyjny jest zobowiązany zawiesić postępowanie.Stan faktyczny
M.G. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 rok. Pełnomocnik skarżącej został ustanowiony przez kuratora dla osoby nieobecnej. Organ podatkowy oraz kurator oświadczyli, że nie znają miejsca pobytu skarżącej. Organ podatkowy odmówił złożenia wniosku o ustanowienie kuratora dla skarżącej w postępowaniu sądowym.Rozstrzygnięcie
Zawiesił postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. p o s t a n a w i a - zawiesić postępowanie sądowe.
Pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r. radca prawny J.L., działając jako pełnomocnik ustanowiony przez kuratora dla nieobecnej M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I tutejszego Sądu z dnia 19 września 2013 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym.
W wykonaniu wezwania radca prawny przedłożył odpis pełnomocnictwa udzielonego 2 października 2013 r. przez R.F. G., ustanowionego przez Sąd Rejonowy kuratorem dla osoby nieobecnej M. G. w postępowaniu administracyjnym, prowadzonym przez Dyrektora Izby Skarbowej.
Na wezwanie Sądu z dnia 13 listopada 2013 r., zarówno Dyrektor Izby Skarbowej jak i R G, oświadczyli, że nie jest im znane miejsce pobytu skarżącej.
Zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazując na treść art. 78 i art. 79 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a, wezwał organ podatkowy do wyjaśnienia w terminie 7 dni czy skorzysta z uprawnienia przewidzianego w art. 78, pod rygorem uznania, że wniosek o ustanowienie kuratora nie zostanie złożony. Jednocześnie poinformował, że brak wniosku o ustanowienie kuratora, skutkować może koniecznością zawieszenia postępowania stosownie do art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W zakreślonym terminie organ podatkowy wyjaśnił, że nie skorzysta z uprawnienia przewidzianego w art. 78 p.p.s.a. i nie wystąpi z wnioskiem o ustanowienia kuratora dla skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z przyjętym w orzecznictwie poglądem kurator ustanowiony dla strony skarżącej w postępowaniu administracyjnym jest umocowany jedynie do wniesienia skargi, natomiast zapewnienie dalszej obrony jej praw w toku postępowania sądowoadministracyjnego wymaga podjęcia dalszych czynności (por. 7 marca 2013 r. sygn. akt I OSK 1796/12, dostępne w CBOIS).
Zgodnie z treścią art. 78 p.p.s.a., jeżeli stronie, której miejsce pobytu nie jest znane, ma być doręczona skarga lub inne pismo w postępowaniu sądowym albo orzeczenie wywołujące potrzebę podjęcia obrony jej praw, doręczenie może do chwili zgłoszenia się strony albo jej przedstawiciela lub pełnomocnika nastąpić tylko do rąk kuratora ustanowionego na wniosek osoby zainteresowanej przez sąd orzekający.
Z przepisu tego wynika, że ustanowienie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu jest możliwe wyłącznie na wniosek osoby zainteresowanej. Pod tym pojęciem należy rozumieć stronę i podmioty działające w postępowaniu na prawach strony stosownie do treści art. 12 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 128/09, dostępne w CBOIS). Wykładnia systemowa powyższego przepisu prowadzi do konkluzji, że stanowi on o trzech odrębnych kategoriach podmiotów: stronie (art. 32), uczestniku postępowania na prawach strony (art. 33 § 1) oraz uczestniku postępowania (art. 33 § 2).
W postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 32 p.p.s.a.). Osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem postępowania na prawach strony (art. 33 § 1). Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego (...) (art. 33 § 2 p.p.s.a.).
Przenosząc powyższe na grunt sprawy niniejszej, stwierdzić należy, że podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku o ustanowienie kuratora jest jedynie organ podatkowy, działający jako strona niniejszego postępowania. Z akt sprawy niniejszej nie wynika bowiem aby R. G. ustanowiony kuratorem dla skarżącej nieznanej z miejsca pobytu w postępowaniu przed Dyrektorem Izby Skarbowej w Lublinie był jednocześnie stroną postępowania administracyjnego, nie został również dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnik o którym mowa w art. 33 § 2 p.p.s.a.
W tej sytuacji stwierdzić należy, że wobec braku wniosku podmiotu uprawnionego nie było możliwe ustanowienie kuratora, a tym samym kontynuowanie postępowania przed sądem administracyjnym.
Uwzględniając powyższe Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło