I SA/Lu 428/04
WyrokWSA w Lublinie2004-12-15
Skład orzekający: Anna Kwiatek, Halina Chitrosz, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaległości podatkowe powstałe po dniu 30 czerwca 2002 r., a nieznane na ten dzień, mogą stanowić podstawę do umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego, mimo że nie były objęte restrukturyzacją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaległości podatkowe nieobjęte restrukturyzacją, które powstały po 30 czerwca 2002 r. i istniały w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, stanowią przeszkodę do umorzenia należności objętych restrukturyzacją. Interpretacja strony skarżącej, zgodnie z którą znaczenie mają jedynie zaległości znane na dzień 30 czerwca 2002 r., została uznana za sprzeczną z prawem. Kluczowe jest nieposiadanie zaległości z tytułu należności publicznoprawnych nieobjętych restrukturyzacją w dniu wydania decyzji o zakończeniu postępowania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie Rozwoju Gminy wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego dotyczącego zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 r. Organ odwoławczy uznał, że warunek umorzenia nie został spełniony, ponieważ skarżący posiadał zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za lata 2001 i 2003, które nie były objęte restrukturyzacją. Strona skarżąca zarzuciła wadliwą wykładnię przepisów, twierdząc, że znaczenie mają jedynie zaległości znane na dzień 30 czerwca 2002 r. oraz brak orzeczenia o zaliczeniu uiszczonej opłaty restrukturyzacyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia Rozwoju Gminy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie WSA Halina Chitrosz /spr./, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant sekr. sad. Marta Ścibor, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Rozwoju Gminy na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego dotyczącego zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. - oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, na podstawie 233§1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. / Dz. U. Nr 137, poz.926, z późn. zm./ Ordynacja podatkowa – po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia Rozwoju Gminy w D. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r. w sprawie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego w zakresie zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2000 w kwocie 74.863,00zł oraz odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej objętej restrukturyzacją – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zarzuty podniesione przez stronę skarżącą w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie.
Podkreślono, iż na dzień wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji przez organ I instancji, strona skarżąca oprócz należności publicznoprawnych objętych restrukturyzacją, posiadała zaległości w zapłacie podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2001 w kwocie 111.681,00zł i za rok 2003 w kwocie 5.931,00zł. Zapłata tych zaległości nie została rozłożona na raty, ani także nie odroczono terminu ich zapłaty. Tym samym nie został spełniony warunek wynikający z przepisu art. 10 ust.1 pkt.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców / Dz. U. Nr 155, poz.1287 z późn. zm. / uprawniający organ podatkowy do wydania decyzji o umorzeniu należności publicznoprawnych objętych restrukturyzacją.
Dyrektor Izby Skarbowej odwołał się także do brzmienia treści przepisu art. 21 ust.1 ustawy restrukturyzacyjnej, w myśl którego – organ podatkowy wydaje decyzję o zakończeniu restrukturyzacji po upływie 15 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji i po przedłożeniu przez przedsiębiorcę informacji o spełnieniu warunków restrukturyzacji. Należności objęte restrukturyzacją podlegają umorzeniu pod warunkiem, że w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji nie posiada on zaległości z tytułu należności publicznoprawnych nie objętych restrukturyzacją. Sam fakt stwierdzenia w/w zaległości uprawniał organ I instancji do wydania decyzji umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne.
Na powyższe rozstrzygnięcie Stowarzyszenie Rozwoju Gminy w D. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Strona skarżąca zarzucając naruszenie przepisów postępowania w zakresie art. 122 i art. 180§1 Ordynacji podatkowej oraz przepisów ustawy o restrukturyzacji, a mianowicie: art. 21ust.1pkt.2 i pkt.5 w zw. z art. 10ust.1pkt.3 i art.6 poprzez wadliwą wykładnię i błędne uznanie, że zaległości strony skarżącej w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 2001 i 2003 mogły być podstawą do wydania decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego, mimo że nie były one znane na dzień 30 czerwca 2002r. i jako takie nie mają znaczenia dla pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia, wniosła o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu skargi wyrażono pogląd, iż postępowanie restrukturyzacyjne powinno być zakończone po upływie roku od momentu wydania decyzji restrukturyzacyjnej, co oznacza, iż przesłanki do umorzenia należności objętych restrukturyzacją należało oceniać według stanu na dzień 30 grudnia 2002r. Zdaniem strony skarżącej – mankamentem obu decyzji jest także brak orzeczenia o zarachowaniu na poczet zaległości podatkowej uiszczonej opłaty restrukturyzacyjnej w kwocie 11.229,45zł.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, a in fine wskazał, iż w kwestii zarachowania uiszczonej przez stronę skarżącą opłaty restrukturyzacyjnej Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu [...] maja 2004r. stosowne postanowienia, na które przysługiwało zażalenie, a z czego strona nie skorzystała.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / - zauważyć należy, iż spór pomiędzy stronami dotyczy interpretacji przepisów ustawy restrukturyzacyjnej, jakie legły u podstaw wydania zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Okolicznością pozostającą poza sporem jest, iż Stowarzyszenie Rozwoju Gminy w D. w dniu [...] listopada 2002r. złożyło w Urzędzie Skarbowym wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego w stosunku do zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r., w kwocie 74.863,00zł, jak również wydanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu [...] grudnia 2002r. pozytywnej decyzji w tym zakresie.
Decyzja z dnia [...] grudnia 2002r. została doręczona stronie w dniu 3 stycznia 2003r.
Zgodnie z brzmienie przepisu art. 21ust.1pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców / Dz. U. Nr 155, poz.1287 z późn. zm. / - zwanej dalej ustawą – organ restrukturyzacyjny po upływie 15 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji wydaje decyzję o zakończeniu restrukturyzacji, w której:
1) stwierdza umorzenie należności podlegających restrukturyzacji, jeżeli warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3, zostały spełnione albo
2) umarza postępowanie restrukturyzacyjne, jeżeli warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3, nie zostały spełnione.
Przepis art. 10 ust. 1 ustawy określa warunki, których kumulatywne spełnienie prowadzi do umorzenia należności objętych restrukturyzacją. Jednym z nich jest nie posiadanie przez podatnika w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 6, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego /art. 10 ust.1 pkt.3 ustawy /.
Strona skarżąca wywodzi, iż skoro powołany wyżej przepis zawiera odesłanie do art. 6 ustawy, który wymienia należności podlegające restrukturyzacji, stanowiąc / ust.1 pkt.1a /, iż chodzi o znane na dzień 30 czerwca 2002 r. zaległości z tytułu podatków:
– dochodowego od osób fizycznych,
– zryczałtowanego dochodowego od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne,
– dochodowego od osób prawnych,
– od towarów i usług,
– akcyzowego,
– zniesionych przed dniem wejścia w życie ustawy,
to tym samym zaległości w tych podatkach nie znane na dzień 30 czerwca 2002r. nie powinny mieć znaczenia dla umorzenia zaległości objętych restrukturyzacją.
Sąd orzekający w sprawie nie znajduje podstaw do podzielenia powyższego poglądu.
Jak wynika z treści powołanych wyżej przepisów końcowe rozstrzygnięcie w przedmiocie restrukturyzacji może być dwojakie, to jest może się zakończyć albo stwierdzeniem umorzenia zaległości objętych restrukturyzacją, albo umorzeniem postępowania restrukturyzacyjnego. Zależy ono od tego, czy podatnik spełnia warunki, o których mowa w art. 10 ust.1pkt. 2 i 3 ustawy.
Wbrew temu, co wywodzi uzasadnienie skargi, stwierdzić trzeba, iż zawarte w powołanym przepisie odesłanie do art. 6 ustawy dotyczy wprost nie posiadania przez podatnika w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji zaległości z tytułu należności w nim wymienionych nieobjętych restrukturyzacją. Tym samym odnosi się ono jedynie do "tytułu" należności nieobjętych restrukturyzacją, a więc do tych, które są w nim wymienione. Termin zaś "30 czerwca 2002r." wskazany w tym przepisie dotyczy zaległości podatkowych znanych i podlegających restrukturyzacji. Interpretacja zatem przedstawiona przez stronę skarżącą musi być uznana jako dokonana contra legem.
Nie można się również zgodzić z wywodami skargi, że według art. 21 ust.1 ustawy restrukturyzacyjnej dla zakończenia postępowania restrukturyzacyjnego decydujące znaczenie ma data wydania decyzji o warunkach restrukturyzacji. Zarówno w brzmieniu pierwotnym, jak i po nowelizacji wprowadzonej z dniem 28 listopada 2003r. / ustawa z dnia 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.03.202.1956) / organ restrukturyzacyjny miał obowiązek wydać decyzję o zakończeniu restrukturyzacji: po upływie roku przed zmianą i po upływie 15 miesięcy po zmianie, ale termin ten liczył się w obu przypadkach od dnia doręczenia decyzji, co wynika wprost z treści w/w przepisu, a nie od jej wydania, jak to sugeruje skarżące Stowarzyszenie.
Wadliwy jest także pogląd jakoby na dzień wydania decyzji o warunkach restrukturyzacji należało oceniać przesłanki do umorzenia należności objętych restrukturyzacją. Z przepisu art. 10 ust. 3 ustawy wynika bowiem w sposób niewątpliwy, iż przesłanką pozytywną umorzenia należności objętych restrukturyzacją jest nie posiadanie przez przedsiębiorcę zaległości z tytułu należności, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. d i e w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji.
Decyzja o zakończeniu restrukturyzacji poprzez umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego / art. 21 ust.1 pkt.2 ustawy / została wydana w dniu [...] kwietnia 2004r., na który to dzień strona skarżąca posiadała zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2001 i 2003. Na marginesie można dodać, iż strona skarżąca nie kwestionuje, iż co do w/w zaległości wnosiła o rozłożenie na raty ich płatności oraz, że w tym przedmiocie zostały wydane dwie decyzje odmowne / vide: uzasadnienie pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] czerwca 2004r. /.
W tych warunkach trudno uznać za uzasadniony zarzut naruszenia przepisów art. 122 i art. 180 Ordynacji podatkowej, postawiony w kontekście "zaniechania dokonania ustaleń na okoliczność, kiedy znane były organowi restrukturyzacyjnemu zaległości płatnicze strony skarżącej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2001r. i za 2003r.".
Odnosząc się natomiast do zarzutu, iż zarówno w zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie zawarto rozstrzygnięcia o zarachowaniu na poczet zaległości opłaty restrukturyzacyjnej w kwocie 11.229,45zł, stwierdzić trzeba, iż przepis art. 21ust.5 ustawy zawiera jedynie dyspozycję dla organu do dokonania takiego zaliczenia, natomiast nie można wyprowadzić z jego treści wniosku, iż to zaliczenie powinno się znaleźć w sentencji decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego.
W myśl przepisu art. 9 pkt.1 ustawy, o ile jej przepisy nie stanowią inaczej - do restrukturyzacji w zakresie należności wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 1 stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej. Będą tu zatem miały odpowiednie zastosowanie przepisy art. 62§4 i art. 55 Ordynacji podatkowej regulujące zasady zaliczania dokonanej wpłaty - w tym wypadku opłaty restrukturyzacyjnej - na poczet zaległości podatkowej wraz z odsetkami.
Mając powyższe na uwadze, nie stwierdzając naruszenia przez organy podatkowe tak przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło