I SA/Lu 695/08
WyrokWSA w Lublinie2009-02-13
Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Szpringer, Małgorzata Fita
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów, uwzględniając wszystkie poniesione wydatki i zgromadzone mienie, a także prawidłowo ocenił wiarygodność przedstawionych przez podatnika dowodów dotyczących pochodzenia środków finansowych?Ratio decidendi
Sąd administracyjny, związany wcześniejszym wyrokiem w tej samej sprawie, uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Sąd stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały się do wskazań zawartych w poprzednim wyroku, uwzględniając dochód z działalności gospodarczej i kwalifikując podatek dochodowy jako wydatek. Ponadto, sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły wiarygodność przedstawionych przez podatniczkę dowodów dotyczących pochodzenia środków finansowych, w tym kwestii zakupu nieruchomości i inwestycji w bony, a także prawidłowo ustaliły wysokość dochodu z nieujawnionych źródeł.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zaskarżenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej ustalającej H. Z. zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2001 r. Podatniczka zarzucała organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym błędne ustalenia dotyczące środków pieniężnych, niewzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego oraz błędną ocenę dowodów dotyczących pochodzenia majątku.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (spr.),, WSA Małgorzata Fita, Protokolant Referent stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 lutego 2009 r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2001 r. - oddala skargę.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 30 września 2008r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej po rozpatrzeniu odwołania H. Z. od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 17 sierpnia 2006 r. o ustaleniu zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu za 200 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i ustalił to zobowiązanie w wysokości 792.403 zł.
Z uzasadnienia decyzji oraz akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji ustalił, że H. Z. w 2001 r. poniosła wydatki w wysokości 1.334.996,38 zł, które nie miały pokrycia w opodatkowanych czy wolnych od opodatkowania źródłach przychodów, ani posiadanych wcześniej zasobach, a następnie wydał decyzję o ustaleniu podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu za ten rok.
Od powyższej decyzji strona odwołała się, zarzucając naruszenie art. 122, art. 180 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez: niewzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że podatnik uzyskał przychody z nieujawnionych źródeł. Nadto zarzuciła niedopuszczenie dowodów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, dokonanie ustaleń sprzecznych z treścią zebranego materiału dowodowego oraz błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia 31 lipca 2007 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i ustalił zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2001 w wysokości 923.618 zł.
Na rozstrzygnięcie organu odwoławczego strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Lu 664/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając skargę H. Z. na powyższe rozstrzygnięcie za częściowo zasadną. Za zasadny uznano zarzut błędnego rozliczenia przy ustalaniu podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach zapłaconego przez skarżącą w 2001r. W uzasadnieniu zwrócono uwagę na niewystarczające wyjaśnienie kwestii kwot wydatkowanych na zakup "A.". Wskazano, iż ustalenia wymaga, czy dokonane w grudniu 2000 r., wpłaty na rachunek W. K. dotyczyły zapłaty za willę i czy dokonała ich skarżąca. Organy podatkowe nie wyjaśniły także jakie kwoty skarżąca otrzymała z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych, na które powołał się pełnomocnik w piśmie z dnia 26 stycznia 2006r., a także że akta sprawy nie zawierają tych materiałów.
Sąd stwierdził, iż w pozostałym zakresie organy podatkowe dokonały prawidłowych ustaleń, postępowanie wyjaśniające przeprowadziły zgodnie z zasadami określonymi w Ordynacji podatkowej, a ocena zebranego materiału dowodowego mieściła się w granicach swobodnej oceny dowodów.
Ponownie rozpatrując sprawę, Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia 30 września 2008 r. uchylił decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 17 sierpnia 2006 r. w całości i ustalił zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2001r. w wysokości 1.001.247 zł.
W uzasadnieniu decyzji podano, że wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów ustala się, stosownie do dyspozycji art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, ze zm. ) w brzmieniu obowiązującym w roku 2001 - przyjmując za podstawę sumę poniesionych w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzących z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.
Nadto wskazano na art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) co do związania organu oceną prawną i wskazaniami w odniesieniu do dalszego postępowania. Następnie wyjaśniono, że mając na uwadze wytyczne sądu zawarte w wyroku z dnia 15 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Lu 664/07, organ przyjął dochód z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 152.819,77 zł, tj. dochód bez pomniejszenia o kwotę zapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, a kwotę faktycznie zapłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych przez H. Z.w 2001 r. po stronie wydatków. Natomiast koszty utrzymania, dotyczące poniesionych wydatków w 2001r. skorygował o kwotę podatku dochodowego, tj. o 8.000 zł.
Uznano także, iż częściowa zapłata za "A." miała miejsce w 2000r. Zgodnie z informacją z Sądu Rejonowego V Wydziału Ksiąg Wieczystych z dnia 10 września 2008r., księgi wieczyste nieruchomości nabytych przez stronę aktem notarialnym Rep. Nr [...] z dnia 22 lutego 2001r., w tym "A." obciążone były hipoteką zwykłą na rzecz banków oraz, że hipoteki zostały wykreślone przed sporządzeniem ww. aktu. Fakt ten potwierdzały także zeznania strony oraz A. S. Wyjaśniono, iż początkowo należności (zarówno gotówkowe, jak i bezgotówkowe), jakie otrzymywał Pan K. były przeznaczane na spłatę kredytów. Zakup "A." realizowany był od października 2000r., na rachunek W. K. dokonano wpłat na kwotę 463.101,66 zł – w 2000r. – 105.000 zł, a od 1 stycznia 2001r. do 22 lutego 2001r. - 240.000 zł, od 23 lutego 2001r. do 28 lutego 2001r. - 118.101,66 zł, a cała transakcja opiewała na kwotę 800.000 zł, pozostałą kwotę uregulowano gotówką. Z aktu notarialnego wynika, iż do 22 lutego 2001r., zapłacono 440.000 zł w tym 345.000 zł w formie bezgotówkowej.
Nadto kwota 165.000 zł podana w oświadczeniach strony i W. K. z dnia 7 marca 2007r., została faktycznie uiszczona przez H. Z.w 2000r. tytułem zapłaty za "A.". Dlatego organy podatkowe podzieliły twierdzenie, iż strona w 2001r. poniosła wydatek z tytułu zakupu ww. nieruchomości w wysokości 635.000 zł.
Organ odwoławczy uznał, że do środków jakimi podatniczka dysponowała w 2001r. należało doliczyć odsetki z tytułu sprzedaży bonów BOŚ w latach 1997 - 2000 tj. kwotę 103.506 zł (50 % z kwoty 207.011,71 zł, na którą składały się odsetki uzyskane w 1997 r. - 2.831,40 zł, 1998 r. - 2.007,70 zł, 1999 r. - 37.020,62 zł, 2000r. - 165.151,99 zł). Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż do 2000r. włącznie kwoty zainwestowane w bony BOŚ w kolejnych latach wzrastały w porównaniu z latami ubiegłymi. Organ przyjął, iż środki na zakup nowej emisji bonów pochodziły z wpływów poprzedniej emisji oraz z odsetek czyli dokonywano tzw. rolowania bonów. Dlatego też, zdaniem organu, środki ze sprzedaży bonów BOŚ w części pochodzącej z odsetek należało uznać jako środki " legalne ‘’.
Organy podatkowe nie podzieliły stanowiska strony, co do środków finansowych, którymi dysponowała w 2001r., zgodnie z którym należała do nich kwota 548.000 zł stanowiąca różnicę pomiędzy kwotami dotyczącymi sprzedaży i zakupu bonów BOŚ w 2001r. (1.563.000 zł – 1.015.000 zł). Skoro strona nie posiadała środków finansowych na początkowy zakup bonów to nie można uznać, że kwoty z ich sprzedaży stały się przychodami znajdującymi pokrycie w ujawnionych źródłach, tylko z powodu następujących po sobie operacji kupna i sprzedaży.
Organ odwoławczy wskazał, iż kwota 1.735.548,74 zł nie dotyczy w całości środków uzyskanych w 2001r., ze sprzedaży bonów, gdyż w jej skład wchodzi również kwota 172.548,74 zł uzyskanych odsetek.
Organ podniósł, iż strona nie wskazała wiarygodnych źródeł finansowania majątku zgromadzonego w 2001 r. Na początku jako źródło pokrycia wydatków wskazała depozyt otrzymany od K. O. w wysokości 350.000 funtów. Następnie twierdziła, iż zgromadzone środki pochodzą z oszczędności i inwestycji w bony BOŚ. Strona podała, iż wspólnie z A. S. na początku 1997 r. posiadała bony BOŚ o wartości 1.300.000 zł, pomimo, iż w oświadczeniu o stanie majątkowym sporządzonym na dzień 1 stycznia 2001 r. nie wykazała tych środków. Organy wskazały, iż podatniczka wspólnie z A. S. zainwestowała w bony znaczne kwoty dopiero w latach 1999 -2001 oraz, że kwoty te nie miały odzwierciedlenia w osiągniętych przez nią dochodach. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy podzielił pogląd wyrażony w odwołaniu, iż istotną kwestią dla sprawy była wartość (ilości) bonów Banku Ochrony Środowiska - znajdujących się w posiadaniu podatniczki na koniec 1997 r., a przede wszystkim kwestia posiadania środków finansowych na ich zakup, pochodzących ze źródeł opodatkowanych lub zwolnionych z opodatkowania.
Organ podatkowy wskazał, iż istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego w tej mierze mają okoliczności związane z napadem rabunkowym, którego ofiarą padła H. Z. w dniu 20 stycznia 1997 r., w domu położonym w N. Podatniczka dowodziła, że bony o wartości 1.300.000 posiadała w dniu napadu. Wówczas to napastnicy wysypali bony na podłogę w przedpokoju, ale ich nie zabrali, ponieważ nie wiedzieli, że można było wymienić je na pieniądze. Zaraz po jej uwolnieniu przez policję wraz z córkami i A. S. pozbierała bony, na co pozwolił jej obecny w domu policjant. Organ zauważył, że w protokole oględzin sporządzonym zaraz po przybyciu policji nie ma żadnej wzmianki o rozsypanych bonach. Zdarzenia tego nie potwierdzili także przesłuchani w sprawie policjanci, którzy jako pierwsi znaleźli się w domu. Z akt sprawy wynika natomiast, że w dniu 28 stycznia 1997r. do depozytu w Banku Ochrony Środowiska zostały złożone bony o wartości 126 000 złotych. Biorąc pod uwagę, iż ostatni depozyt został założony w dniu 14 października 1997 r., okoliczność, iż niektóre terminy zakupu bonów nie pokrywały się dokładnie z terminem zdeponowania nie dowodzi posiadania takich walorów o wartości podanej przez stronę. Za nieracjonalne uznał organ stanowisko strony, iż ona i Pan S. nie mieli zaufania do jawnego depozytu w BOŚ S.A., gdyż korzystali w szerokim zakresie z usług tego Banku. A. S. w latach 1994 - 2002 posiadał 113 rachunków standardowych lokat terminowych w PLN, 3 rachunki standardowe lokat terminowych w USD, i rachunek oszczędnościowo - rozliczeniowy. Nie był również kwestionowany fakt, iż skrytkę sejfową o numerze [...] w PKB S.A. w L. A. S. posiadał dopiero od dnia 24 listopada 1997 r., tj 10 miesięcy od napadu. Uznano, iż po tak traumatycznych doświadczeniach A. S. nie zwlekałby tak długo z zabezpieczeniem swoich i H. Z. oszczędności.
Konkludując organ odwoławczy wskazał, iż strona w oświadczeniu majątkowym złożonym na dzień 1 stycznia 2000 r. wykazała bony na okaziciela o wartości 230.000 zł, natomiast w oświadczeniach majątkowych na dzień 1 stycznia 2001r. oraz 1 stycznia 2002 r. nie wykazała środków pieniężnych lokowanych w tych instrumentach finansowych. Zatem uwzględniając wykazaną w oświadczeniu za 2000 r. kwotę 330.906,60 zł z tytułu poniesionych wydatków, a także dochód osiągnięty w tym roku w wysokości 82.453,19 zł organ przyjął, iż środki ze sprzedaży bonów wykazanych w w/w oświadczeniu zostały przeznaczone na pokrycie wydatków poniesionych w tym roku.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podniósł, iż w zaskarżonej decyzji wskazano, że depozyt bonów założony w banku zaraz po napadzie wynosił 126.000 zł ( 126.000 x 50 % = 63.000 ). W postępowaniu w stosunku do A. S. poza określeniem kwoty w/w depozytu, określono również stan środków pieniężnych ulokowanych w bonach na koniec 1997 r. na kwotę 152.000 zł ( 152.000 x 50 % = 76.000 ). Dlatego też brak jest sprzeczności w przyjęciu kwot lokowanych w bonach przez stronę i jej konkubenta w prowadzonych postępowaniach.
Za nieuzasadniony uznano także zarzut odmowy przeprowadzenia dowodów istotnych dla sprawy tj. naruszenia art. 121 § 1 i art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa. Zaniechanie przeprowadzenia przedmiotowych dowodów nie było dowolne i mieściło się w granicach swobodnej oceny całokształtu materiału dowodowego.
Nadto nie podzielono twierdzenia strony, że przy ustaleniach pominięto fakt, iż na dochód strony poza wynagrodzeniem ze stosunku pracy składały się środki ze sprzedaży mieszkań, wkładu mieszkaniowego, odsetek od lokat, bonów, depozytów, a tym samym, że nie ma podstaw do kwestionowania inwestycji w 1997 r. w bony o wartości 650.000 zł. Sfinansowanie inwestycji na w/w poziomie nie było możliwe z w/w źródeł, ponieważ strona poza dochodami z tych tytułów ponosiła również wydatki na zakup nieruchomości w latach 1994 - 1997 za kwotę 154.904,30 zł oraz na ich remont i wyposażenie, na budowę domu i spłatę kredytu ( do 1991 r.), a także posiadała w 1997 r. oszczędności w lokatach bankowych w kwocie 20.508,31zł. oraz w bonach BOŚ w kwocie 63.000 zł.
Nadto organ odwoławczy uznał, iż zeznania M. J. wskazują, że strona mogła dysponować pewnymi środkami pieniężnymi, ale nie przesądzają z jakich źródeł pochodzą kwoty, które rzekomo pożyczał od niej świadek ok. 1990r. W ocenie organu nieprzypadkowo strona powołała się na wysokie dochody i oszczędności z okresu, z którego organy podatkowe nie posiadają zeznań podatkowych, czy innych informacji o wysokości osiągniętego dochodu, tj. sprzed 1996 r. Także twierdzenia o wysokości osiągniętego dochodu z gabinetu lekarskiego, opodatkowanego w formie karty podatkowej w okresie 15.10.1985 r. - 1992 r. na poziomie ok. 6.300 zł miesięcznie (oszczędności z tego tytułu ok. 500.000 - 600.000 - według zeznań do protokołu przesłuchania strony z dnia 06.10.2005 r.) uznano za nieprawdopodobne w porównaniu z miesięcznym dochodem (brutto) uzyskanym z Ośrodka Odnowy Biologicznej " B." w latach 1997 – 2000 na poziomie ok. 2.750 zł (roczne dochody brutto: 1997 r. - 36.847,15; 1998 r. - 30.906,82; 1999 r. - 39.887,35; 2000 r. - 24.453,19) zważywszy, że w latach 1985 - 1992 strona była zatrudniona na pełnym etacie w Z.O.Z w L., a gabinet stanowił dla niej dodatkową działalność, którą mogła prowadzić po godzinach pracy. Przesłuchany w sprawie A. R. wskazał, iż przed 1996 r. podatniczka dokonywała inwestycji z własnych środków (zakup działki w N. przy ul. L. i budynku w N. przy ul. P.), których źródła nie był w stanie wskazać. W jego ocenie osobistych oszczędności nie posiadała do kwietnia 1996 r. (do czasu wspólnego zamieszkiwania). W okresie 1989 - 1991 spłacali wspólnie kredyt zaciągnięty na budowę domu.
Za niewiarygodne uznano także twierdzenia strony dotyczące otrzymania po śmierci ojca 20.000 USD w formie darowizny, gdyż wyjaśnienia te nie zostały poparte żadnymi dowodami.
Nietrafnym uznano także zarzut odnoszący się do niewłaściwego zastosowania art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Strona powinna wskazać oraz logicznie i spójnie wyjaśnić z jakiego źródła i w jakiej wysokości posiadała środki na pokrycie poniesionych wydatków. W trakcie prowadzonego postępowania strona uprawdopodobniła, iż inwestowała w różnego rodzaju instrumenty finansowe i w ten sposób pomnażała swój majątek. Przeprowadzone postępowanie wykazało jednocześnie, że wskazując zgromadzony majątek w 2001 roku, nie wskazała źródeł jego pochodzenia - opodatkowanych lub zwolnionych z opodatkowania.
Nadto organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem naruszenia przez organ pierwszej instancji art. 180 § 1, art. 187, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej oraz zasady określonej wart. 122 tejże ustawy. Zostały bowiem poddane wnikliwej analizie wszystkie okoliczności sprawy, a rozstrzygnięcie zostało uzasadnione wyczerpująco, logicznie oraz zgodnie ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego.
Organ odwoławczy odnosząc się do kwestii pominięcia przez organy podatkowe otrzymanych przez skarżącą w latach 1982-1995 dochodów z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych w L. stwierdził, iż dochody te brane były pod uwagę przy ustalaniu wartości zgromadzonego przez H. Z.mienia w latach poprzedzających badany rok podatkowy. Dowody w postaci - umowy sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu z dnia 25 stycznia 1982 r. (t.II, k. 505), aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia 5 lipca 1995 r. ( t. II, k. 506) zostały włączone przez organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 30 maja 2006 r. do przedmiotowego postępowania.
Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy wskazał iż za dochody z ujawnionych źródeł uznano: środki pieniężne z likwidacji lokat ( założonych w latach wcześniejszych) wraz z odsetkami - wypłacone w gotówce – w kwocie 69.752,79; odsetki od bonów BOŚ sprzedanych w 2001 r. w kwocie 86.274,37 zł; środki ze sprzedaży bonów BOŚ w 2001 r., które pochodziły z odsetek ze sprzedaży bonów w latach 1997- 2000 w kwocie 103.506 zł oraz depozyt z dnia 20 lutego 2001 r. od K. O. w kwocie 17.691,30 zł ( 3.000 funtów x 5.8971 - średnio ważony kurs złotego w stosunku do walut obcych NBP za 2001 ) i z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej środki w kwocie 152.819,77 zł. Nadto organ wymienił wydatki poniesione przez stronę w 2001r.: w kwocie 18.750 zł zgodnie z oświadczeniem strony, w kwocie 8.779,24 zł z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, w kwocie 635.000 zł za zakup nieruchomości (akt notarialny Rep A nr [...] z dnia 22 stycznia 2001 r. ), i 16.000 zł z tytułu opłat związanych z ww. zakupem, kwotę 426.540, 83 zł za zakup środków trwałych ( działalność gospodarcza), w kwocie 9.000 zł za zakup działki – (akt notarialny Rep A nr [...]) z dnia 22 stycznia 2001 r., w kwotach 25.461,97zł, 92.049,71 zł i 255.000 zł za zwiększenie lokat odpowiednio w BPH ( waluta), BPH ( złoty) i w BOŚ.
Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, iż H. Z. w 2001 r. osiągnęła dochód w kwocie 430.044,23 zł, a wydatkowała kwotę 1.486.581,75 zł, zatem przychody w kwocie 1.056.537,52 zł pochodzą ze źródeł nieujawnionych. Stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustalono wysokość podatku, przy zastosowaniu stawki 75 % w kwocie 792.403 zł.
Również na powyższą decyzję Dyrektora Izby H. Z. reprezentowana przez pełnomocnika złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
W skardze strona zarzuciła naruszenie art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Strona zarzuciła błędne ustalenia organów co do środków pieniężnych pozostających w jej dyspozycji w 2001 r., bezpodstawnie przyjmując jako przychód podatniczki kwotę odsetek ze sprzedaży bonów, a nie połowę wartości sprzedanych wraz z A. S. bonów na kwotę 867.774,37 zł (50% z kwoty 1.735.548,74 zł). Zdaniem skarżącej, fakt inwestowania w bony "od wielu lat" potwierdzili świadkowie –pracownicy BOŚ.
Skarżąca podniosła, iż organ nie wziął po uwagę faktu dysponowania środkami pieniężnymi w gotówce, na rachunku ROR A. S., likwidowania i zakładania lokat przez niego oraz sprzedaży i kupna bonów pomiędzy tymi transakcjami. Podała, że nieprawdziwe jest twierdzenie organu o niemożliwości posiadania w dniu napadu bonów BOŚ o wartości nominalnej 1.300.000 zł, a jedynie o wartości 63.000 zł. Logiczne zestawienie faktów wyklucza przyjęcie takiego ustalenia organów. Skarżąca wyjaśniała ponadto, że tylko sporadycznie bony pozostawiała w depozycie. Jej zdaniem brak w protokole oględzin sporządzonym po napadzie wzmianki o porozrzucanych bonach o wartości 1.300.000 zł nie dowodzi ich nieistnienia w tym dniu, ale wynika z faktu, iż zostały one pozbierane w obawie przed zaginięciem, ponieważ były na okaziciela. Skarżąca zarzuciła, że organy podatkowe pominęły, że do czasu przyjazdu funkcjonariuszy policji na miejsce napadu, bony zostały już pozbierane i, że napad miał miejsce ponad 10 lat temu, co może mieć wpływ na szczegółowość zeznań świadków. Zarzuciła również tendencyjność organu, co do oceny zeznań jej córek i A. S. i innych świadków. W jej ocenie okoliczność, że wszelkie dowody co do zamożności strony datowane są po roku 1996 dowodzą jedynie faktu, iż tylko takie udało się odnaleźć, a nie faktu, iż przed tą datą H. Z. nie była osobą zamożną. Kilkunastolenia praca na etacie i w prywatnym gabinecie oraz trafne lokowanie kapitału doprowadziło do szybkiego pomnażania jej majątku.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zauważyć należy, iż ustalenia organów podatkowych w zakresie źródeł pochodzenia majątku H. Z. i poniesienia wydatków w 2001r. nie mających pokrycia w opodatkowanych lub wolnych od podatkowania źródłach przychodów w latach poprzednich, była już przedmiotem oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie sygn. I SA/Lu 664/07. Mając zatem na względzie treść art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), niedopuszczalnym byłoby ponowne rozpatrywanie i ocena pod względem zgodności z prawem prowadzonego postępowania podatkowego poprzedzającego wydanie decyzji w zakresie w jakim sąd w wyroku z dnia 15 stycznia 2008 r. uznał je za prawidłowe.
Treść powołanego wyżej przepisu wskazuje bowiem na związanie sądu administracyjnego oraz organów administracyjnych oceną prawną, o której wyżej mowa oraz, że nie mogą one formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej w orzeczeniu sądowym poglądem i zobowiązane są do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Innymi słowy, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy.
Sąd mając na uwadze swoje związanie wyrokiem w sprawie I SA/Lu 664/07, uznał za niedopuszczalne dokonywanie ponownej oceny poszczególnych argumentów skargi w zakresie zaskarżonej decyzji, co do których sąd się wcześniej wypowiedział i podzielił stanowisko organów podatkowych odnośnie ustalenia, że skarżąca w 2001 r. poniosła wydatki nie mające pokrycia w opodatkowanych lub wolnych od podatkowania źródłach przychodów w latach poprzednich.
Oceniając natomiast stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w zakresie w jakim odniósł się do wskazań sądu zawartych w wyroku I SA/Lu 664/07, sąd stwierdził, iż po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ podatkowy prawidłowo zastosował się do tych wskazań i przyjął dochód z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 152.819,77 zł, tj. bez pomniejszania go o kwotę zapłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Kwotę faktycznie zapłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych przez H. Z. w 2001 r. organ właściwie zakwalifikował po stronie wydatków.
Jest rzeczą oczywistą, że dla ustalenia podatku od źródeł nieujawnionych wykazanie kwot poniesionych wydatków oraz wartości zgromadzonych w tym roku zasobów finansowych musi nastąpić w sposób nie budzący wątpliwości. Sprzeczne z tym nakazem pozostałoby zaliczenie do wydatków poniesionych w 2001r, kwot przeznaczonych na spłatę zobowiązań publicznoprawnych – podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie 8 000 złotych wykazanej w oświadczeniu skarżącej z dnia 27 września 2004r. ( k.258 t. II akt ), oraz ponownie w wysokości 10.732,10 zł., o którą pomniejszono dochód z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Z uwagi na powyższe zasadnie organ skorygował koszty utrzymania wykazane w ww. oświadczeniu o kwotę 8.000 zł.
Nadto należy wskazać, iż organ wyjaśnił, że częściowa zapłata za "A." miała miejsce w 2000r. Zgodnie z informacją z Sądu Rejonowego V Wydziału Ksiąg Wieczystych z dnia 10 września 2008r., księgi wieczyste nieruchomości nabytych przez stronę aktem notarialnym Rep. Nr [...] z dnia 22 lutego 2001r., w tym "A." obciążone były hipoteką zwykłą na rzecz banków oraz, że hipoteki zostały wykreślone przed sporządzeniem ww. aktu. Fakt ten potwierdzały także zeznania strony oraz A. S. Wskazano, iż początkowo należności (zarówno gotówkowe, jak i bezgotówkowe), jakie otrzymywał Pan K. były przeznaczane na spłatę kredytów. Zakup "A." realizowany był od października 2000r., na rachunek W. K. dokonano wpłat na kwotę 463.101,66 zł tj. w 2000r. – 105.000 zł, a od 1 stycznia 2001r. do 22 lutego 2001r. - 240.000 zł, od 23 lutego 2001r. do 28 lutego 2001r. - 118.101,66 zł, a cała transakcja opiewała na kwotę 800.000 zł, pozostałą kwotę uregulowano gotówką. Z aktu notarialnego wynika, iż do 22 lutego 2001r., zapłacono 440.000 zł w tym 345.000 zł w formie bezgotówkowej.
Nadto kwota 165.000 zł podana w oświadczeniach strony i W. K. z dnia 7 marca 2007r., została faktycznie uiszczona przez H. Z. w 2000r. tytułem zapłaty za "A.". Dlatego organy podatkowe podzieliły twierdzenie, iż strona w 2001r. poniosła wydatek z tytułu zakupu ww. nieruchomości w wysokości 635.000 zł.
Przechodząc do kwestii pominięcia przez organy podatkowe otrzymanych przez skarżącą w latach 1982-1995 dochodów z tytułu sprzedaży lokali mieszkalnych w L. organy podatkowe wyjaśniły, iż dochody te brane były pod uwagę przy ustalaniu wartości zgromadzonego przez H. Z. mienia w latach poprzedzających 2001r. Dowody w postaci - umowy sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu z dnia 25 stycznia 1982 r. (t.II, k. 505), aktu notarialnego Rep. [...] z dnia 5 lipca 1995 r. ( t. II, k. 506) zostały włączone przez organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 30 maja 2006r. do przedmiotowego postępowania.
W konsekwencji poczynionych korekt, jako dochód z ujawnionych źródeł przyjęto: środki pieniężne z likwidacji lokat ( założonych w latach wcześniejszych) wraz z odsetkami - wypłacone w gotówce – w kwocie 69.752,79; odsetki od bonów BOŚ sprzedanych w 2001 r. w kwocie 86.274,37 zł; środki ze sprzedaży bonów BOŚ w 2001 r., które pochodziły z odsetek ze sprzedaży bonów w latach 1997- 2000 w kwocie 103.506 zł oraz depozyt z dnia 20 lutego 2001 r. od K. O. w kwocie 17.691,30 zł ( 3.000 funtów x 5.8971 - średnio ważony kurs złotego w stosunku do walut obcych NBP za 2001 ) i z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej środki w kwotę 152.819,77 zł. Po stronie wydatków w 2001r. ustalono: 18.750 zł zgodnie z oświadczeniem strony, w kwocie 8.779,24 zł z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, w kwocie 635.000 zł za nieruchomość (akt notarialny Rep A nr [...] z dnia 22 stycznia 2001 r. ), i 16.000 zł z tytułu opłat związanych z ww. zakupem, kwotę 426.540, 83 zł za zakup środków trwałych ( działalność gospodarcza), w kwocie 9.000 zł za zakup działki – (akt notarialny Rep A nr [...]) z dnia 22 stycznia 2001 r., w kwotach 25.461,97zł, 92.049,71 zł i 255.000 zł za zwiększenie lokat odpowiednio w BPH ( waluta), BPH ( złoty) i w BOŚ.
Powyższe prawidłowe wyliczenia doprowadziły do przyjęcia przez organ podatkowy, zgodnie z dyspozycją art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, iż skarżąca w roku 2001 r. poniosła wydatki i zgromadziła minie o wartości 1.486.581,75 zł, co w zestawieniu z osiągniętym dochodem w kwocie 430.044,23 zł pozwala na twierdzenie, iż z nieujawnionych źródeł przychodów osiągnęła ona przychód o wartości 1.056.537,52 zł.
Jak wskazano wyżej, sąd nie jest uprawniony do ponownej oceny prowadzonego wobec podatniczki postępowania podatkowego, w szczególności co do dowodów, którym organ dał wiarę, co do zeznań świadków, co do oceny okoliczności i zdarzeń które miały wpływ na kształtowanie się sytuacji majątkowej skarżącej, albowiem oceny tej, w sposób wyczerpujący dokonał sąd w wyroku z dnia 15 stycznia 2008 r. i ta ocena jest dla sadu orzekającego w sprawie niniejszej wiążąca.
Z tych też względów i na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło