I SA/Lu 366/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek nie zawierał w istocie uzasadnienia. Skarżąca oczekiwała wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z tego powodu, że nie zgadza się z zawartym w niej stanowiskiem organu podatkowego odwołując się przy tym do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 451/17, zapadłego w sprawie skarżącej o tożsamy problemie, gdzie Sąd zaskarżoną decyzję uchylił. Skarżąca wskazała też, że w chwili obecnej prowadzone jest postępowania egzekucyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) – dalej: " P.p.s.a." po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Dokonując wykładni wskazanego wyżej przepisu należy wyjaśnić, że przewiduje on restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji stanowi wyjątek od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego wskazania żądania, lecz musi precyzyjnie wskazać na zagrożenie płynące z wykonania objętego wnioskiem aktu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12, publ. Lex nr 1145639). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Twierdzenia zaś wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188). Innymi słowy wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, publ. Lex nr 468877). Brak przy tym podstaw, aby żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę (por. post. NSA z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. I OZ 1236/14, publ. Lex nr 1624317, czy z dnia 20 lipca 2015 r., sygn. II FZ 542/15, Lex nr 1754857). W szczególności "rzeczowego" uzasadnienia wniosku nie może stanowić przekonanie strony skarżącej o poniesieniu znacznej szkody w wyniku realizacji zobowiązań podatkowych wynikających z ostatecznych decyzji. Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnej pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do jej uiszczenia. Nie jest to zatem sytuacja, która sama przez się uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej, o której mowa w powołanych wyżej przepisach P.p.s.a. W niniejszej sprawie skarżąca nie przedstawiła argumentacji, konkretnych okoliczności wyczerpująco opisujących jej aktualną, rzeczywistą sytuację finansową i majątkową, pozwalających sądowi zasadnie przyjąć, że uiszczenie kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji wiąże się dla niej z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy miałoby powodować trudne do odwrócenia skutki. Brak uzasadnienia wniosku w tym zakresie wyklucza wiarygodne ustalenie czy istnieje jakikolwiek związek między egzekucją dotyczącą zaskarżonej decyzji a rzeczywistym położeniem materialnym skarżącej, dodatkowo taki, który realizowałby przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. Trzeba przy tym zaznaczyć, że samo złożenie skargi i sfomułowanie w niej zarzutów wobec kwestionowanej przez podatnika decyzji, nie pozwala jeszcze zastosować art. 61 § 3 P.p.s.a., gdyż przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie jest złożenie skargi, tylko wykazanie konkretnego i realnego niebezpieczeństwa wyrządzenia podatnikowi znacznej szkody bądź spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji, czego w niniejszej sprawie skarżąca nie uczyniła. Podkreślenia wymaga również, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że ponoszenie wydatków pieniężnych nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o spełnienie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy odwracalnego w przypadku, gdyby okazało się ono nienależne. Ponadto instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło por. post. NSA z 25 sierpnia 2014 r., sygn. akt I FZ 319/14, Lex nr 1501688 ). Konkludując, w badanej sprawie nie można uznać, aby skarżąca wykazała, że zachodzą szczególne okoliczności, które sprawiają, że zapłata kwoty pieniężnej, rzeczywiście rodzi niebezpieczeństwo powstania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dla zupełności wskazać należy, że skarżąca nie uzyskała prawa pomocy dlatego, że przedłożone na potrzeby tego postępowania dokumenty m.in. w postaci rachunków bankowych podważały jej twierdzenia o braku dochodów i środków finansowych na poniesienia kosztów postępowania sądowego. W świetle powyższych okoliczności i braku wykazania przez skarżącą zaistnienia przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków nie ma podstaw do zasadnego stwierdzenia, że wystąpiły przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji objętej skargą. Bez znajomości rzeczywistej kondycji materialnej skarżącej nie sposób bowiem prawidłowo ocenić czy i ewentualnie w jakim zakresie wykonanie zaskarżonej decyzji wiązać się może z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody bądź spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków w jej położeniu. Z tych względów, wobec niewykazania przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. należało postanowić jak w sentencji przy zastosowaniu art. 61 § 5 tej ustawy.