I SA/Lu 324/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej p o s t a n a w i a zwolnić Z. S. z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w całości. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł, skarżący zwrócił się o zwolnienie go od kosztów sądowych. W złożonym na tę okoliczność oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że jest osobą bezrobotną (bez prawa do zasiłku), prowadzi gospodarstwo domowe razem z żoną, a ich aktualnym źródłem utrzymania jest zasiłek chorobowy otrzymywany przez jego małżonkę w wysokości [...] zł oraz środki uzyskiwane przez niego z tytułu zbiórki złomu oraz makulatury w kwocie [...]zł. Środki te starczają mu jedynie na lekarstwa dla chorej żony oraz skromną egzystencję życiową. Skarżący oraz jego małżonka nie posiadają żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Intencją strony jest uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. otrzymanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią zwolnienie od kosztów sądowych, o które ubiega się w rozpoznawanej sprawie skarżący może zostać przyznane stronie, o ile wykaże ona brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek, o którym mowa wyżej, należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie może ona zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt II FZ 137/05, niepubl.). Dlatego też prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym może być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, Lex nr 393645). Mając zatem na uwadze powyższe oraz okoliczności przedstawione we wniosku obrazujące sytuację finansową strony skarżącej, stwierdzić należy, że w rozpoznawanej sprawie są podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mianowicie w aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się skarżący, koszty sądowe obejmują wpis sądowy od skargi w wysokości 500 zł. Oprócz tej kwoty strona wnioskująca może na kolejnych etapach być zobowiązana do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia (100 zł), skargi kasacyjnej (250 zł) czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku (100 zł). Należy natomiast zauważyć, że skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się ze zbiórki złomu oraz makulatury (500 zł). Jego małżonka otrzymuje natomiast świadczenie chorobowe (1.000 zł). W tych okolicznościach, kierując się doświadczeniem życiowym w zakresie standardowych kosztów utrzymania rodziny, należało przyjąć, że sytuacja finansowa strony nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.