I SA/Lu 145/11
WyrokWSA w Lublinie2011-05-06
Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Anna Kwiatek, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynności biegłego sądowego wykonywane na zlecenie sądów i innych organów państwowych podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?Ratio decidendi
Czynności biegłego sądowego wykonywane na zlecenie sądów i innych organów państwowych stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT i podlegają opodatkowaniu tym podatkiem, zgodnie z uchwałą siedmiu sędziów NSA z dnia 12 stycznia 2009 r. (I FPS 3/08). Przepisy prawa wspólnotowego i Konstytucji RP nie wymagały zastosowania w tej sprawie, ponieważ skarżący nie przedłożył dokumentów niezbędnych do odliczenia podatku naliczonego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad 2005 r. dla biegłego sądowego M. J. Skarżący wykonywał czynności biegłego na rzecz sądów, prokuratury i policji. Organ ustalił podstawę opodatkowania i wysokość zobowiązania po przeprowadzeniu kontroli i postępowania podatkowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dyrektywy unijnej, Konstytucji RP oraz ordynacji podatkowej, kwestionując opodatkowanie jego usług.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Stażysta Paulina Zając, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 maja 2011 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2005 r. oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania M. J., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...] określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za listopad 2005 r.
Z akt sprawy wynika, że skarżący wykonywał czynności biegłego na rzecz sądów, prokuratury i policji, a decyzyjne określenie wysokości zobowiązania podatkowego nastąpiło po złożeniu korekty deklaracji VAT z wykazaną kwotą podatku "0", przeprowadzeniu kontroli podatkowej i postępowania podatkowego.
W ich wyniku organ I instancji na podstawie rejestru sprzedaży, historii rachunku bankowego, dowodów źródłowych pozyskanych od nabywców usług i wyjaśnień skarżącego ustalił podstawę opodatkowania i wysokość zobowiązania podatkowego.
W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie art. 1 w związku z art. 167 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej /Dz.U.UE.L.06.347.1/ poprzez odmowę bezpośredniego zastosowania tych przepisów, art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Polski do EU, art. 72 i art. 120 ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że niezależna zapłata podatku wyklucza uznanie nadpłaty.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że kwestią sporną
w niniejszej sprawie było uznanie usług świadczonych przez skarżącego – biegłego w zakresie techniki samochodowej i ruchu drogowego na zlecenie sądów i policji, za podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Organ przytoczył treść art. 5 ust. 1 pkt, art. 8 ust. 1 pkt 3 i art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług /Dz.U. 2004 r. Nr 54 poz. 535 ze zm. – dalej: "ustawa VAT"/ i stwierdził, że przepisy te mają zastosowanie w ustalonych z udziałem skarżącego i bezspornych okolicznościach sprawy. Organ wskazał, że pozwalają one na przyjęcie poglądu wyrażonego w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 12 stycznia 2009 r. – I FPS 3/08, w której stwierdzono, że czynności biegłego sądowego wykonywane na zlecenie sądów i innych organów, stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy VAT i nie dotyczy ich wyłączenie, o którym mowa w art. 15 ust. 3 tej ustawy. Organ przytoczył obszerne fragmenty uzasadnienia tej uchwały konkludując, że czynności wykonywane przez skarżącego podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług z chwilą otrzymania należności. W związku
z zarzutami odwołania podał, że niniejsza decyzja określa wysokość zobowiązania podatkowego, natomiast sprawa wszczęta złożonym wraz z korektą deklaracji
VAT – 7 wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatku zakończona została odrębną decyzją Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Wskazał również, że w toku postępowania wszczętego w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego skarżący nie przedłożył ewidencji zakupu ani dowodów źródłowych zawierających podlegający odliczeniu podatek VAT.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. J. wniósł o uchylenie decyzji zarzucając naruszenie:
- art. 1 w związku z art. 167 i następnych Dyrektywy 2006/112/WE poprzez ich niezastosowanie,
- art. 91 ust. 3 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie wyżej wskazanych przepisów Dyrektywy,
- art. 72 i następnych ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że nie znajdują one zastosowanie,
- art. 120 ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie wyżej wskazanych przepisów,
- art. 32 Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie biegłych sądowych.
W motywach skargi wskazał, że nie zgadza się z poglądem organów podatkowych,
iż czynności biegłego sądowego wykonywane na zlecenie organów procesowych są działalnością gospodarczą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów
i usług.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja zgodna jest z prawem.
Zauważyć należy, że postępowanie podatkowe w niniejszej sprawie wszczęte zostało z urzędu z dniu 26 lipca 2010 r., a to zgodnie z art. 165 § 2 ordynacji podatkowej. Jego przedmiotem było określenie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, co wynika również z treści decyzji organu I instancji. Podstawę prawną tej decyzji stanowiły przepisy ustawy VAT oraz art. 21 § 3 ordynacji podatkowej. W związku z tym organ podatkowy bez naruszenia art. 120 ordynacji podatkowej nie zastosował w sprawie przepisów rozdziału 9 działu III ordynacji podatkowej, w tym art. 72.
Zważyć należy, że Dyrektywa 2006/112/WE Rady, zgodnie z art. 413 weszła w życie 1 stycznia 2007 r., a przepisy tytułu X, w tym art. 167, zastąpiły przepisy tytułu XI,
w tym art. 17, VI Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. /Dz.U.UE.L.77.145.1 – ze zm./. Dotyczą one prawa do odliczenia podatku naliczonego w fakturach otrzymanych przez podatnika dokumentujących nabycie towarów i usług wykorzystywanych na potrzeby transakcji opodatkowanych.
W ustawie VAT tą kwestię normują przepisy działu IX – Odliczenie i zwrot podatku,
w tym art. 86 ust. 1 i ust. 2.
Dla zastosowania tych przepisów ustawy VAT organ podatkowy nie miał podstaw faktycznych, gdyż skarżący nie przedłożył ani ewidencji zawierającej kwoty podatku naliczonego obniżającego podatek należny, ani dokumentów źródłowych na tą okoliczność.
Wyczerpujące unormowanie obowiązku podatkowego w ustawie VAT nie wymagało więc stosowania w sprawie przepisów prawa wspólnotowego, ani przepisów Konstytucji RP.
W spornej w sprawie kwestii opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności wykonywanych przez skarżącego na zlecenie sądów i innych organów państwowych Sąd podziela pogląd wyrażony w obszernie cytowanej w decyzji uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 12 stycznia 2009 r. /ONSA i wsa 2009 z. 3 poz. 46, Lex 486178/. Uznanie, że czynności te wykonywane były w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 i nie dotyczyło ich wyłącznie wskazane
w art. 15 ust. 3 ustawy VAT, przesądzało ocenę, iż podlegały one opodatkowaniu.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. 2002 Nr 153 poz. 1270 ze zm./, orzeczono jak
w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło