I SA/Lu 696/17

WyrokWSA w Lublinie2018-01-19

Skład orzekający: Grzegorz Wałejko, Krystyna Czajecka-Szpringer, Ewa Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok sądu karnego uniewinniający podatnika od zarzutu udziału w zorganizowanej grupie przestępczej, wydany po dacie ostatecznej decyzji podatkowej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej z powodu wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów?
Ratio decidendi
Wyrok sądu karnego wydany po dacie ostatecznej decyzji podatkowej nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie spełnia wymogu istnienia w dniu wydania decyzji. Nawet jeśli wyrok ten zawiera ustalenia faktyczne, które mogłyby wpłynąć na rozstrzygnięcie, nie są one traktowane jako nowe okoliczności w rozumieniu tego przepisu, jeśli organ podatkowy dysponował już wcześniej materiałem dowodowym, który pozwolił mu na dokonanie oceny stanu faktycznego, nawet jeśli ocena ta była odmienna od tej przedstawionej w wyroku karnym.
Stan faktyczny
Skarżący T. N. złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją w sprawie podatku VAT za okres kwiecień-listopad 2001 r., powołując się na wyrok sądu karnego z lipca 2016 r. uniewinniający go od zarzutów udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Skarżący argumentował, że wyrok ten potwierdza istnienie kontrahentów i prawidłowość transakcji eksportowych, co zaprzecza ustaleniom organów podatkowych o fikcyjnej sprzedaży. Organy podatkowe odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że wyrok karny nie jest nowym dowodem w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ został wydany po dacie decyzji ostatecznej i nie zawierał okoliczności nieznanych organowi.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer WSA Ewa Kowalczyk (sprawozdawca) Protokolant starszy inspektor sądowy Marta Ścibor po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień - listopad 2001 r. - oddala skargę. Decyzją nr [...] z [...] maja 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej ("organ odwoławczy") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...].01.2017 r., odmawiającą uchylenia w trybie wznowienia postępowania ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] kwietnia 2007 r. w przedmiocie rozliczenia w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień-listopad 2001 r. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i z akt sprawy wynika, że w dniu [...] listopada 2016 r. T. N. ("podatnik", "skarżący") wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej w L. z wnioskiem o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją podatkową tego organu wskazując jako jego podstawę przepis art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej (aktualny Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), tj. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi. W ocenie podatnika tymi okolicznościami było wydanie przez Sąd Okręgowy w P. II Wydział Karny wyroku z dnia [...] lipca 2016 r. (II K [...]) uniewinniającego podatnika od zarzutów udziału w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu wyłudzenia podatku. Skoro wyrokiem tym podatnik nie został uznany za winnego popełnienia przestępstwa, to w jego ocenie nie powinien ponosić konsekwencji również w zakresie zobowiązań podatkowych. We wniosku argumentowano, że dowód ten nie istniał w dniu wydania ostatecznej decyzji podatkowej, jednakże istniały okoliczności potwierdzone tym wyrokiem, czyli kontrahenci podatnika (obywatele [...]) na rzecz których wystawił on faktury dokumentujące eksport towarów, uprawniające następnie do zwrotu podatku od towarów i usług. Organ wszczął postępowanie wznowieniowe jednakże wobec nie stwierdzenia istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej wskazując, że dowody powstałe po dniu wydania decyzji nie mogą stanowić podstawy wznowienia w świetle wskazanego przepisu. Organ argumentował, że wyrok z dnia [...] lipca 2016 r. (sygn. II K [...]) nie istniał w dniu wydania ostatecznej decyzji podatkowej (25 kwietnia 2007 r.), a poza tym, w jego ocenie powyższy wyrok nie ustalił żadnych okoliczności, które świadczyłyby o innym sposobie rozliczenia podatku VAT niż przyjęty w decyzji ostatecznej W odwołaniu od tej decyzji podatnik zarzucił naruszenie przepisów prawa mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 1) art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że w sprawie nie zaistniała przesłanka określona w tym przepisie, 2) art. 122, w zw. z art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, w związku z przystąpieniem do oceny prawnej, bez uprzedniego należytego ustalenia stanu faktycznego, poprzez pominięcie wniosków dowodowych złożonych przez Stronę, 3) art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego z przekroczeniem dopuszczalnych prawem granic swobody, poprzez nieuwzględnienie korzystnych dla strony dowodów, 4) art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organu. Jednocześnie podatnik wniósł o przeprowadzenie dowodów: a) z dokumentów informacji Państwowej Służby Migracyjnej [...] udzielonej Sądowi Okręgowemu w P. na podstawie umowy między [...], a [...] o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych 1993 r., na okoliczność tego, że odbiorcy towaru istnieli w dacie dokonania transakcji i możliwe jest ustalenie ich adresów oraz numerów paszportów, b) z pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w P. II Wydział Karny z dnia [...].07.2016 r. sygn. II K [...], oraz z zeznań świadków (G.. Ł. i M. [...]) złożonych w postępowaniu przed tym Sądem. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji. W uzasadnieniu odniósł się do przesłanki wznowienia postępowania określonej w przepisie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej i podtrzymując stanowisko organu pierwszej instancji stwierdził, że wyrok Sądu Okręgowego w P. z [...] lipca 2016 r. nie ma cech nowego dowodu w rozumieniu wskazanego przepisu, albowiem został wydany po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej i nie mógł być znany organowi wydającemu decyzję podatkową. Dodatkowo organ wskazywał na nieprawomocność tego wyroku oraz nie dostarczenie przez podatnika jego uwierzytelnionej kopii. Analizując jednak treść uzasadnienia wyroku sądu karnego organ odwoławczy przyjął, że jakkolwiek podatnik został uniewinniony od zarzutu udziału w przestępczej działalności zorganizowanej przez swego kontrahenta (dostawcę towarów) J. P. z racji tego, że sposób jego działania w ramach firmy "T. " nie przemawiał jednoznacznie za jego winą, to jednak z uzasadnienia analizowanego wyroku wynikało, że podatnik odebrał obiektywnie nienależny zwrot podatku od towarów i usług z tytułu eksportu. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, iż wyrokiem tym Sąd Okręgowy w P. uznał J. P. będącego wystawcą 15 faktur na rzecz podatnika za winnego przestępstwa polegającego na doprowadzeniu do niekorzystnego rozporządzenia mieniem Skarbu Państwa znacznej wartości polegającego między innymi na dokonaniu przez pracowników urzędu skarbowego nienależnego zwrotu podatku od towarów i usług na rzecz podatnika, w wyniku wprowadzenia ich w błąd co do zwrotu tego podatku i rzetelności faktur dokumentujących obrót towarami. Organ odwoławczy wskazał, że przestępczy proceder osób wymienionych w akcie oskarżenia znany był organowi podatkowemu z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, a wskazany jako podstawa wniosku o wznowienie wyrok sądu karnego potwierdził (w części odnoszącej się do kontrahenta J. P.) okoliczności przyjęte za podstawę wydania ostatecznej decyzji podatkowej, która została utrzymana w mocy prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia [...] listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Lu 491/07 oddalającym skargę podatnika. Odnośnie okoliczności dotyczących ustalenia w toku postępowania karnego odbiorców towarów na [...] organ stwierdził, że pozostają one bez wpływu na ustalenia w zakresie VAT będące podstawą wydania ostatecznej decyzji podatkowej bowiem nie niweczą skutków wynikających z faktu wystawienia określonych faktur VAT i wprowadzenia ich do obrotu. Niezależnie od tego organ zauważył, że załączone przy piśmie podatnika z dnia [...] stycznia 2017 r. pismo Państwowej Służby Migracyjnej [...] z dnia [...] lutego 2016 r. jest dowodem powstałym po dniu wydania decyzji ostatecznej. W konkluzji organ odwoławczy podkreślił, iż postępowanie wznowieniowe jest trybem nadzwyczajnym i nie służy do ponownego rozpoznania sprawy we wszystkich jej aspektach w związku z czym organ podatkowy nie jest uprawniony do czynienia ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w sprawie wymiarowej zakończonej decyzją ostateczną. W uzasadnieniu podkreślono, że ten tryb służy jedynie do kontroli czy postępowanie podatkowe nie było dotknięte procesowymi wadami kwalifikowanymi stanowiącymi przesłanki określone w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu organ odwoławczy skonstatował, że nie przystają one do trybu jakim jest postępowanie wznowieniowe i odmówił uwzględnienia żądania wystąpienia przez organ do Sądu Okręgowego w P. o wydanie odpisu wyroku i protokołów zeznań świadków (G. Ł. i M. [...]) złożonych przed tym sądem i włączenie ich do akt sprawy celem przeprowadzenia dowodów z tych dokumentów. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej skarżący zarzucił naruszenie art. 240 § 1 pkt. 5 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że w sprawie nie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania wskazana w tym przepisie. W jego ocenie ostateczna decyzja podatkowa została oparta na nieprawdziwych ustaleniach co do faktu wykazania przez skarżącego w rozliczeniu podatkowym eksportu towarów na [...] w oparciu o faktury skierowane do nieistniejących odbiorców, co zostało zdementowane w toku postępowania karnego przez Sądem Okręgowym w P. na podstawie informacji zawartych w piśmie Państwowej Służby Migracyjnej [...] z [...] lutego 2016 r. z których wynikało, że odbiorcy towarów od skarżącego w rzeczywistości istnieją i możliwe jest ustalenie ich adresów zamieszkania oraz numerów paszportów. Zdaniem skarżącego chociaż informacji tych udzielono po dacie wydania decyzji ostatecznej, to potwierdzały one okoliczności istniejące przed jej wydaniem a nie znane organowi podatkowemu. W ocenie skarżącego fakt ten zaprzecza ustaleniom dokonanym przez organy podatkowe stanowiącym podstawę wydania ostatecznej decyzji zmieniającej rozliczenie podatkowe. W ocenie skarżącego przedstawione przez niego nowe dowody oraz wynikające z nich nowe okoliczności faktyczne mogą prowadzić do rozstrzygnięcia odmiennego niż wcześniej podjęte. Skoro bowiem, jak ustalił Sąd Okręgowy w P., skarżący nie był członkiem zorganizowanej grupy przestępczej, to nie może ostać się ustalenie organów podatkowych, że dokonywane przez niego czynności nabycia i sprzedaży towaru (koszul) były czynnościami pozornymi i że dokonywał on fikcyjnej sprzedaży koszul za granicę w celu uzyskania nienależnego zwrotu VAT. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko, wnosząc o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w sposób określony w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." stwierdzić należy, że brak jest podstaw do jej uchylenia. Zgodnie z powołanym przepisem decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego w sposób – odpowiednio - mający lub mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, lub też gdy stwierdzi naruszenie prawa stanowiące podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Przy czym w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wbrew wywodom skargi odpowiada prawu. Spór między stronami postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy prawidłowości odmowy uchylenia decyzji ostatecznej z powodu niestwierdzenia przesłanek wznowienia postępowania określonych w treści art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Na wstępie za organem odwoławczym przypomnieć należy, że instytucja wznowienia postępowania stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznej. Zasada trwałości decyzji oznacza z kolei, że rozstrzygnięcia, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, stają się ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych. Zasada ta ma służyć pewności obrotu prawnego, ponieważ chodzi o zapewnienie podmiotom stosunku prawnopodatkowego ochrony praw nabytych. Możliwość podważenia decyzji ostatecznej narusza ład systemu prawnego, gdyż stanowi odstępstwo od zasady dwuinstancyjności postępowania oraz stabilności decyzji ostatecznych (art. 127 i 128 Ordynacji podatkowej). Tylko wyraźnie określone przyczyny, stanowiące o najdalej idących wadliwościach decyzji lub poprzedzającego ją postępowania, mogą prowadzić do wzruszenia decyzji ostatecznej. Instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową, jeżeli postępowanie podatkowe przed organem podatkowym było dotknięte kwalifikowanymi wadami procesowymi, wyliczonymi wyczerpująco w art. 240 Ordynacji podatkowej. Są to przypadki tak poważne, że trwałość decyzji ostatecznych i związana z tym pewność porządku prawnego muszą ustąpić na rzecz wymagań płynących z zasady praworządności. Co istotne, postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Nie jest to bowiem kontynuacja postępowania zwykłego. Tryb wznowienia postępowania nie służy dalszemu badaniu, ponownemu prowadzeniu postępowania dowodowego, celem oceny okoliczności podnoszonych przez stronę w zwykłym postępowaniu i dalszego potwierdzania jej racji. Organ prowadzący postępowanie wznowione nie może też wyjść poza zakres podstawy wznowienia (por. np. wyroki NSA z dnia [...] lutego 2015 r., sygn. akt I FSK [...], SIP LEX nr 1770505, wyrok WSA w Lublinie z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Lu [...], SIP LEX nr 2335236, wyrok WSA w Gdańsku z dnia [...] grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Gd [...], SIP LEX nr 1955692). W rozpoznawanej sprawie jako podstawę wznowienia skarżący podał art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym wznowienie postępowania następuje w przypadku, gdy po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Użyte w tym przepisie sformułowanie "wyjdą na jaw" oznacza, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, a więc chwila udostępnienia ich organowi. Możliwość wznowienia postępowania w takim przypadku wymaga zatem kumulatywnego spełnienia pewnych przesłanek. Po pierwsze, ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy. Po drugie, są one nowe. Po trzecie, nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, na które powołuje się strona, istnieją w dniu wydania ostatecznej decyzji. Wreszcie, po czwarte, nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję. Nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody to przy tym zarówno okoliczności faktyczne lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę (por. wyrok NSA z dnia [...] lutego 2012 r., sygn. akt I FSK [...], oraz z dnia [...] października 2012 r., sygn. akt I FSK [...]). Wszystkie wskazane wyżej warunki dotyczące okoliczności czy dowodu, jako przesłanki wznowienia postępowania, muszą występować łącznie. Brak cechy nowości czy brak istnienia w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem o wznowienie, bądź brak istotności dla sprawy powoduje, że taki dowód lub okoliczność nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, określonej w pkt 5 art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. N. okoliczności o jakich mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, to nowe fakty rozumiane jako istniejące w dniu wydania decyzji elementy stanu faktycznego, czyli obiektywnie istniejącej rzeczywistości. N. okoliczności dotyczą zatem określonego stanu faktycznego, który istniał w chwili wydawania przez organ decyzji ostatecznej, ale nie był znany organowi z przyczyn niezależnych od tego organu. Z kolei przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego (por. wyżej wymieniony wyrok WSA w Gdańsku w sprawie sygn. akt I SA/Gd [...], czy wyroki NSA w sprawach sygn. akt II FSK [...], SIP LEX nr 2366543, I FSK [...], SIP LEX nr 2347654, I FSK [...] - dostępne także na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA). Tym samym, jak zasadnie podnosił organ odwoławczy, brak cechy nowości czy nieistnienie w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem o wznowienie, bądź brak istotności dla sprawy powoduje, że taki dowód lub okoliczność nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania określonej w pkt 5 art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, zgodzić się zatem należy z organem, że wskazywany przez skarżącego wyrok sądu karnego nie stanowi nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż niewątpliwie nie istniał on w dniu wydania decyzji ostatecznej (25 kwietnia 2007 r.), skoro zapadł w dniu [...] lipca 2016 r., to jest 9 lat później. Niespornym jest zatem, iż w dacie podejmowania decyzji ostatecznej wskazany wyrok nie istniał w obrocie prawnym, lecz wydany został dopiero po zakończeniu postępowania podatkowego. Z tego też względu, jak prawidłowo przyjął organ podatkowy, wyrok, o którym mowa, nie może stanowić nowego dowodu w sprawie podatkowej w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela wyrażany w judykaturze pogląd, iż podjęte kilka lat po wydaniu decyzji ostatecznej orzeczenia karne nie są dowodami istniejącymi w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem o wznowienie i z tej przyczyny nie mogą stanowić podstawy uzasadniającej wzruszenie tejże decyzji (por. wyrok NSA z dnia [...] września 2015 r., I FSK [...]). Następnie wskazać trzeba, że ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, o jakich mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną, nawet jeżeli ta odmienna ocena poparta jest dodatkowym postępowaniem dowodowym, w którym wytworzono dowody nie istniejące w dniu wydania decyzji (nowe zeznania świadków, czy wyjaśnienia oskarżonego). N. okoliczności faktyczne, to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organom podatkowym obu instancji oraz stronie, a także po raz pierwszy zgłoszone przez stronę okoliczności jej znane, ale nieprzedstawione organowi orzekającemu w postępowaniu zwykłym. Przez pojęcie okoliczności faktycznych nieznanych organowi, który wydał decyzję rozumie się tylko takie okoliczności, które z badanego materiału dowodowego nie wynikały. Czym innym jest wyciągnięcie wniosków i ocena okoliczności faktycznych dla rozstrzygnięcia sprawy, a czym innym wiedza o faktach. Ujawnienie nowych okoliczności faktycznych nie oznacza sytuacji, w której takie okoliczności faktyczne są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną. Tym samym, każde rozstrzygnięcie w sprawie, które uwzględnia odmienną ocenę okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej i znanych, lub które powinny być znane organowi podatkowemu wydającemu tę decyzję, lecz zostały nieprawidłowo ocenione, wykracza poza skutki podatkowe jakie wiązać trzeba z wyjściem na jaw nowych istotnych dla sprawy okoliczności i dowodów w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Natomiast błędna (w ocenie skarżącego) ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy wznowienia postępowania. Aby się tego ustrzec organ powinien prawidłowo stosować w toku postępowania zwykłego przepisy art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, wnosząc o dostarczenie określonych dowodów i wskazując na ich znaczenie procesowe. Także podatnik powinien w ramach czynnego udziału w tym postępowaniu przedstawić wszelkie dowody pozwalające na ustalenie i ocenę stanu faktycznego sprawy (zob. także wyroki NSA w sprawach sygn. akt II FSK [...], SIP LEX nr 2364551, II FSK [...], SIP LEX nr 1530173 i powołane tam orzecznictwo). Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że okoliczności wynikające z uzasadnienia wyroku sądu karnego to nie są okoliczności nowe i nieznane organowi, który wydał decyzję dotychczasową, ale okoliczności odmiennie ocenione, według odrębnych od postepowania podatkowego reguł postępowania karnego. Należy bowiem pamiętać, że w postępowaniu podatkowym organy ustalają stan faktyczny, a następnie dokonują jego oceny w aspekcie ziszczenia się bądź nie określonych norm materialnego prawa podatkowego. Natomiast sąd karny dokonuje własnej oceny materiału pod kątem znamion czynu, mając na uwadze obowiązującą w prawie karnym zasadę domniemania niewinności. Ocena poczynionych w nim ustaleń dokonywana była zatem pod kątem zarzutów postawionych oskarżonemu w tym postępowaniu. Sąd karny na użytek swojego postępowania, z uwzględnieniem obowiązujących w nim reguł wyznaczonych w szczególności przepisami ze sfery proceduralnego i materialnego prawa karnego, dokonał określonej oceny w kontekście norm w systemie prawa karnego. Nie oznacza to jednak automatycznie, że ocena przyjęta przez organ podatkowy, bazująca na zgromadzonym przez ten organ materiale dowodowym, została poczyniona w oparciu o nieznane mu okoliczności. Jak wynika z uzasadnienia ostatecznej decyzji podatkowej z dnia [...] kwietnia 2007 r. podstawę ustaleń dokonanych przez organ stanowił materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania kontrolnego i podatkowego (również w zakresie dotyczącym podmiotów biorących udział w łańcuchu firm), który jedynie "wzmocniony" został materiałem dowodowym zgromadzonym w postępowaniu karnym, a całość materiału pozwoliła organowi dokonać oceny stanu faktycznego z którego wynikało, że podatnik prowadzący działalność gospodarczą pod firmą T. błędnie, w sposób nieuprawniony rozliczył podatek naliczony ujęty w rejestrach zakupów VAT wynikający z 15 faktur VAT wystawionych przez firmę "F. " J. P. w D. . Zwrócić też uwagę trzeba, co podkreślał już organ podatkowy pierwszej instancji, że z wyroku w sprawie II K [...] wynika jedynie to, że sąd karny nie znalazł wystarczających dowodów aby w jednoznaczny sposób stwierdzić zamiar udziału w przestępczej działalności organizowanej przez J. P., nie zanegował natomiast samego faktu uczestnictwa skarżącego w ciągu firm dążącym do uzyskania nienależnego zwrotu podatku VAT, przy czym podkreślono, że to skarżący – co jest istotne z punktu widzenia przepisów prawa podatkowego – odebrał nienależny zwrot podatku. Uniewinnienie skarżącego wynikające z omawianego wyroku sądu okręgowego w P. w żadnym razie nie podważało pozorności czynności wykazanych w fakturach przyjmowanych przez skarżącego a wystawianych przez jego kontrahenta - poprzednika w łańcuchu transakcji, które to ustalenie przesądziło natomiast o wyniku sprawy podatkowej. Nie można zatem w sposób uprawniony twierdzić o wyjściu na jaw nowych i istotnych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na inne, niż dokonane przez organy podatkowe, rozliczenie podatku VAT. Okoliczności dotyczące bezpośredniego kontrahenta skarżącego (J. P.) potwierdzają prawidłowość ustaleń przyjętych przez organy podatkowe przy wydaniu ostatecznej decyzji zmieniającej skarżącemu rozliczenie podatku VAT za 2001 rok. Materiał zgromadzony przy wydawaniu tej decyzji w 2007 r. potwierdza również, że organom podatkowym znana była przestępcza działalność osób, których akt oskarżenia dotyczył. Zatem okoliczności ustalone w toku postępowania karnego i wynikające z uzasadnienia omawianego wyroku nie posiadały cechy "nowości", w rozumieniu przepisu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż były znane organom prowadzącym postępowanie podatkowe. Prawidłowo więc organ odwoławczy uznał, że z przedłożonego przez stronę wyroku karnego nie wynikały nowe okoliczności w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, gdyż na tych - towarzyszących zawieranym przez skarżącego transakcjom gospodarczym - bazował już organ wydając decyzję ostateczną w trybie zwykłym. Dla porządku dodać trzeba, że organ odwoławczy przeanalizował przesłanki wznowienia i odniósł się do wszystkich argumentów i zarzutów odwołania. Oceny materiału dowodowego dokonano w sposób zakreślony ramami postępowania wznowieniowego, analizując przedstawione dowody w kontekście przesłanek warunkujących uchylenie ostatecznej decyzji - co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, uznając za chybione zarzuty skargi i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło