I SA/Lu 363/05

WyrokWSA w Lublinie2005-12-16

Skład orzekający: Krystyna Czajecka-Ryniec, Ewa Gdulewicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług uległo przedawnieniu, jeśli termin płatności upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego, a zastosowane środki zabezpieczające nie zostały skutecznie powiadomione podatnikowi przed upływem terminu przedawnienia?
Ratio decidendi
Zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za wskazane miesiące uległo przedawnieniu z dniem, ponieważ termin przewidziany w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. Zastosowane postępowanie zabezpieczające nie przerwało biegu przedawnienia, gdyż podatnik nie został skutecznie powiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne przed upływem terminu przedawnienia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za określone miesiące. Organy podatkowe ustaliły naruszenie przepisów dotyczących nieuwzględnienia kwot sprzedaży i podatku należnego z tytułu usług budowlanych oraz obniżenia podatku należnego o kwoty podatku naliczonego od zakupów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów. Skarżący zarzucał pominięcie dowodów i zeznań świadków. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego; orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz D.P. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Ryniec, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz D.P. kwotę [...] zł.(słownie [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania D. P., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące: [...]r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono, iż organ I instancji decyzją z dnia [...] r. zmienił rozliczenie w podatku od towarów i usług za ww. okres wskutek ustalenia w toku postępowania podatkowego, iż podatnik naruszył § 6 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 156, poz. 1024 z późn. zm.) poprzez nieuwzględnienie w deklaracjach podatkowych kwot sprzedaży i podatku należnego z tytułu wykonanych usług budowlanych na rzecz Przedsiębiorstwa A oraz art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) poprzez obniżenie kwot podatku należnego o kwoty podatku naliczonego od zakupów towarów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów. W odwołaniu od decyzji organu pierwszoinstancyjnego pełnomocnik skarżącego wskazał, iż przeprowadzona przez pracowników Urzędu Skarbowego kontrola nie stwierdziła innych należności podatkowych w stosunku do Skarbu Państwa niż wynikające z prowadzonych rejestrów i wykazanych w deklaracjach. Zdaniem pełnomocnika w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu nie została wyjaśniona kwestia realizacji robót budowlanych, pominięte zostały zeznania świadków podatnika, nie wyjaśniono okoliczności dokonania zapłaty za wykonane usługi. Organ podatkowy II instancji po rozpatrzeniu zgromadzonego materiału dowodowego oraz argumentów zawartych w odwołaniu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszoinstancyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, iż dowody zgromadzone w prowadzonym postępowaniu, tj. zeznania świadków, zapisy w dziennikach budowy oraz faktury wystawione przez skarżącego potwierdzają faktyczne wykonanie usług przez D.P. na rzecz Przedsiębiorstwa A. Wskazał ponadto, iż przesłuchany w charakterze świadka P.Ż., pełnomocnik A.Z., zeznał, iż zapłata za usługi wykonane przez skarżącego następowała w dniu otrzymania faktury. W ocenie organu odwoławczego D. P. poprzez obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od zakupu telewizora w miesiącu [...] r. oraz od zakupu chłodziarki w miesiącu [...]r. naruszył art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT. Powyższe wydatki bowiem nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu, gdyż nie mają związku z wykonywaną działalnością gospodarczą, tj. usługami budowlanymi i sprzętowo-transportowymi. Wyjaśnił również, iż zeznania Z.G. i R. M. nie poparte innymi dowodami nie potwierdzają stanowiska strony. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie decyzji organu podatkowego II instancji, zarzucając pominięcie zeznań świadków oraz dowodów przedłożonych przez stronę. Zdaniem pełnomocnika w przedmiotowej sprawie brak jest dowodów potwierdzających wykonanie robót budowlanych na rzecz firmy A. Z. oraz, iż w dokumentacji prowadzonej przez podatnika brak jest dowodów potwierdzających zakupy towarów i usług, niezbędnych do wykonania robót wymienionych w fakturach wystawionych na rzecz w/w firmy. Wskazał, iż brak jest dokumentów zapłaty za usługi wymienione w fakturach oraz, iż zapisy w dziennikach budowy nie stanowią dowodu wykonania robót. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie zgodził się ze stwierdzeniem pełnomocnika, iż w dokumentacji prowadzonej przez skarżącego brak jest dowodów potwierdzających zakupy towarów i usług, niezbędnych do wykonania robót wymienionych w fakturach wystawionych na rzecz firmy A.Z. Ponadto zdaniem organu, zeznania Z. G., R.M. i M. W. nie poparte innymi dowodami nie potwierdzają stanowiska pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z podanych w niej przyczyn. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] r. organy podatkowe w sprawie niniejszej orzekły [...] r. (decyzja organu I instancji) doręczona [...] r. i [...] r. (decyzja organu II instancji). Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 2099 sierpnia 1997r. (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Stwierdzić zatem należy, że zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za wskazane wyżej miesiące uległo przedawnieniu z dniem [...] r. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd prawny przedstawiony w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2003 r. (FPS 8/03, ONSA 2004, Nr 1, poz. 7), iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 ust. 1 ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego. Zgodnie z art. 70 § 3 ordynacji podatkowej - w brzmieniu obowiązującym w 1999 r., bieg terminu przerywa pierwsza czynność egzekucyjna, o której podatnik został powiadomiony (odpowiednio - art. 70 § 4 w brzmieniu obowiązującym w 2005 r. – bieg terminu przedawnienia przerywa zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został powiadomiony). Niezależnie od tego, które przepisy w związku z art. 20 ustawy z 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387) miały zastosowanie w sprawie, stwierdzić należy, iż w czasie orzekania przez Izbę Skarbową, tj. w dniu [...] r. sporne zobowiązanie podatkowe należało uznać za przedawnione. Z akt sprawy wynika, że [...] r. wydana została na podstawie art. 33 decyzja zabezpieczająca należność podatkową na poczet podatku VAT za [...] r. (oraz [...]r.) oraz postanowienie z [...] r. o zabezpieczeniu w wymienionych należności na podstawie którego dokonano zabezpieczenia ruchomości (k.62, 66, 64,65). Z treści przepisu art. 154 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) wynika, że postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, stwarza jedynie pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do wyegzekwowania tego obowiązku. Postępowanie to ma charakter postępowania pomocniczego w stosunku do postępowania egzekucyjnego. Zajęcie zabezpieczające jest zatem czynnością organu egzekucyjnego, ale nie jest czynnością egzekucyjną (środkiem egzekucyjnym). Z mocy art. 154 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 33a ordynacji podatkowej, zabezpieczenie egzekucyjne przekształciło się w zajęcie egzekucyjne z chwilą wystawienia przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego przed upływem 14 dni od dnia wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej, co miało miejsce w sprawie niniejszej [...] r. Niewątpliwie zajęcie egzekucyjne jest zastosowaniem środka egzekucyjnego, o którym mowa w art. 70 § 4 ordynacji podatkowej. Przepis art. 70 § 4 dla skutecznego przerwania biegu przedawnienia wymaga jednakże łącznego spełnienia dwóch warunków - zastosowania środka egzekucyjnego i powiadomienia o tym zobowiązanego. W literaturze (por. Ordynacja podatkowa. Komentarz. S. Babiarz i inni. W-wa 2004 st. 270), wskazuje się, iż użycie przez ustawodawcę czasu przeszłego ("został zawiadomiony") przemawia za wykładnią, że przerwanie biegu przedawnienia nie może nastąpić wcześniej niż zawiadomienie podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego. Jeżeli daty zastosowania środka egzekucyjnego i zawiadomienia o nim podatnika są różne, przerwanie biegu przedawnienia następuje w tej drugiej dacie. Z akt rozpatrywanej sprawy nie wynika, by skarżący był zawiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne; tytuły wykonawcze zostały doręczone [...] r., a zajęcie prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego dokonano [...] r. o czym podatnik został powiadomiony [...] r., a więc po upływie terminu wskazanego w art. 70 § 1 ordynacji podatkowej. Z tych względów, uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Urzędu Skarbowego, wydana została z naruszeniem art. 70 §1 ordynacji podatkowej, na podstawie art. 135, 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło