I SA/Lu 545/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Czajecka-Szpringer po rozpoznaniu w dniu [...] stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwot podatku od towarów i usług podlegających wpłacie w zakresie sprzeciwu skarżącej spółki na postanowienie referendarza sądowego z dnia 18 października 2016 r. postanawia odmówić zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 września 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 545/15 odmawiającego stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. Prawomocnym postanowieniem z dnia 3 września 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 545/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił przyznania skarżącej spółce prawa pomocy w żądanym zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Następnie wraz ze skargą kasacyjną skarżąca ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Wniosek ten prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 545/15 pozostawiono bez rozpoznania. W dniu 18 sierpnia 2016 r. spółka złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 18 października 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmówił zmiany prawomocnego postanowienia WSA w Lublinie z dnia 3 września 2015 r. odmawiającego stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. Na powyższe postanowienie spółka złożyła sprzeciw, w którym wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Strona zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu przez referendarza sądowego, iż treść wniosku o przyznanie prawa pomocy złożony obecnie pozostaje tożsamy ze złożonym uprzednio. Ponadto strona stwierdziła, iż nieuprawnione jest twierdzenie referendarza, że uiszczenie kosztów sądowych na wcześniejszym etapie postępowania pozwala na przyjęcie, że strona jest w stanie znaleźć źródło finansowania przyszłych kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm.), w skrócie P.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie, a do takich zalicza się rozstrzygnięcie co do prawa pomocy, mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wskazać należy, iż wyżej wymieniony przepis możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (por.: B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383). Zmiana okoliczności faktycznych sprawy w przypadku orzeczenia dotyczącego prawa pomocy, odnosić się może nie tylko do wysokości uzyskiwanych przez stronę skarżącą dochodów, ale także wysokości obciążających ją wydatków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt II OZ 1163/13, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego wskazać należy, że złożenie przez skarżącą spółkę ponownego wniosku w tym samym zakresie co poprzedni (dotyczący zwolnienia od opłat sądowych), w sytuacji gdy został już wcześniej rozpoznany jej wniosek o przyznanie prawa pomocy, stanowi podstawę do zastosowania art. 165 P.p.s.a. Oceniając zatem kolejny wniosek skarżącej spółki w kontekście przesłanek wynikających z art. 165 P.p.s.a. Sąd zważył, że wnioskując ponownie o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca podniosła podobne okoliczności w jego uzasadnieniu, jak we wniosku zgłoszonym uprzednio w sprawie. Skarżąca spółka zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie co poprzednio, a ponadto sytuacja finansowa skarżącej wynikająca z obecnego oświadczenia nie różni się zasadniczo od poprzednio wykazywanej. W dalszym ciągu spółka powołuje się na brak środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych. Zaznaczyć należy, iż treść złożonego obecnie wniosku jest praktycznie tożsama z wnioskiem uprzednio złożonym. Sytuacja ekonomiczna spółki nie uległa istotnej zmianie (poza wysokością straty za ostatni rok obrotowy). Sąd w prawomocnym postanowieniu odmawiającym przyznania prawa pomocy zawarł szczegółową ocenę sytuacji majątkowej spółki w odniesieniu do możliwości poniesienia przez stronę kosztów postępowania sądowego i z uwagi na brak nowych okoliczności ocena ta pozostaje niezmieniona. Co istotne jak zaznaczył także referendarz sądowy w toku postępowania spółka uiściła wpis sądowy od skargi w kwocie [...]zł, opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w wysokości [...] zł oraz była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Jeżeli zatem spółka była w stanie uiścić powyższe koszty i mając na uwadze, że wpis od skargi kasacyjnej stanowi połowę wpisu już uiszczonego trudno jest uznać, że strona nie ma możliwości znalezienia źródeł finasowania niezbędnych dla opłacenia wymaganych kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania. Mając na względzie powyższe okoliczności sprawy, Sąd nie znalazł podstaw do zmiany postanowienia z dnia 3 września 2015 r. o odmowie przyznania skarżącej spółce prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wobec tego, działając na zasadzie art. 165 w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.