I SA/Lu 394/96
WyrokWSA w Lublinie1997-10-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa prawa do obniżenia podatku VAT naliczonego przy nabyciu usług, świadczonych przez członka zarządu spółki na rzecz tej spółki, jest zasadna, jeśli wynagrodzenie jest dokumentowane fakturą VAT, a transakcje zakupu zostały prawidłowo zaewidencjonowane?Ratio decidendi
Odmowa prawa do obniżenia podatku VAT naliczonego jest niezasadna, jeśli podatnik wystawia fakturę VAT i wykazuje w niej podatek, nawet jeśli sprzedaż nie jest objęta obowiązkiem podatkowym lub jest zwolniona. Zwiększenie podatku należnego na podstawie art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o VAT i akcyzie jest możliwe tylko w przypadku naruszenia obowiązków ewidencyjnych, a nie w sytuacji, gdy wszystkie transakcje zostały prawidłowo zaewidencjonowane. Organy podatkowe prawidłowo uznały, że obniżenia kwoty podatku VAT nie stosuje się do samochodów osobowych i ich części składowych, zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy, przy czym pojęcie części składowej należy interpretować zgodnie z art. 47 par. 2 Kc.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do obniżenia podatku VAT naliczonego przez spółkę. Hieronim R., członek jednoosobowego zarządu spółki, świadczył usługi na rzecz spółki i wystawiał faktury VAT. Organy podatkowe odmówiły prawa do obniżenia podatku, powołując się na przepisy dotyczące samochodów osobowych i ich części składowych. Strona skarżąca kwestionowała zasadność tej odmowy, argumentując, że wynagrodzenie było prawidłowo dokumentowane, a transakcje zakupu zaewidencjonowane.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
oddala skargę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 19 ust. 1 i art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Stosownie do art. 19 ust. 1 cyt. ustawy podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu usług, z zastrzeżeniem wymogów zawartych w ust. 3 i 4 tegoż artykułu oraz ograniczeń tego prawa wynikających z art. 25 cyt. ustawy.
W sprawie bezspornie ustalono, że Hieronim R. jest członkiem jednoosobowego zarządu Spółki, powołanym zgodnie z art. 195 Kh, a wynagrodzenie pobierane za pracę /usługi/, świadczoną na rzecz Spółki dokumentuje wystawiając faktury VAT w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Skoro art. 33 ust. 1 ustawy zobowiązuje osobę, która wystawia fakturę VAT i wykazuje w niej podatek od zapłaty tego podatku również w sytuacji, gdy dana sprzedaż nie jest objęta obowiązkiem podatkowym albo została zwolniona od podatku, to odmowa prawa do obniżenia podatku, należnego nabywcy usług, jest niezasadna i nie znajduje podstaw w przepisach ustawy.
Zgodnie z art. 27 ust. 5 pkt 2 cyt. ustawy sankcyjne zwiększenie podatku należnego stosuje się w przypadku naruszenia przez podatnika obowiązków ewidencyjnych, o których mowa w art. 27 ust. 4 cyt. ustawy.
Spółka zaewidencjonowała wszystkie transakcje zakupu, a dane ich dotyczące pozwalały na prawidłowe sporządzenie deklaracji podatkowej. Nie można więc twierdzić, iż zawyżenie podatku naliczonego jest skutkiem niewykonania obowiązków ewidencyjnych. W związku z tym brak było podstaw do zwiększenia podatku należnego w oparciu o art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy. Spór sprowadzał się do zdefiniowania pojęcia części składowej samochodu.
Ponieważ w ustawie o podatku od towarów i usług pojęcie "część składowa" nie zostało zdefiniowane, prawidłowe było sięgnięcie dla wyjaśnienia tej kwestii do art. 47 par. 2 Kc oraz orzecznictwa powstałego na gruncie tego przepisu. Zgodnie z art. 47 par. 2 Kc częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.
Z definicji tej wynika, że częścią składową rzeczy jest to, co jest z nią połączone w sensie fizycznym, intensywnie, a połączenie jest na tyle mocne, że odłączenie spowodowałoby zasadniczą zmianę. Część składowa rzeczy po odłączeniu traci więc swą samodzielność, stąd jej przeznaczeniem stanowiącym o możliwości użytkowania jest funkcjonowanie jako części rzeczy.
Okoliczność, że części składowe samochodu podlegają wymianie, zalecanej przez producenta dla zachowania używalności samochodu, nie zmienia faktu, że części te połączone są dla stałego, nie zaś przemijającego, użytku. Demontaż, odłączenie części składowych samochodu nie musi prowadzić do jego uszkodzenia, jest jednak zawsze istotną zmianą rzeczy. Z tego względu organy podatkowe prawidłowo uznały, że w myśl art. 25 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku nie stosuje się do samochodów osobowych i ich części składowych.
Wobec powyższego, na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło