I SA/Lu 443/05
WyrokWSA w Lublinie2006-01-27
Skład orzekający: Danuta Małysz, Krystyna Czajecka-Szpringer, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynności polegające na produkcji i montażu stolarki okiennej przez producenta powinny być opodatkowane stawką 7% jako roboty budowlano-montażowe, czy stawką 22% jako dostawa towarów, w kontekście stosowania Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU)?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy podatkowe nie wyjaśniły wystarczająco okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, w szczególności charakteru prawnego świadczeń wykonywanych przez podatniczkę. Brak było należytej oceny umów z klientami, protokołów odbioru oraz pisma Urzędu Statystycznego, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie, czy czynności te stanowiły dostawę towarów (stawka 22%) czy roboty budowlano-montażowe (stawka 7%).Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sporu o stawkę podatku od towarów i usług (VAT) za wrzesień 2004 r. Organ podatkowy pierwszej instancji oraz Dyrektor Izby Skarbowej uznali, że czynności produkcji i montażu stolarki okiennej przez I.P. stanowiły dostawę towarów podlegającą stawce 22%, podczas gdy podatniczka twierdziła, że są to roboty budowlano-montażowe podlegające stawce 7%. Podatniczka argumentowała, że późniejsze rozporządzenie Ministra Finansów z 2005 r. jedynie ujednoliciło wykładnię prawa, a nie zmieniło je, co powinno pozwolić na zastosowanie stawki 7% również do okresu objętego sporem. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów podatkowych z powodu niewystarczających ustaleń faktycznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz I.P. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi I.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2004 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz I.P. kwotę 737 zł (słownie: siedemset trzydzieści siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania I.P. od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2004 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego stwierdzając naruszenie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zmianami), poprzez zastosowanie przez I.P. do określenia kwot podatku należnego stawki podatku w wysokości 7 % do obrotu uzyskanego z tytułu prowadzonej działalności w zakresie produkcji i montażu stolarki okiennej określił kwotę zobowiązania za miesiąc wrzesień 2004 r. w wysokości innej, niż wykazana w deklaracji podatkowej. W ocenie organu pierwszej instancji obrót uzyskany przez podatniczkę z tytułu działalności w w/w zakresie podlega opodatkowaniu 22% stawką podatku od towarów i usług, co doprowadziło do zmiany w rozliczeniu w tym podatku za miesiąc wrzesień 2004 r.
Od powyższej decyzji I.P. złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia i uznanie za prawidłowe złożonego rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2004 r. oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania strona zarzuciła przyjęcie za podstawę prawną art. 41 ust. 14 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, dopuszczającego stosowanie klasyfikacji statystycznej PKWiU wydanej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997r. (Dz. U. Nr 42, poz. 284 z późn. zm.), pozostającego w sprzeczności z definicją usług, określoną w art. 8 ust. 1 w/w ustawy oraz stawką na roboty będące przedmiotem działalności podatniczki, określoną w art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a- b ustawy o VAT.
Zdaniem strony, powyższe prowadzi do naruszenia prawa określonego w art. 32 ust. 1 - 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 6 ust. 1 i art. 103 pkt 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej i art. 15 ust.1 pkt.5 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 1993r. Nr 47, poz. 211).
W uzasadnieniu złożonego odwołania skarżąca wskazała też, iż ponosi konsekwencje podatkowe niespójności przepisów, w myśl których wykonywane przez nią czynności w zakresie produkcji i montażu okien, stanowią dostawę towarów. Przyjęcie stanowiska, iż usługi producentów okien i drzwi montujących swoje wyroby stanowią dostawę materiałów budowlanych, na podstawie wadliwego grupowania obowiązującej PKWiU powoduje konieczność zastosowania podstawowej stawki podatku VAT i narusza konstytucyjne prawo do równości w traktowaniu przez władze publiczne oraz skutkuje dyskryminacją w życiu gospodarczym.
Jednocześnie strona zwróciła uwagę, iż rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 28 stycznia 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 17, poz. 150), obowiązującym od dnia 15 lutego 2005r., wyjaśniono problem zastosowania właściwej stawki podatku dla czynności montażu okien i drzwi przez producentów tych towarów. Zdaniem odwołującej, podatnik nie powinien ponosić konsekwencji zbyt późnego rozstrzygnięcia błędu systemu podatkowego. Dodatkowo do odwołania strona dołączyła wypowiedź Ministra Finansów z posiedzenia Sejmu z dnia 20 lutego 2004 r. dotyczącą projektu ustawy o podatku od towarów i usług.
W ustosunkowaniu się do zarzutów odwołania Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż I.P. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykonywała czynności w zakresie produkcji stolarki budowlanej i następnie jej montażu, na zamówienia konkretnych odbiorców. Wykonywane czynności obejmowały zakup poszczególnych elementów do produkcji stolarki budowlanej, z których wytwarzano wyroby, zgodne z wcześniejszymi zamówieniami oraz montaż z obróbką tynkarską (w przypadku wymiany starych okien również ich wymontowanie). Wykonanie było poprzedzone zawarciem umowy pomiędzy producentem i zamawiającym, natomiast potwierdzeniem wykonania było podpisanie przez obie strony protokołu odbioru i przekazanie faktury.
Organ odwoławczy wskazał, iż w myśl art. 5 ust. 1 pkt.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Towarami są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty (art. 2 pkt 6 ustawy o VAT). Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o VAT, usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych.
Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz. U. Nr 89, poz. 844) zarządzono, iż do stosowania w statystyce, ewidencji i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w urzędowych rejestrach i systemach informacyjnych administracji publicznej wprowadza się od 1 maja 2004 r. Polską Klasyfikację Wyrobów i Usług - stanowiącą załącznik do tego rozporządzenia. W tym zakresie straciła moc poprzednia PKWiU, obowiązująca na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997r., jednak w § 2 w/w rozporządzenia z dnia 6 kwietnia 2004r. postanowiono, że Klasyfikację tę (obowiązującą dla celów statystycznych do 30 kwietnia 2004r.) nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2005r., stosuje się dalej do celów podatkowych, w tym podatku od towarów i usług.
W przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji wystosował do Ośrodka Interpretacji Standardów Klasyfikacyjnych Urzędu Statystycznego pismo z dnia [...] stycznia 2005r. nr [...] w sprawie zaklasyfikowania według PKWiU czynności sprzedaży stolarki okiennej z PCV wraz z usługą montażu w budownictwie mieszkaniowym przez podmiot będący producentem tych wyrobów (w piśmie tym przedstawiono szczegółowo przebieg czynności wykonywanych przez podatniczkę w ramach prowadzonej działalności ).
Z odpowiedzi udzielonej przez Urząd Statystyczny (pismo z dnia [...] lutego 2005r. nr [...]) wynika, że wymienione w piśmie usługi i wyroby - okna wykonane z PCV wraz z montażem wykonywanym przez producenta siłami własnymi mieściły się w grupowaniu PKWiU 25.23.1450 "Drzwi, okna i ich ościeżnice oraz progi drzwiowe, z tworzyw sztucznych", obowiązującej do dnia 31 grudnia 2005 r. do celów podatkowych Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997r. (Dz. U. Nr 42, poz. 264 z późn. zm.).
Powyższa odpowiedź, zdaniem organu II instancji świadczy o tym, że wykonywane przez podatniczkę czynności w zakresie produkcji okien i ich montażu u klientów, na gruncie aktualnie obowiązującej PKWiU stanowią dostawę materiału budowlanego i do opodatkowania podatkiem od towarów i usług obrotu uzyskanego z tego tytułu ma zastosowanie określona w art. 41 ust. 1 ustawy o VAT stawka podatku w wys. 22%.
W ocenie organu odwoławczego - przepis art. 146 ust. 1 pkt.2 lit. a ustawy o VAT, zgodnie z którym do dnia 31 grudnia 2007r. stosuje się stawkę w wysokości 7 % w odniesieniu do robót budowlano- montażowych oraz remontów i robót konserwacyjnych związanych z budownictwem mieszkaniowym i infrastrukturą towarzyszącą, nie ma w niniejszej sprawie zastosowania.
Wskazano, iż w wydanej decyzji organ pierwszej instancji zmienił rozliczenie podatku VAT za miesiące wrzesień 2004 r. przy zastosowaniu stawki podatku 22 % do kwoty obrotu uzyskanego z tytułu dokonanych transakcji, potwierdzonych fakturami wymienionymi w zaskarżonej decyzji (44 szt. faktur).
Dyrektor Izby Skarbowej jednocześnie zauważył, iż stosownie do art. 41 ust. 14 ustawy o VAT, zmiany w klasyfikacjach statystycznych wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej oraz w kluczach powiązań między tymi klasyfikacjami wprowadzone po dniu wejścia w życie tej ustawy nie powodują zmian w opodatkowaniu podatkiem, jeżeli nie zostały określone w ustawie.
Podkreślono, że w PKWiU wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 r. utworzono nowe grupowanie PKWiU 25.23.90-00.00 "Usługi związane z instalacją (montażem) wytwarzanych przez producenta wyrobów dla budownictwa i prefabrykowanych budynków z tworzyw sztucznych", jednakże organ odwoławczy, z uwagi na brzmienie przepisu art. 41 ust. 14 ustawy o VAT oraz fakt, iż do celów podatku od towarów i usług nowa PKWiU nie ma zastosowania, podkreślił, iż w okresie objętym zaskarżoną decyzją podatniczka nie miała prawa do zastosowania stawki podatku 7 % do czynności wykonanych w omawianym zakresie.
Organ II instancji wskazał, iż rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 28 stycznia 2005r. (Dz. U. Nr 17, poz. 150) zmieniającym rozporządzenie w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, w załączniku nr 1 do rozporządzenia zawierającym listę towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku do wysokości 7 % w poz. 19 dodano: montaż okien i drzwi przez producenta tych towarów, dokonywany w obiektach, o których mowa w poz. 20, oraz w obiektach budownictwa mieszkaniowego, o których mowa wart. 2 pkt 12 ustawy, jednakże weszło ono w tym zakresie w życie z dniem 15 lutego 2005r.
Jakkolwiek zgodzono się ze stanowiskiem strony w kwestii zapewnienia jednolitego stosowania prawa podatkowego jako jednego z nadrzędnych celów organów podatkowych, to jednak zwrócono także uwagę, że w myśl art. 120 ustawy Ordynacja podatkowa, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa, co oznacza, iż obowiązane są do przestrzegania przepisów prawa i nie mają upoważnienia do dokonywania zmian w przepisach bądź przyznawania podatnikom praw, wykraczających poza normy przewidziane tymi przepisami, czego domagała się strona.
Od tej decyzji I.P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Strona skarżąca wnosząc o uchylenie tak zaskarżonej, jak i poprzedzającej decyzji organu I instancji, a także podtrzymując w zasadzie zarzuty sformułowane w odwołaniu, wnosiła o uznanie w pierwszej kolejności, iż zaskarżona decyzja jak też i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z istotnym naruszeniem prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn.zm. ). Zarzucała, iż organy podatkowe przyjęły niewłaściwą definicję dla czynności przez nią wykonywanych, a także nie uwzględniły faktu, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 stycznia 2005 r. (Dz. U. Nr 17, poz. 150) nie stanowiło zmiany prawa jako takiego, lecz służyło wyłącznie ujednoliceniu różnych wykładni. Stanowisko przeciwne wyrażone przez organy podatkowe prowadzi do naruszenia przepisu art. 31 ust.1-2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i sprzeciwia się przepisowi art. 6 ust. 1 i art. 103 pkt 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej i art. 15 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 1993 r. Nr 47, poz. 211).
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług remontowo-budowlanych oraz produkcji stolarki okiennej. Potwierdzeniem wykonania umowy jest protokół odbioru usługi i faktura na wymianę stolarki okiennej bez rozbicia na poszczególne pozycje kosztorysowe, zgodnie z wartością brutto na całą usługę zawartą w umowie z klientem. Do czasu zakończenia usługi nie dochodzi więc do przeniesienia prawa do rozporządzenia materiałami jak właściciel, co oznacza, że nie można tu mówić o dostawie w rozumieniu art. 7 pkt 1 ustawy o VAT. Skarżąca zauważyła także, że różne urzędy skarbowe zajmują w kwestii spornej w sprawie niniejszej różne stanowiska, oraz, że ostatecznie po interwencji Rzecznika Praw Obywatelskich w końcu doszło do wydania przez Ministra Finansów w dniu 28 stycznia 2005r. stosownego rozporządzenia, które rozwiązało kwestie niespójności przepisów w samej ustawie o podatku od towarów i usług. Zdaniem I.P., w sytuacji gdy od 15 lutego 2005r. producenci okien montujący swoje wyroby siłami własnymi mogą stosować obniżoną 7% stawkę podatku VAT, bez zmiany przepisów ustawy, to niezrozumiałe jest, że nie może ona dotyczyć okresów wcześniejszych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – stwierdzić na wstępie należy, iż z mocy art. 134§1 tej ostatniej - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie związanie granicami skargi oznacza, że Sąd ma nie tylko prawo, ale przede wszystkim obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Trafnie zauważa Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu swojej decyzji, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega, z mocy art.5 ust.1 pkt.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz.535 z późn.zm.), zwanej dalej, "ustawą o VAT", odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl z kolei art.7 ust.1 i 2 ustawy o VAT przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również w sytuacjach wymienionych w ust.1 pkt.1-5, oraz przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, przez towary rozumie się zaś, jak wynika z art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty. Zgodnie zaś z art.8 ust.1 ustawy o VAT przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, z tym, że – jak stanowi ust. 3 art. 8 - usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych.
Analiza treści wyżej przytoczonych przepisów prowadzi do wniosku, że konkretne świadczenia wykonywane przez podatnika w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej mogą być albo dostawą towarów, albo odpłatnym świadczeniem usług, nie mogą zaś być równocześnie i jednym i drugim. Wyznacznikiem zaś tego, czy dane świadczenie jest dostawą czy świadczeniem usług jest jego istota prawna oraz sposób odniesienia do towaru w kontekście regulacji zawartych w klasyfikacji statystycznej – dotyczącej towaru. Oznacza to z kolei, że świadczenie, w wyniku wykonania którego przeniesione zostaje prawo do rozporządzania tym towarem jak właściciel jest dostawą towaru, każde zaś inne świadczenie jest usługą, która identyfikowana jest zgodnie z klasyfikacją statystyczną, chyba że nie jest w tej klasyfikacji wymieniona albo jest usługą elektroniczną.
Nie może zatem ulegać wątpliwości, iż dla oceny, jakie świadczenie - z punktu widzenia opodatkowania podatkiem od towarów i usług - wykonuje podatnik najistotniejsze znaczenia ma ustalenie, na czym polegają wykonywane przez niego czynności gospodarcze i jaki jest ich charakter prawny. Dopiero wówczas powstaje możliwość ich odniesienia do treści klasyfikacji statystycznych poprzez uzyskanie wypowiedzi organu statystycznego o sposobie statystycznego klasyfikowania opisanych w zapytaniu czynności gospodarczych.
Dokonanie wyczerpujących ustaleń w tym zakresie obciąża organ podatkowy, stosownie do art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, a ustalenia te powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji odpowiadającym wymogom określonym w art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, wyjaśniającym w szczególności , jakie fakty organ uznał za udowodnione i na podstawie jakich dowodów oraz wskazującym przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, tak , aby możliwe było skontrolowanie, czy ocena dowodów dokonana została z zachowaniem dyspozycji art. 191 Ordynacji podatkowej i nie nosi cech dowolności.
Poczynienie wyczerpujących i jednoznacznych ustaleń co do przedmiotu opodatkowania jest szczególnie istotne, gdy w grę może wchodzić opodatkowanie różnymi stawkami podatku, a taka sytuacja występuje w sprawie rozpatrywanej. O ile bowiem skarżąca twierdzi, iż wykonywane przez nią świadczenia, których opodatkowanie jest sporne należą do wymienionych w art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z ust. 2 ustawy o VAT robót budowlanomontażowych oraz remontów i robót konserwacyjnych w zakresie obiektów budownictwa mieszkaniowego, podlegających do końca 2007 r. opodatkowaniu podatkiem VAT według stawki 7 %, o tyle zdaniem organów podatkowych w zakresie objętym sporem skarżąca w ogóle nie świadczyła usług, a jedynie wykonywała dostawę towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, która to czynność podlega opodatkowaniu wg stawki 22 % ( zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy).
W ocenie Sądu wydane w sprawie decyzje podatkowe oraz materiał dowodowy zgromadzony w aktach podatkowych nie dają dostatecznych podstaw do oceny, że stanowisko organów podatkowych jest trafne, bowiem nie zostały wyjaśnione w wystarczającym stopniu okoliczności faktyczne istotne w sprawie.
Organy podatkowe w sprawie niniejszej przyjęły, iż świadczenia skarżącej w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej polegały, w zakresie , którego dotyczą faktury z zakwestionowaną stawką podatku VAT, na dostarczeniu zamawiającemu wyprodukowanych przez Skarżącą okien i ich zamontowaniu.
Nie jest to twierdzenie, które w sposób nie budzący wątpliwości może mieć swoje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. W aktach sprawy znajdują się protokoły z przesłucha skarżącej, z których treści wynika, iż szczegółowy zakres czynności związanych z montażem stolarki okiennej
określany był w umowach zawartych z klientami poprzez "odznaczenie w odpowiednich rubrykach" zakresu zamówionych prac lub ewentualne dopisanie treści , a skarżąca w zakresie tej umowy wykonywała pełny zakres prac związanych z montażem okien i obróbką, instalowała parapety wewnętrzne i zewnętrzne a także dokonywała wymiany wymontowania starych okien (k. 8-8/A akt podatkowych). W aktach podatkowych znajduje się także jedna umowa potwierdzająca zeznany przez skarżącą zakres czynności związanych z wymianą stolarki okiennej. Ten dowód, jak też wcześniej wymienione zeznania, nie został należycie oceniony przez organy podatkowe .
Z treści wszystkich faktur wynika, że wymiana stolarki okiennej następowała według umowy. Takie określenie w fakturze przedmiotu wykonywanych prac szczególnie obligowało organy podatkowe do zapoznania się z tymi umowami i dokonania ich oceny.
Tak więc dopiero dokładne wyjaśnienie, jakie konkretne czynności wykonywała skarżąca w świetle umów, na podstawie których czynności te były wykonywane, a w konsekwencji, jaki był prawny charakter jej świadczeń, pozwoli na prawidłowe ustalenie, czy wykonywała ona opodatkowaną stawką 22% podatku VAT dostawę towarów, czy też świadczyła usługi należące do wymienionych w art. 146 ust. 1 pkt 2 lit a ustawy o podatku od towarów i usług robót budowlano-montażowych oraz remontów i robót konserwacyjnych związanych z budownictwem mieszkaniowym opodatkowanych stawką 7 %.
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje, iż podstawą przyjęcia przez organ odwoławczy, iż czynności wykonywane przez Skarżącą nie stanowią usługi robót budowlano montażowych, a dostawę towaru, było pismo Urzędu Statystycznego z dnia 4 lutego 2005 r., z treści którego wynika , że okna wykonane z PCV wraz z montażem wykonywanym przez producenta tych okien siłami własnymi mieściły się w grupowaniu PKWiU 25.23.14-50 "Drzwi i okna i ich ościeżnice oraz progi drzwiowe, z tworzyw sztucznych". Należy zważyć, iż stanowisko wyrażone przez uprawnione do oceny klasyfikacji SWW podmioty jest jednak tylko jednym z elementów postępowania i jak każdy inny dowód w sprawie podlega ocenie organów podatkowych. Organ odwoławczy przyjmując pismo organu statystycznego za podstawę swojego rozstrzygnięcia uchylił się od jego oceny, w szczególności nie wskazał, dlaczego w pełni podzielił stanowisko tam przedstawione.
Klasyfikacją, do której odwołują się przepisy ustawy o VAT, jest – co pozostaje poza sporem – Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług /PKWiU/ wprowadzona rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 roku w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz.U. Nr 42, poz.264 ze zm.), stosowana nadal dla celów podatku od towarów i usług na podstawie § 2 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004 roku w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz.U. Nr 89, poz.844 ze zm.). Z pkt 5.3.4 zasad metodycznych tej Klasyfikacji wynika zaś, że roboty instalacyjne i montażowe wykonywane na miejscu przeznaczenia są klasyfikowane w odpowiednich grupowaniach podkategorii wyodrębnionych w tym celu w ramach klas obejmujących instalowane /montowane/ wyroby /sprzęt, maszyny, urządzenia/, z następującymi zastrzeżeniami:
– roboty instalacyjne, wykonane przez producenta wyrobu siłami własnymi, są klasyfikowane łącznie z wyrobem w tym samym grupowaniu,
– gdy w określonej klasie nie została wyodrębniona odpowiednia podkategoria dla robót instalacyjnych i montażowych, to czynności te klasyfikuje się w grupowaniach obejmujących dany wyrób,
– budowlane roboty instalacyjne i montażowe klasyfikuje się w dziale 45,
– roboty instalacyjne wykonywane przez sprzedawcę detalicznego, jako usługa związana ze sprzedażą określonego wyrobu, klasyfikowane są tak jak handel detaliczny w odpowiednim grupowaniu działu 52.
Dział 45, w którym mieszczą się także prace związane z przebudową, rozbudową, nadbudową, modernizacją, odbudową i remontem już istniejących budynków (pkt 1 b/ opisu do działu), obejmuje, między innymi, roboty związane z montażem stolarki budowlanej, w tym ram okiennych (por.: PKWiU 45.42.11-00.00). Nie zostało zaś wyjaśnione, dlaczego montaż okien przez producenta klasyfikowany jest z uwzględnieniem zastrzeżenia pierwszego, a z pominięciem trzeciego.
Zauważyć przy tym należy, że przy obowiązywaniu tej samej Klasyfikacji Minister Finansów przyjął, że producent okien (lub drzwi) może świadczyć usługę montażu wyprodukowanych przez siebie wyrobów, czemu dał wyraz wprowadzając z dniem 15 lutego 2005 roku stosowną poz.19 w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz.970 ze zm.). Oczywistym jest, że przepis ten nie obowiązywał w okresie, do którego odnosi się zaskarżona decyzja, nie może więc mieć w sprawie zastosowania. Istotne jest natomiast to, że istnienie tego przepisu wskazuje, iż producent okien może jednak, wbrew poglądowi wyrażonemu w zaskarżonej decyzji, świadczyć usługi montażu wyprodukowanych przez siebie okien.
W sytuacji, gdy – jak wykazano wyżej – zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, należało je uchylić na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie zawarte w punkcie II wyroku ma swoje uzasadnienie w przepisie art.152, zaś rozstrzygnięcie o kosztach – w przepisie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło