I SA/Lu 296/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Kręcisz, Sędzia NSA Anna Kwiatek, Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 października 2008 r. sprawy ze skargi S. i W. J Spółka Jawna na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie zwrotu nadpłaty w podatku od towarów i usług za styczeń i lipiec 1998 r. - oddala skargę. We wniosku z dnia 12 listopada 2007r. A Spółka Jawna domagała się "zwrotu nadpłaty wraz z oprocentowaniem" w podatku VAT za miesiące styczeń i lipiec 1998r. Z treści wniosku wynikało, że PW "B" oraz "C" s.c. wykonywała roboty telekomunikacyjne na przecz T. S.A. Zakład T. w Z. Spółka cywilna była podwykonawcą robót, których generalnym wykonawcą było Przedsiębiorstwo. Spółka wystawiała faktury na rzecz"B", które refakturowało je na T. W 1998r. Spółka wystawiła 3 faktury i odprowadziła należny VAT z wysokości 46.255,76 zł. Organy podatkowe uznały jednak, że roboty te nie zostały wykonane przez Spółkę, ale przez PW "B"w 1997r. Zdaniem Spółki oznacza to, że zapłaciła podatek nienależnie. Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie zwrotu nadpłaty tego podatku wyjaśniając, że upłynął okres 5 lat od dnia złożenia przez Spółkę deklaracji na podatek VAT za ww. miesiące 1998r., a zatem zgodnie z art. 79 § 2 pkt. 2 Ordynacji podatkowej wygasło prawo do złożenia wniosku. W takiej sytuacji zachodzą przesłanki określone w art. 165 a Ordynacji podatkowej. Niezależnie zaś od tego organ wskazał, iż za miesiąc lipiec 1998r. wydana została prawomocna decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w VAT w innej niż wykazana w deklaracji przez Spółkę wysokości, zaległość podatkowa i odsetki za zwłokę. Od tego rozstrzygnięcia spółka złożyła zażalenie zarzucając naruszenie art. 72 § 1, art. 73 § 1, art. 79 § 2 pkt 1 lit "b", art. 120, art. 122, art. 124 w zw. z art. 210 § 4, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 200 w zw. z art. 123 ordynacji podatkowej. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Oceniając stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowej, organ odwoławczy stwierdził , iż było ono prawidłowe. Zdaniem organu, "C" s.c. S. G. i spółka (aktualnie "A" spółka jawna) oraz "B" G. S. to dwa odrębne podmioty gospodarcze, których rozliczeń podatkowych w żaden sposób nie można łączyć. Także deklaracje podatkowe VAT i ewentualne wpłaty zobowiązań podatkowych z tego tytułu dokonywane są odrębnie przez każdy z tych podmiotów. W związku z powyższym kwestię ewentualnej nadpłaty podatku należało rozważać odrębnie co do każdego z tych podatników. W konsekwencji ocena skutków podatkowych określonych zdarzeń gospodarczych dla "A" G. S. nie rodzi żadnych skutków po stronie "C" s.c. S. G. i spółka ("A" spółka Jawna). Dyrektor Izby Skarbowej nie podzielił stanowiska strony, że ocena wniosku została dokonana z naruszeniem art. 72 § 1 i art. 79 § 2 pkt 1 lit "b" ordynacji podatkowej. Przepisy te nie miały zastosowania w sprawie. Ze znajdujących się w posiadaniu organów podatkowych dokumentów wynikało bowiem, iż "C" s.c. (obecnie "A" spółka jawna) w dniu 24 lutego 1998 r. złożyła deklarację podatkową VAT -7 za m-c styczeń 1998r. i wpłaciła kwotę zobowiązania w wysokości 38.622 zł, natomiast w dniu 24 sierpnia 1998r. złożyła deklarację za m-c lipiec1998r., dokonując z tego tyt. wpłaty w kwocie 75.578 zł. Spółka nie składała za wymienione okresy rozliczenia deklaracji korygujących. Stosownie do przepisu art. 79 § 2 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie 5 lat od dnia złożenia zeznania (deklaracji). Na podstawie art. 75 § 2 pkt 1 u.o.p uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty przysługuje podatnikom, których zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1, tj. powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Zasadnie zatem ocenił organ I instancji, iż wniosek w tej sprawie nadany przez Skarżącego za pośrednictwem poczty w dniu 14 listopada 2007 r. był spóźniony - prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasło w dniu 25 lutego 2003 r. w odniesieniu do zobowiązania podatkowego zadeklarowanego za m-c styczeń 1998 r. oraz w dniu 25 sierpnia 2003 r. w odniesieniu do zobowiązania podatkowego zadeklarowanego za m-c lipiec 1998r. Z tej właśnie przyczyny odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty. Nie znaleziono również podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania podnoszonych w zażaleniu. Na postanowienie Dyrektora Izy Skarbowej spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zarzucając naruszenie zasad postępowania podatkowego i wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca zarzuciła naruszenie następujących przepisów postępowania: art. 120, art. 122, art. 124 w zw. z art. 210 § 4, art. 187 § 1, art.191, a ponadto naruszenie art. 79 § 2 pkt 1 lit. b ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu spółka wskazała, iż decyzja podatkowa, w stosunku do "C" s.c. wydana przez Izbę Skarbową z dnia[...], nr [...]w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 1998 r. uprawomocniła się w dniu 7 lutego 2003r. Z treści art. 79 § 2 pkt 1 lit b ordynacji podatkowej wynika , iż w takiej sytuacji prawo do złożenia wniosku wygasa po upływie 5 lat od dnia uprawomocnienia się decyzji. Wynika z tego, że prawo to nie wygasło i rozstrzygniecie organu było błędne. Dyrektor Izby Skarbowej zastosował przepis art. 79 § 2 pkt. 2 Ordynacji podatkowej w sytuacji, gdy nie miał on w sprawie zastosowania, bowiem zwrot podatku powinien nastąpić w innym trybie, skoro w postępowaniu podatkowym zakończonym decyzją z dnia [...] Nr [...] ustalono, że sieć telefoniczna była budowana przez PW "B", a Spółka cywilna była jedynie wystawcą faktur na niewykonane roboty. W takiej sytuacji obowiązkiem organów było skorygowanie deklaracji VAT założonych przez Spółkę za miesiące styczeń i lipiec 1998r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. W myśl art. 75 § 2 pkt. 1 lit. b tej ustawy podatnik, którego zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt. 1, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty, jeżeli w deklaracjach innych niż wymienione w art. 73 § 2(...), wykazał zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacił zadeklarowany podatek. Nie było sporu co do faktu, iż Spółka cywilna "C" była w 1998r. podatnikiem podatku VAT. Jako podatnik VAT zobowiązana była, w myśl art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz.50 ze zm.), obowiązującym w 1998r., do składania we właściwym urzędzie skarbowym deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i usług za okresy miesięczne w terminie do dnia 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 1a-1g. Zobowiązanie podatkowe w tym podatku powstawało w sposób określony w art. 21 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej. Z akt wynika, że deklaracje VAT składane były przez podatnika w terminach ustawowych, czemu spółka nie przeczy. Korekty deklaracji nie były składane. Spółka wywodziła, iż kwoty wynikające ze składanych za m-c styczeń i lipiec 1998r. deklaracji były nadpłatą, bowiem podatek zapłacony został nienależnie. Zgodzić się jednak należy z organami podatkowymi, iż przepisy Ordynacji podatkowej, dopuszczając możliwość złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wprowadzają zakaz wszczęcia postępowania w tym przedmiocie po upływie określonego czasu. Zgodnie bowiem z art. 79 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej, prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa, w przypadkach, o których mowa w art. 75 § 2 pkt. 1 lit. a i b oraz pkt. 2 lit. a i b – po upływie 5 lat od dnia złożenia zeznania (deklaracji). Początkiem biegu terminu wygaśnięcia prawa do złożenia wniosku jest dzień złożenia zeznania (deklaracji). Termin ten jest terminem prawa materialnego o charakterze prekluzyjnym. W takiej sytuacji stwierdzenie przez organy podatkowe, iż prawo Spółki do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasło w datach wskazanych w zaskarżonym postanowieniu było w pełni uzasadnione. Ustalenia te dawały podstawę do odmowy wszczęcia postępowania na zasadzie art. 165a Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wygaśnięcie prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty z powodu upływu terminu stanowi przyczynę, z powodu której postępowanie nie może być wszczęte. Odmowa wszczęcia postępowania stanowi jednocześnie odmowę przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w sprawie i rozstrzygania merytorycznego o zasadności wniosku. Nie mogły być więc naruszone przytoczone w skardze przepisy postępowania podatkowego. Zarzut naruszenia art. 210 § 4 (w zw. z art. 219) Ordynacji podatkowej jest bezzasadny, bowiem postanowienie zawiera uzasadnienie sporządzone zgodnie z wymogami tego przepisu prawa. Trafnie również wskazał organ podatkowy, iż powoływany przez skarżącą przepis art. 79 § 2 pkt. 1 lit. b Ordynacji podatkowej nie miał w sprawie zastosowania, a biorąc pod uwagę jego redakcję nie ma on treści normatywnej. Dla jego zastosowania musiałby zaistnieć stan faktyczny, w którym, na podstawie wydanej wobec podatnika decyzji, obliczenia i poboru podatku dokonał płatnik, a następnie decyzja ta została uchylona lub zmieniona, co spowodowało nadpłatę. Decyzja, na którą powołuje się skarżąca w skardze wydana została wobec Spółki w przedmiocie określenia jej zobowiązania podatkowego w VAT, zaległości podatkowej odsetek m.in. za miesiąc lipiec 1998r. Określenie zobowiązania podatkowego, zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę deklaratoryjną decyzją oznacza, że podatnikowi nie przysługuje żądanie stwierdzenia nadpłaty, bowiem pozostawałoby to w sprzeczności z zasadą trwałości ostatecznych decyzji podatkowych (art. 128 O.p.). Tak więc i ten fakt, inaczej niż interpretuje to skarżąca, obligowałby organ podatkowy do odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty podatku VAT za lipiec 1998r. ( por. wyrok w sprawie IIISA/Wa 1980/05 Lex 188446). W tych okolicznościach, skoro skarga nie zawiera uzasadnionych zarzutów, a zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.