I SA/Lu 1426/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a zwolnić P. P. z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w całości. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na tę okoliczność oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że jest osobą bezrobotną (bez prawa do zasiłku). Pozostaje na utrzymaniu rodziców utrzymujących się z emerytur w kwocie [...]zł netto (emerytura matki) i [...] zł netto (emerytura ojca). Skarżący nie posiada żadnego własnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, iż rozpatrując przedmiotowe żądanie referendarz sądowy poddał analizie nie tylko wniosek strony złożony do akt niniejszej sprawy, lecz również dokumenty i oświadczenia złożone do akt sprawy oznaczonej sygnaturą I SA/Lu 236/15, jako znane mu z urzędu. Treść obecnie rozpatrywanego wniosku jednoznacznie bowiem wskazuje, że sytuacja majątkowa i dochodowa skarżącego nie uległa jakiejkolwiek zmianie od czasu rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w ww. sprawie. Mając zatem na uwadze powyższe oraz zasadę ekonomiki procesowej zawartą w art. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz.1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. zbędnym było wzywanie strony do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Przechodząc do istoty sprawy wskazać należy, że intencją strony jest uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. otrzymanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią zwolnienie od kosztów sądowych, o które ubiega się w rozpoznawanej sprawie skarżący może zostać przyznane stronie, o ile wykaże ona brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek, o którym mowa wyżej, należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie może ona zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, niepubl.). Dlatego też prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, Lex nr 393645). Mając zatem na uwadze powyższe oraz okoliczności przedstawione we wniosku obrazujące sytuację finansową strony skarżącej, stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie są podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mianowicie w aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się skarżący, koszty sądowe obejmują wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. Oprócz tej kwoty strona wnioskująca może na kolejnych etapach być zobowiązana do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia (100 zł), skargi kasacyjnej (100 zł) czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku (100 zł). Należy natomiast zauważyć, że skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostającą na całkowitym utrzymaniu rodziców, których jedyne dochody stanowią świadczenia emerytalne. Oznacza to, że trzyosobowa rodzina wnioskodawcy dysponuje dochodem wynoszącym [...] zł netto miesięcznie. W tych okolicznościach, kierując się doświadczeniem życiowym w zakresie standardowych kosztów utrzymania trzyosobowej rodziny, należało przyjąć, że sytuacja finansowa strony nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.