I SA/Lu 243/21

WyrokWSA w Lublinie2021-09-10

Skład orzekający: Halina Chitrosz-Roicka, Wiesława Achrymowicz, Agnieszka Kosowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy powierzchnia części wspólnych budynku, stanowiąca nieruchomość wspólną, powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla działalności gospodarczej, jeśli lokal użytkowy jest wynajmowany na tę działalność, mimo że właściciele lokalu nie prowadzą jej osobiście?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stawka podatku od nieruchomości właściwa dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej może być zastosowana do części wspólnych budynku, jeśli lokal użytkowy jest faktycznie zajęty na tę działalność, nawet jeśli właściciele lokalu osobiście jej nie prowadzą. Kluczowe jest faktyczne wykorzystanie lokalu przez najemców na podstawie umów najmu. Podkreślono, że udział w nieruchomości wspólnej jest prawem związanym z własnością lokalu i dzieli jego los prawny.
Stan faktyczny
Skarżący J. i J. C. kwestionowali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości za 2020 r. Spór dotyczył opodatkowania części wspólnych budynku (nieruchomości wspólnej) związanych z lokalem handlowo-usługowym. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów oraz błędne ustalenie stanu faktycznego i zastosowanie stawki podatkowej właściwej dla działalności gospodarczej, mimo że sami jej nie prowadzili. Organy podatkowe uznały, że skoro lokal był wynajmowany na działalność gospodarczą, stawka ta jest właściwa również dla części wspólnych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka (sprawozdawca) Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz Asesor sądowy Agnieszka Kosowska Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2021 r. sprawy ze skargi J. C. i J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za [...] r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. Nr [...] wydaną wobec J. i J. C. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2020 r. w kwocie [...]zł. Jak wynika z jej uzasadnienia organ I instancji podatkiem objął nieruchomość położoną przy ul. [...]. [...] w [...], tj.: budynek mieszkalny (mieszkanie) o powierzchni 58 m2, części budynku mieszkalnego stanowiące nieruchomość wspólną o powierzchni 3,09 m2 oraz grunty pozostałe o powierzchni 85 m2; nieruchomość przy ul. [...] w [...] tj. budynek pozostały o powierzchni 18 m2 (garaż) i grunty pozostałe o powierzchni 50 m2; lokal niemieszkalny położony przy [...] [...] w [...] tj. budynek (lokal) związany z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 155,74 m2, części budynku związanego z działalnością gospodarczą stanowiące nieruchomość wspólną o powierzchni 30,64 m2 i grunty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą o powierzchni 371 m2. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie organ podatkowy stwierdził, że części budynku stanowiące nieruchomość wspólną są to części budynku handlowo-usługowego i dla tych powierzchni wspólnych, zastosowanie będą miały stawki przewidziane dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a ponadto, że lokal niemieszkalny posiada powierzchnię użytkową 155,74 m2, a prowadzona w nim jest działalność gospodarcza wraz ze związanym z własnością tego lokalu udziałem wynoszącym [...] części we wspólnych częściach budynku i innych urządzeniach, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali. Łączna powierzchnia użytkowa pomieszczeń wspólnych wynosi 893,93 m2 o wysokości poniżej 2,20 m i 30,11 m o wysokości powyżej 2,20 m oraz we współwłasności działki gruntu nr [...] o powierzchni 5779 m2. Z przedłożonej inwentaryzacji budynków wynika, iż powierzchnia użytkowa w częściach budynku stanowiących nieruchomość wspólną wynikającą z nabytego udziału wynosi 57,42 m2 o wysokości poniżej 2,20 m oraz 1,93 m2 o wysokości powyżej 2,20 m. W związku z powyższym łączna powierzchnia użytkowa części budynku stanowiących nieruchomość wspólną podlegająca opodatkowaniu wynosi 30,64 m2, która powinna być wykazana w złożonej informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Wyżej wymieniony lokal znajduje się w budynku położonym w [...] przy [...] oznaczonym w ewidencji budynkowej nr ewidencyjnym [...], rodzaj "inne handlowo- usługowe". Organ ustalił w związku z tym, że części budynku stanowiące nieruchomość wspólną są to części budynku handlowo-usługowego i dla tych powierzchni wspólnych będą miały zastosowanie stawki przewidziane dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wyjaśnił przy tym, że fakt niekorzystania z części wspólnych nie ma wpływu na ustaloną powierzchnię użytkową tych części budynku. Sposób korzystania z nieruchomości wspólnej należy do wyłącznej decyzji ich współwłaścicieli. Organ stwierdził też, że nie ma obowiązku badania, w jakim zakresie dana nieruchomość jest użytkowana przez poszczególnych współwłaścicieli, ani w szczególności ustalenia wysokości zobowiązań w zależności od fizycznego posiadania części nieruchomości. Wnioskowanie zatem o przeprowadzenie dowodu z oględzin przedmiotowej nieruchomości nie było zasadne. Podkreślono, że o tym, w jakim zakresie obowiązek podatkowy ciąży na właścicielach lokalu za części budynki za części budynku stanowiące nieruchomość wspólną stanowi art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1170 ze zm.) – dalej: "u.p.o.l." W odwołaniu od tego rozstrzygnięcia skarżący zarzucili naruszenie: 1) przepisów prawa procesowego, a mianowicie: a) art. 122, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie stosownego postępowania dowodowego tj. poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanego dowodu z przesłuchania strony oraz dowodu z oględzin przedmiotowej nieruchomości, b) art. 121, art. 122, art. 123 i art. 216 Ordynacji podatkowej poprzez niewydanie postanowienia odmawiającego przeprowadzenia zgłoszonych wniosków dowodowych, c) art. 121, art. 122 i art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez niewystarczające rozpatrzenie materiału dowodowego, znajdującego się w posiadaniu organu pierwszej instancji, a mianowicie aktu notarialnego z dnia 30 marca 2006, Rep. A Nr [...] – umowy przeniesienia własności lokalu oraz wskazanych w akcie powierzchni piwnic określoną dla obydwu budynków w łącznej powierzchni 234,77 m2, a co za tym idzie błędne ustalenie stanu faktycznego, w tym powierzchni, która powinna podlegać opodatkowaniu, jak również przez nie odniesienie się do okoliczności faktycznych, a mianowicie braku dostępu do nieruchomości wspólnych, d) art. 121 oraz art. 207 Ordynacji podatkowej poprzez nierozstrzygnięcie w toku prowadzonego postępowania wniosku z dnia 9 grudnia 2019 r., a następnie z dnia 26 listopada 2020 r. o odstąpienie od wymierzenia podatku od nieruchomości od części wspólnej nieruchomości położonej przy [...] w [...], względnie o zastosowania korzystniejszej dla podatnika stawki podatkowej (nie zaś stawki przypisanej dla prowadzenia działalności gospodarczej), 2) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przypisaniu do budynku położonego przy [...] niewłaściwej powierzchni nieruchomości wspólnych; 3) przepisów prawa materialnego, a mianowicie: art. 1a, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i art. 5 u.p.o.l. oraz uchwały nr [...] Rady Miasta [...] w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie dla części wspólnych budynków stawki podatkowej ustalonej dla działalności gospodarczej, w sytuacji gdy podatnicy takiej działalności nie prowadzą. Wskazując na powyższe skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu I instancji. SKO w pierwszej kolejności podniosło, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania w trybie odwoławczym poprzez wydanie decyzji w dniu 7 maja 2020 r. nr [...], dodając, że zarzuty zawarte w odwołaniu dotyczą zasadności ustalenia podatku od nieruchomości w części dotyczącej podatku za lokal handlowo-usługowy, a w szczególności ustalenie wysokości podatku za części budynku stanowiące nieruchomość wspólną. Nieruchomość ta to lokal handlowo-usługowy o powierzchni użytkowej 155,74 m2 wraz ze związanym z własnością tego lokalu udziałem, wynoszącym [...] części oraz we wspólnych częściach budynku i innych urządzeniach, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali, a nadto współwłasność działki gruntu nr [...] o powierzchni 5779 m2. Lokal znajduje się w budynku przy [...] w [...], oznaczonym w ewidencji budynkowej nr ewidencyjnym [...]. Dla lokalu i dla powierzchni wspólnych oraz gruntu zastosowane zostały stawki podatkowe przeznaczone dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. W toku postępowania wykazano fakt prowadzenia działalności gospodarczej w spornej nieruchomości. W dniu 29 czerwca 2020 r. podatnicy przedłożyli obowiązujące umowy najmu dotyczące przedmiotowej nieruchomości, gdzie najemcy zobowiązywali się wykorzystywać lokal z przeznaczeniem na działalność gospodarczą. Organ I instancji zwrócił się nadto do [...] Spółdzielni Mieszkaniowej o złożenie wyjaśnień dotyczących prawidłowej powierzchni użytkowej części budynków stanowiących nieruchomość wspólną wykazanych w piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. oraz zaświadczeniu z dnia 5 grudnia 2019 r. wydanym dla skarżących. Pismem z dnia 8 lipca 2020 r. Spółdzielnia poinformowała, iż powierzchnia części wspólnych budynków usługowych położonych przy [...] i [...] wynosi: części wspólne poniżej 2,20 m - 893,93 m2, części wspólne powyżej 2,20 m - 30,11 m2. Jednocześnie podała, iż wartości wskazane w piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. oraz w wydanym dla skarżących zaświadczeniu z dnia 5 grudnia 2019 r. zostały przez nią ponownie zweryfikowane na podstawie inwentaryzacji budynków. Dołączyła przy tym zestawienia powierzchni części wspólnych budynków przy [...] i [...]. W dniu 29 września 2020 r. skarżący zwrócili się z prośbą do organu podatkowego o wymierzenie podatku od nieruchomości w oparciu o wykaz pomieszczeń wspólnych przedłożonych przez Spółdzielnię. SKO powołując się na przepisy u.p.o.l.: art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2, z art. 3 ust. 1, 2 i 5, art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 podkreśliło, że jak wynika z materiału dowodowego, na działce gruntu nr [...] o powierzchni 5779 nr znajdują się 2 budynki oznaczone w ewidencji budynkowej numerem [...] i [...] o funkcji handlowo-usługowej. Lokal będący własnością skarżących znajduje się w budynku o nr ewide[...] Z nabytym przez podatników lokalem związany jest udział wynoszący 15574/242465 części we wspólnych częściach budynków i innych urządzeniach, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali. Oznacza to, że posiadają oni w tym względzie obowiązek podatkowy, tj. za lokal w budynku handlowo-usługowym związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz za części budynku, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli, stanowiące nieruchomość wspólną. Z treści aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia 30 marca 2006 r., stanowiącego umowę przeniesienia własności lokalu wynika, że jest to lokal o powierzchni użytkowej 155,74 m2 wraz z udziałem wynoszącym 15574/242465 części we wspólnych częściach budynków nr [...] i [...] i innych urządzeń, nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz we współwłasności działki nr [...] o powierzchni 5.779 m2, na której budynki te się znajdują. A zatem nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Właścicielowi lokalu, którego własność została wyodrębniona, przysługuje bowiem udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali, odpowiadający stosunkowi powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali. Powierzchnia użytkowa części budynków stanowiących nieruchomość wspólną jest jednakowa dla wszystkich właścicieli lokali, znajdujących się w budynkach położonych w [...] przy [...] [...] i [...] i stanowi podstawę wyliczenia udziału w nieruchomości wspólnej. W akcie notarialnym, dokumentującym wyodrębnienie własności lokalu jest określony udział, podobnie w księgach wieczystych oraz kartotekach lokali, budynków oraz ewidencji gruntów, natomiast powierzchnia części wspólnych budynku została przez organ podatkowy dokładnie wymierzona, a następnie pomnożona przez udział przypadający właścicielowi każdego lokalu do części wspólnych budynku. Tak ustalona powierzchnia, stanowi podstawę opodatkowania w niniejszej sprawie. SKO wyjaśniło, że w oparciu o art. 1a ust. 1 pkt 1 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki, przy czym sposób wykorzystania danego budynku ma wpływ na stawkę podatku. Argumentowało, że udział w nieruchomości wspólnej jest prawem związanym z własnością lokalu i dzieli los prawny lokalu, gdyż nie ma możliwości posiadania udziału w nieruchomości wspólnej bez posiadania własności lokalu. Jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokali odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku. W ocenie SKO, przyjęcie odmiennego stanowiska jest nieuprawnione i sprzeczne z treścią przepisów u.p.o.l. i ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 i 2 tej ustawy, w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nieruchomość wspólną stanowi zaś grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Zdaniem SKO, w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw do uznania, by zaskarżona decyzja była niezgodna z przepisami prawa, zarówno materialnego jak i procesowego. Wymiar podatku od nieruchomości ustalony został zgodnie z istniejącym stanem faktycznym, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego oraz w oparciu o przepisy prawa materialnego i powszechnie obowiązujące przepisy prawa miejscowego. Organ podatkowy, prowadząc postępowanie w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości, podjął wszelkie niezbędne czynności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz uwzględnił i przeanalizował wszelkie załączone do akt sprawy dokumenty. Wbrew stanowisku zawartemu w odwołaniu, w postępowaniu dowodowym wyczerpane zostały przesłanki, o których mowa w art. 121, art. 122, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Decyzja wymiarowa wydana została również z uwzględnieniem dyspozycji zawartej w art. 3 ust. 4 u.p.o.l., który stanowi, że jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. W skardze do Sądu skarżący zarzucili naruszenie tych samych przepisów, co w odwołaniu i dodali, że zgodnie z umową przeniesienia własności lokalu zawartą w formie aktu notarialnego nabyli prawo własności lokalu użytkowego, znajdującego się budynku położonym przy [...] w [...], przy czym jak wynika z treści umowy całkowita powierzchnia piwnic w obu budynkach znajdujących się na tej nieruchomości wynosi 234,77 m2, a w budynkach znajdują się ponadto pomieszczenia i urządzenia wspólne, na które składają się klatki schodowe i pomieszczenia węzła cieplnego. Tylko ta powierzchnia powinna stanowić podstawę do ustalenia łącznej powierzchni części wspólnych oraz wymierzenia ewentualnego podatku od nieruchomości. Skoro bowiem zakres tych części wspólnych został określony w akcie notarialnym, skarżący tylko w tym zakresie nabyli przysługujące im w wartości ułamkowej prawo do nieruchomości wspólnych. Okoliczności tych organ nie wziął pod uwagę wymierzając podatek w wysokości ustalonej finalnie w stosunku do zawyżonej powierzchni nieruchomości wspólnych. Zgodnie bowiem z zestawieniem przedłożonych przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową powierzchnia części wspólnych wyliczona została w większości w oparciu właśnie o pomieszczenia znajdujące się w piwnicach obydwu budynków. W ocenie skarżących, skoro Spółdzielnia ustanowiła odrębne prawo własności lokalu w zakresie określonym w odpowiedniej uchwale i akcie notarialnym oraz określiła w nim jednocześnie całkowitą powierzchnię piwnic, oznacza to, że prawo własności pozostałych piwnic pozostało przy niej, a więc nie stanowią one części wspólnych podlegających opodatkowaniu. SKO w ogóle nie odniosło się do powyższej okoliczności w uzasadnieniu swojej decyzji. Za mylne zostało uznane twierdzenie, że powierzchnia części wspólnych została dokładnie wymierzona przez organ podatkowy. W aktach sprawy brak jest dokumentacji w tym zakresie, co więcej organ odmówił przeprowadzenia jakichkolwiek czynności wnioskowanych przez skarżących właśnie na terenie przedmiotowej nieruchomości, w tym dokonania oględzin. Tym samym argumentacja wskazana w uzasadnieniu decyzji, że podstawa opodatkowania została faktycznie ustalona jest niezasadny. W odpowiedzi na skargę, SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części. W świetle jej art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2, podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów - powierzchnia, dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy, podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych z zastrzeżeniem ust. 3. Z kolei, stosownie do art. 3 ust. 5 ustawy, jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz od części budynku stanowiących nieruchomość wspólną w rozumieniu art. 3 ustawy o własności lokali, ciąży na właścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w nieruchomości wspólnej. Z treści art. 3 ust. 1, 2 i 5 ustawy o własności lokali wynika, że w razie wyodrębnienia własności lokali, właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali. Nieruchomość wspólna stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Jeżeli nieruchomość, w której wyodrębniona jest własność lokali, stanowi grunt zabudowany kilkoma budynkami, udział właściciela lokalu wyodrębnionego w nieruchomości wspólnej odpowiada stosunkowi powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do niech przynależnymi. Przepis art. 3 ust. 5 u.p.o.l. jest sformułowany jasno – obowiązek podatkowy w zakresie z niego wynikającym jest wyrażony ułamkiem, w którym w liczniku jest powierzchnia użytkowa lokalu, a w mianowniku powierzchnia użytkowa całego budynku. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że na działce gruntu nr [...] o powierzchni 5779 m2 znajdują się 2 budynki oznaczone w ewidencji budynkowej numerem [...] i [...] o funkcji handlowo-usługowej. Lokal będący własnością skarżących znajduje się w budynku o nr ewidencyjnym [...]. W związku z nabytym przez podatników lokalem związany jest udział wynoszący 15574/242465 części we wspólnych częściach budynków i innych urządzeniach, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali. Oznacza to, że posiadają oni w tym względzie obowiązek podatkowy tj. za lokal w budynku handlowo-usługowym związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz za części budynku, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli, stanowiące nieruchomość wspólną. Udział w nieruchomości wspólnej jest prawem związanym z własnością lokalu i dzieli jego los prawny, gdyż nie ma możliwości posiadania udziału w nieruchomości wspólnej bez posiadania własności lokalu. Pogląd ten jest w pełni zgodny z linią orzecznictwa sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2017 r., II FSK 2515/16). Z treści aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia 30 marca 2006 r., stanowiącego umowę przeniesienia własności lokalu wynika, że jest to lokal o powierzchni użytkowej 155,74 m2 wraz z udziałem wynoszącym 15574/242465 części we wspólnych częściach budynków nr 41B i 41C i innych urządzeń nie służących do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali oraz we współwłasności działki nr [...] o powierzchni 5.779 m2, na której budynki te się znajdują. Tym samym nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Właścicielowi lokalu, którego własność została wyodrębniona, przysługuje bowiem udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali, odpowiadający stosunkowi powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali. Powierzchnia użytkowa części budynków stanowiących nieruchomość wspólną jest jednakowa dla wszystkich właścicieli lokali znajdujących się w budynkach położonych w [...] przy [...] i [...] i stanowi podstawę wyliczenia udziału w nieruchomości wspólnej. W akcie notarialnym dokumentującym wyodrębnienie własności lokalu jest określony udział, podobnie w księgach wieczystych oraz kartotekach lokali, budynków oraz ewidencji gruntów. Aby budynek mieszkalny lub jego część (w tym cześć wspólna związana z lokalem użytkowym) mogły być opodatkowane stawką właściwą dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, muszą być one zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej lub związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz nie mogą służyć celom mieszkalnym ich mieszkańców (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2021 r., III FSK 3189/21). W toku postępowania wykazano fakt prowadzenia działalności gospodarczej w spornej nieruchomości. W dniu 29 czerwca 2020 r. podatnicy przedłożyli bowiem obowiązujące umowy najmu dotyczące przedmiotowej nieruchomości, gdzie najemcy zobowiązywali się wykorzystywać lokal z przeznaczeniem na działalność gospodarczą. Stąd też ich twierdzenie, że nie powinny być zastosowane podwyższone stawki tylko dlatego, że oni sami działalności gospodarczej nie prowadzą, nie może wywołać oczekiwanego przez nich skutku w postaci zastosowania stawki podstawowej. Lokal użytkowy znajdujący się budynku położonym przy [...] w [...] był bowiem zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej przez najemców na podstawie umów najmu przedłożonych przez skarżących. Nie można też zgodzić się ze skarżącymi, że skoro "zgodnie z umową przeniesienia własności lokalu zawartą w formie aktu notarialnego nabyli prawo własności lokalu użytkowego, znajdującego się budynku położonym przy [...] w [...] przy czym jak wynika z treści umowy całkowita powierzchnia piwnic w obu budynkach znajdujących się na tej nieruchomości wynosi 234,77 m2 (...) to tylko ta powierzchnia powinna stanowić podstawę do ustalenia łącznej powierzchni części wspólnych oraz wymierzenia ewentualnego podatku od nieruchomości". Podkreślenia wymaga, że piwnice są pomieszczeniami przynależnymi do lokalu. Nie stanowią części budynków stanowiących nieruchomość wspólną. Przechodząc do meritum sporu wskazać trzeba, że sprowadza on się w dalszym ciągu do kwestii związanej z ustaleniem wysokości podatku za części budynku stanowiące nieruchomość wspólną lokalu handlowo-usługowego przy [...] w [...]. Wynikające z przepisów art. 120, art. 121, art. 124 Ordynacji podatkowej zasady praworządności, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i zasada przekonywania zobowiązują organy podatkowe do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się w toku załatwienia sprawy. Motywy te winny w sposób jednoznaczny wynikać z uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, strona ma bowiem prawo znać argumentację i przesłanki podjętej decyzji. Bez zachowania tego elementu uzasadnienia decyzji strona nie ma możliwości dowodzenia swoich racji, czy prowadzenia polemiki z organem podatkowym, co narusza jej prawo do czynnego udziału w postępowaniu i dochodzenie swoich praw w postępowaniu instancyjnym czy przed sądem administracyjnym. Uzasadnienie decyzji stanowi także jeden z warunków skutecznej kontroli decyzji administracyjnej przez sądy administracyjne. Organ prowadzący postępowanie obowiązany jest do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Winien w związku z tym zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). Dla rzetelnego ustalenia okoliczności fatycznych, niezbędnych do wydania danego rozstrzygnięcia przepisy regulujące postępowania dowodowe zapewniają organom prowadzącym to postępowanie wachlarz środków prawnych, przede wszystkim otwarty katalog dowodów unormowany w art. 181 Ordynacji podatkowej. Dopiero tak zebrany materiał uprawnia organy podatkowe do dokonania jego oceny i uznania danych okoliczności za udowodnione w świetle całokształtu tego materiału (art. 191 Ordynacji podatkowej). Dla opodatkowania części wspólnych budynku niezbędnym jest, aby powierzchnia przyjęta przez organ do wymiaru podatku miała swoje odzwierciedlenie w materiale dowodowym. Jakkolwiek w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO wskazało, że "powierzchnia części wspólnych budynku została przez organ podatkowy dokładnie wymierzona, a następnie pomnożona przez udział przypadający właścicielowi każdego lokalu do części wspólnych budynku i tak ustalona stanowi podstawę opodatkowania w niniejszej sprawie", na co zwrócili uwagę skarżący, a co nie ma potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy, to jednak zdaniem Sądu powyższa konstatacja stanowi jedynie niefortunną wypowiedź i nie może sama w sobie stanowić podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że powierzchnia części wspólnych przedstawiana była w różnych wersjach: 1) w decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2020 r. (k. 1-2 akt podatkowych), uchylonej następnie decyzją SKO z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] (k. 10-18 akt podatkowych) przyjęto do opodatkowani łączna powierzchnię użytkową pomieszczeń wspólnych 1014,45 m2 o wysokości poniżej 2,20 m; 2) w ww. decyzji uchylającej, SKO zwróciło uwagę, że z załączonego przez podatników do akt sprawy zaświadczenia z [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 5 grudnia 2019 r. wynika, że powierzchnia części wspólnych budynku [...] i [...] na działce gruntu nr [...] wynosi 1014,45 m2 pomieszczeń o wysokości poniżej 2,20 m, przy czym Spółdzielnia poinformowała, że w związku z tym, iż część piwnic została wynajęta, powierzchnia wspólna budynku użytkowego [...] część [...] i [...] została pomniejszona o powierzchnie wynajmowane i wynosi 872,42 m2; 3) z pisma [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 8 lipca 2020 r. (k. 124 akt podatkowych) wynika, że wartości wskazane w piśmie z dnia 5 grudnia 2019 r. zostały ponownie zweryfikowane na podstawie inwentaryzacji budynku, która wykazała: części wspólne poniżej 2,2 m – 893,93 m2, części wspólne powyżej 2,2 m – 30,11 m2. Istotne jest w sprawie niniejszej to, że skarżący w piśmie z dnia 29 września 2020 r. (k.146 akt podatkowych) w odpowiedzi na pismo organu z dnia 22 września 2020 r. (k. 144-146 akt podatkowych) zgodzili się z wykazem pomieszczeń wspólnych i ich wielkościami wskazanymi przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w piśmie z dnia 8 lipca 2020 r. (k.124 akt podatkowych): części wspólne poniżej 2,2 m – 893,93m2, części wspólne powyżej 2,2 m – 30,11m2, wnosząc o "wymierzenie podatku od nieruchomości w oparciu o wykaz przedłożony przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową w piśmie z dnia 8 lipca 2020 r." W tym miejscu należy zaznaczyć, że samo zgłoszenie wniosków dowodowych nie powoduje automatycznie konieczności ich uwzględnienia i przeprowadzenia. W szczególności nakaz taki nie wynika z brzmienia art. 188 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2016 r.) Skoro w mniejszej sprawie skarżący zaakceptowali dane wynikające z pisma [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 8 lipca 2020 r., nie było racjonalnej potrzeby dokonywania oględzin i wykonywania odrębnych pomiarów. Dodać przy tym należy, że z punktu widzenia zasady wynikającej z art. 191 Ordynacji podatkowej, w myśl którego organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, podważenie dokonanej oceny wymagałoby wykazania, że uchybił on zasadom logicznego rozumowania, wiedzy lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu organu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej, niż przyjął organ, wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmienna ocena niż ocena organu. Biorąc pod uwagę przytoczony wyżej stan faktyczny i prawny sprawy, uznać należało, że zarzuty zawarte w skardze są nieuzasadnione i pozbawione podstaw prawnych, co uzasadniało jej oddalenie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło