I SA/Lu 639/07

WyrokWSA w Lublinie2008-01-16

Skład orzekający: Anna Kwiatek, Jerzy Drwal, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, w sytuacji gdy podatnik kwestionuje sposób rozliczenia jego wydatków, zgromadzonych oszczędności oraz posiadanych instrumentów finansowych?
Ratio decidendi
Organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Ciężar udowodnienia, że wydatki i zgromadzone mienie znajdują pokrycie w przychodach opodatkowanych lub wolnych od podatku spoczywa na podatniku. W niniejszej sprawie organy zebrały kompletny materiał dowodowy, wszechstronnie go oceniły i prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, uwzględniając korzystniejsze dla podatnika rozliczenia tam, gdzie było to uzasadnione dowodami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej ustalającą zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2000 r. Organ I instancji ustalił, że podatnik poniósł wydatki i zgromadził mienie o wartości znacznie przewyższającej jego ujawnione dochody. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i ustalił zobowiązanie w niższej kwocie, dokonując korekty rozliczeń. Podatnik zarzucił organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kwestionując sposób ustalenia wydatków, rozliczenia lokat i bonów, a także ocenę dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (spr.), Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal,, WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2000 r. - oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania A. S. uchylił w całości decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] ustalającą zryczałtowany podatek dochodowy od dochodu nieznajdujacego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2000 r. w kwocie 181.192 zł i ustalił zobowiązanie w tym podatku w wysokości 157.710 zł. Z akt sprawy wynika, że organ I instancji w toku postępowania podatkowego ustalił, iż w 2000 r. podatnik poniósł wydatki w kwocie 8.198,10 zł i zgromadził środki finansowe w kwocie 278.842,60 zł – w tym lokaty [...] – 234.007,01 zł, rachunki [...] – 9.411,59 zł , bony na okaziciela [...] – 35.424 zł , czyli razem jego wydatki i zgromadzone w tym roku mienie wynosiło 287.040,70 zł, natomiast dochody z ujawnionych źródeł (działalność gospodarcza, renta, zlikwidowana lokata walutowa) stanowiły kwotę 45.451,62 zł, a tym samym przychód, o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustalony w sposób wskazany w art. 20 ust. 3, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2000 Nr 14, poz. 176 ze zm.) – dalej: "pdf"), stanowił kwotę 241,589,08 zł będącą podstawą opodatkowania dla zryczałtowanego podatku dochodowego (art. 30 ust. 1 pkt 7 pdf) za ten rok. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że powyższych ustaleń dokonał na podstawie oświadczeń i wyjaśnień podatnika zweryfikowanych dowodami w postaci dokumentów, zaświadczeń i informacji uzyskanych z banków w zakresie obrotu bonami na okaziciela, posiadanych rachunków bankowych (obrotami i stanem na tych rachunkach), informacji z ZUS o czasookresie i wysokości pobieranej przez podatnika renty oraz o okresach zatrudniania i uzyskiwanym wynagrodzeniu począwszy od 1 lipca 1967 r. , a także zeznań podatkowych PIT -31 składanych za lata 1993-1995, PIT-30 za 1996 r. i 1997 r. oraz PIT-28 za 1998 r. Organ ten wskazał, że postępowanie podatkowe w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało w następstwie ustaleń dokonanych w odrębnym postępowaniu, w którym oceniono źródła wydatku poniesionego przez podatnika i jego konkubinę H. Z.-R. na zakup w 2002 r. "W" w N. za kwotę 1.100.000 zł. Dokonana w toku niniejszego postępowania i przedstawiona w decyzji analiza dochodów i wydatków podatnika oraz zgromadzonego przezeń mienia pozwoliła, zdaniem organu, na uznanie, że podatnik posiadane do 1999 r. oszczędności ulokował: - na lokatach [...] w kwocie 147.429,36 zł (założone w 1997 r. i nie zlikwidowane w tym roku), w bonach [...] na okaziciela w 1997 r. w wysokości 76.000 zł, w nieruchomości nabytej w N. w 1997 r. za 55.000 zł, na lokatach [...] założonych w 1998r. – 43,000 zł, na lokatach walutowych [...] – 3.546,60 USK i 11.600 DEM, na lokatach walutowych zakończonych w 1999 r. i 2000 r. – 1.000 USD oraz na lokacie założonej w 1998 r. w [...] w kwocie 13.000 zł. Zdaniem organu, materiał dowodowy sprawy nie pozwalał na przyjęcie jako wiarygodnych wyjaśnień podatnika, że posiadał większy majątek gromadzony od lat 60-tych, gdyż do 1995 r. miał na utrzymaniu dwoje dzieci, żył skromnie, jego zarobki tylko w latach 1990 – 1992 około dwukrotnie przekraczały przeciętne w kraju, a okazane lokaty z lat 1991 i 1992 stanowiły około 1/4 zarobków zaś po wyprowadzeniu się od rodziny i zamieszkaniu z konkubiną jego wydatki znacznie przewyższały wykazywane dochody. Organ podniósł, że również okoliczność, iż podatnik nie dokonał podziału majątku z żoną, mimo upływu 12 lat od rozstania wskazuje, że zgromadzone do tego czasu mienie nie mogło mieć znacznej wartości, gdyż doświadczenie życiowe wskazuje, iż osoby majętne w takiej sytuacji dokonują podziału majątku wspólnego. Za niewiarygodne organ uznał wyjaśnienie podatnika, poparte jedynie zeznaniem syna R., że w latach 1998-2000 posiadał bony na okaziciela [...] w kwocie około 50.000 – 80.000 zł, gdyż na ten fakt podatnik nie przedłożył żadnego dowodu, a zeznanie syna oceniono jako wewnętrznie sprzeczne (syn nie wie czy ojciec łożył na jego utrzymanie, nie otrzymywał od ojca żadnych pieniędzy, nie rozmawiał o jego sytuacji finansowej, a jedynie był świadkiem zakupu bonów w [...]). Za niewiarygodne organ uznał również okoliczność, że w dniu napadu na dom podatnika i jego konkubiny (21.01.1997 r.) posiadali w domu bony [...] o wartości 1.300.000 zł. Wartość tych bonów organ ustalił na podstawie informacji [...] o wartości bonów złożonych w dniu 28.01.1997 r. do depozytu bankowego (126.000 zł), zgodną z wyjaśnieniem podatnika, że po napadzie bony złożone zostały w skrytce bankowej. Za niewiarygodne uznał organ późniejsze wyjaśnienia podatnika oraz zeznanie H.Z.-R. i jej córek D. i J., co do ilości i wartości tych bonów, obszernie opisując przyczyny braku wiarygodności tych świadków w spornej kwestii i brak jej potwierdzenia w zeznaniach innych świadków – osób przebywających w domu poszkodowanych bezpośrednio po napadzie, w policyjnym protokole oględzin domu, w zeznaniach jednego ze sprawców - A. Ł. oraz pracowników [...] , którzy często obsługiwali podatnika i jego konkubinę przy dokonywanych przez nich czynnościach bankowych. Na podstawie okazanych dowodów wpłat i wypłat bonów [...] oraz informacji uzyskanych z tego Banku organ ustalił, że w 2000 r. podatnik wraz z konkubiną posiadali bony na okaziciela [...] o wartości 1.563,000 zł, przy czym kwota 1.492.151,99 zł stanowiło równowartość inwestycji w te środki w 1999 r. (1.327.000 zł) oraz odsetek z tych inwestycji (165,151,99 zł), stąd przyjął, że w 2000 r., podatnik wraz z konkubiną wydatkowali na zakup bonów [...] kwotę 70.848,01 zł nie pochodzącą z wcześniejszych inwestycji, a więc wydatek podatnika wynosił 35.424 zł. Dokonując ustalenia stanu środków zgromadzonych w 2000 r. na lokatach terminowych w [...] organ wskazał, że zgodnie z informacją i dokumentami bankowymi w latach 1996-2002 podatnik posiadał w tym banku 113 rachunków lokat PLN, 3 rachunki lokat w USD oraz ROR, przy czym likwidowane lokaty przelewane były na następne lokaty i na ROR lub wypłacone w gotówce, a w związku z brakiem tych kwot na ROR na koniec roku i nie stwierdzeniem większych wydatków organ uznawał, iż były one lokowane w kolejne lokaty. W rozliczeniu 19 lokat założonych w 2000 r. na kwotę 530.822,19 zł organ uwzględnił więc, że tę kwotę pomniejszają kwoty lokat założonych i zlikwidowanych w 2000 r. oraz należnych odsetek, a także kwoty lokat założonych w latach wcześniejszych i zlikwidowanych w 2000 r. wraz z odsetkami, co pozwoliło ustalić, iż środki pieniężne zainwestowane w lokaty w 2000 r. i nie pochodzące z wcześniejszych lokat stanowiły kwotę 234.007,01 zł,. Ustosunkowując się do wyjaśnień podatnika, że źródłem jego zasobów finansowych zgromadzonych przed 1997 r. była darowizna wyrobów ze złota w latach 60-tych, sprzedaż w latach 70-tych nieruchomości odziedziczonej z siostrami, praca zawodowa i wyjazdy turystyczno-handlowe zagraniczne, organ podkreślił, że przy ustalaniu wartości środków finansowych posiadanych przez podatnika w latach 1999 – 2002 oraz nabytych nieruchomości uwzględnione zostały oszczędności zgromadzone w latach 1996-1998 w banku [...] na lokatach i w bonach na okaziciela, oszczędności złotówkowe i walutowe w [...] na początek 1999 r., oszczędności walutowe w [...] i [...] S.A. przed 1999 r., które to oszczędności (zasoby) były znacznej wartości w stosunku do dochodów uzyskiwanych w latach 90-tych i zarobków z lat wcześniejszych, co wynika z dowodów je dokumentujących. W świetle zebranych w sprawie dowodów, w tym wyjaśnień podatnika, organ za niecelowe i zbyteczne uznał przeprowadzenie wnioskowanego dowodu z oświadczenia podatnika, w trybie art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej, na okoliczność skąd pochodziły środki finansowe ulokowane na lokatach, dlaczego w tydzień po napadzie rabunkowym w depozycie bankowym złożono bony [...] tylko na kwotę 126.000 zł oraz wysokości dochodów z pracy i innych źródeł, a także dowodu z opinii biegłego grafologa co do zapisków poczynionych na druku wykazu sald lokat z 26.XI.1997 r., gdyż niewiadomo kiedy i na jaką okoliczność zapisy te zostały poczynione. W odwołaniu od tej decyzji podatnik zarzucił naruszenie art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej oraz art. 20 ust. 3 pdf poprzez oparcie oceny na niepełnych i dowolnie poczynionych ustaleniach faktycznych, a także wadliwe rozliczenie lokat zlikwidowanych w 2000 r. przez przyjęcie, że środki z nich uzyskane lokowane były wyłącznie na kolejnych lokatach, nieuwzględnienie środków posiadanych w gotówce na początek roku oraz błędne i dowolne ustalenie, że dokumenty bankowe uwzględniają całość środków posiadanych i inwestowanych na lokatach i w bonach na okaziciela. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, a nieuwzględnienie wniosków o przyjęcie oświadczenia strony, powołanie biegłego grafologa i ustalenie dat wejść i wyjść do pomieszczenia sejfu bankowego, miało oparcie w art. 188 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy wskazał, że przedstawione w decyzji pierwszoinstancyjnej rozliczenie środków finansowych posiadanych przez podatnika uwzględnia fakt prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego i wspólnych inwestycji w walutę, lokaty i bony , dokonywanych z konkubiną H. Z.-R., a to zgodnie z ich oświadczeniami majątkowymi i wyjaśnieniami składanymi w toku postępowania. Zgodnie z tymi wyjaśnieniami i zeznaniami pracowników [...] , rozliczenie to uwzględnia również okoliczność, że środki z kolejnych lokat wypłacane w gotówce czy przelewane na ROR, przeznaczane były na założenie kolejnych lokat. Organ odwoławczy uznał, że przyjęcie takiego rozliczenia środków finansowych pozwala na ocenę, iż środki wypłacone z lokat zlikwidowanych w dniu 16 października 2000 r. w kwocie 31.308,58 zł przeznaczone zostały na zakup w dniu 10 listopada 2000 r. bonów na okaziciela, co zmniejsza ustaloną przez organ I instancji inwestycję podatnika w te środki z kwoty 35.424 zł do kwoty 4.115,42 zł, a tym samym i podstawę opodatkowania, Zdaniem organu odwoławczego, ponieważ lokaty założone w 1996 r. i 1997 r., zlikwidowane w dniach 14, 22 i 28 grudnia 2000 r. przelane zostały zgodnie z informacją banku, na ROR, a żadne inwestycje, ani znaczne wydatki, nie były przez podatnika czynione, to kwota nadwyżki ze zlikwidowanych lokat stanowiła dla podatnika środki w gotówce (24.664,79 zł) na koniec 2000 r., które nie brały udziału w finansowaniu wydatków tego roku. W ocenie organu odwoławczego, informacje uzyskane z [...] oraz wynikające z dokumentów bankowych dały pełny obraz inwestycji podatnika w bony w latach 1999-2002 , a wskazywana przez podatnika możliwość posiadania oszczędności w gotówce na początek 2000 r. nie została uprawdopodobniona, zaś w zakończonym ostateczną decyzją z dnia [...] postępowaniu w zakresie źródeł pochodzenia majątku w 1999 r. ustalono, że na koniec tego roku oszczędności w gotówce podatnik nie posiadał. Organ wskazał, że skarga na powyższą decyzję oddalona została wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 4 lipca 2007 r. – I SA/Lu 830/06 , przy czym w tej sprawie organ I instancji do opodatkowania dochodów nieujawnionych za 1999 r. przyjął wydatkowanie przez podatnika 115.000 zł na zakup bonów [...] , analiza materiału dowodowego na etapie postępowania odwoławczego wykazała, że środki wydatkowane na ten cel i nie pochodzące ze wcześniejszych inwestycji stanowiły kwotę 490.118,56 zł, jednakże zmiana wysokości zobowiązania nie była możliwa ze względu na treść art. 68 § 2 i art. 234 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy po przeanalizowaniu dowodów zgromadzonych na okoliczność wartości środków pieniężnych zainwestowanych w bony [...] na dzień 21.01.1997 r. uznał za niewiarygodne twierdzenia strony, że miały one wartość 1.300.000 zł , skoro tydzień po napadzie w depozycie [...] złożono bony o wartości 126.000 zł Za nieracjonalne uznał organ twierdzenia podatnika o braku zaufania do jawnego depozytu [...], skoro w latach 1994-2002 posiadał w tym Banku 113 rachunków standardowych lokat złotówkowych, 3 rachunki lokat walutowych i ROR. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. S. wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji zarzucając naruszenie art. 122, art. 187 § 1, art. 188 , art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej oraz art. 20 ust. 3 pdf. W motywach wskazał , że dowolnie przyjęto kwotę 1.800 zł jako wydatek na utrzymanie domu, gdyż te wydatki ponosiła konkubina i ona w swym oświadczeniu wykazała kwotę 3.600 zł tytułem tych wydatków. Podniósł, że organ odwoławczy błędnie rozliczył środki w kwocie 31.308,58 zł ze zlikwidowanej lokaty przeznaczonej na zakup bonów w dniu 10.11.2000 r. zaniżając wartość mienia o 308,58 zł oraz nie dokonał zmiany rozliczenia bonów BOŚ mimo uznania, iż zakup ich w powyższej kwocie sfinansowany był środkami z tej lokaty. Za dowolne uznał skarżący przyjęcie w zaskarżonej decyzji, że środki z lokat zlikwidowanych w grudniu 2000 r. przelane na ROR nie były wydatkowane w tym roku, skoro ponosił wydatki na wyżywienie, ubrania i podatki, a także na zakup bonów [...] mimo, iż tych zakupów po dniu 10.11.2000 r. nie mógł udokumentować. Zdaniem skarżącego, na fakt zakupu bonów [...] po tej dacie wskazuje okoliczność stwierdzona w zaskarżonej decyzji, że podatnik wraz z konkubiną zainwestowali w bony w 2000 r. kwotę 1.563.000 zł, a więc kwotę większą niż nieudokumentowana "dowodami wpłat", stąd niezrozumiałym jest stanowisko organu odwoławczego odwołującego się do "ostatniej udokumentowanej daty zakupu bonów". Skarżący podniósł, że w związku z licznymi i ciągłymi inwestycjami często dysponował gotówką na koniec i początek roku, którą przeznaczał na lokaty lub bony, choć z uwagi na upływ lat nie pamięta konkretnych kwot, jednakże błędne jest stanowisko organu, że bony i lokaty zgromadzone w 2000 r. nie pochodziły z mienia zgromadzonego w latach wcześniejszych. Skarżący podkreślił, że rozliczenie za 2000 r. nie uwzględnia dochodu opodatkowanego z tytułu nieujawnionych źródeł w decyzji za 1999 r., który to dochód stanowi w części pokrycie wydatków w 2000 r. Zarzucił również, że organy podatkowe nie ustosunkowały się do zeznań świadków – pracowników [...] , którzy wyjaśniali, iż skarżący wraz z konkubiną rolowali bony, czyli z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży i odsetek kupowali następne bony, a zeznania te zgodne były z wyjaśnieniami skarżącego, że od 1994 r. znaczne środki finansowe lokował w bonach [...], a okazane asygnaty stanowią jedynie fragment dokumentacji i obrazują jedynie rząd wielkości środków tak lokowanych. Fakt posiadania bonów [...] przed 1999 r. potwierdzają zeznania konkubiny – H. Z.-R. oraz jej córek, dowolnie uznane przez organy za zeznania niewiarygodne. Zdaniem skarżącego dowolna była też ocena okoliczności napadu rabunkowego w dniu 21.01.1997 r. i zeznań świadków, z których wynika, że skarżący wraz z konkubiną posiadali w tym dniu bony na okaziciela o wartości 1.300.000 zł przechowywane w kasetce, których napastnicy nie zrabowali. Organy podatkowe bezzasadnie przyjęły, że w depozycie bankowym złożonym tydzień po napadzie skarżący złożył wszystkie posiadane wówczas bony mimo, iż wyjaśniał, że złożył tylko bony o niskich nominałach. W ocenie skarżącego wykazana okoliczność, iż od lat inwestował w instrumenty finansowe i pomnażał swój majątek wskazywała, że w 1997 r. posiadał w bonach około 520.000 – 650.000 zł, czyli udział 40% - 50% w kwocie 1.300.000 zł zainwestowanej w bonach wraz z konkubiną. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja zgodna jest z prawem. Stosownie do art. 20 ust. 1 pdf, za podlegające opodatkowaniu przychody z "innych źródeł", o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, uważa się również przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach. Stosownie do art. 20 ust. 3 pdf, wysokość przychodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Powyższy przepis prawa materialnego wyznacza zakres niezbędnego postępowania dowodowego oraz określa ciężar dowodzenia, co do istotnych dla jego zastosowania faktów. Rozłożenie ciężaru dowodzenia pomiędzy organem podatkowym i podatnikiem, wynikające z treści tego przepisu, ma uzasadnienie z uwagi na charakter postępowania w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego z nieujawnionych źródeł. Na podatniku spoczywa więc ciężar udowodnienia, że wydatki i zgromadzone w roku podatkowym mienie znajduje pokrycie w mieniu zgromadzonym w tym roku oraz w latach poprzednich, które pochodzi z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Zauważyć przy tym należy, że zgodnie z powyższym przepisem, w brzmieniu obowiązującym od 1998 r., nie jest wystarczające tylko wskazanie, jako źródła pokrycia wydatków, posiadanych przedtem zasobów majątkowych oraz uprawdopodobnienia ich istnienia, ale niezbędnym jest wykazanie przez podatnika, że zasoby te pochodzą nie z jakichkolwiek przychodów, lecz wyłącznie z przychodów, które były opodatkowane lub były zwolnione od podatku. Wbrew zawartym w skardze zarzutom, w niniejszej sprawie organy podatkowe bez naruszenia art. 122, art. 180 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej zebrały materiał dowodowy, który niezbędny był do merytorycznego rozstrzygnięcia i dokonały jego wszechstronnej oceny , zgodnie z wymogiem art. 191 Ordynacji podatkowej, dając jej wyraz w uzasadnieniu decyzji szczegółowo omawiającym podstawy ustaleń faktycznych przyjętych przy rozstrzygnięciu sprawy (art. 210 § 4 Ordynacji). Z akt sprawy i uzasadnienia decyzji wynika, że ustalając wydatki skarżącego na wyżywienie, ubrania i utrzymanie domu w łącznej kwocie 5.300 zł , organ oparł się wyłącznie na wyjaśnieniach skarżącego zawartych w oświadczeniu majątkowym, w którym podał on, że koszty utrzymania ponoszone były wspólnie z konkubiną odwołał się do złożonego przez nią oświadczenia. Wyjaśnienie to nie było w toku postępowania kwestionowane, stąd prawidłowo organ uznał, iż połowa wykazanego w oświadczeniu konkubiny wydatku na utrzymanie dom (3.600 zł) poniesiona została przez skarżącego. Zarzut skargi o braku zmiany rozliczenia środków zainwestowanych przez skarżącego w bony [...] w 2000 r. mógł wynikać jedynie z nieuważnego zapoznania się z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. Na jej str. 6 organ odwoławczy wyjaśnił z jakich powodów rozliczenie to zmienił, a na str. 14 w wyliczeniu podstawy opodatkowania podał zmniejszone, w porównaniu do decyzji pierwszoinstancyjnej, środki zainwestowane w tym roku w bony [...] w kwocie 4.115,12 ł, co znalazło odbicie w podjętym rozstrzygnięciu. Prawidłowo również organ podatkowy ustalił, że wypłacone skarżącemu w grudniu 2000 r. kwoty z lokat założonych w 1996 r. i 1997 r. nie finansowały wydatków tego roku. Do takiej oceny uprawniał fakt, że we wszystkich wyjaśnieniach skarżący podkreślał swój oszczędny tryb życia i ograniczanie bieżących wydatków oraz inwestowanie środków z lokat w kolejne lokaty lub bony, a niewątpliwie po dacie likwidacji tych lokat tego rodzaju inwestycji nie udokumentował. Skoro skarżący podał, że na wyżywienie wydatkował w 2000 r. 250 zł miesięcznie, na ubrania w tym roku – 500 zł, a łącznie zapłacone podatki (dochodowy i od nieruchomości) to kwota 2.897 zł, zasadnym było uznanie, że na te cele nie wydatkował w ostatnich dniach grudnia kwoty 24.664 zł. Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, organ podatkowy dał wiarę wyjaśnieniom skarżącego, zeznaniom konkubiny i pracowników Banku, że swoje i konkubiny pieniądze lokował od kilku lat w korzystnych instrumentach finansowych, przy czym pieniądze z likwidowanych lokat i wykupywanych bonów na okaziciela wraz z odsetkami lokował w kolejnych lokatach i bonach. Organ uznał, że tak lokowane oszczędności (mienie), których wartość potwierdzona została informacjami Banku i dowodami bankowymi, pochodziły ze źródeł opodatkowanych lub wolnych od podatku, pomimo ustalenia znacznej dysproporcji pomiędzy dochodami z takich źródeł, a zgromadzonym od 1995 r. mieniem (nieruchomości, lokaty, bony). Podnoszona w skardze sprzeczność ustaleń organu z materiałem dowodowym skutkowała więc korzystniejszym dla skarżącego rozstrzygnięciem sprawy (co podkreślano w decyzjach). Przyjęta w decyzjach ocena nie poszła jednak tak daleko, by uznać, jak podniesiono w skardze, że skarżący wraz z konkubiną wydatkowali w 2000 r. na zakup bonów [...] kwotę 1.563,000 zł, większą niż nieudokumentowana dowodami bankowymi. Organ uznał jedynie, że w tym roku skarżący posiadali bony o tej wartości (na podstawie asygnat bankowych z tego roku i ubiegłych lat), jednakże kwota 1.492.151,99 zł stanowiła mienie zainwestowane w te środki w ubiegłych latach , a stąd wydatek w 2000 r. na zakup bonów stanowił kwotę 70.848,01 zł. Organ odwoławczy uznał przy tym, że skarżący wydatkował na zakup bonów [...] kwotę 4.115,42 zł, bowiem jak wcześniej wskazano, uznał, że wydatek na ostatni udokumentowany zakup bonów poniesiony został ze środków pochodzących ze zlikwidowanej w październiku 2000 r. lokaty założonej w 1997 r. Organy obu instancji w swych decyzjach bardzo szczegółowo uzasadniły z jakich przyczyn nie dały wiary wyjaśnieniom skarżącego oraz zeznaniom konkubiny i jej córek w kwestii posiadania w styczniu 1997 r. bonów [...] o wartości 1.300.000 zł, a więc również w tym zakresie decyzje w pełni odpowiadają wymogom art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Ocena ta zgodna jest z zasadami logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego, a przyjęta została w kontekście wszystkich zebranych w tej kwestii dowodów. Organ nie przekroczył więc granic swobodnej oceny materiału dowodowego i tym samym ocena ta zgodna jest z art. 191 Ordynacji podatkowej. Wbrew wywodom zawartym w skardze, kwestią sporną nie był fakt, że skarżący i jego konkubina posiadali w dniu 21.01.1997 r. bony [...] przechowywane w domu w kasetce, ale fakt jaką wartość miały te bony. Prawidłowo, bo zgodnie z powyższymi zasadami organy przyjęły, że analiza wyjaśnień skarżącego, jego możliwości zarobkowych, lokat w nieruchomościach do 1998 r. , zeznań konkubiny i jej córek, osób przebywających w domu skarżącego bezpośrednio po napadzie, akt sprawy karnej oraz informacji uzyskanej z BOŚ o dacie założenia pierwszego depozytu, pozwalała na przyjęcie, że w depozycie złożono wszystkie bony przechowywane dotychczas w domu. Podzielić przy tym należało stanowisko organów, że w kwestii wartości posiadanych w styczniu 1997 r. bonów [...] niczego wyjaśnić nie mogły wnioskowane dowody z opinii biegłego grafologa i ustalenia dat wejść do skrytki bankowej, stąd odmowa ich przeprowadzenia miała uzasadnienie w art. 188 Ordynacji podatkowej. Wynik postępowania przeprowadzonego zgodnie z procedurą podatkową uzasadniał zastosowanie art. 20 ust. 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 pdf. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) , orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło