I SA/Lu 135/04
WyrokWSA w Lublinie2004-12-22
Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Kwiatek, WSA Halina Chitrosz, WSA Krystyna Czajecka-Ryniec (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik miał prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu nabycia samochodu, który został zarejestrowany jako specjalizowany, pomimo stwierdzenia nieważności dowodu rejestracyjnego poprzednich właścicieli, który określał pojazd jako ciężarowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że podatnik miał prawo do odliczenia podatku naliczonego, ponieważ kluczowe jest określenie rodzaju pojazdu na podstawie wiążącego dowodu rejestracyjnego wydanego dla podatnika. Skoro pojazd został zarejestrowany jako specjalizowany, a nie osobowy, organ podatkowy nie wykazał zaistnienia ograniczeń w odliczeniu podatku naliczonego wynikających z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Nieważność dowodu rejestracyjnego poprzednich właścicieli nie miała znaczenia dla oceny sytuacji podatnika.Stan faktyczny
Skarżący odliczył podatek naliczony VAT z tytułu zakupu samochodu, który został zarejestrowany jako specjalizowany. Organy podatkowe uznały, że pojazd był w rzeczywistości samochodem osobowym, a zatem odliczenie było niedopuszczalne na podstawie art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Skarżący kwestionował te ustalenia, powołując się na Komunikat Ministra Finansów oraz fakt, że dowód rejestracyjny pojazdu wskazywał na jego specjalistyczny charakter. Sąd rozpatrywał skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego, orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, WSA Krystyna Czajecka-Ryniec (spr.), Protokolant Asyst. Monika Bartmińska, po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2004 sprawy ze skargi J.O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1998 r. I. uchyla decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] oraz decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. Nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 2.800 zł ( dwa tysiące osiemset ) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]grudnia 2003 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania J.O. z [...] listopada 2003 r. od decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I instancji w przedmiocie określenia nienależnego zwrotu w podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1998 r. w kwocie 11.169,51 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż skarżący odliczył w miesiącu listopadzie 1998 r. podatek naliczony w kwocie 11.169,51 zł z tytułu nabycia samochodu osobowego marki Renault Megane Scenic , którego zakup dokumentowała faktura VAT nr [...] wystawiona w dniu 01 października 1998 r. przez Przedsiębiorstwo Wielobranżowe ,,[...]" s.c. E.B.-P., R.B.
Samochód został zarejestrowany w Wydziale Komunikacji Urzędu Miejskiego jako samochód ciężarowy - dowód rejestracyjny Seria S [...].
Prowadzący Przedsiębiorstwo "[...]" E.B.-P. i R.P. byli pierwszymi właścicielami przedmiotowego pojazdu. Został on zakupiony jako samochód osobowy , co wynika z wyciągu świadectwa homologacji wstawionego na ten typ pojazdu przez producenta. W pojeździe tym zostały dokonane zmiany konstrukcyjne polegające na zamontowaniu kasety metalowej od przewozu przedmiotów wartościowych. Zmiana parametrów technicznych pojazdu i określenie rodzaju pojazdu jako ciężarowy zostały ujawnione w karcie pojazdu.
W dniu 30 września 1998 r. pierwsi właściciele samochodu zarejestrowali pojazd w Referacie Komunikacji Urzędu Miasta jako samochód ciężarowy - dowód rejestracyjny Seria [...].
Skarżący w dniu 2 października 1998 r. zarejestrował zakupiony pojazd w Wydziale Komunikacji Urzędu Miejskiego jako samochód specjalizowany - dowód rejestracyjny Seria S Nr [...].
W dniu 21 listopada 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność dowodu rejestracyjnego Seria S [...] wydanego przez Kierownika Referatu Komunikacji Urzędu Miasta na samochód ciężarowy Renault Megane Scenic.
Biorąc powyższe pod uwagę organ podatkowy pierwszej instancji uznał, iż przedmiotem transakcji pomiędzy Przedsiębiorstwem ,,[...]" a skarżącym był samochód osobowy i stosownie do art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz 50 z późn zm./ brak jest podstaw do obniżenia kwoty podatku należnego z tytułu nabycia tego samochodu.
Uwzględniając powyższe ustalenia Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego dokonał rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 1998 r. określając nienależny zwrot w wysokości 11.169 zł.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją skarżący złożył odwołanie, w którym kwestionując ustalenia organu I instancji wniósł o jej uchylenie w całości i o uwzględnienie przy rozstrzyganiu sprawy Komunikatu Ministra Finansów z dnia 29 stycznia 2002 r. wskazującego organom podatkowym sposób postępowania w sprawach dotyczących odliczeń podatku naliczonego od zakupów samochodów osobowych, przerobionych w okresie do 1 stycznia 2001 r. na samochody ciężarowe.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. z uwagi na brak przesłanek do uwzględnienia odwołania utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego i podtrzymał swoją decyzją ustalenia organu podatkowego I instancji. W uzasadnieniu wskazał także, że komunikat Ministra Finansów z 29 stycznia 2002 r. odnosi się do innego stanu faktycznego niż występujący w rozpatrywanej sprawie. Pismo Ministra Finansów stanowi wytyczne dla organów podatkowych podczas postępowania w sprawach dotyczących odliczeń podatku naliczonego od zakupu samochodów osobowych, przerobionych w okresie do 1 stycznia 2001 r. na samochody ciężarowe, a fakt ten potwierdza stosowny wpis w dowodzie rejestracyjnym. W przedmiotowej sprawie natomiast na skutek stwierdzenia nieważności dowodu rejestracyjnego uzyskanego przez poprzednich właścicieli samochód Renault Megane Scenic już w momencie zakupu przez skarżącego był samochodem osobowym a nie ciężarowym.
Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W skardze J.O. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Orzeczeniu temu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 121 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U.nr 137, poz.926 z późn. zm./ poprzez nie zastosowanie przez organ podatkowy urzędowej wykładni prawa, dokonanej przez Ministerstwo Finansów, podanej do publicznej wiadomości w formie komunikatu prasowego, zawierającym uściślenie w postaci kierunków działań organów podatkowych, co oznacza rażące naruszenie przez organ podatkowy zasady prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do organów podatkowych, zawartej w dyspozycji art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej i zasady praworządności określonej w art. 120 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą konstrukcji podatku do towarów i usług, wyrażoną w art.19 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług jest prawo podatnika tego podatku do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Prawo to podlega jednak pewnym ograniczeniom przewidzianym w tej ustawie, między innymi w art. 25.
Zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług obniżenia kwot z tytułu zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kg.. Oznacza to, że o ile pojazd nie jest samochodem osobowym a ponadto jego ładowność przekracza 500 kg , to podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego z tytułu nabycia tego samochodu.
Dla oceny prawa, o którym wyżej mowa, decydujący jest zatem rodzaj samochodu będącego przedmiotem sprzedaży udokumentowanej fakturą VAT, na podstawie której w oparciu o art. 19 ust. 1 cyt. wyżej ustawy podatnik ma prawo obniżyć podatek należny.
Prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynika z konkretnej czynności opodatkowanej podatkiem VAT, której przedmiot decyduj o możliwości skorzystania z tego uprawnienia.
Jak wynika z bezspornego stanu faktycznego skarżący obniżył podatek należny o podatek naliczony wynikający z faktury VAT nr [...] z dnia 1 października 1998 r. dokumentującej sprzedaż samochodu ciężarowego. Poza sporem jest także okoliczność , że skarżący uzyskał dla zakupionego pojazdu dowód rejestracyjny Seria S Nr [...] , w którym określono rodzaj i przeznaczenie pojazdu jako specjalizowany. Z materiału dowodowego zabranego w sprawie nie Wynika, i ta okoliczność także nie jest przez strony kwestionowana, aby ten dowód rejestracyjny będący przecież decyzją administracyjną - został w jakikolwiek sposób wyeliminowany z obrotu prawnego.
Na podstawie wyżej wymienionych dowodów nie może budzić wątpliwości, iż nabyty przez skarżącego samochód nie był samochodem osobowym. Rejestracja samochodu następuje w drodze decyzji administracyjnej, którą stanowi dowód rejestracyjny. Zarejestrowanie samochodu jako specjalizowany stało się wiążące dla stron i innych uczestników obrotu prawnego - także dla organów podatkowych - w momencie wprowadzenia tej decyzji do obrotu i będzie wiążące tak długo ,dopóki nie zostanie z tego obrotu usunięta w sposób prawem przewidziany.
Ustalenia organów podatkowych, iż skarżący nabył samochód osobowy nie korespondują z zebranym materiałem dowodowym, a wyciągnięte z nich wnioski należy uznać za dowolne. Bez znaczenia w sprawie jest okoliczność, iż stwierdzono nieważność dowodu rejestracyjnego uzyskanego przez poprzednich właścicieli przedmiotowego pojazdu, bowiem nie ten dowód rejestracyjny zaświadcza o rodzaju i przeznaczeniu samochodu zakupionego przez skarżącego.
W świetle powyższego stanu faktycznego i prawnego skarżący mógł zatem skorzystać z odliczenia przysługującego na podstawie art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług. Co prawda prawo to podlega ograniczeniom przewidzianym w art. 25 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, mając jednak na uwadze wiążącą organy podatkowe treść decyzji administracyjnej, jaką jest dowód rejestracyjny, organy podatkowe nie wykazały, iż zakupiony przez skarżącą samochód był samochodem osobowym a więc, że zaistniały ograniczenia, o których mowa wyżej..
Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i 1c ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło