I SA/Lu 280/97

Dyspozycja przepisu art. 27 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ wiążąca sankcję podatkową z naruszeniem obowiązków ewidencyjnych zachowała moc obowiązującą, na podstawie art. 3 ust. 1 z dnia 21 listopada 1996 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i o zmianie ustawy karnej skarbowej /Dz.U. nr 137 poz. 640/, również po wejściu w życie tej ustawy w odniesieniu do stanu faktycznego zaistniałego przed jej wejściem w życie. W związku z tym ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego jako sankcji za wykazanie w deklaracji kwoty zwrotu różnicy podatku wyższej niż kwota należna bądź zamiast kwoty zobowiązania podatkowego, nie znajduje podstawy w art. 27 ust. 6 i 8 pkt 1 cyt. ustawy, skoro ustalenia obejmowały okresy przed 1 stycznia 1997 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzje wydane zostały z naruszeniem art. 10 ust. 2 i art. 27 ust. 4 i 5 pkt 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług. Zasadnie skarga podnosi, że podatek od towarów i usług jest podatkiem miesięcznym co wynika z art. 10 ust. 1 i art. 26 cyt. ustawy. W związku z tym ustalenia faktyczne i ich podatkowe skutki odnoszone być powinny do poszczególnych okresów rozliczeniowych podatku. Wymóg ten spełniała decyzja Urzędu Skarbowego w punkcie pierwszym rozstrzygnięcia i uzasadniała zmianę rozliczenia podatku wadliwym podziałem sprzedaży na podstawie art. 30 cyt. ustawy oraz błędnym podsumowaniem sprzedaży brutto w ewidencji sprzedaży VAT /za październik 1995 r./. Uzasadnienie tej części decyzji analizując zapisy w ewidencji zakupu i sprzedaży za poszczególne okresy sprzeczne jest z konstatacją zawartą w kolejnych dwóch częściach decyzji, gdzie stwierdzono, iż skarżąca naruszyła obowiązki ewidencyjne w zakresie przedmiotu i podstawy opodatkowania. Stwierdzenie to oparto na analizie danych niezbędnych dla ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym tj. przychodu, kosztu własnego sprzedanych towarów, kosztów uzyskania przychodu, zysku brutto do zakupu oraz wydatków nie stanowiących kosztu działalności. Wynik porównania tych danych pozwalał, zdaniem Urzędu na wniosek, iż przychód za 1995 i 1996 r. skarżąca znacznie zaniżyła. W zaskarżonej decyzji Izba podała, że nierzetelność podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz sprzeczność ekonomiczna danych z niej wynikających obligowała organy podatkowe do szacunkowego ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym i podatkiem od towarów i usług. Tak więc istotne, według przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, ustalenia w zakresie prawnopodatkowego stanu faktycznego zastąpione zostały w tej części decyzji ustaleniami poczynionymi nie na podstawie ewidencji, o której mowa w art. 27 ust. 4 tej ustawy, lecz podatkowej księgi przychodów i rozchodów służącej obliczeniu podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym. Materiał dowodowy sprawy i treść decyzji organu I instancji nie pozwalały przy tym na sformułowanie stwierdzenia zawartego w odpowiedzi na skargę, iż organy podatkowe ustalać musiały "potencjalne kształtowanie się sprzedaży w poszczególnych okresach rozliczeniowych, bowiem skarżąca zaniechała w ogóle ewidencjonowania sprzedaży". Przyjęcie domniemania, że skoro zapisy księgi podatkowej ocenione zostały w odrębnym postępowaniu administracyjnym jako niewiarygodne, to ewidencja sprzedaży nie zawiera danych niezbędnych dla określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania, sprzeczne było z materiałem dowodowym sprawy i prowadziło do wydania decyzji z naruszeniem art. 27 ust. 5 pkt 1 cyt. ustawy. Dla zastosowania tego przepisu niezbędnym było dowodowe stwierdzenie naruszenia przez podatnika obowiązków ewidencyjnych w zakresie przedmiotu i podstawy opodatkowania. Dyspozycja tego przepisu wiążąca sankcję podatkową z naruszeniem obowiązków ewidencyjnych zachowała moc obowiązującą, na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (...) /Dz.U. nr 137 poz. 640/, również po wejściu w życie tej ustawy w odniesieniu do stanu faktycznego zaistniałego przed jej wejściem w życie. W związku z tym ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego jako sankcji za wykazanie w deklaracji kwoty zwrotu różnicy podatku wyższej niż kwota należna bądź zamiast kwoty zobowiązania podatkowego, nie znajduje podstawy w art. 27 ust. 6 i 8 pkt 1 cyt. ustawy, skoro ustalenia obejmowały okresy przed 1.01.1997 r. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 i 3 oraz art. 29 ustawy o NSA, orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.