I SA/Lu 67/05
PostanowienieWSA w Lublinie2005-06-03
Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Ryniec, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowane do Rady Gminy, zamiast do Wójta Gminy, stanowi wyczerpanie trybu przedsądowego wymaganego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę organu gminy?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę organu gminy podlega odrzuceniu, jeśli skarżący nie wyczerpał trybu przedsądowego poprzez skierowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa do właściwego organu. Zgodnie z art. 31 ustawy o samorządzie gminnym, gmina jest reprezentowana na zewnątrz przez wójta, a zatem wezwanie powinno być skierowane do wójta, a nie do rady gminy. Skierowanie wezwania do niewłaściwego organu nie spełnia wymogu wyczerpania trybu przedsądowego, co skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca S.K. wezwała Radę Gminy do uchylenia uchwały z dnia [...] lipca 2004 r. w sprawie zarządzenia poboru podatków od nieruchomości, rolnego i leśnego od osób fizycznych w drodze inkasa. Skarżąca podnosiła, że uchwała narusza prawo, ponieważ poprzednie uchwały w tej sprawie zostały stwierdzone nieważnością, a ona sama została pozbawiona funkcji inkasenta. Po bezskutecznym wezwaniu, skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie, argumentując, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało skierowane do niewłaściwego organu (Rady Gminy zamiast Wójta Gminy) oraz że skarga została wniesiona po terminie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Ryniec (spr), NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant asyst. Anna Strzelec, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S.K. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie : zarządzenia poboru podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego od osób fizycznych w drodze inkasa, określenia inkasentów i wysokości wynagrodzenia za inkaso p o s t a n a w i a - odrzuca skargę
Syn. akt I SA/Lu 67/05
UZASADNIENIE
W dniu [...] lipca 2004 r. Rada Gminy podjęła uchwałę w sprawie zarządzenia poboru podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego od osób fizycznych w drodze inkasa, określenia inkasentów i wysokości wynagrodzenia za inkaso.
Pismem z dnia 4 października 2004 r. kierowanym do Rady Gminy S.K. wezwała Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa, tj. do uchylenia Uchwały Rady Gminy z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] jako podjętej z rażącym naruszeniem prawa. Wskutek stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy z dnia [...]lutego 2003 r. oraz uchwały z dnia [...] kwietnia 2004 r. wydanych w sprawie zarządzenia poboru podatku od nieruchomości, rolnego i leśnego od osób fizycznych w drodze inkasa, określenia inkasentów i wysokości wynagrodzenia za inkaso, zdaniem skarżącej, nadal obowiązuje uchwały z [...] sierpnia 1994 r. i do czasu stwierdzenia jej nieważności brak jest podstaw do podejmowania w tym przedmiocie nowej uchwały. Ponadto skarżona uchwała zatwierdza wynagrodzenie za inkaso od 19 lutego 2003 r. podczas, gdy w tym czasie obowiązywała uchwała z [...] sierpnia 1994 r. Podnosi, że do 2004 r. praktykowane było łączenie funkcji radnego i inkasenta. Mimo braku zmian przepisów prawnych skarżoną uchwałą nastąpiło rozłączenie tych funkcji, zatem pozbawienie skarżącej funkcji inkasenta rodzi podejrzenie naruszenia zasad równości i sprawiedliwości.
W odpowiedzi na powyższe Przewodniczący Rady Gminy pismem z dnia 25 października 2004 r. poinformował skarżącą, iż wniosek w sprawie uchylenia uchwały zostanie wprowadzony do porządku obrad na najbliższej sesji Rady Gminy.
W dniu 13 stycznia 2005 r. S.K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żądając uchylenia uchwały Rady Gminy z dnia [...] lipca 2004 r. W wywodach skargi skarżąca podnosi, iż jej wezwanie do usunięcia naruszenia prawa okazało się bezskuteczne. Pomimo zapewnień Przewodniczącego Gminy , do dnia złożenia skargi do Sądu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie zostało wprowadzone do porządku obrad Rady Gminy.
W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Gminy wniósł o jej oddalenie albo odrzucenie.
Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało skierowane do Rady Gminy, podczas gdy adresatem tego wezwania winien być Wójt Gminy. Ponieważ S.K. nie spełniła warunku określonego w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, dlatego skarga jej powinna być oddalona.
Gdyby uznać, że skarżąca doręczyła wezwanie do zmiany uchwały właściwemu organowi , to złożenie skargi nastąpiło po terminie. Skarżąca wezwanie złożyła w dniu 5 października 2004 r. a skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła w dniu 19 stycznia 2005 r. Od dnia doręczenia wezwania do dnia złożenia skargi upłynęło ponad trzy miesiące skarga jest więc spóźniona i podlega odrzuceniu.
W dalszych wywodach odpowiedzi na skargę wskazał, iż zarzuty merytoryczne także nie zasługują na uwzględnienie, bowiem ustawy podatkowe zezwalają radzie gminy na określenie i wyznaczenie inkasentów według swojego uznania. Zgodnie z zaskarżoną uchwałą na inkasentów podatków Rada Gminy wyznaczyła sołtysów, za wyjątkiem wsi R., gdzie inkasentem została osoba, nie będąca sołtysem. Wójt Gminy wykonując uchwałę Rady Gminy ma obowiązek podpisania z każdym inkasentem umowy o dzieło. Skarżąca będąca sołtysem sołectwie R. jest jednocześnie radną Gminy. Zgodnie z art. 24 d ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /tekst jednolity Dz.U. nr 142, poz. 1591 z 2001 r. ze zmianami/ wójt nie może powierzyć radnemu gminy, w której uzyskał mandat, wykonywania pracy na podstawie umowy cywilnej. Wójt nie mógłby więc zawrzeć ze skarżącą umowy cywilnoprawnej na inkaso podatków bowiem stałoby to w sprzeczności z powołanym wyżej przepisem.. Z tego względu inkasentem podatków w sołectwie R. została nie skarżąca, ale inna osoba.
Zarzut skargi, iż uchwała Rady Gminy z [...] lipca 2004r.działa wstecz, bo akceptuje wypłacone wcześniej, przed wejściem w życie tej uchwały wynagrodzenia inkasentów także nie zasługuje na uwzględnienie. Akt ten reguluje zasady rozliczenia inkasentów w określonym w § 5 uchwały okresie. Podjęcie takiej uchwały jest dopuszczalne i nie narusza zasady, że prawo nie działa wstecz.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 powołanej ustawy każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W świetle powyższego skuteczność wniesienia skargi na uchwałę czy też zarządzenie organu gminy podjęte w sprawach z zakresu administracji publicznej zależy od uprzedniego wyczerpania trybu wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego organowi do usunięcia naruszenia prawa, albo w razie odmowy usunięcia naruszenia prawa, skarga może być skutecznie wniesiona do sądu administracyjnego.
Zgodnie z przepisem art. 31 ustawy o samorządzie gminnym gmina na zewnątrz jest reprezentowana przez wójta. Nie ulega wątpliwości, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa określone w art. 101 ust. 1 tej ustawy dotyczy stosunków zewnętrznych. Uwzględniając brzmienie tego przepisu stwierdzić należy, że wezwanie winno być skierowane do wójta, gdyż to on reprezentuje gminę na zewnątrz, a z taką relacją mamy do czynienia w przypadku instytucji określonej wart 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym 1 por. postanowienie WSA z 4 listopada 2004 r. sygn. akt II SA/Wr 1807/02/.
Tak więc adresatem wezwania do usunięcia naruszenia prawa w sprawie rozpatrywanej powinien być Wójt Gminy. Tymczasem skarżąca pismo z dnia 4 października 2004 r. wzywające do uchylenia uchwały Rady Gminy [...] z [...]lipca 2004 r. skierowała do Rady Gminy.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż skarżąca S.K. nie wyczerpała trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa dokonanego zaskarżoną uchwała Rady Gminy z dnia [...]lipca 2004 r. Złożenie pisma z dnia 4 października 2004 r. skierowanego do Rady Gminy, a więc do organu niewłaściwego, nie spowodowało wyczerpania przez skarżącą trybu określonego w art. 101 ust .1 ustawy o samorządzie gminnym, a w konsekwencji nie doprowadziło do spełnienia warunku niezbędnego do skutecznego złożenia skargi do sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy skarga na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 , poz. 1270/ podlega odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło