I SA/Lu 636/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca), Sędziowie WSA Halina Chitrosz, NSA Anna Kwiatek, Protokolant Asystent sędziego Karolina Orłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. przyznaje radcy prawnemu M. K. R. wynagrodzenie za reprezentację z urzędu w kwocie [...] w tym VAT I SA/Lu 636/12 UZASADNIENIE 1. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...], zmienioną decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] w trybie wymiaru uzupełniającego, określającą M. S. / podatnik / zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej za 2006 r. Organ podatkowy przedstawił zgromadzone dowody i na tej podstawie przyjął, że podatnik zawyżył koszty uzyskania przychodów o kwoty, wynikające z faktur nabycia paliwa, które nie dokumentowały rzeczywistego nabycia od podmiotu wskazanego w tych fakturach jako dostawca. 2. Podatnik złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Wniósł o jej uchylenie, o uchylenie decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Zarzucił naruszenie art. 123 § 1 w związku art. 180 i art. 181; art. 121 § 1 w związku z art. 187 i art. 188; art. 180 § 1, art. 191, art. 126 w związku z art. 180, art. 122, art. 23 wszystkie ustawy Ordynacja podatkowa / Dz.U.05.8.60 ze zm. – o.p. / oraz art. 1, art. 9 ust. 1, ust. 2, art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych / Dz.U.00.14.176 – u.p.d.o.f. /. Podatnik nie zgadzał się z ustaleniami organu podatkowego, dokonanymi na podstawie dowodów z osobowych źródeł, zgromadzonych w postępowaniu karnym. Wskazywał na niekompletność materiału dowodowego, jego dowolną ocenę, w rezultacie dowolne ustalenia faktyczne, przyjęte przez organ podatkowy za podstawę pozbawienia podatnika prawa do zaliczenia do kosztów podatkowych wydatków na zakup paliwa. Takie postępowanie i stanowisko prawne organu podatkowego podatnik oceniał jako niezgodne z prawem. 3. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko, argumenty przyjęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Naruszenie prawa podlegało stwierdzeniu poza granicami skargi na podstawie art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U.12.270 – p.p.s.a. /. 5. Z przedstawionych akt postępowania podatkowego wynika, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...], określająca podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego, była awizowana w oddawczej skrzynce pocztowej adresata 20 lipca 2011 r. i ponownie 28 lipca 2011 r., następnie została zwrócona 4 sierpnia 2011 r. Odwołanie od tej decyzji zostało opatrzone datą 18 sierpnia 2011 r., nadane w krajowym urzędzie pocztowym także 18 sierpnia 2011 r. 6. Stosownie do art. 150 § 1 o.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1/ poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2/ pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy / miasta / - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę. Stosownie do art. 150 § 1a o.p. adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Stosownie do art. 150 § 2 o.p. zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. 7. W tych okolicznościach kontrolowanego postępowania podatkowego i przytoczonym stanie prawnym z dniem 3 sierpnia 2011 r. / środa / upłynął termin 14 dni z art. 150 § 2 o.p. zdanie ostatnie, nastąpił skutek doręczenia decyzji organu podatkowego pierwszej instancji z 15 lipca 2011 r. Nie miał znaczenia późniejszy zwrot korespondencji / 4 sierpnia 2011 r. /, bo nie powodował przedłużenia terminu, z upływem którego nastąpił skutek doręczenia korespondencji. W konsekwencji z dniem 17 sierpnia 2011 r. / środa / upłynął termin 14 dni z art. 223 § 2 pkt 1 o.p., w którym podatnik był uprawniony formalnie skutecznie złożyć odwołanie. Odwołanie nadane w krajowym urzędzie pocztowym 18 sierpnia 2011 r. było spóźnione. 8. Wydanie decyzji przez odwoławczy organ podatkowy w rezultacie spóźnionego odwołania jest postępowaniem wprost sprzecznym z art. 223 § 2 pkt 1 o.p. Takie postępowanie odwoławczego organu podatkowego stanowi rażące naruszenie prawa i realizuje przesłankę stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji odwoławczego organu podatkowego z art. 247 § 1 pkt 3 o.p. 9. Spóźnione odwołanie od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji z [...], nie dawało odwoławczemu organowi podatkowemu uprawnienia stosowania art. 230 § 1 o.p. Odwoławczy organ podatkowy jest uprawniony do stosowania tej instytucji, zwrotu sprawy organowi podatkowemu pierwszej instancji w celu dokonania wymiaru uzupełniającego przez zmianę wydanej decyzji, tylko w toku postępowania odwoławczego. Zgodnie z art. 230 § 1 o.p. instytucja zwrotu sprawy w celu wymiaru uzupełniającego jest zastrzeżona tylko dla toczącego się postępowania odwoławczego. Postępowanie odwoławcze wszczyna odwołanie złożone w terminie. Spóźnione odwołanie nie wszczyna postępowania odwoławczego. Dlatego wprost sprzeczne z art. 230 § 1 o.p. jest wydanie decyzji w trybie wymiaru uzupełniającego, pomimo spóźnionego odwołania od decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Wydanie w takich warunkach decyzji w trybie wymiaru uzupełniającego stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z art. 247 § 1 pkt 3 o.p. 10. Z tych względów zaskarżona decyzja i decyzja wydana w trybie wymiaru uzupełniającego podlegały stwierdzeniu nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, § 2 przy zastosowaniu art. 135 i art. 152 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania, przyznania wynagrodzenia radcy prawnemu z urzędu, było przedmiotem sprostowania postanowieniem.