I SA/Lu 565/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca) WSA Małgorzata Fita po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania podatkowego w sprawie określenia kwoty zwrotu podatku od towarów i usług wykazanego w deklaracji podatkowej VAT-7 spółki cywilnej [...] T. W., E. W. za czerwiec 2013 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (organ) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w H. (organ I instancji) z [...] r. umarzającą w stosunku do E. W. postępowanie podatkowe w sprawie określenia kwoty zwrotu podatku od towarów i usług (VAT) wykazanego w deklaracji VAT-7 przez spółkę cywilną W. T. W., E. W. (spółka cywilna W.) za czerwiec 2013 r. W motywach tej treści rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że postanowieniami z [...] r. organ I instancji wszczął postępowania podatkowe wobec E. W. i T. W. w sprawie określenia kwoty zwrotu VAT wykazanego w deklaracji podatkowej przez spółkę cywilną W. za czerwiec 2013 r. Kolejne decyzje wydawane w toku tych postępowań podatkowych zostały ostatecznie i prawomocnie uchylone mocą decyzji z [...] r. wobec E. W. oraz mocą decyzji z [...] r. w stosunku do T. W.. W sprawach odpowiednio sygn. I SA/Lu 1013/16 i sygn. I SA/Lu 113/19 skargi E. W. i T. W. odrzucono. Jednocześnie postanowieniem z [...] r. organ I instancji wszczął postępowanie podatkowe w sprawie odpowiedzialności E. W. i T. W. jako byłych wspólników za zobowiązanie spółki cywilnej W. z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. W jego wyniku organ I instancji [...] r. wydał decyzję, w której określił spółce W. zobowiązanie z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. w wysokości [...] zł, zaległość podatkową w wysokości [...] zł, odsetki w kwocie [...]zł oraz orzekł o solidarnej odpowiedzialności E. W. i T. W. za tę zaległość podatkową wraz z odsetkami. Decyzją z [...] r. organ utrzymał w mocy wymienioną decyzję organu I instancji z [...] r. Na ostateczną decyzję organu z [...] r. byli wspólnicy spółki W. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W tych okolicznościach organ I instancji [...] r. wydał w stosunku do E. W. decyzję, w której umorzył postępowanie podatkowe wszczęte postanowieniem z [...] r. w sprawie określenia kwoty zwrotu VAT wykazanego w deklaracji podatkowej przez spółkę cywilną W. za czerwiec 2013 r. jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 208 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa (Dz.U.2020.1325 ze zm. - O.p.). Przyjął bowiem, że postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników nieistniejącej już spółki cywilnej W. za jej zaległości z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. jest przeszkodą do prowadzenia postępowania podatkowego w sprawie zwrotu VAT byłym wspólnikom tej spółki za ten sam okres rozliczeniowy. Zdaniem organu, tej treści rozstrzygnięcie organu I instancji jest uzasadnione okolicznościami faktycznymi i prawnymi omawianej sprawy. Stanowi rezultat prawidłowego odczytania i zastosowania art. 208 § 1 O.p. E. W. (skarżąca) złożyła skargę na powyższą decyzję organu. Zarzuciła naruszenie: - art. 208 § 1 oraz art. 120, art. 123 § 1, art. 122, art. 121 § 1, art. 123 § 1, art. 180 § 1, art. 187, art. 189 § 3, art. 190 § 1, § 2, art. 191, art. 192, art. 210 § 4 O.p.; - art. 27 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.1997.78.483 ze zm.) w związku z art. 4 i art. 5 ustawy o języku polskim (Dz.U.2021.672); - art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U.2011.177.1054 ze zm. w brzmieniu dla czerwca 2013 r.). Zdaniem skarżącej, umorzenie postępowania podatkowego jest przedwczesne, bowiem rozliczenia VAT za maj i czerwiec 2013 r. są przedmiotem sądowej kontroli legalności. W ocenie skarżącej, organ nie zgromadził kompletnego materiału dowodowego. Pozbawił skarżącą możliwości udziału w czynnościach dowodowych (przesłuchaniu świadka i przeprowadzaniu dowodu z opinii biegłego). Ponadto dowolnie ocenił zgromadzone dowody, bowiem pominął sprzeczności w zeznaniach świadków, bazował na dokumentach błędnie przetłumaczonych, nie uwzględnił okoliczności korzystnych dla skarżącej. Tym samym, w ocenie skarżącej, organ nie ustalił wszystkich istotnych okoliczności dotyczących zakwestionowanych zakupów dokonywanych przez spółkę cywilną W. W następstwie formułowanych zarzutów skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia od organu na jej rzecz kosztów postępowania sądowego. Organ, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie. W całości podtrzymał stanowisko i argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowana decyzja organu jest zgodna z prawem. Objęta skargą decyzja organu rozstrzyga o umorzeniu postępowania podatkowego wszczętego wobec skarżącej postanowieniem z [...] r. w sprawie określenia kwoty zwrotu VAT wykazanego w deklaracji podatkowej przez spółkę cywilną W. za czerwiec 2013 r. Jak wyjaśnił organ, postępowanie to nie zostało zakończone decyzją ostateczną co do istoty sprawy. Powodem umorzenia wymienionego postępowania podatkowego było ustalenie, że późniejszym postanowieniem organ I instancji wszczął w stosunku do byłych wspólników nieistniejącej już spółki cywilnej W. postępowanie podatkowe mające za przedmiot ich odpowiedzialność za zaległość spółki cywilnej W. z tytułu VAT za ten sam okres rozliczeniowy, czyli także za czerwiec 2013 r. Zakończyła je ostateczna decyzja organu z [...] r. orzekająca o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników za zaległość nieistniejącej spółki cywilnej W. z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. Wraz z orzeczeniem o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników organ określił w tej decyzji wysokość zobowiązania spółki cywilnej W. z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. W tej sytuacji proceduralnej organ prawidłowo zastosował art. 208 § 1 O.p. i umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie podatkowe prowadzone wobec skarżącej w sprawie określenia kwoty zwrotu VAT wykazanego w deklaracji podatkowej przez spółkę cywilną W. za czerwiec 2013 r. W myśl art. 208 § 1 O.p. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Następnie zgodnie z art. 208 § 2 tej ustawy organ podatkowy może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi publicznemu. Należy wyjaśnić, że każde z wymienionych postępowań podatkowych miało odrębny przedmiot. Czym innym jest bowiem określenie wysokości VAT do zwrotu byłym wspólnikom nieistniejącej już spółki cywilnej a czym innym z kolei orzeczenie o odpowiedzialności byłych wspólników za zaległości podatkowe tej spółki w trybie art. 115 § 1 - § 5 O.p. W sytuacji, w której organ rozpoznał zaległość podatkową nieistniejącej spółki cywilnej W. z tytułu VAT za czerwiec 2013 r., mogło toczyć się jedynie postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników za tę zaległość. W efekcie postępowanie podatkowe prowadzone wobec skarżącej jako byłego wspólnika spółki cywilnej W. w sprawie określenia kwoty VAT do zwrotu za ten sam okres rozliczeniowy utraciło swój przedmiot. Natomiast zarzuty skarżącej dotyczące określenia spółce cywilnej W. wysokości zobowiązania z tytułu VAT za czerwiec 2013 r. i w związku z tym orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej byłych wspólników wykraczały poza granice tej sprawy wyznaczone przez zaskarżoną decyzję. Stanowiły one przedmiot decyzji organu z [...] r., która w wyniku sądowej kontroli legalności została uchylona nieprawomocnym wyrokiem z 26 maja 2021 r. w sprawie sygn. I SA/Lu 580/19. Z powodów omówionych wyżej niezasadna skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 ze zm.).