I SA/Lu 721/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, WSA Wojciech Kręcisz, Protokolant Referent stażysta Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 września 2010 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz S. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]., Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z akt sprawy wynika, iż w Oddziale Celnym w B. w dniu [...] stycznia 2007 r. na wniosek Agencji Celnej "A" działającej z upoważnienia Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "B" S. K. przyjęto zgłoszenie celne Nr [...] w procedurze dopuszczenia do obrotu kaszy gryczanej w ilości 67.700 kg, z Ukrainy. Towar przyporządkowano do kodu Taric 1103 19 90 00, stosując stawkę celną "erga omnes" w wysokości 98 EUR/1000 kg, wyliczono cło w kwocie 25.207 zł oraz podatek od towarów i usług w kwocie 10.008 zł z zastosowaniem stawki 7 %. W związku z otrzymaną informacją Wydziału Zarządzania Ryzykiem Izby Celnej dotyczącą niezgodności w deklarowanym kodzie towaru i przeprowadzoną analizą zgłoszenia celnego wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie klasyfikacji taryfowej oraz określenia prawidłowej stawki i kwoty długu celnego. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług w w/w zgłoszeniu celnym. Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. Naczelnik Urzędu Celnego zmienił klasyfikację taryfową kaszy gryczanej ustalając kod Taric o symbolu 1104 29 18 00 i obliczył należną kwotę cła w łącznej wysokości 33.180 zł wzywając do uiszczenia niezapłaconej kwoty w wysokości 7.973 zł. W decyzji z dnia [...] czerwca 2009 r. organ wskazywał, iż właściwą podstawą opodatkowania towaru jest kwota 150.938 stanowiąca sumę wartości celnej – 116.208, cła – 33.180 i kosztów poniesionych na terytorium kraju – 1.550,40 zł. Zdaniem organu zmiana podstawy opodatkowania wpłynęła na zwiększenie podatku od towarów i usług w stosunku do wykazanego w omawianym zgłoszeniu celnym. Organ podatkowy przyjął dla importowanego towaru stawkę podatku VAT w wysokości 7% i wyliczył kwotę należnego podatku w wysokości 10.566 zł. Ponadto wskazywał, iż w przypadku, gdy strona obliczyła i wpłaciła niższą kwotę podatku od towarów i usług niż należna, to różnica między kwotą należną, a wpłaconą - tj. 558 zł - stanowi zaległość podatkową. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji S. K. wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania oraz zarzucił naruszenie art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r., o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Nadto w związku z zaskarżeniem decyzji Naczelnika Urzędu Celnego określającej kwotę cła podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu dokonania ww. zgłoszenia celnego, podzielił argumentację zawartą w treści tego odwołania. Rozpatrując odwołanie strony Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nie skonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach. Nadto zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego. Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Zgodnie z art. 19 ust. 7 ustawy o VAT, obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego. Organ odwoławczy wskazywał, iż zgodnie z art. 29 ust. 13 ustawy o VAT, podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Ponadto zgodnie z art. 29 ust. 15 ustawy o VAT podstawa opodatkowania obejmuje, o ile elementy te nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowanie, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały poniesione lub będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju. Zgodnie z art. 33 ust.1 ustawy o VAT, obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązujących stawek. Zgłoszenie celne do procedury celnej jest formą deklaracji podatkowej, w której strona deklaruje kwotę podatku we właściwej wysokości. Zgodnie zaś z art. 33 ust. 2 ustawy o VAT , jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości. Organ odwoławczy podniósł, iż decyzją nr [...], Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. określającą niezaksięgowaną kwotę należności celnych w związku ze zmianą klasyfikacji taryfowej importowanej kaszy gryczanej. Prawną konsekwencją tych decyzji jest określenie podatku od towarów i usług z uwzględnieniem w podstawie opodatkowania zaksięgowanej retrospektywnie kwoty długu celnego, dlatego określenie podatku od towarów i usług w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego było prawidłowe. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej S. K. wniósł o jej uchylenie w całości oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2009 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zarzucił naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nie wyjaśnienie wielu istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, wobec kwestionowania przez organ celny klasyfikacji taryfowej dokonanej przez importera; art. 180 i art. 187 § 1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez brak przeprowadzenia dowodu z próbki towaru, brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz niewłaściwą i nieobiektywną ocenę tego materiału oraz art. 29 ust. 13 i ust. 15 oraz art. 33 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż importer błędnie wskazał w zgłoszeniu celnym podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie towarów a w konsekwencji, że nieprawidłowo została obliczona kwota podatku. Nadto zarzucał naruszenie art. 14 w zw. z art. 68, art. 71, art. 242 oraz art. 244 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez bezzasadne przyjęcie, iż to importer ma udowadniać prawidłowość klasyfikacji taryfowej, kiedy organ ją kwestionuje, art. 42 i art. 78 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez nieuzasadnione wszczęcie postępowania w celu sprostowania zgłoszenia celnego, gdy postępowanie należało umorzyć wobec braku możliwości przedstawienia organom celnym towarów wskutek ich zwolnienia. W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż jedynym dowodem pozwalającym bezspornie ustalić właściwość importowanego towaru, oraz jednoznacznie pozwalającym dokonać jego prawidłowej klasyfikacji według taryfy celnej jest próbka importowanego towaru. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej uznał brak możliwości weryfikacji ww. zgłoszenia celnego. Organ odwoławczy zwrócił się z prośbą o rozważenie zasadności wszczęcia postępowań celnych u skarżącego, w przypadku zgłoszeń kaszy gryczanej "mimo braku poboru próbek towarów do badań laboratoryjnych ". Skarżący podnosił, iż na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie udało się ustalić, jak rzeczywiście wyglądała i jakie właściwości (fizyczne) posiadała importowana kasza gryczana. Dlatego rozważania zawarte w zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, dotyczące właściwości towaru były hipotetyczne i zakładały warunek, którego spełnienia organy celne nie wykazały. Dla prawidłowej klasyfikacji taryfowej kluczowe znaczenie mają właściwości konkretnie przywiezionej partii towaru, a nie przyjęte hipotetycznie na podstawie wskazanych norm jakości, których towar ten nie musiał spełniać. Dlatego nie można było podważyć prawidłowości zastosowanej przez importera klasyfikacji kaszy gryczanej (a w konsekwencji kwoty wykazanego w zgłoszeniu podatku od towarów i usług z tytułu dokonanego importu towaru), posiłkując się np. certyfikatem jakości wydanym przez Państwową Inspekcję Zbożową, fakturami zagranicznego dostawcy itp. W szczególności o braku spełnienia tego kryterium nie może świadczyć kolor kaszy. Organy niewłaściwie oceniły materiał dowodowy w sprawie zaniedbując uprzedniego pozyskania dowodu - próbki towaru, którego pozyskanie nie jest już możliwe. Przedmiotowe zgłoszenie celnie nie tylko odpowiadało wymogom formalnym, lecz było zgodne z praktyką w zakresie deklarowanych przez przedstawiciela strony elementów kalkulacyjnych, m. in. kodu Taric. Skarżący podnosił również, iż organy celne analizowały opis towaru z faktury załączonej do zgłoszenia celnego, który został przetłumaczony: kasza gryczana - "jadrica" - w p/p workach (50 kg). Tłumacz, posiłkując się rosyjską stroną internetową www.goodsmatrix.ru przyjął, że wyraz , "jadrica" oznacza całe i nadłupane ziarna gryki, otrzymane z nieparzonego ziarna gryki drogą oddzielenia łuski od ziarna. "Jadrica" wytwarzana jest w pierwszym, drugim i trzecim gatunku. Skarżący podkreślał iż, wartość dowodowa takich ustaleń nie spełnia wymogu rzetelności i zgodności z prawem, gdyż nie wiadomo, kto jest autorem tej informacji, a także nie wiadomo, kto jest właścicielem i administratorem wymienionej domeny. Wskazane. informacje oraz ich tłumaczenie nie mogły być zatem uznane za wiarygodne. Zarzut ten dotyczy także ustalonej definicji obowiązującej na Ukrainie normy rosyjskiej GOCT 5550-74, której treść jest dostępna na ukraińskich i rosyjskich stronach internetowych pod adresem www.protect.gost.ru. Pozyskiwanie informacji na temat obowiązujących norm jakości na terenie innych państw powinno nastąpić wyłącznie w oparciu o wiarygodne informacje pozyskane w formie pisemnej od kompetentnego w tym zakresie organu administracji Ukrainy lub Rosji. Dokonywanie interpretacji norm jakości obcego państwa, stanowiących element obcego prawodawstwa, a także ustalanie zakresu ich obowiązywania przez polskie organy administracji, wykracza poza możliwości i ustawowe kompetencje polskich organów celnych, a w związku z tym narusza zasadę praworządności. Organ odwoławczy w sposób dowolny ustalił stan importowanego towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. Brak w aktach sprawy ekspertyzy z Centralnego Laboratorium Celnego, ewentualnie opinii biegłego, nie wiadomo na jakiej podstawie ustalono, że kasza gryczana i ewentualne jej rodzaje, nie spełnia warunku przesiewu przez sito z tkaniny wykonanej z drutu metalowego o wymiarach oczek podanych w kolumnach 4 lub 5 (WTC). W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wnosił o jej oddalenie i podtrzymywał swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji oraz dodawał, iż podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Wspólnotowego Kodeksu Celnego dotyczą postępowania w sprawie klasyfikacji taryfowej kaszy gryczanej, gdzie decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w sprawie klasyfikacji taryfowej kaszy oraz kwoty długu celnego została także zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 23 lutego 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, w sprawie sygn. akt III SA/Lu 529/09 uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2009 r., nr [...] wydaną w przedmiocie określenia kwoty cła. W związku z tym, postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r., w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, sygn. akt I SA/Lu 811/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie sygn. akt III SA/Lu 529/09. Wyrok WSA w Lublinie w sprawie sygn. akt III SA/Lu 529/09 uprawomocnił się w dniu 5 maja 2010r. Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r., Sąd podjął zawieszone postępowanie. Sąd zważył, co następuje. Skarga jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przeprowadzona zgodnie z zasadami wyrażonymi na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych prowadzi do wniosku, iż nie jest ona zgodna z przepisami obowiązującego prawa. W wstępie podkreślić należy, że przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług stanowią, iż opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega między innymi import towarów (art. 5 ust. 1 pkt 3). Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Zgodnie z art. 19 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego. Obowiązkiem importera jest obliczenie i wykazanie w zgłoszeniu celnym kwoty podatku, z uwzględnieniem obowiązujących stawek (art. 33 ust. 1). Podstawą opodatkowania podatkiem od towarów i usług w imporcie jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy oraz, o ile elementy takie nie zostały do niej włączone: prowizję, opakowania, transport i koszty ubezpieczenia, które zostały już poniesione albo będą poniesione do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju (art. 29 ust. 13 i 15). Konfrontując normatywną treść przywołanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług z okolicznościami stanu sprawy zasadnie stwierdzić więc należy, skoro podstawę określenia podatnikowi zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru stanowiły ustalenia postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji organu celnego w sprawie określenia kwoty cła podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu z tytułu tego importu, która to decyzja wiązała organ podatkowy przy określeniu zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu tego importu, to fakt uchylenia prawomocnym wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 23 lutego 2010 r., w sprawie sygn. akt III SA/Lu 529/09, decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2009 r., nr [...] wydanej w przedmiocie określenia kwoty cła, nie może pozostawać bez wpływu na ocenę zgodności z prawem decyzji wydanej w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu. W sprawie stanowiącej przedmiot orzekania Sądu, którym jest kontrola zgodności z prawem ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług z tytułu importu, konsekwencją stwierdzenia niezgodności z prawem ostatecznej decyzji organu celnego wydanej w przedmiocie określenia kwoty cła, jej uchylenia oraz przekazania organowi celnemu w celu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie jest to, że ustalenia stanu faktycznego w sprawie podatkowej, istotne z punktu widzenia prawidłowego ustalenia i określenia podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, którą stanowią: wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy - nie mogą być uznane za zgodne ze standardem postępowania wyjaśniającego wyznaczonym przepisami Ordynacji podatkowej. Ustalenia te, zdeterminowane w przedmiotowej sprawie również przepisami prawa materialnego, muszą być bowiem zupełne i kompletne. W zaistniałej sytuacji, uchylenie ostatecznej decyzji organu celnego spowodowało, że sprawa podatkowa wymaga ponownego rozpatrzenia, co do jej istoty. Odnosząc się do wniosku Dyrektor Izby Celnej o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie celnej, a zawartego w piśmie z dnia [...] września 2010 r., Sąd, dokonując oceny zasadności tego wniosku z perspektywy wyżej już przywoływanych argumentów oraz z perspektywy zasady szybkości postępowania, nie znajduje podstaw, aby uznać, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. W związku z powyższym, skargę pełnomocnika S. K., jako zasadną należało uwzględnić. Wobec tego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak na wstępie. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).