I SA/Lu 641/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (sprawozdawca), Sędziowie NSA Witold Falczyński,, NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Referent stażysta Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz S. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie. Zaskarżoną decyzją z dnia 16 września 2009r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. K., Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 16 czerwca 2009r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług. Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika, iż w dniu 16 lutego 2007r. agent celny reprezentujący S. K. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzoną z Rosji kaszę gryczaną. W dokumencie SAD /nr [...]/ towar zakwalifikowany został do kodu Taric 1103 19 90 00, ze stawką celną 98 EUR/1000 kg i stawką VAT 7 %. Zgłoszenie celne odpowiadało wymogom formalnym i zostało przyjęte przez organy celne, co spowodowało objęcie towaru wnioskowaną procedurą celną. Ponieważ w wyniku kontroli zgłoszenia celnego pojawiły się wątpliwości co do prawidłowości zadeklarowanej przez importera pozycji Taryfy celnej, Naczelnik Urzędu Celnego wszczął postępowanie w sprawie określenia prawidłowej kwoty długu celnego, a następnie decyzją z dnia 10 czerwca 2009r., nr [...], określił kwotę cła podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w związku z zaklasyfikowaniem towaru do kodu Taric 1104 29 18 00, ze stawką celną 129 EUR/1000 kg. W związku z powyższym, decyzją z dnia 16 czerwca 2009r., nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego określił kwotę podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości. We wniesionym odwołaniu strona wniosła o umorzenie postępowania i zarzuciła naruszenie art.33 ust.2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług /Dz.U. Nr 54, poz.535 ze zm/, zwanej dalej "ustawą o VAT", a nadto odwołała się do argumentów podniesionych w odwołaniu od decyzji w przedmiocie cła. Rozpatrując sprawę Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. Wyjaśnił, że zgodnie z art.19 ust.7 ustawy o VAT obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego oraz że stosownie do art.29 ust.13 ustawy o VAT podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło, a jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy, ponadto zaś, z mocy art.29 ust.15 ustawy o VAT, podstawa opodatkowania obejmuje, o ile elementy te nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowanie, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały poniesione lub będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju. Organ odwoławczy zauważył dalej, iż obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku /art.33 ust.1 ustawy o VAT/, jeżeli zaś organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, to wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości /art.33 ust.2 ustawy o VAT/. Odwołując się do poglądu wyrażanego w orzeczeniach sądów administracyjnych, zgodnie z którym w przypadku, gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego, to do czasu wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania, jak wartość celna towaru, pozycja CN, cło, nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb określenia należnych podatków z tytułu importu towarów, organ odwoławczy wskazał, iż decyzją nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu celnego I instancji z dnia 10 czerwca 2009r. określającą niezaksięgowaną kwotę należności celnych w związku ze zmianą klasyfikacji taryfowej importowanej kaszy gryczanej. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że prawną konsekwencją decyzji, o której mowa wyżej, jest określenie podatku od towarów i usług z uwzględnieniem w podstawie opodatkowania zaksięgowanej retrospektywnie kwoty długu celnego. Zatem określenie podatku od towarów i usług w decyzji organu I instancji było prawidłowe. W skardze na powyższą decyzję S. K. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zarzucił ich wydanie z naruszeniem, w szczególności: - art.122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm./ przez niewyjaśnienie wielu istotnych okoliczności faktycznych, - art.180 i art.187 § 1 ordynacji podatkowej przez brak przeprowadzenia dowodu z próbki towaru, brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego oraz nieobiektywną ocenę tego materiału, - art.29 ust.13 i 15 oraz art.33 ust.1 i 2 ustawy o VAT przez bezpodstawne przyjęcie, iż importer błędnie wskazał w zgłoszeniu celnym podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji nieprawidłowo obliczył kwotę podatku, - art.14 w związku z art.68, art.71 i art.244 rozporządzenia Rady /EWG/ nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny /Dz. Urz. WE L nr 302 z 1992r. ze zm./ przez błędne przyjęcie, że to importer ma udowodnić prawidłowość klasyfikacji taryfowej, gdy organ ją kwestionuje, - art.42 i art.78 wyżej wymienionego rozporządzenia przez nieuzasadnione wszczęcie postępowania w celu sprostowania zgłoszenia celnego, gdy postępowanie należało umorzyć wobec braku możliwości przedstawienia organom celnym towaru wskutek jego zwolnienia. Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi. Zauważając, iż zarzuty skargi odnoszą się do postępowania w sprawie klasyfikacji taryfowej kaszy gryczanej wskazał, że decyzja ostateczne w przedmiocie kwoty długu celnego została zaskarżona. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2010r. postępowanie w sprawie niniejszej zostało zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie III SA/Lu 528/09, w której przedmiotem zaskarżenia była decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia 10 września 2009r., nr [...]. Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2010r. postępowanie w sprawie zostało podjęte. Pismem z dnia 19 sierpnia 2010r. Dyrektor Izby Celnej wniósł o ponowne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w przedmiocie długu celnego. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2010r. sąd odmówił zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem /art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm. i art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej "ppsa"/ stwierdzić należy, że zachodzą podstawy do uwzględnienia skargi. Jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, rozstrzygnięcie tej decyzji jest konsekwencją wydania przez organ celny - Dyrektora Izby Celnej ostatecznej decyzji z dnia 10 września 2009r., nr [...], w przedmiocie określenia kwoty długu celnego podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu. Prawidłowo przy tym wyjaśniono w tym uzasadnieniu, z powołaniem się na art.29 ust.13 ustawy o VAT, iż podstawa opodatkowania podatkiem od towarów i usług importu towaru obejmuje wartość celną powiększoną o należne cło oraz że ostateczna decyzja organu celnego w sprawie określenia kwoty cła podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu wiąże organ podatkowy przy określeniu zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu /por. także: art.38 ust.2 ustawy o VAT/. Powołana wyżej decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia 10 września 2009r., nr [...], została jednak uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 lutego 2010r., sygn.akt III SA/Lu 528/09, co znane jest sądowi z urzędu i nie jest sporne. Sytuacja, w której zaskarżona decyzja jest decyzją wydaną na podstawie decyzji organu celnego /innej decyzji/ następnie uchylonej wyczerpuje przesłankę wznowienia postępowania wskazaną w art.240 § 1 pkt 7 ordynacji podatkowej. Przesłanka ta obejmuje bowiem przypadki, gdy rozstrzygnięcie jakiejś sprawy lub pojedynczej kwestii, zawarte w decyzji administracyjnej /lub orzeczeniu sądowym/ wydanej w odrębnej sprawie, stanowi istotny fakt prawotwórczy w sprawie podatkowej, tak że albo w ogóle nie mogłaby być wydana decyzja podatkowa, albo nie mogłaby być wydana decyzja podatkowa określonej treści, bez stanu prawnego lub faktycznego ukształtowanego lub stwierdzonego rozstrzygnięciem wydanym w tej innej, odrębnej sprawie /por.: B.Gruszczyński w: S.Babiarz i inni "Ordynacja podatkowa. Komentarz", Wyd. Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004, str.618/. Jak wskazano wyżej, organ podatkowy u podstaw decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług z tytułu importu przyjął wyższą podstawę opodatkowania wobec podwyższenia elementu podstawy opodatkowania /cła/ za ostateczną decyzją organu celnego w sprawie określenia kwoty cła podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu tego importu. Uchylenie ostatecznej decyzji organu celnego, wiążącej organ podatkowy, jest równoznaczne z wyeliminowaniem z obrotu prawnego podstawy podwyższenia elementu kalkulacyjnego podstawy opodatkowania, przyjętej przez organ podatkowy dla celów określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru. Zaistnienie przesłanki do wznowienia postępowania uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.b/ ppsa. Jeśli chodzi o wniosek Dyrektora Izby Celnej o ponowne zawieszenie postępowania sądowego do czasu ostatecznego zakończenia postępowania celnego, to zauważyć należy, że skorzystanie z możliwości zawieszenia postępowania sądowego, przewidzianej w art.125 § 1 pkt 1 ppsa, prowadziłoby w okolicznościach sprawy do pozostawienia w obrocie prawnym decyzji organu podatkowego ostatecznej i wykonalnej, wydanej na podstawie decyzji niezgodnej z prawem, a przez to w warunkach przesłanki wznowienia postępowania podatkowego z art.240 § 1 pkt 7 ordynacji podatkowej i w warunkach przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji z art.145 § 1 pkt 1 lit.b/ ppsa. Skorzystaniu w takich okolicznościach z możliwości zawieszenia postępowania w sprawie sądowej kontroli legalności decyzji organu podatkowego ostatecznej i wykonalnej sprzeciwia się – zdaniem sądu - zasada praworządności wyrażona w art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasada ochrony własności wyrażona w jej art.64. Nie można pominąć, iż zawieszenie postępowania w sprawie sądowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji umożliwiałoby wykonanie zaskarżonej decyzji w warunkach egzekucji, nie jest też obojętne z punktu widzenia zwrotu nadpłaty /art.77 § 3, § 4 ordynacji podatkowej/ oraz biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego /art.70 § 1, § 6 pkt 2 i § 7 pkt 2/. Biorąc powyższe pod uwagę należało zaskarżoną decyzję uchylić na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.b/ ppsa. O kosztach postępowania rozstrzygnięto zgodnie z art.200 i art.205 § 2 ppsa oraz § 6 pkt 2 w związku z § 14 ust.2 pkt 1 lit.a/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm./.