I SA/Lu 395/96

W sytuacji gdy uprawnienie podatnika wynika wprost z ustawy, brak jest podstaw prawnych do ustalania takiego uprawnienia w drodze decyzji administracyjnej. Organy podatkowe nie były zatem władne do rozstrzygania w drodze decyzji o prawie do ulgi mieszkaniowej, albowiem prawo do tej ulgi podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych nabywają z mocy samego prawa /ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z uregulowaniem zawartym w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /t.j. Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ podstawę obliczenia podatku stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 lub art. 25 po odliczeniu kwot z tytułów taksatywnie wyliczonych w punktach od 1 do 10 ustępu 1 art. 26. Na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 5 odliczeniu od dochodu podlegają wydatki poniesione w roku podatkowym na cele mieszkaniowe podatnika przeznaczone na: a/ zakup gruntu lub prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, b/ budowę budynku mieszkalnego, c/ wkład budowlany lub mieszkaniowy do spółdzielni mieszkaniowej, z wyjątkiem wkładu wynikającego z przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, d/ zakup budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w takim budynku, od osób które wybudowały ten budynek w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, e/ nadbudowę i rozbudowę budynku na cele mieszkalne, f/ przebudowę strychu, suszarni albo przystosowanie innego pomieszczenia na cele mieszkalne, g/ remont i modernizację budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie tytułu prawnego. Oznacza to, że podatnicy spełniający jeden z warunków wyszczególnionych w ww. przepisie mogą skorzystać z tego tytułu z odliczenia od dochodu z mocy samego prawa. Podatnik składając zeznanie podatkowe sam dokonuje odliczeń wydatków na cele mieszkaniowe bowiem od niego wyłącznie jest uzależnione, czy chce z ulgi przewidzianej przepisami skorzystać oraz czy udowodni spełnienie przesłanki uprawniającej go do tejże ulgi. W sytuacji, gdy uprawnienie podatnika wynika wprost z ustawy brak jest podstaw prawnych do ustalania takiego uprawnienia w drodze decyzji administracyjnej. Organy podatkowe nie były zatem władne do rozstrzygania w drodze decyzji o prawie do ulgi mieszkaniowej albowiem prawo do tej ulgi podatnicy podatku dochodowego od osób fizycznych nabywają z mocy samego prawa. Korzystanie z takiej ulgi jest uprawnieniem podmiotowym i dopiero w sytuacji gdy podatnik skorzysta ze swego uprawnienia wykazując to w zeznaniu podatkowym /zgodnie z wymogiem art. 45 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy/ urząd skarbowy może dokonać sprawdzenia wykazanej wysokości zobowiązania podatkowego i ewentualnego określenia tego zobowiązania w innej kwocie /art. 45 ust. 6 ww. ustawy/. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji wyroku.